Conceptraadsvoorstel Verzelfstandiging Geuzenpark

RAADSVOORSTEL Onderwerp: Portefeuillehouder: Zaaknummer:

Verzelfstandiging sportverenigingen Geuzenpark Daan van Orselen 94892-2024

Gevraagd besluit De raad van de gemeente Voorne aan Zee besluit: In te stemmen met de financiële consequenties van de verzelfstandiging Geuzenpark, te weten; 1. eenmalig € 136.000,- beschikbaar stellen voor VV Brielle te dekken uit de Algemene Reserve; 2. een investeringskrediet van € 500.000,- voor vervanging van de toplagen van twee kunstgrasvelden in 2026 opnemen op de investeringsplanning in de begroting van 2025. 3. in te stemmen met het uiteindelijke effect op de jaarlijkse begrotingen, conform tabel meerjarenprognose Verzelfstandiging Geuzenpark inclusief de kapitaallasten voor de vervanging van de twee kunstgrasvelden die vanaf 2027 gaan lopen; Advies van commissie De commissie samenleving heeft geadviseerd dit voorstel als bespreekstuk op te voeren in de raad. Het presidium stelt de raad op 26 september voor dit (vooralsnog) af te doen als hamerstuk met stemverklaring bij het vaststellen van de agenda. 1. Inleiding Dit voorstel behelst de besluitvorming over twee processen die oorspronkelijk separaat zijn gestart in de voormalige gemeente Brielle, te weten het oplossen financiële situatie VV Brielle en nieuwe (beheers)structuur op sportcomplex Geuzenpark. De afgelopen 3 jaar in intensief aan beide processen gewerkt. Dit heeft reeds in een eerder stadium (te weten eind 2022) geleid tot de ‘Eindrapportage advisering VV Brielle’ van Tien Organisatieadvies d.d.

11-8-2022 die aan de raad van Brielle opgeleverd met als verzoek dit onderwerp door te schuiven voor besluitvorming naar de gemeente Voorne aan Zee. Daarin zijn destijds ook al de aanzienlijke financiële consequenties (o.a. het moeten verstrekken van een eenmalige bijdrage van € 136.000,- en het ontbreken van dekking voor toekomstige vervanging van de kunstgrasvelden) benoemd. Het proces naar een nieuwe (beheers)structuur op het Geuzenpark met BTV E68 en Voorne Atletiek vergde meer tijd maar is inmiddels ook doorlopen. Alle vragen en bezwaren van de twee verenigingen zijn beantwoord of aan de orde gesteld en in gezamenlijkheid is gekomen tot een set aan afspraken met beide verenigingen om te komen tot een verzelfstandiging van beheer en onderhoud op het Geuzenpark. Als laatste stap zijn de beide processen bij elkaar gebracht en zijn de afspraken uit de “Eindrapportage advisering VV Brielle” op onderdelen geharmoniseerd met de uitkomsten van het traject met BTV E68 en Voorne Atletiek. Hierdoor kan nu worden gekomen tot een eenduidig voorstel voor verzelfstandiging van het Geuzenpark dat ook voorsorteert op een harmonisering van het sport- en beweegbeleid van Voorne aan Zee dat momenteel in ontwikkeling is. 2.

Begrotingsprogramma, bestaand beleid, kaders en eerdere besluiten De processen financiële situatie VV Brielle en de nieuwe (beheers)structuur op het Geuzenpark zijn meerdere keren besproken in het college, commissie samenleving en raad van de voormalige gemeente Brielle. Ook heeft er op diverse onderdelen besluitvorming

plaatsgevonden zoals beschreven in de inleiding. Dit voorstel is een vervolg in deze reeks. Daarnaast past het voorstel ook binnen de nieuw vastgestelde Beleidsregels voor subsidieverlening Maatschappelijke Ontwikkeling – Voorne aan Zee - Geldend vanaf 18-042024, die van toepassing zijn op dit besluit. Deze beleidsregels zijn een uitwerking van de Algemene subsidieverordening Voorne aan Zee, hierna te noemen Asv 2023. 3. Argumenten Reeds in een eerder stadium heeft de raad van de gemeente Brielle besloten om in te zetten op een verzelfstandiging van beheer en onderhoud op het Geuzenpark en dit samen met de verenigingen te onderzoeken. Enerzijds om daarmee de ontstane problematiek bij VV Brielle op te kunnen lossen en anderzijds om te komen tot een meer eenvoudige én eenduidige beheerstructuur op het Geuzenpark. Met de voorgestelde oplossing en de verzelfstandiging op het Geuzenpark kunnen gemeente en VV Brielle een streep zetten onder een lang en intensief traject op tot een oplossing te komen en kan de vereniging weer bouwen aan een gezonde toekomst. Ook de beide verenigingen BTV E68 en Voorne Atletiek zien voordelen in de verzelfstandiging als eindsituatie. Er ontstaat meer ruimte voor ondernemerschap door de inzet van zelfwerkzaamheid en het zelf slimmer inkopen en organiseren van het onderhoud en het onderverhuren van de sportaccommodatie aan scholen.

Daarmee is er bij VV Brielle, BTV E68 en Voorne Atletiek sprake van een geharmoniseerd beleid op het Geuzenpark dat ook in lijn is met het sportbeleid binnen de huidige gemeenten Hellevoetsluis en Westvoorne (bijvoorbeeld ten aanzien van eigendom clubgebouwen bij de verenigingen en verantwoordelijkheid kunstgras bij de gemeente) waardoor hiermee ook een grote stap richting harmonisatie wordt gezet. Zie ook onderstaand schema waarin de beoogde eindsituatie is opgenomen: Voorne Atletiek Gebouw Velden

BTV E’68 + VV Brielle Gebouw Velden

Eigendom Instand houding

Vereniging Vereniging

Overeenkomst Club Club betaalt aan gemeente

N.v.t.

Gemeente Vereniging obv beheervergoeding gemeente + eigen inleg Huurovereenkomst

N.v.t.

Huur

Club ontvangt van de gemeente

N.v.t.

Beheervergoeding in de vorm van subsidie

Vereniging Vereniging obv beheervergoeding gemeente + eigen inleg Eigendomsoverdracht Symbolisch bedrag voor overname eigendom Beheervergoeding in de vorm van subsidie

Gemeente Vereniging obv beheervergoeding gemeente + eigen inleg (muv kunstgras) Huurovereenkomst Huur

Beheervergoeding in de vorm van subsidie

NB1: Voor Voorne Atletiek is er een aparte kolom opgenomen omdat het gebouw van de atletiekvereniging reeds de oprichting van het Geuzenpark in eigendom is bij Voorne Atletiek (via een aparte stichting waarin het eigendom is ondergebracht). Rol SSG essentieel bij het verzelfstandigingsproces De SSG is een belangrijke partij in alle processen en is ook bij de voorbereiding van de besluitvorming betrokken. Het bestuur van de SSG heeft eind 2023 aangegeven dat zij graag zo spoedig mogelijk in 2024 haar werkzaamheden definitief wenst neer te leggen. Dit heeft erin geresulteerd dat een aantal bestuursleden, in nauwe samenwerking met de 2

verenigingen en de sportparkmanager Geuzenpark, sinds begin van dit jaar de laatste overdrachtswerkzaamheden verzorgen en de opgebouwde kennis overdragen zodat de verenigingen een goede start kunnen maken in de verzelfstandiging. De gemeente is de SSG zeer erkentelijk voor hun constructieve houding in dit proces. Rol VVE eindigt na verzelfstandiging Tot slot is er op dit moment nog sprake van een Vereniging Van Eigenaren (VVE) die actief is op het clubhuis van VV Brielle. Deze VVE kan blijven voortbestaan totdat de vereniging is verzelfstandigd en het gebouw is overgedragen. De nu voorgestelde afspraken voor verzelfstandiging zorgen voor uniformiteit, duidelijkheid en voorspelbaarheid in de doelen, uitgangspunten, regels en richtlijnen die van toepassing zijn op eigendom, beheer en onderhoud alsmede tarieven en subsidies voor de buitensportverenigingen op het Geuzenpark. Tevens wordt hiermee aansluiting gevonden bij de wijze waarop deze aspecten nu zijn georganiseerd in Hellevoetsluis en Westvoorne waardoor er geen belemmeringen zijn voor een verdere harmonisatie binnen Voorne aan Zee binnen het nog op te stellen gemeente brede sport- en beweegbeleid. 4.

Communicatie en participatie De afgelopen jaren hebben we in een intensief maar positief traject met de drie verenigingen toegewerkt naar een set aan uitgangspunten op basis waarvan zij in staat zouden zijn om de taken en verantwoordelijkheden voor beheer en onderhoud over te nemen. Dit had vooral te maken met het besluit van VV Brielle om te kiezen voor verzelfstandiging als onderdeel van de oplossingen van de financiële problemen. Het eindrapport van Tien Organisatieadvies ten aanzien van VV Brielle is daarom al eind 2022 voorgelegd aan de raad van de gemeente Brielle terwijl het traject met de andere verenigingen nog liep. Echter, als gevolg van onder meer het AHRI-protocol was besluitvorming op dat moment niet mogelijk en is het dossier voor besluitvorming VV Brielle doorgeschoven naar de nieuwe gemeente Voorne aan Zee. In de tussentijd is langzaam maar gestaag ook voortgang gemaakt met de beide andere verenigingen. Met name de complexe herijking van de Meerjaren Onderhoudsplannen (MJOP), die diende om, een duidelijke nulsituatie voor de overdracht vast te stellen, en de financiële consequenties die hieruit naar voren kwamen, hebben gezorgd voor een langere doorlooptijd.

Ook moesten eerdere keuzes en afwegingen uit het verleden meegenomen worden, zowel op verenigingsniveau maar ook kijkend naar de drie oude gemeenten Brielle, Westvoorne en Hellevoetsluis en de afspraken die we met andere verenigingen hebben. Uiteindelijk is het proces met alle drie de sportverenigingen intensief en constructief verlopen waarbij is geïnvesteerd in de relatie. Het doel was niet alleen het eindstation, maar met name het draagvlak en de consensus tijdens de route. Van belang is dat alle partijen in het proces volwaardig konden deelnemen en dat het proces zorgvuldig kon verlopen. Bovendien heeft de langere doorlooptijd ook ruimte geboden aan de verenigingen om zich verder te ontwikkelen. Zo heeft VV Brielle die tijd ook benut om een aantal interne koerswijzigingen in te zetten t.b.v. een beter verenigingsbeleid en hebben de beide andere verenigingen zich in die periode sterk ontwikkeld qua bestuurlijke organisatie, professionaliteit, verantwoordelijkheid en eigenaarschap. De verenigingen komen nu “op eigen benen te staan” wat zowel een uitdaging is als ook nieuwe kansen biedt. Om deze kansen zoveel mogelijk tot een goed resultaat te laten komen is tijdelijk een sportparkmanager aangesteld. De sportparkmanager zal de verenigingen ondersteunen bij de nieuwe taken en zal tevens het Geuzenpark toekomstbestendig maken.

De sportverenigingen op sportcomplex Geuzenpark willen een 3

aanbod van sport- en activiteiten neerzetten dat een bijdrage levert aan de gezondheid, het welzijn en de participatie van inwoners. Op het Geuzenpark moet een veilige ontmoetingsplaats en een netwerk van voorzieningen voor burgers, sportaanbieders, welzijnsinstellingen en verenigingen, kinderopvang en onderwijsinstellingen e.a. ontstaan, waardoor op natuurlijke wijze verbindingen worden gemaakt. Recent is een deel van de kantine van VV Brielle omgetoverd tot Buitenschoolse opvangruimte en de basisschool De Verwondering van start gegaan op het Geuzenpark. De drie sportverenigingen richten zich nadrukkelijk zowel op sporters als op de niet-sporters. Uit dit traject is ook gebleken dat de verenigingen bij de verzelfstandiging enkele risico’s zien. Zo nemen twee verenigingen de eigendom over van een clubgebouw wat een zekere mate van verantwoordelijkheid en risico’s met zich meebrengt. Ook op financieel vlak dienen een aantal waarborgen te worden ingebouwd. Verenigingen nemen een grote financiële verantwoordelijkheid op zich.

Daarom wordt voorgesteld dat de ‘ontvangende’ verenigingen gedurende een periode van 5 jaar gevrijwaard zullen worden van risico’s als gevolg van verborgen technische gebreken in het gebouw (zoals bijvoorbeeld technische gebreken of achterstallig onderhoud aan de legionella-installatie) of van negatieve gevolgen als gevolg van een herijking van de tarieven en/of subsidies rondom de sportaccommodaties. Tot slot dient in dat kader dient ook de BOSA-regeling te worden benoemd die dient ter dekking van het btw-nadeel dat is ontstaan na het afschaffen van het “Btw-sportbesluit”. Afgelopen jaar was deze ‘pot’, die jaarlijks beschikbaar wordt gesteld, al na 3 maanden leeg waardoor er een risico ontstaat dat verenigingen in de toekomst achter het net vissen en geconfronteerd worden met een btw-nadeel op het onderhoud. Er wordt daarom voorgesteld om de verenigingen gedurende een periode van 5 jaar te compenseren indien zij in een jaar buiten hun schuld om geen aanspraak kunnen maken op de BOSA-regeling. 5. Duurzaamheid Twee accommodaties zijn reeds voorzien van zonnepanelen. Ook heeft Voorne Atletiek ledverlichting en een warmtepomp. De verzelfstandiging geeft de verenigingen ook de ruimte zelf verdere slimme investeringen in duurzaamheid te maken. 6. Kosten, baten en dekking De lopende financiële afspraken rondom beheer en onderhoud van het Geuzenpark stammen nog uit 2012 en 2015.

Op dit moment kent de gemeente een aantal kosten ten aanzien van sportpark Geuzenpark. Deze zijn grofweg te verdelen in drie onderdelen: 1. Kosten voor de gemeentelijke verantwoordelijkheid in het beheer onderhoud van gebouwen en velden (daar waar de gemeente eigenaar is of het onderhoud in 2015 is aangeduid als een gemeentelijke verantwoordelijkheid); 2. Kosten voor het verstrekken van subsidies aan de verenigingen op het Geuzenpark voor beheer en onderhoud (te weten een subsidie voor groot onderhoud en een subsidie voor regulier onderhoud); 3. Kosten gerelateerd aan exploitatie- en eigenaarslasten die samenhangen met het Geuzenpark waaronder financieringslasten voor de beide gebouwen, OZB, gebouwverzekeringen, ambtelijke inzet, bestuursvergoeding SSG, kosten VVE Beheer etc. De kosten zoals genoemd onder de punten 1 en 2 zullen in het kader van de verzelfstandiging deels een andere verdeling krijgen. Door de actualisatie van het MJOP en door het verschuiven van de onderhoudsverantwoordelijkheden (bijvoorbeeld door overdracht van de gebouwen of het naar de gemeente halen van de kunstgrasvelden) krijgen deze kosten een andere invulling. Daarnaast komen de kosten, zoals genoemd onder punt 3, voor een belangrijk deel te vervallen. Hierdoor ontstaat financiële ruimte, die in 4

het begin nog nodig is om de kosten van de verzelfstandiging te dekken maar op termijn (vanaf 2030, na het wegvallen van tijdelijke compenserende maatregelen) een beperkt voordeel oplevert. De financiële gevolgen van de voorgenomen besluiten zijn vertaald in een financiële meerjaren prognose die navolgend is toegelicht: Tabel meerjarenprognose Verzelfstandiging Geuzenpark: Betreft: 1. Eenmalige bijdrage VV Brielle t.l.v. Algemene Reserve 2. Kapitaallasten o.b.v. krediet (€ 500k) t.b.v. toplaag kunstgrasvelden VV Brielle (aanleg 2026, 10 jr afschrijven) 3. Eenmalige verkeerstechnische en kwaliteitsverbetering Voorne Atletiek 4. Transitievergoeding BTV '68 en Voorne Atletiek (2x € 14.612 afgerond) 5. Jaarlijks subsidie regulier + groot onderhoud buitensportverenigingen (62%) extra budget nieuw tov oud 6. Totaal vrijval structurele lasten VaZ als gevolg van verzelfstandiging Per saldo extra lasten

begrotingsjaren

2025

2026

2027

2028

2029

2030

50.000

50.000

50.000

50.000

136.000

30.000 29.300

29.300

29.300

29.300

29.300

-

31.250

31.250

31.250

31.250

31.250

31.250

-75.000

-89.000

-89.000

-89.000

-89.000

-89.000

151.550

-28.450

21.550

21.550

21.550

-7.750

De afboekingen van de boekwaarden van de over te dragen gebouwen van VV Brielle en BTV E68 worden gedekt uit de vrijval van de kapitaallastenreserve. Deze bedragen zijn daarom niet opgenomen in bovenstaande tabel.

Eenmalige en/of kortlopende financiële gevolgen Samenvattend zijn in het kader van de verzelfstandiging de volgende financiële gevolgen te benoemen (nummering toelichting overeenkomstig de tabel): 1. Eenmalig beschikbaar stellen van € 136.000,- voor VV Brielle conform rapportage Tien organisatieadvies, ten laste van de Algemene Reserve; 2. Het overnemen van de financiële verantwoordelijkheid voor beheer en onderhoud aan de kunstgrasvelden van VV Brielle groot € 500.000,- en dit af te schrijven in 10 jaar; 3. Het eenmalig doorvoeren van verkeerstechnische maatregelen en kwaliteitsverbetering rondom de accommodatie van Voorne Atletiek groot € 30.000 (stelpost); 4. Het 5 jaar beschikbaar stellen van een transitievergoeding van € 14.612,- per vereniging aan BTV E68 en Voorne Atletiek ten behoeve van ondersteuning voor extra lasten (OZB gebouw, verzekeringen, ondersteuning inkopen en offertes etc.) en een goede start. Dit zijn taken die voorheen door de SSG gedaan werden en waarvoor een bestuursvergoeding beschikbaar was; 5. Extra onderhoudssubsidies, benodigd als gevolg van verschuivende onderhoudsverantwoordelijkheden tussen gemeente en verenigingen; 6. Vrijval structurele lasten als gevolg van de verzelfstandiging.

Samenvattend kan worden geconcludeerd dat er in 2025 een tekort ontstaat, met name veroorzaakt als gevolg van de eenmalige bedragen binnen de verzelfstandiging die in dat jaar vallen. Vanaf 2027 worden de kapitaallasten toegevoegd, maar omdat in 2030 (na 5 jaar) de transitievergoedingen komen te vervallen is er vanaf 2023 een beperkt positief resultaat. Daarbij is reeds rekening gehouden met de kapitaallasten voor de kunstgrasvelden die in 2026 worden vervangen en in 10 jaar worden afgeschreven. 5

Subsidie Sportbijdrage De drie verenigingen op het Geuzenpark ontvangen op dit moment ook nog een subsidie Sportbijdrage. Deze subsidie, die in 2012 in het leven is geroepen bij de realisatie van het Geuzenpark, wordt ingezet ter dekking van de huur die de SSG, namens de verenigingen, aan de gemeente betaalt voor het sportpark. Met het ontvlechten van de SSG ontstaat een nieuwe, rechtstreekse huurrelatie tussen gemeente en vereniging. Vooralsnog zal daarbij de oude huur en de daar tegenover staande Sportbijdrage subsidie voor in stand worden gehouden. Dit in afwachting van de harmonisatie van het tarievenbeleid binnen de gemeente Voorne aan Zee als onderdeel van het nieuwe sport- en beweegbeleid. Daarom wordt voorgesteld dat, indien er zich gedurende een periode van 5 jaar wijzigingen voordoen in de tarieven en/of subsidies rondom de sportaccommodaties (inclusief eventuele indexatieverschillen), de verenigingen hiervan gedurende deze periode geen financiële hinder van mogen ondervinden omdat zij de financiële haalbaarheid van de verzelfstandiging voor hun eigen sportvereniging hebben gebaseerd op de huidige kosten en baten. Vrijvallende Reserves en Openstaande leningen SSG Alle drie de verenigingen hebben nog openstaande leningen bij de SSG. Echter, deze leningen zijn allemaal verstrekt uit c.q.

ten laste gebracht van de door de verenigingen zelf binnen de SSG opgebouwde reserve. Daarmee heeft elke vereniging feitelijk een deel van de opgebouwde reserve reeds gebruikt, waardoor de over te dragen reserves bij ontvlechting van de SSG nu feitelijk lager uitvallen dan wanneer deze lening(en) er niet was geweest. Met de verenigingen én de SSG is daarom afgestemd om de lening kwijt te schelden. Het is de verantwoordelijkheid van de vereniging om de te ontvangen reserve weer voldoende aan te vullen met het bedrag dat nog als lening open staat. De wijze waarop en de termijn waarbinnen dit gebeurt is aan de vereniging zelf. Ten aanzien van de vrijvallende onderhoudsreserves is het uitgangspunt dat de gemeente hier geen extra kosten aan heeft omdat dit bedragen zijn die de SSG namens de verenigingen in beheer heeft. De definitieve omvang van de bedragen wordt pas definitief bij afwikkeling van de SSG. Eventuele wijzigingen of impact op de begroting voortkomend uit de afwikkeling van de SSG wordt meegenomen in de eerstvolgende berap mocht daar sprake van zijn. 7. Regionale afstemming Regionale afstemming is niet van toepassing. Bijlage(n): 1. Rapport Tien Organisatieadvies: ‘Eindrapportage advisering VV Brielle’ van Tien Organisatieadvies d.d. 11-8-2022 2. Rapport Tien Organisatieadvies update 2024: 2024-04-04_BR_jsc

6