Bestuursbesluit - Raadsvoorstel (ondertekend)
Tekst van het document
\ Raadsvoorstel | Zaak 683687 Onderwerp: | Subsidieverordening decentrale politieke partijen Voerendaal 2026 Openbaarheid: | Openbaar Portefeuillehouder: | Burgemeester Joppe Datum Raad: | 15 december 2026 \ Samenvatting Het Rijk heeft geld beschikbaar gesteld waarmee gemeenten, vooruitlopend op de Wet op de politieke partijen, subsidie kunnen verstrekken aan de lokale politieke partijen en lokale afdelingen van landelijke partijen in de raad. Voor Voerendaal gaat het om € 488 per zetel, in totaal € 7.320. Omdat de Algemene subsidieverordening Voerendaal 2019 hiervoor geen grondslag biedt, stellen wij u voor een zelfstandige Subsidieverordening decentrale politieke partijen Voerendaal 2026 vast te stellen en de begroting 2027 daarop aan te passen. \ Conceptbesluit De raad besluit: 1. | De Subsidieverordening decentrale politieke partijen Voerendaal 2026 vast te stellen. 2. | De begroting 2027 te wijzigen door € 7.320 beschikbaar te stellen voor de subsidieperiode 1 juli 2026 tot en met 30 juni 2027. 3. | Voor de subsidieperiode 1 juli 2027 tot en met 30 juni 2028 geen middelen beschikbaar te stellen. \ Grondslag Gelet op artikel 149 en artikel 189 van de Gemeentewet en titel 4.2 van de Algemene wet bestuursrecht. \ Aanleiding De VNG vraagt al jaren om subsidie voor lokale politieke partijen.
Die subsidie is opgenomen in het wetsvoorstel Wet op de politieke partijen (Wpp), dat nog niet is behandeld; de minister verwacht inwerkingtreding per 1 januari 2028. Om niet op de wet te hoeven wachten, heeft de Tweede Kamer op 24 maart 2026 een amendement aangenomen waarmee € 5,45 miljoen aan het gemeentefonds is toegevoegd. Gemeenten kunnen daarmee zelf een tijdelijke regeling treffen. De VNG heeft hiervoor in juni 2026 een model beschikbaar gesteld (Lbr. 26/017). Voor Voerendaal is € 7.320 ontvangen via de meicirculaire 2026. Het VNG-model gaat uit van een regeling van het college. In Voerendaal kan dat niet, omdat onze Algemene subsidieverordening geen subsidie aan politieke partijen toestaat. Daarom legt het college deze verordening aan uw raad voor. \ Doel De verordening versterkt de positie van de lokale politieke partijen en bevordert de transparantie over hun organisatie en financiering. Partijen krijgen middelen voor onder meer het opleiden van (kandidaat-)raadsleden, het werven van leden en het betrekken van inwoners. Inwoners krijgen inzicht in hoe partijen zijn georganiseerd en gefinancierd. Zo draagt de verordening bij aan een sterkere en weerbaardere lokale democratie. \ Argumenten en kanttekeningen Argumenten 1. | Uw raad is bevoegd. De Algemene subsidieverordening biedt geen grondslag.
Uw raad stelt deze verordening vast op grond van zijn autonome verordenende Pagina 1 van 3 Zaak 683687 | Raadsvoorstel – Subsidieverordening decentrale politieke partijen Voerendaal 2026 bevoegdheid (artikel 149 Gemeentewet). Gekozen is voor een volledige, zelfstandige verordening, zodat partijen maar één regeling hoeven te raadplegen. 2. Aansluiting bij het landelijke model. De voorwaarden van het VNG-model, die zijn afgeleid van de Wpp, zijn integraal overgenomen. Daardoor gelden in Voerendaal dezelfde regels als in andere gemeenten en sluit de verordening aan op de toekomstige wet. 3. Eenvoudig voor partijen. Een partij hoeft geen activiteitenplan of begroting in te dienen. De hoogte van de subsidie volgt uit het aantal zetels bij de laatste verkiezing; latere afsplitsingen hebben geen invloed. 4. Transparantie in plaats van toezicht. De gemeente houdt geen toezicht op de besteding. Partijen maken op hun website hun statuten, organisatie, een financieel verslag en een activiteitenverslag openbaar, zodat leden, inwoners en media kunnen meekijken. Bij niet-naleving kan de subsidie worden teruggevorderd. 5. Uw raad houdt regie over het bedrag. Het Rijk heeft alleen voor 2026 geld gegeven. Voor latere perioden volgt het bedrag per zetel uit wat uw raad in de begroting beschikbaar stelt. Er is geen automatische indexering.
Voor 2027–2028 stelt het college voor nu geen middelen beschikbaar te stellen. 6. Los van de fractieondersteuning. De subsidie is voor de partijorganisatie en niet voor het raadswerk. De regeling voor fractieondersteuning blijft ongewijzigd. Kanttekeningen 1. Onzekere rijksdekking. Of het Rijk na 2026 opnieuw middelen beschikbaar stelt, is niet bekend. Als uw raad structureel middelen beschikbaar stelt zonder rijksbijdrage, gaat het om maximaal € 7.320 per jaar tot de Wpp in werking treedt. 2. Geen subsidie voor 2027–2028. Er zijn voor de tweede periode geen middelen. Wil uw raad alsnog middelen beschikbaar stellen, bijvoorbeeld als het Rijk opnieuw geld toevoegt, dan moet dat vóór 1 maart 2027, omdat partijen vóór 6 april 2027 aanvragen. 3. Overgang naar de Wpp. De Wpp wordt verwacht per 1 januari 2028, midden in de periode 2027–2028. De verordening vervalt dan van rechtswege voor zover de wet hetzelfde regelt. De landelijke overgangsregeling is nog niet bekend. 4. Afwijking van de vorm van het model. De VNG adviseert niet af te wijken van het model. De inhoudelijke voorwaarden zijn gelijk gebleven; de afwijkingen betreffen de vorm van een raadsverordening en de keuzes die passen bij onze situatie. \ Relaties met programmabegroting en/of visiedocument De subsidie valt onder taakveld 0.1 Bestuur, programma O Bestuur en ondersteuning.
De verordening draagt bij aan een goed functionerende lokale democratie. Wettelijke grondslag: artikel 149 Gemeentewet en titel 4.2 Algemene wet bestuursrecht. \ Financiële, juridische en organisatorische consequenties Financieel. In 2026 is € 7.320 ontvangen via de algemene uitkering. De uitbetaling voor de eerste periode valt naar verwachting in 2027. Daarom wordt de begroting 2027 gewijzigd (beslispunt 2). Met dit raadsbesluit worden de in 2026 ontvangen middelen van € 7.320 alsnog in de begroting 2027 beschikbaar gesteld voor de uitbetaling van de subsidie over de periode 2026–2027. Voor de periode 2027–2028 zijn geen middelen beschikbaar. Op grond van artikel 7, zesde lid, van de verordening wordt voor die periode dan geen subsidie verstrekt. Wil de raad alsnog middelen beschikbaar stellen, bijvoorbeeld omdat het Rijk opnieuw geld toevoegt, dan moet dat besluit vóór 1 maart 2027 vallen, omdat het bedrag per zetel dan bekend moet zijn en partijen vóór 6 april 2027 aanvragen. Voor de periode 2027–2028 zijn geen middelen beschikbaar (beslispunt 3). Op grond van artikel 7, zesde lid, van de verordening wordt voor die periode dan geen subsidie verstrekt. Juridisch. De verordening is een zelfstandige raadsverordening en werkt terug tot 1 juli 2026. Omdat zij begunstigend is, is dat toegestaan. De verordening is juridisch getoetst.
Pagina 2 van 3 Zaak 683687 | Raadsvoorstel – Subsidieverordening decentrale politieke partijen Voerendaal 2026 Organisatorisch. De uitvoering ligt bij het college. Het gaat om een beperkt aantal aanvragen per jaar met een lage uitvoeringslast. \ Bekendmaking, uitvoering en communicatie Na vaststelling wordt de verordening bekendgemaakt in het Gemeenteblad. Vanaf dat moment kunnen partijen binnen acht weken een aanvraag indienen voor de periode 2026–2027. De partijen in de raad ontvangen via de griffie een informatiebrief met het aanvraagformulier. Er is geen participatietraject gevolgd: de inhoud volgt het landelijke VNG-model en de verordening is uitsluitend begunstigend voor de partijen. Het Kennispunt Lokale Politieke Partijen informeert partijen landelijk over de regeling. BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN VOERENDAAL namens dezen, de secretaris a.i. M.J.H. van Ooijen Pagina 3 van 3 Zaak 683687 | Raadsvoorstel – Subsidieverordening decentrale politieke partijen Voerendaal 2026