College - Voornemen en voorstel voor participatie Zeeland Energy Terminal - zienswijze

Bureau Energieprojecten Inspraakpunt Zeeland Energy Terminal Postbus 111 9200 AC Drachten

UW BRIEF VAN

UW KENMERK

ONS KENMERK

DATUM

2680252 / 2680293

11 juni 2025

BEHANDELD DOOR

BEZOEKADRES

TELEFOON

BIJLAGEN

R.A. Bakker

Paul Krugerstraat 1

0118-487165

2: - advies gebiedsverbinder Knops - kaart nationale belangen Vlissingen

ONDERWERP

Zienswijze Voornemen en voorstel voor participatie Zeeland Energy Terminal Geachte heer, mevrouw, Hierbij ontvangt u onze zienswijze op het Voornemen en voorstel voor participatie Zeeland Energy Terminal (hierna: het V&P) met betrekking tot het initiatief van VTTI en Höegh EVI voor het realiseren van een tijdelijke drijvende LNG-installatie in Vlissingen-Oost (Vlissingen/Borsele) of in de Braakmanhaven (Terneuzen), een zogenaamde FSRU (Floating Storage & Regasification Unit). In het V&P wordt ingegaan op zowel de noodzaak van dit project, het project zelf, als de bijbehorende procedures, waaronder participatie. In algemene zin constateren wij dat de inhoud van het V&P – onder meer als gevolg van onze inbreng in het voortraject - is verbeterd t.o.v. van eerdere concepten die met ons gedeeld zijn. Met tevredenheid constateren wij dat onder andere de volgende verbeteringen zijn aangebracht: • Natura 2000-gebieden zijn uitgesloten als zoekgebied; • Ter inzagelegging van de concept Notitie en Reikwijdte Detailniveau is niet langer voorzien in de zomervakantie; • Er is een informatiebijeenkomst gehouden in Vlissingen. Er blijven echter nog wel aandachtspunten over. Hieronder wordt hierop ingegaan. Advies gebiedsverbinder Knops In december 2024 heeft gebiedsverbinder Knops advies uitgebracht inzake de eventuele komst van twee kerncentrales in Zeeland. Het advies is bijgevoegd.

Hierin constateert de heer Knops dat er spanning bestaat tussen de mogelijke komst van de kerncentrales met andere ruimtelijke initiatieven. Hij adviseert om te komen tot een afgestemde aanpak, omdat anders het risico bestaat dat de ontwikkelingsdoelen van zowel

POSTBUS 3000, 4380 GV VLISSINGEN TELEFOON 0118-487000 EMAIL GEMEENTE@VLISSINGEN.NL FAX 0118-410218 IBAN: NL36BNGH0285008889 BIC: BNGHNL2G

de bouw van twee kerncentrales als andere projecten worden belemmerd of in een later stadium tenietgedaan worden door parallelle initiatieven. In het V&P is aangegeven dat bij onaanvaardbare belemmeringen van de lopende energieprojecten en programma’s geen medewerking kan worden verleend aan de FSRU voor die betreffende locatie. Wij onderschrijven dit. Verder is een goede afstemming tussen de vele ontwikkelingen in Vlissingen-Oost van groot belang, zodat gekomen kan worden tot de meest optimale invulling van het havengebied. Onder leiding van de provincie Zeeland wordt in samenwerking tussen de regionale overheden, North Sea Port en het ministerie van Klimaat en Groene Groei momenteel gewerkt aan een "ruimtelijke puzzel" vanwege de vele rijksinvesteringsprojecten in Zeeland. Deze puzzel wordt als gevolg van voorliggend initiatief nog complexer en heeft impact en invloed op de andere ontwikkelingen. Wij verzoeken u om de uitkomsten van de ruimtelijke puzzel af te wachten voordat er onomkeerbare besluiten worden genomen over de FSRU. Projectscope In het V&P is beschreven dat het project uitsluitend betrekking heeft op LNG. Er wordt echter wel rekening mee gehouden dat de terminal op termijn ingezet kan worden voor andere energiedragers. In de uit te voeren onderzoeken wordt daar echter geen rekening mee gehouden. Wij vragen ons af of dit wettelijk gezien toegestaan is.

In artikel 11.7 lid 2 van het Omgevingsbesluit is vastgelegd dat bij het bepalen of sprake is van een project-mer(beoordelings)plicht het gehele project in beschouwing moet worden genomen.. Wij verzoeken u om aan te tonen dat er geen sprake is van strijdigheid met artikel 11.7 lid 2 van het Omgevingsbesluit. Afhankelijk van uitkomst van dit verzoek, zal wellicht bezien moeten worden voor welke stoffen/energiedragers de FSRU in de toekomst gebruikt kan worden en welke effecten deze verschillende stoffen kunnen hebben. Verder is in de eerste alinea van paragraaf 3.3 van het V&P aangegeven dat het meetstation en het leidingdeel van het meetstation, tot aan de hoofdinfrastructuur van Gasunie Transport Services (GTS) geen onderdeel is van deze procedure omdat dit door GTS, separaat zal worden opgepakt in de daarvoor bestemde procedure(s). Wij verzoeken u om de FSRU en de eventueel benodigde infrastructuur van GTS wel in één procedure op te nemen, zodat de hele scope van het project in beeld wordt gebracht. Dit maakt het inzichtelijker wat de impact is van het project. Door beide onderdelen op te knippen, bestaat het risico dat het ene deel mogelijk wel vergund kan worden en het andere deel misschien niet en bestaat tevens het risico dat er sprake is van strijdigheid met artikel 11.7 lid 2 van het Omgevingsbesluit.

Naar onze mening is het robuuster om beide onderdelen in dezelfde procedure te vervatten. Bovendien is er al sprake van aanzienlijk (bestuurlijke) drukte als gevolg van de vele initiateven van het Rijk in de omgeving. Ook om die reden verdient het eveneens aanbeveling om beide onderdelen in één procedure op te nemen. Omgevingsveiligheid In het voortraject is door de gemeente Vlissingen verzocht om het voorziene onderzoek op het gebied van (omgevings)veiligheid niet alleen te richten op de bedrijfslocatie van de FSRU, maar ook om het vervoer van (gevaarlijke) stoffen als gevolg van de FSRU daarbij te betrekken. Toegezegd was dat hieraan tegemoet wordt gekomen, maar in het V&P lijkt dit niet verwerkt te zijn. Hierbij nogmaals het verzoek om ook het vervoer van gevaarlijke stoffen langs het stedelijke gebied van Vlissingen te onderzoeken. Dit in aansluiting op het advies van de

Blad 2 behorend bij 2680252 / 2680293

commissie MER t.a.v. de beoogde ammoniakterminal in Vlissingen-Oost van LBC (voorheen: Evolution Terminals), waarin de commissie-MER dit eveneens heeft geadviseerd. Wij vragen hier met name aandacht voor, omdat de FSRU wordt bevoorraad door zeeschepen (carriers) waarmee de LNG wordt getransporteerd. Uit het V&P maken wij op dat de beoogde terminal op termijn eventueel voor waterstofdragers (zoals ammoniak) in gebruik genomen kan worden. Zoals wij reeds in het voortraject hebben aangegeven, maken wij ons zorgen over de voorziene toename van gevaarlijke stoffen die verband houden met de energietransitie. In de Cluster Energie Strategie 3.0 is een aanzienlijke toename voorzien van ammoniaktransporten naar en van de havens van Nort Sea Port. Naar onze mening is het onvoldoende inzichtelijk welke risico’s m.b.t. omgevingsveiligheid hiermee gemoeid zijn. Onze zorg zit met name op de invoer van gevaarlijke stoffen door middel van zeeschepen langs de kust van het stedelijke gebied van Vlissingen. De vaargeul is hier relatief dicht op de oever gelegen waardoor de veiligheidssituatie in het stedelijk gebied van Vlissingen mogelijk kan verslechteren. Verder is naar onze mening onvoldoende inzichtelijk of ruimtelijke ontwikkelingen in Vlissingen in de knel kunnen komen als gevolg van de beoogde toename van vervoer van gevaarlijke stoffen over de Westerschelde.

Wij verzoeken u om dit voor voorliggend initiatief in beeld te brengen. Cumulatieve effecten In paragraaf 5.6. is aangegeven waarover meegedacht kan worden. Daarbij worden onder andere veiligheid en cumulatieve effecten genoemd. Wij constateren dat er zeer veel belangen en doelen van het Rijk samenkomen op het grondgebied van de gemeente Vlissingen. Dit met name in (de omgeving van) Vlissingen-Oost en in de omgeving van de woonkernen Ritthem en Oost-Souburg. Wij hebben een kaart gemaakt waarin de vele ontwikkeling zijn weergegeven. Een eerdere versie van deze kaart hebben wij reeds in het voortraject gedeeld. Hiermee willen wij aandacht vragen voor de impact van de te maken keuzes op de (leef)omgeving. Al deze ontwikkelingen tezamen hebben tot gevolg dat enerzijds de leefbaarheid in delen van de gemeente Vlissingen onder druk komt te staan en anderzijds dat belangen met elkaar conflicteren. In algemene zin vragen wij dan ook om in de planvorming rekening te houden met de vele initiatieven op het grondgebied van Vlissingen en de impact die al deze initiatieven tezamen hebben op de leefomgeving. In het V&P is aangegeven dat er rekening gehouden zal worden met lopende energieprojecten en programma’s. Wij verzoeken dit te verbreden door ook rekening te houden met andersoortige (ruimtelijke) ontwikkelingen en de cumulatieve effecten daarvan in beeld te brengen.

De bijgevoegde kaart kan één van de bouwstenen zijn om dit inzichtelijk te maken. Tekstuele aandachtspunten De benaming bij figuur 4 is onjuist. Onder de figuur is de tekst “zoekgebied Sloehaven Vlissingen-Oost” opgenomen. De in de kaart opgenomen havens in Vlissingen-Oost betreffen echter niet alleen de Sloehaven, maar ook andere havens (Quarleshaven, Bijleveldhaven, Westhofhaven, Scaldiahaven, Kraayerthaven, Van Cittershaven, en Kaloothaven). Wij verzoeken u dan ook om de tekst aan te passen. Op pagina 21, onder “Bedrijfsduurverlenging en nieuwbouw kerncentrales”, is opgenomen dat “het kabinet heeft besloten om in te zetten op de voorbereiding van twee nieuwe generatie III+ kerncentrales, waarbij de locatie Borssele de voorkeur heeft”. In de kamerbrief van 16 mei 2025 met als onderwerp “Voortgangsbrief nieuwbouw kernenergie mei 2025“ is echter aangegeven dat “Als het kabinet na het doorlopen van de projectprocedure een keuze heeft tussen geschikte locaties, de voorkeur gegeven zal worden aan een locatie in Zeeland”. Het voormalige Thermphos-terrein in de gemeente Vlissingen is in Zeeland één van de drie locaties. Hierbij het verzoek om rekening te houden met het gewijzigde inzicht t.a.v. de voorkeurslocaties.

Blad 3 behorend bij 2680252 / 2680293

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Vlissingen, de secretaris, de burgemeester,

drs. R.D.A. Wiskerke

drs. A.R.B. van den Tillaar

Blad 4 behorend bij 2680252 / 2680293