Presentatie de Bevenlanden Grootschalige Energietransitie Zeeland FEB25 dc

Grootschalige Energietransitie Zeeland

1

03/19/2025

In deze presentatie • Ruimtelijke puzzel • Bouwen van een kerncentrale • Impactrapport bouw kerncentrales • Eerste advies Gebiedsverbinder Raymond Knops Rijk-Regiopakket • Waar staan we nu

Ruimtelijke puzzel

Grootschalige Energietransitie in Zeeland • Bedrijfsduurverlenging huidige kerncentrale • Twee nieuwe kerncentrales • Opslag nucleair afval • Hoogspanningsstation • Aanlanding Wind op Zee

www.energieprojectennederland.nl.nl

• Waterstofnetwerk ZuidwestNederland • 380 kV verbinding ZeeuwsVlaanderen • LNG-terminal

Infopunt Energie Zeeland - Borssele

Ruimtelijke puzzel North Sea Port Opgaven Rijk: • Twee nieuwe kerncentrales • VAWOZ (2030-2040) • 380 kV verbinding ZeeuwsVlaanderen

Opgaven regio (NSP): • Ruimtelijke Ontwikkelingsstrategie NSP • Waterstofontwikkelingen • Ammoniak opslag en overslag

Bouwen van een kerncentrale

Bouwen van een kerncentrale • Het is een megaproject •

Economische impact

•

Sociaal maatschappelijke impact

•

Impact fysieke leefomgeving

• Voorbeelden in Europa: Hinkley Point C en Sizewell C (UK), Olkiluoto-3 (FIN), Flamanville (FR) • Nederland kiest voor een European Pressurised Reactor (EPR) generatie III • Drie mogelijke bouwers: EDF (FR), KHNP (ZuidKorea) en Westinghouse (VS)

Wat maakt de bouw van een kerncentrale anders dan andere infra-projecten • De grootte, duur en levensduur • Potentie van meervoudige impact en meerwaarde voor de regio • Het is zoveel meer dan een grootschalige energieproject • Potentieel voor transformatie regio – een kans die zich maar één keer per generatie voordoet • Eerste kerncentrale in Nederland sinds 1973 – nieuw leerproces voor Rijk, provincie Zeeland, gemeenten, bouwers, bedrijfsleven en

Hinkley Point C - personeelsbestand • Gepland waren 6.000 werkers. In september 2024 waren er 11.838 werkers. • Constructie startte in 2015 en is klaar 2029/2030? • Groot aandeel werkers uit de regio, maar de meerderheid komt van buiten de regio: •

36% uit de regio

•

64% van buiten de regio

• Werkers van buiten de regio •

Willen wonen dicht bij de bouwlocatie

•

Verscheidenheid aan accommodatie - privé gehuurd meest voorkomend

Werksporen van het Rijk - kerncentrale

Impactrapport bouw kerncentrales

Impactrapport bouw kerncentrales • Vervolg op de trajecten van de Borselse en Zeeuwse Voorwaarden • Veel is nog onbekend en dit is een 1.0-versie • Onderzoek is uitgevoerd door HZ | University of Applied Siences en Lysias Advies De doelstellingen van het impactonderzoek zijn: 1. Inschatting maken van de impact 2. Identificeren van maatregelen 3. Basis voor nulmeting en monitoring 4. Fundament voor het Rijk-Regiopakket Twee hoofdvragen: 5. Wat is de verwachte impact op de brede welvaart? 6. Welke (aanvullende) maatregelen kunnen genomen worden om de brede 12 welvaart te waarborgen en te versterken?

Impactrapport bouw kerncentrales Conclusie in algemene zin: • De positieve impact en de mogelijkheden om meerwaarde te realiseren hebben betrekking op het economisch domein, op het regionale schaalniveau. • Terwijl de gevolgen voor het sociaalmaatschappelijk domein en de fysieke leefomgeving meer nadelig zijn en betrekking hebben op het lokale schaalniveau. • Gezien het belang om de lasten en lusten voor de inwoners van Zeeland zoveel mogelijk in evenwicht te brengen, is het van belang in beleid oog te hebben voor de fysieke en sociale consequenties van deze keuze in de regio.

13

03/19/2025

Maatregelen voor verminderen negatieve impact: 1. Kom de inwoners in de directe nabijheid van de bouwlocatie ruimhartig tegemoet. 2. Bespreek met North Sea Port en bedrijven in Sloegebied gewenste maatregelen en mogelijke incentives. 3. Tref maatregelen om overlast bouwverkeer te beperken. 4. Ontwikkel een programma voor het huisvestingsvraagstuk en organiseer regionale afstemming. 5. Creëer voorzieningen voor zorg en onderwijs. 14

03/19/2025

Maatregelen voor verminderen negatieve impact: 6. Breng in beeld over welke onderwerpen afspraken nodig zijn in aanbestedingsvoorwaarden en vergunningverlening. 7. Benut de structuur van de Veiligheidsregio om veiligheidsvraagstukken te identificeren. 8. Anticipeer op onzekerheden in de planning. 9. Besteed voortdurend aandacht aan informatie-uitwisseling en participatie. 10. Organiseer structureel partnerschap en waarborg duurzame investeringen. 15

03/19/2025

Aanbevelingen voor versterken positieve impact: 1. Realiseer een positieve nalatenschap voor Borsele en Zeeland. 2. Investeer in (technisch) onderwijs op basis van een gezamenlijke onderwijsagenda. 3. Zorg ervoor dat lokale ondernemingen zich tijdig kunnen voorbereiden. 4. Versterk het vestigingsklimaat en -imago. 5. Ontwikkel een overkoepelende integrale strategie voor transitie naar duurzame energie. 6. Ontwikkel een integrale landschapsvisie en investeringsprogramma. 7. Organiseer voldoende uitvoeringskracht.

Aanbevelingen voor vervolgonderzoek: 1. Zorg voor samenhang en afstemming tussen de verschillende onderzoeken. 2. Actualiseer het impactonderzoek indien nodig. 3. Onderzoek de cumulatie van risico’s en veiligheidsimpact.

17

Intentieverklaring Rijk-Regio pakket Nieuwbouw Kerncentrales

Intentieverklaring Rijk-Regio pakket 1. Reikwijdte 2. Leidende principes 3. Proces 4. Gebiedsverbinder

19

Eerste Advies Gebiedsverbinder Rijk-Regiopakket

Aanbevelingen voor vervolgonderzoek:

1. Ontwikkel een integrale visie voor de regio en synchroniseer initiatieven en tijdslijnen. 2. Richt een interdepartementale stuurgroep op. 3. Creëer bredere betrokkenheid. 4. Zorg voor continuïteit en regie in communicatie. 21

Waar staan we nu

Vervolgstappen • Rijk onderzoekt diverse locaties in de Milieu Effect Rapportage (plan- MER) – volgende stap is cNRD • Sloegebied en Terneuzen (Zeeland) • Maasvlakte 2 (Rotterdam) • Eemshaven (Groningen)

• Rijk-Regiopakket • Tegelijkertijd met locatiebesluit

• Besluit Tweede Kamer: • Politiek besluit aanbesteding nieuwbouw • Locatie (ontwerp locatiebesluit) • Voorlopig Rijk-Regiopakket

• Provincie Zeeland • Verscherpen van het huidige voorwaardenpakket • Communicatie en Participatietraject • Start voor de zomer van 2025 • Informeren gemeenteraden

Vragen en opmerkingen