CDA Algemene beschouwingen Kadernota 2027

Algemene beschouwingen CDA Vlissingen Kadernota 2027-2030 Voorzitter, Afgelopen maandag spraken wij in deze raad over verantwoordelijkheid. Over een bestuursprogramma dat richting geeft, maar bewust ruimte laat voor debat, nieuwe inzichten en politieke keuzes. Vanavond zetten we de volgende stap. Want het bestuursprogramma krijgt pas betekenis wanneer het wordt vertaald naar keuzes. Naar cijfers. Naar een begroting die laat zien wat wij werkelijk belangrijk vinden. Daarom bespreken wij vandaag de eerste financiële vertaling van onze gezamenlijke ambities. En juist daarom is dit het eerste echte politieke moment van deze bestuursperiode. Achter iedere euro schuilt een keuze, achter iedere keuze schuilt verantwoordelijkheid. Voorzitter, Wat de CDA-fractie opvalt, is dat de raad die verantwoordelijkheid voortvarend heeft opgepakt. Er liggen veel moties. Er liggen veel amendementen. Collega-fracties hebben zichtbaar veel werk verzet. Daar spreken wij onze waardering voor uit. Dat is democratie in bedrijf. En dat is winst. Want een raad die alleen instemt, controleert niet. Een raad die alleen tegenstemt, brengt de gemeente evenmin verder. Een goede raad denkt mee, stuurt bij en durft ook zelf keuzes te maken. Maar daar hoort ook een eerlijk vervolg bij. Een politieke partij wordt uiteindelijk niet beoordeeld op de lengte van haar wensenlijst, maar op de kwaliteit van haar keuzes.

En juist daar ligt vanavond de politieke vraag. Niet of wij wensen hebben. Die hebben wij allemaal. De vraag is of wij bereid zijn die wensen ook waar te maken. Het verschil tussen een wens en een keuze is dat je een keuze ook moet kunnen betalen.

Het CDA kiest daarom niet voor de politiek van de mooiste belofte, maar voor de politiek van de houdbare keuze. Niet omdat wij minder ambitie hebben. Integendeel. Ook wij willen de OZB verder verlagen. Ook wij willen meer investeren in onderhoud, leefbaarheid en ons prachtige erfgoed. Maar juist omdat wij die ambities serieus nemen, vinden wij dat zij ook financieel houdbaar moeten zijn. Voorzitter, Wie de Kadernota leest, ziet een duidelijk beeld. In 2027 is er nog ongeveer één miljoen euro aan financiële ruimte. Maar na 2028 loopt die ruimte snel terug. In 2030 resteert nog slechts ongeveer zestigduizend euro. Dat is nauwelijks meer dan een financiële buffer. Dat is geen ruimte voor luxe. Dat is een waarschuwing. Juist daarom moeten wij voorzichtig zijn met structurele keuzes want structurele keuzes vragen om structurele dekking. Wie vandaag iets blijvend weggeeft, moet ook eerlijk kunnen uitleggen hoe dat over drie of vier jaar nog steeds betaald wordt. En daar wringt het soms. Bij sommige motie en amendementen bekruipt ons het gevoel dat de raad graag het zoet uitdeelt, terwijl het zuur wordt doorgeschoven." Wij spreken als raad uit wat wij graag willen. En voegen daar vervolgens aan toe: "College, zoekt u de dekking maar." Dat is begrijpelijk. Maar verantwoordelijkheid eindigt niet bij het indienen van een amendement of een motie.

Verantwoordelijkheid begint bij de vraag hoe je haar betaalt.

Gespreide verantwoordelijkheid betekent óók dat wij als raad verantwoordelijkheid nemen voor de financiële gevolgen van onze keuzes. Wie iets toevoegt, moet ook bereid zijn te zeggen wat daarvoor moet wijken. Dat is misschien minder populair, maar wel eerlijk. Want verwachtingen wekken is gemakkelijk. Verwachtingen waarmaken vraagt keuzes. En juist daarin laat goed bestuur zich zien. Voorzitter, Voor het CDA blijft rentmeesterschap meer dan een mooi woord. Het betekent zorgvuldig omgaan met gemeenschapsgeld. Niet omdat wij zuinig willen zijn om het zuinig zijn. Maar omdat iedere euro maar één keer kan worden uitgegeven. Dat betekent investeren waar dat nodig is. In veilige wijken. In Vlissingen. In Oost-Souburg. In Ritthem. In verenigingen. In ons erfgoed. In zorg voor mensen die ondersteuning nodig hebben. Maar het betekent ook de moed hebben om te zeggen dat niet alles tegelijk kan. Vlissingen staat er financieel beter voor dan enkele jaren geleden. Daar mogen wij met elkaar trots op zijn. Maar laten wij ook eerlijk blijven. Onze gemeente kan zich nog geen luxe permitteren.

De makkelijkste begroting is de begroting waarin iedereen zijn zin krijgt. De beste begroting is de begroting die over vier jaar nog steeds klopt. Daarom zal het CDA de begroting straks langs drie eenvoudige vragen leggen. Is zij financieel houdbaar? Is zij eerlijk tegenover onze inwoners? En maakt zij Vlissingen, Oost-Souburg en Ritthem sterker? Voorzitter, Wij hebben als raad het recht om veel te wensen. Maar ook de plicht om eerlijke keuzes te maken. Want uiteindelijk is niet de vraag hoeveel moties wij aannemen. De vraag is of wij straks een begroting vaststellen die ook in 2030 nog staat. Vanuit die houding blijven wij constructief meedenken. Niet omdat alles kan. Maar omdat wij verantwoordelijkheid willen nemen voor wat moet. Dat zijn wij verplicht aan de inwoners die ons hun vertrouwen hebben gegeven. En aan de generaties die na ons komen. Want goed bestuur begint niet met mooie woorden. Goed bestuur begint met het durven maken van eerlijke keuzes. Dank u wel.

8 juli 2026 CDA Fractie Marin de Zwarte Gerard de Rijke