Inkomend - Maatregelenpakket versterking lokale democratie

Maatregelenpakket versterking lokale democratie 17 FEBRUARI 2026 DOOR REDACTIE GEMEENTE.NU

Minister Rijkaart (BZK) informeert de Tweede Kamer over voorgenomen maatregelen om de lokale democratie te versterken. Er is € 8,15 mln. in 2026 beschikbaar voor de subsidiëring van decentrale politieke partijen. Dit is onderdeel van het wetsvoorstel Wet op de politieke partijen. Omdat deze wet nog niet in werking is getreden, ontbreekt momenteel de vereiste wettelijke grondslag om deze middelen uit te keren aan decentrale politieke partijen. Inwerkingtreding wordt voorzien voor 2027 waardoor de structurele middelen vanaf dan hiervoor beschikbaar moeten zijn. Een voorstel van de VNG om het bedrag in 2026 via een decentralisatie-uitkering aan gemeenten te verstrekken, wordt afgewezen als niet doelmatig en niet doeltreffend. Zo kunnen dan geen uniforme verantwoordings- en transparantieregels worden gesteld, is niet zeker dat het geld bij decentrale partijen terechtkomt en zouden gemeenten tijdelijk eigen regelingen moeten optuigen terwijl het landelijke wettelijk kader al in de Kamer ligt. Daarom heeft de minister de amendementen en motie die deze route beogen, ontraden.

Veilig vergaderen In 2026 wil de minister inzetten op de volgende zaken: een eenmalige verhoging van de subsidie voor het Kennispunt Lokale Politieke Partijen om ondersteuning en professionalisering van lokale partijen te versterken, extra ondersteuning van rekenkamers, griffies en ombudsmannen, aanvullende middelen voor “veilig vergaderen” naar aanleiding van grote belangstelling onder decentrale overheden, versterking van het meerjarig opleidingscurriculum van beroeps- en belangenverenigingen voor decentraal bestuur en verbreding van de inzet van ProDemos, onder meer via regionale pilots in Europees en Caribisch Nederland.

Online agressie Verder wordt geld uitgetrokken voor onderzoek naar online agressie en alternatieve sanctiemogelijkheden, gezien het hoge percentage decentrale politieke ambtsdragers dat met agressie te maken heeft. Ten slotte is een bedrag gereserveerd voor een communicatiecampagne om de instroom in politieke ambten te bevorderen, onder meer door ondersteuning van lokale wervingscampagnes van griffies.