Presentatie OW Walcherse commissie 21mei2025

Transitieplan Werkontwikkelbedrijf

Transitieplan Werkontwikkelbedrijf

1. Aanleiding en achtergrond Transitieplan

2. Procesvoorstel Transitieplan

3. Eerste denkrichtingen Transitieplan

Transitieplan Werkontwikkelbedrijf

1. Aanleiding en achtergrond Transitieplan

2. Procesvoorstel Transitieplan

3. Eerste denkrichtingen Transitieplan

Veranderde omstandigheden - landelijk

Participatiewet • Geen instroom Sociale Werkvoorziening (SW) meer sinds 1 januari 2015 • Wel instroom Beschut medewerkers (BW) Maar voor elke 25 SW medewerkers die uitstromen,

stroomt er 5 BW medewerker in • BW medewerkers hebben gemiddeld een lagere

loonwaarde dan SW medewerkers

Veranderde omstandigheden - landelijk

Arbeidsmarkt • Krapte in bijna alle sectoren

• Werkgevers nemen meer mensen duurzamer aan met lagere loonwaarde

• Lage instroom vanuit bijstand in Werkontwikkelbedrijf

Krimp op Walcheren

• Aantal medewerkers halveert vanaf 2025 • Stijgingen trajecten (bijstand en overig) is onvoldoende

om krimp te voorkomen

Landelijke probleemstelling

“Mijn beste medewerkers gaan met pensioen” “Nieuwe medewerkers produceren veel minder” “Er komen ook te weinig nieuwe medewerkers”

“Ik krijg te weinig tegemoetkoming vanuit het Rijk” “Mijn opdrachtgevers eisen wel kwaliteit” “Mijn aandeelhouders willen dat ik rendabel draai” “We moeten de infrastructuur in stand houden”

Landelijke probleemstelling

Werkontwikkelbedrijven financieel gedreven (Rijk, gemeenten, intern) Perverse prikkels: • Minder doorstroom naar regulier werk (bijstand en SW) • Minder instroom inwoners met lage loonwaarde • Vasthouden aan huidige werksoorten

Beleid vanuit het Rijk

Transitie noodzakelijk • Meer focus op zo regulier mogelijk werken • Twee maatschappelijke functies verplicht o Vangnet:

Inwoner die (nog) niet regulier kan werken

o Springplank:

Inwoner die opstap naar reguliere baan nodig heeft

• Extra middelen vanuit Rijk; transitiebudget (incidenteel 2,1 mio en structurele middelen) • Elke regio stelt een transitieplan op • Besluitvorming door gemeenteraad om brede afweging te garanderen

Transitieplan Werkontwikkelbedrijf

1. Aanleiding en achtergrond Transitieplan

2. Procesvoorstel Transitieplan

3. Eerste denkrichtingen Transitieplan

Procesaanpak op Walcheren

• Orionis Walcheren trekt de kar • Gemeenten zijn nauw betrokken • Tijdig beginnen, zorgvuldig proces, inspraak stakeholders • Gestructureerde aanpak • Besluitvorming gepland eind 2025 • Gemeenteraden betrekken

Gestructureerde aanpak

Beeldvorming • Feiten en cijfers delen • Dillema’s en mogelijke richtingen benoemen

Oordeelsvorming • Scenario’s uitwerken • Financiële en maatschappelijke gevolgen in beeld brengen

Besluitvorming • Voorkeursscenario benoemen • Formele vaststelling

Transitieplan Werkontwikkelbedrijf

1. Aanleiding en achtergrond Transitieplan

2. Procesvoorstel Transitieplan

3. Eerste denkrichtingen Transitieplan

Denkrichtingen Orionis Walcheren

1. Krimpen is onvermijdelijk 2. Kritisch kijken naar bestaande werksoorten

3. Cultuuromslag van productie naar ontwikkeling 4. Toepassen van ‘Werken naar Vermogen’ voor SW en Beschut Werk

5. Meer bij werkgevers opleiden en (groepsgewijs) werken 6. Gescheiden voorzieningen voor beschut werken en ontwikkelen

7. Centrum voor diagnose; ‘Trainingscentrum Inzicht’ 8. Walcherse en Zeeuwse samenwerking

Vervolg

• Oorspronkelijk tijdpad: besluitvorming eind 2025 • Het Rijk geeft ruimte tot eind 2026

Vragen?

Financiën 2024 tot en met 2026

Baten Orionis Walcheren

BUIG - saldo

BUIG saldo

BUIG saldo = Rijksbijdrage BUIG -/- Uitkeringslasten

Niet beïnvloedbaar

Deels beïnvloedbaar

Rijk stelt dit vast op basis van:

Instroom

• Schatting landelijke uitgaven

Uitstroom werk

• Verdeelmodel per gemeente

Uitstroom handhaving

Bijstelling in:

Uitstroom verhuizingen etc.

Sept. t-1, mei t en sept. t

Deeltijdwerk

BUIG - saldo

September 2024: • Bijstelling Rijksbudget 2025 2 mio in Vlissingen • Bezwaarprocedure • Tekort Vlissingen gecompenseerd door overschot Middelburg en Veere

Mei 2025 • Bijstelling Rijksbudget 2025 – 2,5%

• Nog niet in de 2e begrotingswijziging 2025 verwerkt. • Eerste inschatting: Neutraal saldo in Middelburg en Veere, groot tekort in Vlissingen.

• Nadere informatie volgt nog

BUIG saldo

BUIG saldo in Vlissingen wijkt af van Middelburg en Veere

-

Hoe kan dit verklaard worden?

-

Is het verdeelmodel per gemeente betrouwbaar?

SZW / Divosa: Recent onderzoek toont aan dat structurele tekorten bij gemeenten kunnen samengaan met een

kwalitatief goede beleid en uitvoering.

Extra investering in re-integratie

Gemeenten hebben gekozen om extra te investeren in re-integratie: • Meer mensen aan het werk • Besparing uitkeringslasten

• Besparing andere maatschappelijke kosten (gemeenten, zorgverzekeraars, etc.) Eerste resultaten positief!

Extra investering in re-integratie

Wat is de relatie tussen het negatieve BUIG saldo en de extra investering in re-integratie?

Jaar 2024

Werk en Inkomen • Doorontwikkeling ‘Werken naar Vermogen’ • 433 plaatsingen; 80% duurzaam • Extra investering 100 klanten • 26 klanten beter dan landelijk • Verbetering dienstverlening inkomen • Beter bereik Schuldhulpverlening

Bedrijfsvoering • Digitale overheid • Informatie-gestuurd werken

Werkontwikkelbedrijf • ‘Wonen en Werken’ • DVO met gemeenten • DVO Waterschap

Financieel • BUIG saldo + 1,6 mio • Reservering voor dak 0,6 mio • Jaarresultaat + 1,5 mio • Jaarresultaat in algemene reserve

Jaar 2025

Werk en Inkomen • Extra investering naar 200 klanten • Project statushouders met gemeenten • 42 klanten beter dan landelijk • Voorbereiding PW in balans • Minimabeleid Vlissingen • Basisdienstverlening Schuldhulpverlening

Bedrijfsvoering • Digitale overheid • Informatie-gestuurd werken • Onderhoudsplan / energie • ‘Werken aan Gezondheid’ • Medewerkersonderzoek • Extra FTE nodig

Werkontwikkelbedrijf • Opstellen transitieplan • Methodisch ontwikkelen SW / BW • Cultuuromslag van productie naar ontwikkelen

Financieel • BUIG bijstelling 2 mio (Vlissingen) • BUIG saldo slechts – 0,3 mio • 0,6 mio uit Algemene Reserve • Gem. bijdrage 0,8 mio hoger • Mei-circulaire nog niet verwerkt

Ravijnjaar gemeenten

VZG norm: • Uitvoeringskosten versus gemeentelijke bijdrage • Orionis meerdere malen doorgelicht • Investeren loont! • Samenwerken met gemeenten NB: Ravijn (deels) gedempt door het Rijk?

Jaar 2026

Werk en Inkomen • Doortrekken extra investering • 80 klanten beter dan landelijk • Implementatie PW in balans • Wet van school naar duurzaam werk • Regionaal Werkcentrum

Bedrijfsvoering • Samenwerken met gemeenten • ‘Werken aan gezondheid’ • Extra FTE nodig vanwege implementatie wetgeving

Werkontwikkelbedrijf • Implementatie transitieplan • Methodisch ontwikkelen SW / BW • Cultuuromslag productie – ontwikkeling

Financieel • Indexatie kosten 0,6 mio • Beter resultaten BUIG en WLB • Minder eenmalige lasten • Extra investering uit alg. reserve • Gem. bijdrage 0,6 mio lager

Vragen?