210701-Presentatie Wijndomein Def.pdf

WIJNDOMEIN LANGEBERG 01.07.2021

WIJNDOMEIN LANGEBERG

1. Past de ontwikkeling van een wijndomein (wijngaard en gebouw) in de landbouwtransitie 2. Als er een wijndomein ontwikkeld wordt, waar wordt dan het gebouw gerealiseerd?

Koers naar de toekomst

Provinciaal beleidskader voor de Limburgse landbouw en agrifoodsector 2020-2023

Koers naar de toekomst

Provinciaal beleidskader voor de Limburgse landbouw en agrifoodsector 2020-2023

In het ene gebied stelt landbouw immers randvoorwaarden aan het landschap, om grootschalige kosteneffectieve productie mogelijk te maken. In het andere gebied is juist een ecologische benadering gewenst, waarbij het landschap als uitgangspunt is en integrale doelen meekoppelen met (nieuwe) integrale verdienmodellen. Daar waar industriële, grootschalige landbouw aan de orde is, is opereren binnen wettelijke randvoorwaarden (zoals normen tav milieu, overlast, bedrijfsvoering) aan de orde; in andere gebieden is een vorm van landbouw passender die in de bedrijfsvoering ook integrale belangen dient (zoals biodiversiteit, landschap, energie, bodem). De gebiedsgerichte benadering biedt de mogelijkheid om de samenhang op te zoeken en integrale gebiedsopgaven (waaronder omgevings- en landschappelijke kwaliteit) te verbinden aan ontwikkelperspectieven voor agrarisch ondernemers.

integrale verdienmodellen

Wijnteelt als passend, nieuw landgebruik voor in een veranderend klimaat, meer in balans met andere natuurlijke systemen (water, biodiversiteit)

landschap als uitgangspunt

Voortzetting van de historische identiteit van wijnbouw in de regio (sinds de Romeinse tijd)

Verbeterde potentie voor wijntoerisme, slow-tourism en andere toeristische spin-off

integrale doelen omgevings- en landschappelijke kwaliteit

Vergroting van het algehele bewustzijn van het landschap als “regionale- en nationale schat"

Gebiedsgericht en innovatief ondernemen met meer potentie voor circulariteit en hergebruik van grondstoffen en energie

WIJNDOMEIN LANGEBERG

2. Als er een wijndomein ontwikkeld wordt, waar wordt dan het gebouw gerealiseerd?

Ulestraten-LiefsuitLimburg

Maastricht-Siersma Wijnadvies

Chateau Barde-Haut Winery, France Nadau Architecture

Main Ridge House, Australia McAllister Alcock Architects

Methodiek Handvat Kernkwaliteiten Nationaal Landschap Zuid-Limburg

Kernkwaliteiten

Nationaal Landschap Zuid-Limburg

Locatie Langeberg ligt op een prominente ‘Kaap’ in het landschap, geflankeerd door twee droogdalen en gesitueerd op de overgang van plateau naar Geuldal. Op en rond de locatie zijn nog diverse markante holle wegen en grafstructuren aanwezig. Uitgangspunt voor positionering:

Laag gelegen

Locatie Langeberg sluit aan op de groene mantel rondom het gehucht Fromberg. Het samenspel van graften, holle wegen en boomgaarden vormt de groene context van de locatie en draagt bij aan de inbedding van de kern in het kleinschalige hellingenlandschap. Uitgangspunt voor positionering:

Inbedden in (bestaande) groenstructuur

Vanwege haar ligging op de overgang van plateau naar dal biedt locatie Langeberg vergezichten op de omgeving. Holle wegen in de groene mantel vormen een belangrijk onderdeel in de geleding van het meer besloten hellinglandschap naar het open plateau. Uitgangspunt voor positionering:

Dicht tegen de besloten kernrand

Locatie Langeberg is gelegen aan een historisch belangrijke verbinding van dal naar plateau. Kern is ontstaan vanuit clustering van agrarische gebouwen. De historische bebouwing, straatprofiel en enkele boomgaarden dragen nog steeds bij aan historische karakteristiek Uitgangspunt voor positionering:

Volgend op organische groei

Organische groei

1930

1960

1990

2020

1930

• De karakteristiek van het landschap rondom Fromberg wordt gekenmerkt door een rijkheid aan kleine landschapselementen zoals boomgaarden, graften en holle wegen. • Fromberg ligt op het kruispunt van diverse holle wegen tussen het Geuldal en het plateau van Ubachsberg.

1960

• Binnen de karakteristiek van het kleinschalige landschap vindt er een flinke uitbreiding van boomgaarden (o.a. onderdeel van de dorpsmantel) plaats. • Sporadische uitbreiding van bebouwing binnen de oorspronkelijke kern

1990

• De efficiëntieslag van de ruilverkaveling zorgt voor het verdwijnen van kleinschalige landschapselementen (met name holle wegen) in de hellingen; er ontstaat een meer grootschalig landschap. • Binnen Fromberg vindt er een verdichting van de kern plaats terwijl het naburige Wijlre sterk uitbreidt.

2020

• Voortzetting van de intensivering van het agrarische landschap; boomgaarden maken plaats voor wijnbouw. • Bebouwingspatroon binnen Fromberg verandert weinig, wel krijgen de bestaande erven grotere voetafdrukken. • Meer aandacht voor waterberging in het (droog)dal.

WIJNDOMEIN LANGEBERG

Wijndomein Langeberg is een totaalconcept dat door gebiedsgerichtheid en innovatie concreet invulling geeft aan de gewenste agrarische transitie…

…dit is ruimtelijk vertaald naar een samenhangend geheel waarin de logica van het gebied gevolgd is op basis van het versterken van de landschappelijke kernkwaliteiten…

…verschijningsvorm en programma vormen een onlosmakelijk geheel dat bijdraagt aan de verbetering van de omgevingskwaliteit.