Bijlage 1 Jaarstukken 2023 Voorne aan Zee
Tekst van het document
Jaarstukken 2023
4 juni 2024
Inhoud Inhoud ............................................................................................................................................................... 2 Voorwoord......................................................................................................................................................... 3 Financiële hoofdlijnen ...................................................................................................................................... 4 Het financiële resultaat ................................................................................................................................. 4 Ontwikkeling schuldpositie ........................................................................................................................... 4 Ontwikkeling reserves 2023 ......................................................................................................................... 5 Jaarverslag........................................................................................................................................................ 6 Programma’s.....................................................................................................................................................
7 Programma Bestuur, organisatie en veiligheid ................................................................................................ 7 Programma Wonen ....................................................................................................................................... 14 Programma Werken ...................................................................................................................................... 24 Programma Leven ......................................................................................................................................... 30 Programma Middelen .................................................................................................................................... 45 Paragrafen ....................................................................................................................................................... 49 Lokale heffingen ............................................................................................................................................ 49 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................................................... 55 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................................................
62 Financiering ................................................................................................................................................... 68 Bedrijfsvoering............................................................................................................................................... 72 Verbonden partijen ........................................................................................................................................ 77 Grondbeleid ................................................................................................................................................. 100 Woonbedrijf ................................................................................................................................................. 114 Interbestuurlijk toezicht ................................................................................................................................ 119
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
2
Voorwoord Voor u ligt het eerste jaarverslag van de gemeente Voorne aan Zee. Op 1 januari 2023 zijn de voormalig gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne opgegaan in deze nieuwe gemeente. In het jaarverslag legt het college verantwoording af over de uitvoering van het beleid dat in de begroting voor 2023 is vastgesteld. In het jaarverslag laten we als gemeente zien wat we het afgelopen jaar hebben bereikt, wat we daarvoor hebben gedaan en wat dat heeft gekost. We geven inzicht in de besteding van het geld dat we beschikbaar hadden. Geld uit onder andere het gemeentefonds, gemeentelijke belasting maar ook bijvoorbeeld uit de toeristenbelasting. In 2023 is hard gewerkt aan het bouwen van onze nieuwe gemeente. Daarnaast heeft de gemeente Voorne aan Zee hard gewerkt aan de acht thema’s uit het collegeprogramma 2023-2026. De grotere opgaven waar we aan werken beperken zich niet tot één beleidsterrein. We sluiten met de thema’s aan op de verschillende visiedocumenten die de basis vormen voor onze gemeente. Het rekeningresultaat 2023 vóór bestemming bedraagt € 7,3 miljoen positief. Het resultaat werd naast een aantal incidentele mee-en tegenvallers vooral beïnvloed door macro-economische ontwikkelingen. Dit jaar stond in het teken van hoge inflatie met forse stijging van lonen en prijzen, stijgende rentes en de krapte op de arbeidsmarkt.
Deze ontwikkelingen zullen naar verwachting voorlopig aanhouden. De gemeentefinanciën laten over de komende jaren een zorgelijk beeld zien. De manier waarop gemeenten worden gefinancierd wil het Rijk vanaf het jaar 2026 wijzigen. Hierdoor bewegen de inkomsten van de gemeente niet meer mee met de uitgaven van het Rijk. De verlaging van de inkomsten uit het gemeentefonds vragen om passende maatregelen voor de lange termijn om de gemeentefinanciën gezond te houden. In de programma’s kunt u lezen wat er nog meer gebeurd is om onze gemeente veilig, duurzaam, leefbaar en sociaal te houden.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
3
Financiële hoofdlijnen Het financiële resultaat De jaarstukken zijn het sluitstuk van de planning & control cyclus. Daarin staat in hoeverre de gestelde doelen bereikt zijn en welke middelen daadwerkelijk zijn ingezet. Op een totaal te besteden budget van € 270 miljoen is het jaar afgesloten met een nihil financieel resultaat. De prognose bij de bestuursrapportage 2023 was € 1,3 miljoen positief. Na overheveling van budgetten resteert een negatief resultaat na bestemming van € 4,5 miljoen negatief. Financieel resultaat (in € miljoen)
2023
Saldo JRK voor bestemming (baten en lasten)
7,3
Minus: Mutaties reserves
0,4
Voorstel resultaatbestemming ten behoeve van noodopvang
6,9
Saldo JRK na bestemming
0
Voorstel budgetoverhevelingen naar 2024 dekking algemene reserve
4,5
In de meeste programma's heeft zich een onder uitputting voorgedaan. In programma bestuur & organisatie en programma wonen zijn overschrijdingen opgetreden. De afwijkingen per programma worden in het hoofdstuk programma’s op hoofdlijnen toegelicht. In 2023 is hard gewerkt aan het bouwen van onze nieuwe gemeente met uitdagingen op vele fronten. In het bestuurlijke voorwoord zijn ontwikkelingen aangehaald die grote impact hebben gehad op de samenleving maar ook op de financiële huishouding van de gemeente. Naast de uitdagingen binnen de gemeentegrenzen blijft de beschik- en herbruikbaarheid van grondstoffen een grote uitdaging, gelet op de geopolitieke ontwikkelingen en de grenzen van de aarde. Daarnaast staan we voor de uitdaging om de grote opgaven van deze tijd uit te voeren binnen beschikbare capaciteit en middelen. Wederom zien we dit jaar een onderbesteding van middelen op sommige beleidsterreinen. Dat hangt direct samen met het tekort aan medewerkers die de gegeven taken uitvoeren. Nadat afgelopen jaren de rente zeer laag en soms zelfs negatief was, zijn de rentetarieven in 2023 relatief fors gestegen. Dit heeft gevolgen voor het aantrekken van leningen door de gemeente. Het Rijk bezuinigt vanaf 2026 op het Gemeentefonds, de grootste inkomstenbron van gemeenten.
We blijven met name via de VNG en Provincie Zuid-Holland, voortdurend hameren op het van tafel krijgen van de bezuinigingen door het Rijk. Tegelijkertijd sluiten we onze ogen niet voor het financiële ravijn.
Ontwikkeling schuldpositie De schuldpositie van de gemeente (langlopende leningen) bedraagt ultimo 2023 € 222,7 miljoen. De stand van de leningen komt daarmee € 10 miljoen lager uit dan begroot. Dit wordt veroorzaakt doordat de schuldpositie begin 2023 lager was dan begroot en de nieuw afgesloten vaste geldleningen lager waren dan begroot.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
4
Ontwikkeling reserves 2023 De reserves zijn onder te verdelen in de Algemene reserve die een algemene bufferfunctie vervult en de bestemmingsreserves die bestemd zijn voor een bepaald doel. De ontwikkeling van de reservepositie ziet er als volgt uit: Omschrijving
1-1-2023
31-12-2023
Algemene reserves
48.431
65.219
Saldo jaarrekening
10.798
-7.300
Bestemmingsreserves
130.721
107.182
Totaal reserves
189.950
179.701
De reservepositie van de gemeente is ten opzichte van het jaar 2022 gedaald met € 10,2 miljoen. Dit is het resultaat van verschillende stortingen en onttrekkingen aan de reserves en het batig saldo over 2023. De bestemmingsreserves zijn ingezet voor de beoogde doelen conform raadsbesluiten. De reservepositie van de gemeente bedraagt eind 2023 € 179,7 miljoen (inclusief het jaarrekeningresultaat over 2023). Voor een uitgebreide toelichtingen op de stortingen en onttrekkingen aan de reserves wordt verwezen naar de toelichting op de balans onder de balanspost eigen vermogen.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
5
Jaarverslag
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
6
Programma’s Programma Bestuur, organisatie en veiligheid Wat staat er in het programma Bestuur en organisatie? In het programma Bestuur, Organisatie en Veiligheid staat het beleid voor de in- en externe dienstverlening van de gemeente Voorne aan Zee, de ondersteuning van het lokale bestuur (college en gemeenteraad) en de regionale samenwerking. Het onderwerp veiligheid is ook onderdeel van dit programma.
Wat gebeurde er om ons heen? 2023 was een turbulent jaar. De drie voormalige gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne fuseerden en vormden één nieuwe gemeente. De begroting voor 2023 was daarom gericht op een vlotte start van de nieuwe samenwerking. En op het uitvoeren van bestaand beleid. Het jaar stond in het teken van het zoeken naar een nieuwe werkwijze binnen de gemeenteraad, het college en de gemeentelijke organisatie.
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Het hoofddoel van het programma Bestuur, Organisatie en Veiligheid is een aantrekkelijke, servicegerichte en veilige gemeente Voorne aan Zee te zijn. Een gemeente die de inwoners betrekt bij het maken en uitvoeren van beleid. En die werkt aan een efficiënte en goede dienstverlening. Om onze doelen te bereiken, werken we waar nodig samen in de regio. Wat we hebben gedaan om onze doelen te behalen, is hieronder uitgewerkt.
Bestuur Wat wilden we bereiken? De ‘Toekomstvisie Voorne aan Zee’, de besturingsvisie en het dienstverleningsconcept zijn uitgewerkt in concrete beleidsvoornemens. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? De verschillende visiedocumenten zijn puntsgewijs uitgewerkt in doelstellingen voor onze organisatie. De doelstellingen vormen samen met onze merkwaarden ons kompas. De doelstellingen en merkwaarden zorgen steeds meer voor een duidelijke focus bij het maken van beleid. Dit zijn onze doelstellingen: •
Versterken van de positie in de regio
•
Verhogen van de kwaliteit
•
Verminderen van de kwetsbaarheid
•
Inwoner centraal
Verbindend Persoonlijk
▪ ▪ ▪
Historisch Veerkrachtig Natuurrijk
De concrete beleidsvoornemens delen we in een lange termijn agenda met de gemeenteraad. Hiermee geven we een duidelijk overzicht van de stappen die we zetten. De gemeenteraad heeft de verbetering van de dienstverlening als extra aandachtspunt meegegeven tijdens de behandeling van de begroting in november 2023. We hebben een concreet plan van aanpak gemaakt voor de verbetering van onze dienstverlening.
Dit zijn de merkwaarden van Voorne aan Zee: ▪ ▪
De vertaling van de visiedocumenten was de basis voor de begroting voor 2024. Dit belangrijkste richtinggevende document is in november 2023 besproken en vastgesteld door de gemeenteraad.
Deze vijf merkwaarden maken samen ‘trots’; Mooi Voorne aan Zee.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
7
Wat wilden we bereiken? De bestuurskracht van Voorne aan Zee is versterkt. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Bestuurskracht is het vermogen van een gemeente om In 2023 zijn veel processen, beleidsteksten en verorde wettelijke en andere taken voor inwoners goed uit deningen geharmoniseerd. In 2022 was daar al een te voeren. En om de gemeente goed te vertegenwoor- eerste aanzet voor gedaan. digen in de samenwerking in de regio. Vanaf de start zijn alle taken van de gemeente opgepakt, alle diensten en producten worden geleverd. Onze bestuurskracht op regionaal niveau is verstevigd, alleen al doordat we nu een grotere gemeente zijn met 74.000 inwoners. Hiermee hebben we meer zeggenschap in bijvoorbeeld gemeenschappelijke regelingen.
Op regionaal niveau hebben we de vele samenwerkingsverbanden waar de gemeente Voorne aan Zee aan deelneemt, verstevigd. Speciale aandacht heeft het samenwerkingsverband de Zuid-Hollandse Delta. De verbinding die we hier hebben in onze regio is kansrijk en goed voor inwoners en ondernemers.
Wat wilden we bereiken? Voorne aan Zee is een relevante en strategische speler in samenwerkingsverbanden die de gemeentelijke grenzen overstijgen. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan/ In 2023 hebben we onderzocht hoe we op de juiste manier invulling kunnen geven aan de samenwerking in verschillende gemeenschappelijke regelingen en andere verbanden.
4 juni 2024
Als nieuwe gemeente hebben we meer duiding en focus nodig in onze rol in gemeenschappelijke regelingen. In de begroting voor 2024 hebben we dan ook opgenomen dat we een Nota Verbonden Partijen gaan opstellen.
Jaarstukken 2023
8
Wat wilden we bereiken? De nieuwe organisatie werkt transparant, kerngericht, opgavegericht, data-gedreven en samenwerkingsgericht. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
In 2023 is met name geïnvesteerd in het ombouwen van drie organisaties naar één nieuwe organisatie. Hiervoor zijn verschillende initiatieven gestart, die verder worden uitgewerkt en uitgevoerd.
In het kader van transparantie volgen we strikt de geldende wet- en regelgeving voor publicatie en bekendmaking. Bovendien zijn we begonnen met het opstellen van een lange termijn agenda om een beter overzicht te krijgen van de beleidsprocessen. Voor het kerngericht werken zijn de bestaande (samenwerkings)verbanden, die al vóór de fusie bestonden, voortgezet. Vorig jaar hebben dorps- en wijkraden opnieuw subsidie ontvangen. In 2024 wordt beleid ontwikkeld voor dorps- en wijkraden. We zijn actief betrokken bij onze dorpen en wijken via het welzijnswerk. We hebben ondersteuning geboden bij ontmoetingspunten, zoals buurthuizen en bij initiatieven van inwoners of bewonersgroepen. We hebben onderzoek gedaan naar de maatschappelijke kenmerken van onze dorpen en wijken, waarvan de resultaten in 2024 verwacht worden. Deze resultaten gebruiken we voor hernieuwing van ons beleid. Opgavegericht werken wordt verder vormgegeven, waarbij we in 2023 al hebben gewerkt met zogenaamde startnotities. In 2024 wordt dit verder vormgegeven. Het project data-gedreven werken is volop aan de gang en levert goede inzichten op. Met de buurgemeenten hebben we in het voorjaar de druk bezochte bijeenkomst ‘Hoe eet jij je data’ georganiseerd. In 2023 is de pilot gestart om te onderzoeken wat artificial intelligence (AI) kan bijdragen aan de gemeentelijke dienstverlening en bedrijfsvoering.
Wij sluiten als jongste gemeente van Nederland aan op de nieuwste ontwikkelingen.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
9
Dienstverlening Wat wilden we bereiken? Onze communicatie is begrijpelijk en sluit aan bij de behoefte en voorkeuren van onze inwoners en ondernemers. We willen dat iedere inwoner onze communicatie begrijpt. We gebruiken communicatiemiddelen die aansluiten bij de behoefte en voorkeuren van de mensen die wij willen bereiken. We communiceren tijdig en zijn open over wat we doen en waarom we dat doen. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? De website van de gemeente Voorne aan Zee is een Bij de start van de gemeente is een webteam opgebelangrijk communicatiekanaal voor de gemeente en richt. Dit team is verantwoordelijk voor het beheer wordt daarom continu aangepast en geoptimaliseerd. van alle online communicatiekanalen, waaronder de website en de social mediakanalen. Het participatiebeleid 'Samen aan zet' is vastgesteld door de gemeenteraad.
In 2022 zijn de voorbereidingen voor het participatiebeleid al gestart. In 2023 werd een goed bezochte bijeenkomst georganiseerd met de gemeenteraad. In oktober heeft de gemeenteraad het participatiebeleid 'Samen aan zet' vastgesteld.
De informatie op de gemeentepagina in de drie lokale kranten is zorgvuldig afgestemd op de behoeften van onze inwoners, zodat zij relevante en nuttige informatie ontvangen.
We hebben een onderzoek uitgevoerd onder inwoners om te bepalen hoe we de gemeentepagina in de lokale kranten het beste kunnen invullen. Naar aanleiding van de resultaten van dit onderzoek is een deel van de informatie op de gemeentepagina aangepast om beter te voldoen aan de behoeften van inwoners.
We werken voortdurend aan het verbeteren van de duidelijkheid van onze communicatiemiddelen, waaronder de e-mails en brieven die we versturen.
In een schrijfwijzer voor medewerkers zijn richtlijnen vastgelegd voor het schrijven van begrijpelijke brieven, e-mails en andere documenten.
Wat wilden we bereiken? De gemeentelijke dienstverlening is nabij. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
De loketten voor de meest voorkomende producten(burgerzaken) in Brielle, Hellevoetsluis en Rockanjezijn voortgezet. Door ook in te zetten op digitale dienstverlening zorgen we voor bereikbare dienstverlening.
In Brielle, Hellevoetsluis en Rockanje kunnen inwoners terecht voor diensten van het klantcontactcentrum en burgerzaken. Hierdoor hebben inwoners meer keuze. Door ook in te zetten op digitale dienstverlening wordt de bereikbaarheid vergroot.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
10
Veiligheid Wat wilden we bereiken? Voorne aan Zee is een veilige en vertrouwde woonomgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
De dienstverlening, de samenwerking met veiligheidspartners en de inzet van boa’s zijn gecontinueerd. De APV is geharmoniseerd. De veiligheid en veiligheidsgevoel zijn in Voorne aan Zee in lijn gebleven met de voormalige gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne. De gemeenteraad heeft in de begrotingsraad besloten om te investeren in extra boa-capaciteit en een BIBOBcoördinator.
Het Integraal Veiligheidsplan Voorne aan Zee wordt in 2024 vastgesteld. In 2023 is in aanloop daar naartoe de Veiligheidsmonitor Voorne aan Zee uitgezet. In 2023 is actief contact gehouden en gezocht met belanghebbende partijen op het gebied van veiligheid. Voor het onderwerp ondermijning hebben we extra aandacht gevraagd bij de gemeenteraad.
Wat heeft het gekost? In de tabel staan, per taakveld, de baten en lasten van dit programma, het gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten, de mutaties in de reserves en het gerealiseerde resultaat. Hierbij worden de baten weergegeven als -/- en de lasten als +. Programma 1 Bestuur Programma x € 1.000
Lasten/ baten
Prim.begr. 2023
Begroting 2023 na wijziging
Realisatie 2023
Afwijking begrotingrealisatie 2023
0.1 Bestuur
Lasten
7.428
4.449
5.876
1.427
Baten
-4
0
0
0
7.424
4.449
5.876
1.427
Lasten
2.024
3.670
3.177
-493
Baten
-905
-916
-910
6
1.119
2.754
2.267
-487
Lasten
37.442
45.896
51.120
5.223
Baten
-1.249
-645
-1.107
-462
36.192
45.251
50.013
4.761
Lasten
4.905
4.686
4.676
-10
Baten
-9
0
0
0
4.897
4.686
4.676
-10
Lasten
2.268
2.952
2.678
-274
Baten
-122
-108
-86
22
2.146
2.844
2.591
-252
Lasten
54.067
61.653
67.526
5.873
Baten
-2.289
-1.669
-2.103
-435
51.778
59.984
65.422
5.439
Saldo 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken Saldo 0.2 Burgerzaken 0.4 Overhead Saldo 0.4 Overhead 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Saldo 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Saldo 1.2 Openbare orde en veiligheid Totaal Programma 1 Bestuur Saldo Programma 1 Bestuur Toevoegingen reserves
Lasten
0
4.372
4.372
0
Onttrekkingen reserves
Baten
0
-3.592
-3.592
0
51.778
60.764
66.203
5.439
Resultaat Programma 1 Bestuur
In onderstaand overzicht zijn de belangrijkste financiële afwijkingen weergegeven. Afwijkingen op een taakveld groter dan €50.000 (voor zowel de baten als de lasten) worden toegelicht. In het overzicht wordt cijfermatig de aansluiting gemaakt met bovenstaand financieel overzicht van het programma.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
11
Taakveld
0.1 Bestuur
Afwijking op begroting 1.427
Voordeel / Nadeel Nadeel
0.2 Burgerzaken
-493
Voordeel
0.4 Overhead
5.223
Nadeel
Belangrijkste verklaringen
De voorziening wachtgeld/pensioen politieke ambtsdragers is met ruim € 1,3 miljoen aangevuld tot het benodigde bedrag ter dekking van de opgebouwde pensioen- en wachtgeldrechten. Ook zijn de lasten op bestuurlijke samenwerking voor het proces visie volhoudbare landbouw Voorne-Putten hoger uitgevallen. Hogere opbrengsten uit leges paspoorten en rijbewijzen en lagere personeels- en inhuurlasten. Nadelig resultaat op het programma Bestuur en Organisatie omdat o.a. de lasten vanuit het Centraal Inhuurbudget (CIB) geheel ten laste van de overhead komt dat onderdeel is van dit programma. Inhuur vindt echter ook plaats vanuit andere programma's en taakvelden. Het saldo van salarissen en inhuur voor de totale organisatie betreft een voordeel. Daarnaast zijn de lasten voor begeleiding van personeel als gevolg van de fusie en lasten voor APPA-gepensioneerden hoger uitgevallen ten opzichte van de raming. Ook zijn binnen dit programma de aan vastgoed gerelateerde lasten hoger uitgevallen dan geraamd. Deze lasten worden gedekt door onderuitputting op budgetten die betrekking hebben op andere programma’s en taakvelden.
-462
Voordeel
1.2 Openbare orde en veiligheid
-274
Voordeel
Totaal verklaard Overige verschillen Totaal Programma
5.422 17 5.439
Nadeel Nadeel Nadeel
4 juni 2024
De voorziening verlofsparen is met €2,3 miljoen aangevuld tot het benodigde bedrag om, na de samenvoeging van de afzonderlijke voorzieningen voor verlofsparen, te komen tot een eenduidige berekeningswijze van spaarverlof. Voordelig resultaat vanwege het nog niet volledig uitvoeren van de geplande frictiewerkzaamheden, voorgesteld wordt om het overgebleven frictiekostenbudget (€328.000) over te hevelen naar 2024. Het geraamde bedrag voor projecten bij het archief is in 2023 ook nog niet volledig uitgegeven, om de beleidsdoelstellingen op deze projecten wel te behalen schuift het budget (€100.000) door naar 2024. Lagere lasten op integrale veiligheid omdat een aantal doelen waarvoor dit budget beschikbaar is gesteld nog niet volledig is gerealiseerd (€163.000) en wordt doorgeschoven naar 2024. Voor de overige werkzaamheden is minder budget nodig voor de gemeente Voorne aan Zee ten opzichte van de voorheen separate gemeenten. Geen verdere toelichting.
Jaarstukken 2023
12
Beleidsindicatoren Onderstaande tabel geeft de beleidsindicatoren weer die betrekking hebben op dit programma. Programma
Indicator
eenheid
periode
gebied / dimensie
waarde
P1
Demografische druk
%
2023
Voorne aan Zee
78,3
P1
%
2022
Voorne aan Zee
39,9
%
2022
Voorne aan Zee
1
per 1.000 inwoners
2023
Voorne aan Zee
1,3
per 1.000 inwoners
2023
Voorne aan Zee
3,9
P1
Functiemenging Jongeren met een delict voor de rechter Misdrijven - Diefstallen uit woning Misdrijven - Geweldsmisdrijven Misdrijven - Vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag
per 1.000 inwoners
2023
Voorne aan Zee
5,2
P1
Misdrijven - Winkeldiefstallen
per 1.000 inwoners
2023
Voorne aan Zee
1,2
P1
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2018
Voorne aan Zee
9
P1
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2019
Voorne aan Zee
12
P1
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2020
Voorne aan Zee
11
P1
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2021
Voorne aan Zee
5
P1
Verwijzingen Halt
per 1.000 jongeren
2022
Voorne aan Zee
6
P1 P1 P1
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
13
Programma Wonen Wat staat er in het programma Wonen? In het programma Wonen is het beleid opgenomen dat gaat over de fysieke leefomgeving van de inwoners van Voorne aan Zee. Denk hierbij aan het bouwen van huizen en kantoren, verkeer en infrastructuur en het onderhouden van de buitenruimte in Voorne aan Zee. Ook het maken van plannen over de toekomstige inrichting van Voorne aan Zee hoort bij dit programma. Bij het maken van toekomstplannen is het van belang om na te denken over duurzaamheid. Daarom valt dit onderwerp ook binnen het programma Wonen.
Wat gebeurde er om ons heen? Het jaar 2023 was om meerdere redenen een dynamisch jaar. Op landelijk niveau heeft dat geleid tot veel discussie en heeft het Rijk m.b.t. een aantal dossiers meer de regie naar zich toe getrokken. De implementatiedatum van de omgevingswet is pas eind 2023 definitief vastgesteld op 1 januari 2024. De stikstofproblematiek heeft tot onrust geleid bij onder meer de agrarische sector en ontwikkelaars. Dat had onder meer te maken met de veranderende andere berekeningen voor stikstof bij ontwikkelingen. Dit heeft zijn effect gehad op investeringen op het gebied van infrastructuur en woningbouw, die vertraagd zijn en hogere investeringen met zich meebrachten. Mede door de oorlog in Oekraïne is er veel aandacht geweest voor het huisvesten van arbeidsmigranten, asielzoekers en spoedzoekers. De landelijk opvangcentra zaten nog steeds te vol. De druk op gemeenten is verhoogd, waarmee ook de tegenstand is toegenomen. De spreidingswet is in 2023 voorbereid. Minister De Jonge van Volkshuisvesting heeft meer wetten voorbereid en initiatieven ondersteund dan de jaren daarvoor. Dit is onder meer van invloed geweest op de vastgoedmarkt en de verhuurmarkt. De winst van de landelijke verkiezingen was voor de rechtse partijen, wat ongetwijfeld voor verschillende beleidsterreinen van invloed zal zijn de komende periode.
In 2023 waren provinciale verkiezingen met een nieuwe coalitie. Dit is onder meer van invloed geweest op ons woonbeleid. Verder hadden we te maken met veel langdurige wegafsluitingen in onze regio.
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Het hoofddoel van het programma Wonen is een toekomstgerichte en duurzame gemeente waar je goed kunt wonen. We zorgen voor een groene en goed onderhouden woon- en leefomgeving die een positieve bijdrage levert aan het welzijn van onze inwoners. Voor elke levensfase is er in Voorne aan Zee een geschikte woning te vinden. Wat we hebben gedaan om onze doelen te behalen, is hieronder uitgewerkt.
Wonen Wat wilden we bereiken? Een evenwichtig en toekomstbestendig woningaanbod voor alle doelgroepen. Kwaliteit, duurzaamheid en betaalbaarheid worden hiervoor met elkaar verbonden. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? Woningvoorraad
Woningvoorraad
▪
▪
Regionale Woningmarktafspraken 2022 regio Rot-
▪ ▪
terdam, voor het versnellen van de woningbouwproductie en het bouwen van betaalbare woningen. Regionale Realisatieagenda regio Rotterdam Voorbereiden Wonen, Welzijn en Zorgvisie, waarin we inzichtelijk maken wat voor soort woningen er gebouwd moeten worden. Prestatieafspraken 2024-2025 met woningcorpo-
▪
▪ ▪
Afspraken over de woningbouwopgave samen met het Rijk, de provincie en regiogemeenten. Prestatieafspraken 2024-2025 met woningcorporaties en huurdersorganisaties, waarmee de opgave in Voorne aan Zee kan worden gerealiseerd. 190 nieuwe woningen opgeleverd in Voorne aan Zee. Bestemmingsplannen vastgesteld voor onder andere Buitenplaats Brielle (Oude Goote) en Twee
▪
Getuigen-Kloosterbos. ▪
4 juni 2024
raties en huurdersorganisaties. We hebben meerdere grote en kleine bestemmingsplannen en omgevingsplannen voorbereid, gericht op het realiseren van woningbouw.
Jaarstukken 2023
14
Wat wilden we bereiken? Een evenwichtig en toekomstbestendig woningaanbod voor alle doelgroepen. Kwaliteit, duurzaamheid en betaalbaarheid worden hiervoor met elkaar verbonden. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? Verduurzamen
Verduurzamen
▪
▪
▪
De gemeenteraad heeft een verordening vastgesteld voor duurzaamheidsleningen voor kleine VvE’s en de duurzaamheidslening voor particulieren is geharmoniseerd. Binnen de bebouwde kom van Hellevoetsluis en de dorpen Nieuwenhoorn en Oudenhoorn is een SMP-ontheffing (Soorten Management Plan) ver-
▪
▪
kregen, vooral om particulieren te ontzorgen. Met ▪ een soortmanagementplan kan een generieke ontheffing worden verkregen en overtreding van de • Wet natuurbescherming worden voorkomen.
In 2023 zijn duurzaamheidsleningen verstrekt aan particulieren. We hebben bewoners en ondernemers gefaciliteerd bij het verduurzamen van hun woningen en panden. Samen met de WoonWijzerWinkel is een inkoopactie gestart voor zonnepanelen en glas. Extra energiecoaches zijn opgeleid, zij adviseren inwoners bij de verduurzaming van hun woning. Bij 3.000 huishoudens met de kans op energiearmoede hebben energiefixers huisbezoeken gebracht en concrete maatregelen in de woning getroffen om de energiekosten te verlagen.
Openbare ruimte Wat wilden we bereiken? Een goede kwaliteit van de openbare ruimte van Voorne aan Zee. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Inzicht in onze beheeropgave.
We zijn gestart met het in beeld brengen van afwijkingen in het beheer van de gezamenlijke assets. De inzet van onze eigen buitendienst is georganiseerd. We hebben eigen diensten geharmoniseerd en geplande inzet contractpartners/aannemers bepaald. De kwaliteit van onze assets is verbeterd. We hebben integraal onderhoud uitgevoerd op basis van afgesproken beeldkwaliteit. Onder andere door uitvoering van projecten, zoals Ravenseweg en de oevers van het kanaal in Hellevoetsluis. Meldysteem openbare ruimte. We hebben de processen voor meldingen geoptimaliseerd en controleren die.
Wat wilden we bereiken? Goed gastheerschap voor de havens, de markten en de begraafplaatsen in Voorne aan Zee. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Goede toegankelijkheid en service.
We hebben extra ingezet op gastheerschap, aanwezigheid en begeleiding. Daarnaast hebben we gewerkt aan verbinding tussen verschillende belanghebbenden van de haven.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
15
Wat wilden we bereiken? Behouden en versterken van de biodiversiteit en de ecologische verbindingen. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Natuur en ecologie is opgenomen in gemeentelijke beleidskaders.
Natuur en ecologie is opgenomen in de concept Omgevingsvisie Voorne aan Zee.
Het ontwerpbesluit voor de gebiedsgerichte ontheffing voor vleermuizen, huismussen en gierzwaluwen (geldig voor de plaatsen van de voormalige gemeente Hellevoetsluis) is ter inzage gelegd door de Omgevingsdienst.
Overleg gehad met de Omgevingsdienst, diverse aanvullende stukken aangeleverd en natuurinclusief bouwen toegepast bij diverse ruimtelijke ontwikkelingen. Daarnaast gestart met voorbereidingen voor de gebiedsbrede onderzoeken van de plaatsen binnen de voormalige gemeenten Brielle en Westvoorne aan de ontheffing.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
16
Duurzaamheid Wat wilden we bereiken? Voorne aan Zee is een klimaatbestendige, natuurinclusieve en duurzame gemeente met een fijne leefomgeving nu en in de toekomst. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? Klimaatadaptie en natuur/ecologie zijn opgenomen in diverse beleidstukken en relevante werkprocessen.
Klimaatadaptatie en Natuur & Ecologie zijn opgenomen in de concept omgevingsvisie Voorne aan Zee als randvoorwaarde bij ruimtelijke en fysieke initiatieven. Natuurvriendelijke en ecologische maatregelen worden meegenomen bij ruimtelijke ontwikkelingen (zoals nestplaatsen voor huismussen, gierzwaluwen en vleermuizen) en bij diverse werken in de openbare ruimte. Klimaatbestendige inrichtingsprincipes zijn opgenomen in de Leidraad Inrichting Openbare Ruimte Voorne aan Zee Binnen het VBI proces (Verkennen, Begeleiden Initiatief) wordt rekening gehouden met klimaatadaptie en natuur/ecologie. Deelgenomen aan het NK Tegelwippen. Lidmaatschap Operatie Steenbreek is aangegaan.
We hebben actief gecommuniceerd met inwoners en bedrijven over klimaatadaptatie (waaronder Tegelwippen, Steenbreek). We hebben een uitvoeringsjaarplan Klimaatadaptatie werkregio DPRA opgesteld.
We hebben verdiepende dialogen gevoerd met externen over betaalbaar wonen en klimaatambities.
De uitvoeringsagenda behorende bij de strategie Klimaatadaptatie Voorne Putten is geharmoniseerd. We hebben prestatieafspraken met woningbouwcorporaties gemaakt over klimaatadaptatie. Aan de gevoegde gezagen van werkregio Voorne- Putten zijn landelijke DPRA impulsgelden toegekend voor een klimaatadaptieve plus in uitvoeringsprojecten in de openbare ruimte. Een aanvraag voor het restantbedrag is reeds ingediend door Voorne aan Zee.
Nationale impulsregeling Klimaatadaptatie toegekend.
Wat wilden we bereiken? Voorne aan Zee is schoon, het afvalbeleid is zo veel mogelijk circulair. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Gemeenteraad kent keuzes/afwegingen inzameling afval.
We hebben informatieve sessies gehouden voor de gemeenteraad waarin raadsleden zijn meegenomen in de keuzes voor afvalinzameling.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
17
Ruimtelijke ontwikkeling Wat wilden we bereiken? Ruimtelijke plannen dragen bij aan het behouden en verbeteren van een aantrekkelijke, duurzame en gezonde leefomgeving. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? Diverse bestemmingsplannen zijn in procedure gegaan, waarbij oog is voor de verbetering en/of het behoud van de fysieke leefomgeving.
Het opstellen van diverse bestemmingsplannen. We hebben gewerkt aan een gebiedsdekkend omgevingsplan waarbinnen het verbeteren van de leefomgeving centraal staat.
Wat wilden we bereiken? Vanaf januari 2024 werken we volgens de Omgevingswet. Waar mogelijk handelen we voor die datum in de geest van de Omgevingswet. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? Op 1 januari 2024 stond de gemeente gesteld voor de Omgevingswet. Ter voorbereiding van de implementatie van de Omgevingswet op 1 januari 2024, zijn we vanaf 2023 gestart met het behandelen van initiatieven volgens de nieuwe werkwijze van de Omgevingswet: het VBI-proces (Verkennen, Begeleiden Initiatief). Daarnaast zijn we in staat om vergunningen onder de nieuwe wet af te doen. We zijn gestart met het opstellen van de omgevingsvisie en het gebiedsdekkend omgevingsplan.
We hebben de implementatie van de omgevingswet intensief voorbereid: cursussen gevolgd, nieuwe werkprocessen opgesteld en geïmplementeerd, DSO getest en diverse trajecten opgesteld. Daarnaast hebben we veel geoefend met de verschillende rollen binnen de nieuwe werkwijze. We hebben een extern bureau in de arm genomen om de omgevingsvisie voor te bereiden. We hebben een uitvraag voorbereid voor het opstellen van gebiedsdekkende omgevingsplannen.
Verkeer en infrastructuur Wat wilden we bereiken? Een vlotte lokale en regionale verkeersafwikkeling ter versterking van de leefkwaliteit van de kernen en hun omgeving. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? 2023 stond in het teken van hinder door grote regionale vervangings- en renovatie-opgaven. Het zwaartepunt lag in de Hoeksche Waard, maar de gemeente Voorne aan Zee heeft zich regionaal sterk gemaakt om ook de effecten op het eiland Voorne-Putten goed in beeld te brengen. Lokaal hebben we samen met Waterschap Hollandse Delta een verbod voor vrachtwagens in de kern van Vierpolders voorbereid om zo de leefbaarheid te vergroten.
4 juni 2024
De gemeente heeft inwoners gevraagd zich voor te bereiden op de te verwachten hinder en met drone-opnames is de vertraging op de hoofdwegen in beeld gebracht om het belang van voldoende capaciteit op de N57 onder de aandacht te kunnen brengen. Voor Vierpolders is een verkeersbesluit gepubliceerd voor het vrachtwagenverbod. De uitvoering is in het eerste kwartaal van 2024.
Jaarstukken 2023
18
Wat wilden we bereiken? De gemeentelijke inzet voor het vergroten van de verkeersveiligheid heeft een hoge prioriteit, om zo ongevallen te voorkomen en het aantal verkeersslachtoffers te minimaliseren. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? De fietsveiligheid is nadrukkelijker op de bestuurlijke agenda komen te staan.
Daarnaast hebben we stappen gemaakt om op Voorne-Putten gezamenlijk met andere wegbeheerders gedragscampagnes op het gebied van verkeersveiligheid uit te rollen.
In de gemeenteraad is een kredietvoorstel aangenomen om in het voorjaar 2024 bij de rotonde Amnesty Internationallaan-Rijksstraatweg de fietsoversteek te verplaatsen waardoor beter overzicht ontstaat en ongevallen voorkomen moeten worden. Met de gemeente Nissewaard en het Waterschap Hollandse Delta zijn afspraken gemaakt om op de basis van de landelijke campagnekalender boodschappen uit te dragen zoals Bob, Mono en de verlichtingscampagnes via social media en op straat.
Wat heeft het gekost? In de tabel staan, per taakveld, de baten en lasten van dit programma, het gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten, de mutaties in de reserves en het gerealiseerde resultaat. Hierbij worden de baten weergegeven als -/- en de lasten als +. Programma 2 Wonen Programma x € 1.000
Lasten/ baten
Prim.begr. 2023
Begroting 2023 na wijziging
2.1 Verkeer en vervoer
Lasten
12.083
13.839
13.072
-768
Baten
-186
-568
-1.689
-1.121
11.898
13.271
11.383
-1.888
298
81
59
-22
Saldo 2.1 Verkeer en vervoer 2.2 Parkeren
Lasten Baten
Realisatie Afwijking 2023 begrotingrealisatie 2023
-44
-37
-40
-3
254
44
19
-24
Lasten
1.897
1.209
1.254
44
Baten
-250
-268
-297
-29
1.647
942
957
15
21
0
0
0
21
0
0
0
Lasten
10.619
6.650
6.070
-580
Baten
-123
-767
-571
196
Saldo 5.7 Openbaar groen en (openlucht)recreatie
10.496
5.883
5.499
-383
7.2 Riolering
Lasten
8.666
7.737
7.223
-514
Baten
-8.834
-9.495
-7.852
1.644
-168
-1.759
-629
1.130
Saldo 2.2 Parkeren 2.3 Recreatieve havens Saldo 2.3 Recreatieve havens 2.5 Openbaar vervoer
Lasten
Saldo 2.5 Openbaar vervoer 5.7 Openbaar groen en (openlucht)recreatie
Saldo 7.2 Riolering 7.3 Afval
Lasten
11.201
9.842
11.439
1.597
Baten
-12.210
-12.224
-11.783
441
-1.009
-2.382
-344
2.038
Lasten
4.219
3.774
2.245
-1.529
Baten
-1.068
-1.026
-207
818
Saldo 7.3 Afval 7.4 Milieubeheer
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
19
Programma 2 Wonen Programma x € 1.000
Lasten/ baten
Saldo 7.4 Milieubeheer 7.5 Begraafplaatsen en crematoria
Prim.begr. 2023
Begroting 2023 na wijziging
3.151
2.748
2.038
-710
Lasten
1.387
836
827
-9
Baten
-671
-671
-824
-153
716
165
3
-162
Lasten
2.031
9.543
7.455
-2.088
Baten
-7
-500
-694
-194
2.023
9.043
6.761
-2.282
Lasten
15.560
15.347
7.559
-7.788
Baten
-15.306
-14.775
-5.096
9.679
255
572
2.463
1.891
Lasten
9.475
6.842
9.057
2.215
Baten
-10.961
-10.447
-11.376
-929
-1.486
-3.605
-2.319
1.286
Lasten
77.457
75.700
66.260
-9.440
Baten
-49.660
-50.779
-40.429
10.350
27.797
24.921
25.831
910
Saldo 7.5 Begraafplaatsen en crematoria 8.1 Ruimte en leefomgeving Saldo 8.1 Ruimte en leefomgeving 8.2 Grondexploitatie (niet-bedr.terrein) Saldo 8.2 Grondexploitatie (niet-bedr.terrein) 8.3 Wonen en bouwen Saldo 8.3 Wonen en bouwen Totaal Programma 2 Wonen
Realisatie Afwijking 2023 begrotingrealisatie 2023
Saldo Programma 2 Wonen Toevoegingen reserves
Lasten
0
164
164
0
Onttrekkingen reserves
Baten
0
-2.815
-2.815
0
27.797
22.270
23.180
910
Resultaat Programma 2 Wonen
In onderstaand overzicht zijn de belangrijkste financiële afwijkingen weergegeven. Afwijkingen op een taakveld groter dan €50.000 (voor zowel de baten als de lasten) worden toegelicht. In het overzicht wordt cijfermatig de aansluiting gemaakt met bovenstaand financieel overzicht van het programma. Taakveld Afwijking Voordeel Belangrijkste verklaringen op / begroting Nadeel 2.1 Verkeer en ver-768 Voordeel De budgetten voor wegen en civieltechnische kunstwerken zijn voer ten opzichte van de begroting onderschreden. Dit is grotendeels veroorzaakt door intern en extern capaciteitsgebrek in 2023. Voor het groot onderhoud aan wegen zijn in 2023 opdrachten uitgezet, die vanwege genoemde capaciteitsproblemen vertraging hebben opgelopen in de uitvoering. De werkzaamheden worden echter opgepakt in 2024. Het resterende budget van € 260.000 wordt overgeheveld naar 2024. -1.121
4 juni 2024
Voordeel
De meeropbrengsten zijn voor een groot deel (€800.000) gerealiseerd door het verstrekken van meer vergunningen dan waar in de begroting rekening mee is gehouden. Deze meeropbrengsten hebben voornamelijk in het 3e en 4e kwartaal plaatsgevonden.
Jaarstukken 2023
20
Taakveld
5.7 Openbaar groen en (openlucht)recreatie
7.2 Riolering
7.3 Afval
7.4 Milieubeheer
4 juni 2024
Afwijking op begroting
Voordeel / Nadeel
-580
Voordeel
196
Nadeel
-514
Voordeel
1.644
Nadeel
1.597
Nadeel
441
Nadeel
-1.529
Voordeel
818
Nadeel
Belangrijkste verklaringen
Ook is incidenteel €273.000 ontvangen op de taak Verkeersbeleid door de eindafrekening van een subsidie van de Metropoolregio Rotterdam/Den Haag. De raming is bij de bestuursrapportage aangepast in verband met bestedingen voor de regiodeal. Het budget voor nieuwe projecten van €340.000 is uiteindelijk niet aangesproken. Bij het opstellen van de jaarrekening bleek bovendien dat een deel van de kosten al in de jaarrekening 2022 van voormalige gemeente Hellevoetsluis te zijn voorzien. Uiteindelijk valt een bedrag van € 455.000 vrij. De vrijval van deze post zorgt voor een incidenteel voordeel. Het resterende voordeel bestaat uit meerdere posten met een omvang van kleiner dan €50.000. Samenhangend met de lasten op het taakveld valt ook de inkomstraming voor nieuwe projecten van €340.000 weg. Dit wordt gecompenseerd door een hogere opbrengst uit verkoop van kleine perceeltjes grond (€ 85.000) De rest bestaat uit meerdere posten met een omvang kleiner dan €50.000. Door het doorschuiven van werkzaamheden vanwege de fusie zijn een aantal projecten niet afgerond, hierdoor zijn de kapitaalslasten lager dan geraamd wat samen met lagere onderhoudskosten tot een voordeel heeft geleid. Tevens is meer toegevoegd aan de egalisatievoorziening riolering wat het voordeel deels dempt. Door een lagere onttrekking aan de voorziening riolering is een nadeel ontstaan van €1,8 miljoen.
De hogere opbrengsten van de rioolheffing hebben dit nadeel iets kunnen terugbrengen. Naast de hogere verwerkingskosten voor afval is ook de dotatie aan de voorziening afval hoger dan geraamd. De hogere dotatie wordt veroorzaakt door het budgettair neutraal verwerken van het saldo op taakveld afval. Door een lagere onttrekking aan de voorziening afval is een nadeel ontstaan van €500.000. Tegenover dit nadeel staan hogere opbrengsten voor aanlevering van gescheiden afval. Dit moet in relatie gezien worden met hogere verwerkingskosten. Budgetten voor energietransitie en duurzaamheid zijn in 2023 niet volledig benut of werkzaamheden niet volledig uitgevoerd. Voorgesteld wordt de budgetten voor de energietransitie en Windproject Noordzeeboulevard bij het vaststellen van de jaarrekening over te hevelen naar 2024. Het gaat hier om incidentele budgetten van respectievelijk €901.000 en €84.000. De overige budgetten zijn structureel en vallen vrij. Bij de inkomstenraming was nog rekening gehouden met de verantwoording van de rijksvergoeding energiearmoede van € 1 miljoen. Deze is op een andere wijze verwerkt en leidt tot een nadeel op dit taakveld. De lasten vallen vrij op taakveld 8.1. In 2023 is de samenwerking duurzaamheid afgerond. De afrekening heeft een voordeel opgeleverd van €150.000.
Hiertegenover staan niet gerealiseerde baten voor specifieke uitkeringen van energiearmoede en klimaat en milieubeleid in 2023.
Jaarstukken 2023
21
Taakveld
Afwijking op begroting
Voordeel / Nadeel
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
-153
Voordeel
8.1 Ruimte en leefomgeving
-2.088
Voordeel
-194
Voordeel
8.2 Grondexploitatie (niet-bedr.terrein)
-7.788 9.679
Voordeel Nadeel
8.3 Wonen en bouwen
2.215
Nadeel
Belangrijkste verklaringen
De rest bestaat uit meerdere posten met een omvang kleiner dan €50.000. De opbrengsten voor begraafrechten en afkoopsommen grafrechten zijn hoger dan geraamd, dit saldo wordt wat gedempt door lagere opbrengst overige leges voor begraven. Voordelig resultaat op dit taakveld door overschot op het budget inhuur van €1,7 miljoen. Er is een nadeel op het faciliterend grondbeleid van €300.000. Dit wordt met name veroorzaakt door het afboeken van enkele oude plannen uit een van de voormalige gemeenten. Ook is in 2023 een bedrag ter grootte van €639.000 doorberekend aan de grondexploitaties en investeringen. Dit ter dekking van gemaakte overheadkosten. Een deel van de gemaakte kosten wordt gecompenseerd, zie toelichting op de baten van taakveld 8.1 Geboekt voordeel door ontvangen exploitatiebijdragen en ruiling/verkoop van een perceel grond. De baten en lasten van dit taakveld maken deel uit van de grondexploitatie en hebben geen directe invloed op het jaarrekeningresultaat. In de primitieve begroting is een aanname gedaan voor het bijschrijven van kosten en afboeken van baten op de boekwaarde van de plannen. De jaarrekening wordt wel beïnvloed door het treffen van verliesvoorzieningen en het nemen van winsten.
In 2023 wordt een verliesvoorziening gevormd voor plan Drenkeling fase 2a (€1,2 miljoen) wordt de verliesvoorziening Zwartewaal verhoogd (€1,9 miljoen), kan de verliesvoorziening Veerhaven worden verlaagd (€300.000) en is het budget voor strategische inkopen niet gebruikt (€2,0 miljoen). Er is een winstneming en een correctie op een eerdere winstneming. De winstnemingen komen afzonderlijk aan de orde bij het vaststellen van de jaarrekening en het MPG. Een nadere toelichting is te vinden in de § Grondbeleid en het MPG. Nadeel door hogere kosten Woonbedrijf €2,3 miljoen. Met name veroorzaakt door hogere onderhoudskosten €1,0 miljoen, het niet realiseren van verwachte besparing op kapitaallasten van €500.000 maar juist een toename met €90.000. Hogere personeelskosten €950.000. Kosten €800.000 in verband met de verduurzaming van woningen, energiecoach en andere energiebesparende projecten. Zie ook de toelichting rijksvergoeding op baten.
-929
4 juni 2024
Voordeel
Op het incidentele budget omgevingswet is een onderbesteding van €900.000 waarvan wordt voorgesteld dit bij het vaststellen van de jaarrekening over te hevelen naar 2024. Voordeel door hogere baten Woonbedrijf dan geraamd wegens verkoop van woningen €300.000 en hogere inkomsten huur €100.000.
Jaarstukken 2023
22
Taakveld
Afwijking op begroting
Voordeel / Nadeel
Belangrijkste verklaringen
Voordeel door meeropbrengst leges omgevingswet €100.000 en dwangsommen €50.000. Ontvangst rijksvergoeding verduurzaming woningen €520.000. Niet gerealiseerde opbrengst bijdragen van derden €110.000 dempen dit voordeel enigszins. Totaal verklaard Overige verschillen Totaal Programma
926 -16 910
Nadeel Voordeel Nadeel
Beleidsindicatoren Onderstaande tabel geeft de beleidsindicatoren weer die betrekking hebben op dit programma. Programma P2 P2
P2
4 juni 2024
Indicator Nieuw gebouwde woningen Omvang huishoudelijk restafval Percentage bekende hernieuwbare elektriciteit
eenheid per 1.000 woningen
periode
gebied / dimensie
waarde
2022
Voorne aan Zee
4,5
kg per inwoner
2022
Voorne aan Zee
198
%
2021
Voorne aan Zee
11,3
Jaarstukken 2023
23
Programma Werken Wat staat er in het programma Werken? Het programma Werken bevat het beleid op het gebied van economie en arbeidsmarkt. Toerisme en recreatie zijn hierin een belangrijk onderdeel.
Wat gebeurde er om ons heen? Arbeidsmarktregio De arbeidsmarktregio Rijnmond is volop in beweging. Er is vooral aandacht voor de tekorten op de arbeidsmarkt in bepaalde beroepsgroepen, zoals de techniek en de zorg. Ook is er veel aandacht voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt en jongeren. In december 2023 is het Werkcentrum Rijnmond gestart en dit zal verder worden uitgerold over de arbeidsmarktregio Rijnmond. Vanuit de arbeidsmarktregio wordt ingezet op zoveel mogelijk eenduidige inzet van instrumenten voor re-integratie voor inwoners en werkgevers. De subregionale samenwerking tussen de gemeenten Nissewaard, Voorne aan Zee en Goeree-Overflakkee draagt veel bij aan deze ontwikkelingen. Landelijk gebied en toekomstbestendige sector In heel Zuid-Holland werken onder meer provincie, gemeenten, waterschappen, agrarische sector/LTO en natuurorganisaties samen aan een vitaal en leefbaar landelijk gebied. De doelstellingen uit het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) worden hier in fases gerealiseerd. Vanaf 2022 wordt gewerkt aan een provinciaal uitvoeringsprogramma (ZH-PLG). Op 1 juli 2023 heeft de provincie een voorontwerp ZH-PLG bij het Rijk ingediend. Binnen het deelgebied Voorne-Putten lag (en ligt) het accent in hoofdzaak op het bouwen aan vertrouwen en het begrijpen van elkaars positie.
Ook heeft de agrarische sector op Voorne-Putten een landbouwvisie ontwikkeld. Via diverse ambtelijke gebiedssessies op Voorne-Putten zijn opgaven en projectideeën van met name de agrarische sector, natuurorganisaties, waterschap en toeristisch-recreatieve sector opgehaald. Dit is verwerkt in een opgavedocument, dat als basis dient voor het vervolgproces in 2024. NOVEX-ontwikkelingsperspectief Rotterdamse haven Het NOVEX-ontwikkelingsperspectief is ondertekend op 7 december 2023. Vanaf 2024 wordt dit perspectief met gebiedspartijen, waaronder de gemeente Voorne aan Zee, uitgewerkt in uitvoerings -en investeringsagenda’s. Het NOVEX-proces geeft richting aan de strategische, ruimtelijke ontwikkeling van de Rotterdamse haven voor de komende tientallen jaren en benoemt daarbij dilemma’s en knelpunten in relatie tot de (leef)omgeving. Uitdrukkelijk centraal staat de transitie van de haven in balans met de leefomgeving.
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Het hoofddoel van het programma Werken is een economisch gezonde en goed bereikbare gemeente Voorne aan Zee met voldoende en gevarieerde werkgelegenheid. Een gemeente die innoveert en daardoor ook voor toekomstige generaties goede kansen biedt. Onze hoofddoelstelling werken wij per beleidsterrein uit aan de hand van vier subdoelen.
Economie en Werkgelegenheid Wat wilden we bereiken? Het versterken van de lokale economie door het bieden van een gunstig ondernemingsklimaat, een betere bereikbaarheid van de overheid voor ondernemers en het versterken van de samenwerking tussen ondernemers en overheid door laagdrempelige toegang. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben vorderingen gemaakt in onze dienstverlening. De rode loper aanpak, die nu nog in ontwikkeling is, is hiervoor de leidraad.
4 juni 2024
De contacten met verschillende belanghebbenden zoals ondernemersverenigingen, individuele ondernemers en andere relevante instanties zijn geïntensiveerd.
Jaarstukken 2023
24
Wat wilden we bereiken? Het versterken van de lokale economie door het bieden van een gunstig ondernemingsklimaat, een betere bereikbaarheid van de overheid voor ondernemers en het versterken van de samenwerking tussen ondernemers en overheid door laagdrempelige toegang. Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben het ondernemersloket opgezet. Dit draait inmiddels een jaar en wordt door steeds meer ondernemers en initiatiefnemers gevonden. Door de inzet van de bedrijvencontactfunctionaris zijn de lijnen met ondernemers relatief kort en vinden de ondernemers hen makkelijker binnen de gemeentelijke organisatie. We zijn gestart met het verder in beeld brengen van ons ondernemerslandschap.
Door het ter beschikking stellen van een specifiek digitaal ondernemersloket is de bereikbaarheid voor ondernemers al aanzienlijk verbeterd. Er lopen onderzoeken naar de haalbaarheid van een digitale applicatie voor ondernemers voor onderlinge communicatie tussen hen en de gemeente. We zijn beter bereikbaar, aanspreekbaar en we doen wat we beloven. Daarnaast proberen we te voorkomen dat ondernemers en of initiatiefnemers langs te veel loketten moeten. Een externe partij brengt het ondernemerslandschap en de organisatiegraad tussen de diverse ondernemers (-platforms) in kaart. Aanbevelingen die daaruit voortvloeien, zetten we om in acties om deze onderwerpen verder te optimaliseren.
Toerisme en Recreatie Wat wilden we bereiken? Vergroting van de economische meerwaarde van de toeristisch recreatieve sector. Wat hebben we bereikt? ▪
▪
Wat hebben we daarvoor gedaan?
Het aantal bezoekers aan historische, toeristische ▪ gebieden is toegenomen. Tijdens evenementen waren er meer bezoekers op terrassen in de vesting. Ook de bekendheid en de waardering van bezoek aan erfgoed en musea zijn toegenomen. De (internationale) bekendheid van het Haringvliet en economische bedrijvigheid en inkomsten zijn ▪
We hebben culturele en erfgoedevenementen georganiseerd die uit de hele regio en van daarbuiten bezoekers (toeristen) hebben aangetrokken. Het gaat om evenementen als: Vestingcode, Voorne in Stelling, Vestingdagen,1 April viering, Burchtfeesten, Open Monumentendag. We werken meer samen met lokale aanbieders en
toegenomen. o De kwaliteit van voorzieningen zoals ▪ wandelpaden, fietsroutes, ruiterpaden en recreatieterreinen is versterkt. We hebben fiets- en wandelroutes met beleving gerealiseerd. ▪ o We begeleiden verschillende dag-recreatieve initiatieven die bijdragen aan de wens een jaarrond aantrekkelijke be-
huren voorzieningen voor evenementen lokaal in. We hebben de intentie uitgesproken om vanaf 1 januari 2025 de samenwerking met de Marketingorganisatie OP Voorne-Putten voort te zetten in de vorm van een subsidie. De Marketingorganisatie OP Voorne-Putten is ingezet om de toeristisch recreatieve aantrekkingskracht van Voorne aan Zee te verbeteren. Dit hebben we doorlopend gedaan door: o Stimuleren en faciliteren van initiatie-
stemming te zijn, zoals rustpunten. Haringvlietmonding ▪
Op langere termijn ontwikkelen we samen met de provincie, het waterschap, Rijkswaterstaat, het havenbedrijf, natuurbeheerders, het recreatieschap en andere gemeenten een perspectief op de kustzone. Hiervoor hebben we in 2023
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
o
ven die bijdragen aan de versterking van de toeristisch recreatieve aantrekkingskracht van Voorne aan Zee, met name buiten het hoogseizoen. We stimuleren een jaarrond programma van evenementen voor de
25
Wat wilden we bereiken? Vergroting van de economische meerwaarde van de toeristisch recreatieve sector. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
voorbereidingen getroffen. In dit perspectief wordt gekeken naar onder andere de economische ontwikkelingen, natuur- en landschapsontwikkeling
▪
diverse doelgroepen, waarmee een positief en levendig imago van de gemeente wordt afgegeven o
van de kustzone in relatie tot de verzanding van de kust. Daarnaast hebben we samen met ondernemers en inwoners gewerkt aan het ontwikkelen van een actieplan in relatie tot de kustzone om ons gebied ook op korte termijn aantrekkelijk te houden. Dit project is ook opgenomen in het uitvoeringsprogramma Voorne aan Zee.
o
We hebben uitvoering gegeven aan projecten binnen de Regio Deal. Binnen de Regio Deal (pijler Landschap en Toerisme) zijn projecten uitgevoerd die bijdragen aan de wens om het jaar rond een aantrekkelijke bestemming te zijn. Zoals de golfbreker bij de Heliushaven en de kwaliteitsimpuls in samenwerking met het Recreatieschap Voorne-Putten. Ook is een toeristische vaarverbinding gerealiseerd op het Haringvliet.
Haringvlietmonding ▪
▪
Het ontwikkelen van een perspectief op de kustzone is in volle gang. De coalitie van samenwerkende partijen heeft meerdere bijeenkomsten gehad om de eerste verkenning te bespreken. De verkenning wordt uitgewerkt in een visie. Samen met ondernemers en inwoners hebben we Participatief Actieonderzoek uitgevoerd waar concrete initiatieven uit zijn gekomen. Deze initiatieven worden in 2024 verder uitgewerkt. Ook onderzoeken we bij welke subsidieregelingen de initiatieven aan kunnen sluiten.
Innovatie en Duurzaamheid Wat wilden we bereiken? Voorne aan Zee heeft in de toekomst een innovatieve economie die zoveel mogelijk duurzaam en circulair is. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
De gemeenteraad heeft een verordening vastgesteld voor bedrijven en verenigingen om, net als particulieren, een duurzaamheidslening af te kunnen sluiten.
Het faciliteren van bedrijven bij verduurzaming van panden. Stimular adviseert, namens de gemeente, bedrijven bij verduurzaming (inclusief klimaatadaptatie en vergroening). Bij Kickersbloem I en II is samen met de bedrijven een energiehandelsplatform gestart.
4 juni 2024
Jaarstukken 2023
26
Meedoen op de arbeidsmarkt Wat wilden we bereiken? Zoveel mogelijk mensen, met en zonder beperking, nemen deel aan de arbeidsmarkt. Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we daarvoor gedaan?
De gemeenteraad heeft de verordening Re-integratie en Tegenprestatie Voorne aan Zee 2023.
Het re-integratiebeleid van de fusiegemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne is geharmoniseerd. Voor onze inwoners en werkgevers is hiermee een samenhangend pakket van re-integratie instrumenten opgesteld afgestemd op de arbeidsmarktregio Rijnmond.
De regionale samenwerking in de arbeidsmarktregio is verder verbeterd.
Met de gemeenten Nissewaard en Goeree-Overflakkee wordt regelmatig gesproken over de inzet van de leer-werkbedrijven voor onze inwoners. Gewerkt wordt aan een dienstverleningsovereenkomst met VoornePutten Werkt.
Het bewegingsprogramma Life Goals is uitgebreid over Stichting Push is gestart met de uitbreiding van het beVoorne aan Zee. wegingsprogramma over heel Voorne aan Zee (was alleen Hellevoetsluis), bestemd voor jongeren met complexere problematiek. De taakstelling nieuw beschut werk is in 2023 volledig ingevuld.
In 2023 werken 29 inwoners bij Voorne Putten Werkt op een beschutte werkplek. Hiermee is voldaan aan de taakstelling voor 2023.
Regionale beleidsvisie Social Return On Investment is opgesteld. Deze zorgt voor meer kansen voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. Met het COA zijn afspraken gemaakt om de overgang van een asielzoekerscentrum naar Voorne aan Zee zo soepel mogelijk te laten verlopen.
Voor nieuwkomers is een start gemaakt met het ontwikkelen van een geïntegreerd programma waarin inburgering, taal, participatie in de samenleving en toeleiding naar werk centraal staat. Vluchtelingenwerk zorgt voor de maatschappelijke begeleiding en zet jobcoaches in voor begeleiding naar werk. Met taalaanbieders voor de inburgeringstrajecten wordt goed samengewerkt.
Wat heeft het gekost? In de tabel staan, per taakveld, de baten en lasten van dit programma, het gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten, de mutaties in de reserves en het gerealiseerde resultaat. Hierbij worden de baten weergegeven als -/- en de lasten als +. Programma 3 Werken Programma x € 1.000
2.4 Economische havens en waterwegen
Lasten/ baten
Prim.begr. Begro2023 ting 2023 na wijziging Lasten 0 446
Saldo 2.4 Economische havens en waterwegen 3.1 Economische ontwikkeling
4 juni 2024
Realisa- Afwijking begrotingtie 2023 realisatie 2023
158
-289
446
158
-289
Lasten
663
228
117
-110
Baten
0
-43
-37
6
Jaarstukken 2023
27
Programma 3 Werken Programma x € 1.000
Lasten/ baten
Saldo 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
Lasten Baten
Prim.begr. Begro2023 ting 2023 na wijziging 662 184
Realisa- Afwijking begrotingtie 2023 realisatie 2023
80
-104
1.433
41
4.048
4.007
-401
-35
-4.462
-4.427
1.032
6
-415
-421
Lasten
316
240
195
-45
Baten
-182
-235
-142
93
Saldo 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
135
4
53
48
Lasten
1.211
654
620
-34
Baten
-2.217
-2.249
-2.054
195
-1.006
-1.595
-1.435
161
Lasten
20.529
25.391
25.961
570
Baten
-19.591
-19.768
-20.056
-288
938
5.623
5.905
282
2.051
90
90
0
2.051
90
90
0
Saldo 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
3.4 Economische promotie Saldo 3.4 Economische promotie 6.3 Inkomensregelingen Saldo 6.3 Inkomensregelingen 6.4 WSW en beschut werk
Lasten
Saldo 6.4 WSW en beschut werk 6.5 Arbeidsparticipatie
Lasten
2.683
2.643
2.693
50
Baten
0
-2.139
-2.116
23
2.683
504
577
73
Lasten
28.886
29.734
33.882
4.148
Baten
-22.391
-24.470
-28.868
-4.398
6.495
5.264
5.013
-250
Saldo 6.5 Arbeidsparticipatie Totaal Programma 3 Werken Saldo Programma 3 Werken Onttrekkingen reserves Resultaat Programma 3 Werken
Baten
0
0
0
0
6.495
5.264
5.013
-250
In onderstaand overzicht zijn de belangrijkste financiële afwijkingen weergegeven. Afwijkingen op een taakveld groter dan €50.000 (voor zowel de baten als de lasten) worden toegelicht. In het overzicht wordt cijfermatig de aansluiting gemaakt met bovenstaand financieel overzicht van het programma. Taakveld Afwijking Voordeel Belangrijkste verklaringen op / begroting Nadeel 2.4 Economische -289 Voordeel Het baggerplan kent een achtjarige cyclus. In dit jaar zijn er havens en waterwegeen baggerwerkzaamheden uitgevoerd. gen 3.1 Economische -110 Voordeel In 2023 is een uit voormalig Brielle afkomstige balanspost afontwikkeling geboekt die samenhing met de ontvangen Rijksbijdrage voor Covid-19. 3.2 Fysieke bedrijfs- 4.007 Nadeel De lasten op dit taakveld hebben met name te maken met infrastructuur grondexploitatie de Kickersbloem 3 en hebben geen directe invloed op het jaarrekeningresultaat. De jaarrekening wordt wel beïnvloed door mutatie van de verliesvoorziening. In 2023 kan de gevormde verliesvoorziening gevormd voor plan