RIB Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0

Gemeenteraad Vlissingen Postbus 3000 4380 GV Vlissingen

UW BRIEF VAN

UW KENMERK

ONS KENMERK

DATUM

2307917 / 2757578

27 november 2025

BEHANDELD DOOR

BEZOEKADRES

TELEFOON

BIJLAGEN

W. van Bodegraven

Paul Krugerstraat 1

+31118487109

4

ONDERWERP

Vaststelling Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 Geachte raad, Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u dat het college van B&W op 25 november 2025 het Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 heeft vastgesteld. Daarnaast kijken we met u terug op het doorgelopen proces tot vaststelling, de toelichting op de afhandeling van de moties "Pionieren in duurzaamheid" en "Groene bedrijventerreinen" en delen we met u een overzicht van activiteiten die in 2025 in het kader van duurzaamheid hebben plaatsgevonden. Proces tot vaststelling Tijdens het strategisch college van 3 juni 2025 en de raadsinformatiebijeenkomst van 10 juni 2025 is de inhoud en de participatie van het concept Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 (TBLO) gepresenteerd. Dit programma gaat over de beleidsthema's: energieneutraal, klimaatadaptatie, circulaire economie en milieu. Deze 1.0-versie van het programma beschrijft de aanpak voor deze thema’s tot en met 2029. Dit TBLO-programma komt voort uit de structuur van de Omgevingswet en is een uitwerking van de door u vastgestelde Omgevingsvisie Vlissingen 2040. We vonden het belangrijk om tijdens het schrijven van dit programma al een beeld te hebben wat onze inwoners en ondernemers vinden van deze thema’s.

Daarom hebben we in het voorjaar van 2025 als participatie een brede nulmeting uitgevoerd onder onze belangrijkste doelgroepen: inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. De belangrijkste uitkomsten hiervan zijn aan u gepresenteerd tijdens de raadsinformatieavond op 10 juni jl. en ze zijn ook te vinden via doemee.vlissingen.nl. De uitkomsten van de participatie zijn verwerkt in het programma en daarna heeft het ontwerp (concept) Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0, 6 weken ter inzage gelegen: vanaf 1 september tot en met 12 oktober 2025. We hebben de inspraakmogelijkheden conform protocol breed gecommuniceerd. We hebben hierop één inspraakreactie mogen ontvangen en hebben deze waardevolle inbreng deels verwerkt in het programma. Vervolgens is het definitieve Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 opgemaakt, welke het college op 25 november 2025 heeft vastgesteld. De uitvoering van het programma kan binnen de bestaande budgetten en

POSTBUS 3000, 4380 GV VLISSINGEN TELEFOON 0118-487000 EMAIL GEMEENTE@VLISSINGEN.NL FAX 0118-410218 IBAN: NL36BNGH0285008889 BIC: BNGHNL2G

CDOKE-middelen. Wel zullen op den duur waarschijnlijk extra middelen nodig zijn om bijv. openbare ruimte en gemeentelijk vastgoed te verduurzamen. Afhandeling moties Met het vaststellen van het Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 wordt uitvoering gegeven aan de moties "Pionieren in duurzaamheid" en "Groene bedrijventerreinen". • Aan de motie "Pionieren in duurzaamheid" wordt als volgt uitvoering gegeven: het TBLO programma heeft een ambitieus beleidskader dat gericht is op alle facetten van duurzaamheid. We zoeken hierin actief de samenwerking zoekt met allerlei partijen en organisaties waarbij ook ingezet wordt op lobby. Inwoners en andere partijen zijn actief betrokken geweest bij de totstandkoming van het programma en zij blijven straks ook betrokken bij de uitvoering ervan. • De motie "Groene bedrijventerreinen" valt onder het thema klimaatadaptatie in het Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0. Met de vaststelling van het programma is er uitvoering gegeven aan deze motie. Duurzaamheid in 2025 Vooruitlopend op de vaststelling van het Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 is in 2025 al op verschillende manieren gewerkt aan de thema's: energieneutraal, circulaire economie, klimaatadaptatie en milieu. Energieneutraal Sinds 1 april 2025 is gemeente Vlissingen aangesloten bij het Zeeuws Isolatie Programma (ZIP).

Vanaf dan tot op heden hebben we ruim 1.100 subsidieaanvragen ontvangen voor een bedrag van ruim € 2 miljoen. We hebben daarvan ruim € 1 miljoen aan subsidies toegekend (peildatum 1-10-2025). Eind september hebben we een succesvolle open house inkoopregeling afgerond, waardoor we nu van start kunnen met de vervolgacties om energiearmoede te verminderen. Daarnaast zijn we gestart met het opstellen van het Programma Warmte. Het college heeft dit jaar het plan van aanpak vastgesteld. U heeft hierover op 19 september 2025 een raadsinformatiebrief ontvangen. Als gemeente nemen wij deel aan het OP ZUID project KIES (Kaap Intelligent Energy Solutions) op de Kenniswerf, waarin we samen met o.a. MKB en kennisinstellingen (triple helix) innovatieve oplossingen zoeken voor netcongestie. Als gemeente laten we nu een haalbaarheidsonderzoek uitvoeren voor een energiehub in Souburg II. In de regio hebben we een samenwerkingsovereenkomst gesloten met de andere Zeeuwse gemeenten op energietransitie. We werken met alle Zeeuwse gemeenten samen op het gebied van energietransitie en CO2-reductie. We hebben in 2025 verschillende acties op basisscholen uitgevoerd, zoals tijdens de Warmte Truiendag in februari en in de Nationale Klimaatweek in november. We hebben zo onze jongste inwoners betrokken bij het onderwerp energie en duurzaamheid.

De Nationale klimaatweek was in samenwerking met de organisatie 'Mad Science'. In onze opdracht hebben zij op 12 basisscholen in de gemeente Vlissingen wetenschap- en technologielessen gegeven. Door basisschoolleerlingen via wetenschap- en technieklessen te betrekken, worden zij zich al op jonge leeftijd bewust van klimaatverandering en leren ze hoe zij zich, samen met ons, kunnen inzetten voor een beter klimaat en leefomgeving. Circulaire economie De raad heeft afgelopen jaar het Beleidsplan Circulaire Economie 2025-2028 - Zeeland Circulair vastgesteld. Vlissingen neemt deel aan deze Zeeuwsbrede samenwerking om de circulaire activiteiten uit TBLO op een efficiënte manier uit te voeren.

Blad 2 behorend bij 2307917 / 2757578

In 2025 werd in Groot Lammerenburg het omgekeerd inzamelen ingevoerd en kunnen 4.450 huishoudens eenvoudiger hun afval scheiden. We hebben ook voor circulaire economie in 2025 verschillende acties op een aantal basisscholen georganiseerd, zoals de Dag van de Duurzaamheid over circulariteit en kleiding recyclen. Verder hebben twee basisscholen uit Vlissingen deelgenomen aan de Zeeuwse E-Waste Race. Om zwerfafval te verminderen hebben we prikkers uitgegeven aan inwoners en prikacties georganiseerd. Daarnaast deed Vlissingen mee aan de Boskalis Beach Cleanup Tour. Klimaatadaptatie (en biodiversiteit) Op 21 augustus 2025 informeerde we uw raad over het vastgestelde beleid 'Spelregels gevel- en boomspiegeltuintjes'. Een onderdeel hiervan is de pilot voor geveltuintjes in 2025 en 2026. Sinds het moment van publicatie van de spelregels zijn er al 27 aanvragen opgepakt, waarvan inmiddels 8 geveltuintjes zijn aangelegd. In september is de samenwerkingsovereenkomst voor Natuur en Milieueducatie tussen Terra Maris en de drie Walcherse gemeenten voor vier jaar verlengd (2026 – 2030). Binnen het thema klimaatadaptatie hebben we in 2025 verschillende activiteiten voor onze inwoners georganiseerd. In het kader van het Nederlands Kampioenschap Tegelwippen (NK)/Zeeuws Kampioenschap Tegelwippen (ZK) hebben we in juni tuinworkshops georganiseerd voor onze inwoners bij een kwekerij in Ritthem.

Daarnaast heeft ook de tegeltaxi in mei en september gereden, waarbij inwoners hun tegels aan konden melden om op te laten halen. We hebben in augustus voor de eerste keer meegedaan aan de Nacht van de Vleermuis. Onder begeleiding van onze stadsecoloog kregen inwoners een rondleiding door het Nollebos, waar die avond drie verschillende soorten vleermuizen werden waargenomen. Tot slot hebben we een folder "24 Zomertips voor een koel huis en een groene buurt" beschikbaar gesteld voor onze inwoners. Milieu In het Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 is het uitgangspunt 'de basis op orde' en het voldoen aan de wettelijke eisen. Hiervoor is het van belang om inzicht te hebben en te krijgen in de huidige situatie. Vooruitlopend op de vaststelling van het programma zijn in 2025 al twee (beleidsmatige)onderzoeken opgestart, namelijk voor luchtkwaliteit en omgevingsveiligheid. De uitkomsten van deze onderzoeken worden in het eerste kwartaal van 2026 verwacht en worden na de gemeenteraadsverkiezingen op een raadsinformatieavond aan de raad gepresenteerd. Om aandacht voor lichtvervuiling te vragen stond de avond van 25 oktober jl. in het teken van duisternis tijdens de Nacht van de Nacht.

Deze avond hebben we diverse activiteiten georganiseerd, zoals een bunkertocht onder leiding van Stichting Bunkerbehoud, een familierondleiding bij Fort Rammekens door de vrijwilligers van Staatsbosbeheer, een spannende rondleiding over 'De verborgen stad' door onze stadsarcheologen en vijf rondleidingen bij het MuZEEum. Ook in 2026 geven we in Vlissingen een vervolg aan de Nacht van de Nacht. Communicatie De vaststelling van het Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 zullen we breed communiceren via onze website, digitale nieuwsbrief, gemeentepagina de Blauw Geruite Kiel in De Bode en op onze sociale media. Ook benutten we hiervoor ons participatieplatform doemee.vlissingen.nl.

Blad 3 behorend bij 2307917 / 2757578

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Vlissingen, de secretaris, de burgemeester,

drs. R.D.A. Wiskerke drs. A.R.B. van den Tillaar Bijlage 1: Programma Toekomstbestendige Leefomgeving 1.0 definitief november 2025. Bijlage 2: Motie "Pionieren in duurzaamheid". Bijlage 3: Motie "Groene bedrijventerreinen". Bijlage 4: Wijzigingen overzicht TBLO 1.0 definitief.

Blad 4 behorend bij 2307917 / 2757578