5.8 rvs Bestuurlijke fusie en concept-statuten voortgezet onderwijs bijlage 3 fusie effectrapportage

Fusie-effectrapportage Bestuurlijke fusie van de Christelijke Scholengemeenschap Walcheren en de Mondia Scholengroep

Opdrachtgever

Bestuurders Christelijke Scholengemeenschap Walcheren en Mondia Scholengroep

Opgesteld door

Rob Fens en Suzanne Jonker (Penta Rho)

Kenmerk

U25192

Status

Definitief 26 juni 2025

Datum

Inhoudsopgave 1

Beoogde fusie en aanleiding voor de fusie 1.1 Beoogde fusie en fusieproces 1.2 Tijdsbestek 1.3 De motieven voor de fusie 1.4 Alternatieven voor de fusie 1.5 Te bereiken (gekwantificeerde) doelen van de fusie

4 4 5 5 6 8

2

Communicatie over de fusie 2.1 Wijze waarop medezeggenschapsraden zijn en worden betrokken 2.2 Wijze waarop Raad van Toezicht is en wordt betrokken 2.3 Wijze waarop personeel, ouders en leerlingen zijn en worden betrokken 2.4 Wijze waarop externe belanghebbenden zijn en worden betrokken

9 9 9 10 10

3

Missie, visie, kernwaarden en onderwijs

11

4

Bestuurlijke juridische aspecten 4.1 Fusievorm 4.2 Statutenwijziging 4.3 Inrichting van de gefuseerde organisatie 4.4 Fusietoets

13 13 14 15 15

5

Organisatie en management 5.1 Structuur binnen de huidige drie organisaties 5.2 Structuur binnen de nieuwe organisatie 5.3 Communicatiestructuur

16 16 17 17

6

Gevolgen voor personeel, ouders en leerlingen en borging van de menselijke maat 19 6.1 Omvang en organisatie van de rechtspersoon na fusie 19 6.2 Gevolgen van de fusie voor de overzichtelijkheid op locatieniveau 19 6.3 Gevolgen van de fusie voor de betrokkenheid van personeel, leerlingen en ouders 20 6.4 Medezeggenschap 20 6.5 Gevolgen voor voorzieningen 20 6.6 Gevolgen voor de arbeidsvoorwaarden en personeelsbeleid 22

7

Effecten van de fusie op keuzevrijheid, diversiteit en bereikbaarheid 7.1 Effecten van de fusie op de keuzevrijheid 7.2 Effecten van de fusie op de diversiteit 7.3 Effecten van de fusie op de spreiding van onderwijsvoorzieningen in de regio

24 24 24 25

8

Kosten en baten van de fusie 8.1 Financiële kosten en baten 8.1.1 Balans 8.1.2 Exploitatierekening 2024 8.1.3 Ratio’s en kengetallen 8.2 Financiële risico’s 8.2.1 Eenmalige kosten van de fusie 8.3 Niet-financiële kosten en baten

26 26 26 27 27 28 28 29

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 2 van 32

9

Evaluatie van de fusie 9.1 Evaluatie van de fusie

30 30

10

Advies gemeenten 10.1 Advies van burgemeesters en wethouders

31 31

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 3 van 32

1

Beoogde fusie en aanleiding voor de fusie

Christelijke Scholengemeenschap Walcheren en Mondia Scholengroep willen komen tot een bestuurlijke fusie in de vorm van een samenwerkingsbestuur teneinde het onderwijsaanbod op Walcheren breed en kwalitatief op peil te houden. Beide organisaties hebben een duurzame samenwerking met het belang van de toekomstige leerlingen in de regio voor ogen, met als het ultieme doel de kansengelijkheid te bevorderen voor leerlingen uit de regio. Leerlingen die onderwijs volgen op Walcheren moeten immers op alle niveaus precies dezelfde keuzemogelijkheden hebben als leerlingen die op een andere plek in Nederland wonen. Als Christelijke Scholengemeenschap Walcheren en Mondia Scholengroep los van elkaar blijven opereren, zal dit zonder enige twijfel op korte termijn verschraling van het aanbod tot gevolg hebben. Op middellange termijn zal de exploitatie bij de voorziene krimp van de leerlingen dicteren dat er moet worden gesneden in het onderwijsaanbod bij elk VO-bestuur. 1.1

Beoogde fusie en fusieproces De beoogde fusie heeft betrekking op de volgende stichtingen en de daaronder vallende scholen: Stichting voor Christelijk Voortgezet Onderwijs op Walcheren, bestuursnummer 40304. Deze stichting is het bevoegd gezag van de Christelijke Scholengemeenschap Walcheren (hierna: CSW), BRIN-nummer 03XS. CSW bestaat uit de volgende drie vestigingen: - CSW Van de Perre, vestigingsnummer 03XS00; - CSW Toorop Talent College, vestigingsnummer 03XS02; - CSW Bestevaêr, vestigingsnummer 03XS03. CSW heeft nog twee andere BRIN-nummers, te weten: - 03XS08: onder dit nummer voert CSW de administratie voor ISKW; - 03XS09: onder dit nummer wordt techniekonderwijs onder de naam Technum geregistreerd maar hierin zitten geen leerlingen. -

Stichting Openbaar VO op Walcheren, bestuursnummer 13555. Deze stichting is het bevoegd gezag van de Mondia scholengroep, met de BRIN-nummers 20CP en 16YC. De Mondia Scholengroep bestaat uit: - Nehalennia Stedelijke Scholengemeenschap, vestigingsnummer 20CP00; - Nehalennia Stedelijke Scholengemeenschap, vestigingsnummer 20CP04; - Scheldemond College, vestigingsnummer 16YC00.

Ter voorbereiding op de bestuurlijke samenwerking is in opdracht van beide schoolbesturen door Penta Rho een voorverkenning uitgevoerd in de periode februarimaart 2023 (Samenwerking vo-scholen Walcheren, voorverkenning van de wenselijkheid en de mogelijkheden, 14 maart 2023, te vinden in bijlage 1 van het bijlagenboek). In deze voorverkenning is gesproken met de beide directeur-bestuurders, een brede delegatie van de beide medezeggenschapsraden, de directieteams, de Raden van Toezicht en voor wat betreft de externe contacten met de wethouders van de gemeenten Middelburg, Vlissingen en Veere en met de partner in het mbo (Scalda) en met Ozeo (voortgezet speciaal onderwijs en praktijkonderwijs).

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 4 van 32

Op basis van deze voorverkenning werd geconcludeerd dat een intensieve(re) samenwerking tussen de beide schoolbesturen gewenst is, waarbij een drietal doelen werd geformuleerd: 1. de instandhouding van een zo breed mogelijk en kwalitatief hoogwaardig aanbod; 2. het verminderen van de kwetsbaarheid van de bedrijfsvoering; 3. het vergroten van de slagkracht. Vervolgens hebben de beide Raden van Toezicht en de directeur-bestuurders besloten om op basis van de voorverkenning een proces in gang te zetten, waarin onderzocht zou moeten worden welke vorm van bestuurlijke samenwerking het meest passend is om de gestelde doelen te bereiken. Daarbij gold het uitgangspunt: de vorm volgt de inhoud. In het voorjaar van 2024 heeft Penta Rho de opdracht gekregen om de inhoudelijke samenwerking te onderzoeken, vervolgens de keuze van de samenwerkingsvorm voor te bereiden en het proces naar verdergaande samenwerking vorm te geven. Onder leiding van Penta Rho is een stuurgroep ingericht en een tweetal werkgroepen, namelijk een werkgroep onderwijs en een werkgroep personeel en bedrijfsvoering. Deze laatste werkgroep bestond aanvankelijk uit twee afzonderlijke werkgroepen, de werkgroep personeel en de werkgroep bedrijfsvoering, maar al snel bleek de verwevenheid (vooral in systemen) zo groot dat het wenselijk was om de beide werkgroepen samen te voegen.

Op basis van de bevindingen van beide werkgroepen is in de stuurgroep de keuze gemaakt voor het inrichten van een samenwerkingsbestuur, omdat deze vorm van bestuurlijke fusie de meeste ruimte biedt om de afzonderlijke identiteiten (openbaar en christelijk) vorm te geven. De Raden van Toezicht hebben deze keuze bekrachtigd in januari 2025. Het onderzoek naar de bestuurlijke samenwerking is opgesteld in lijn met de opzet van de Fusie-effectrapportage (FER), zodat de fusie door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) licht administratief kan worden getoetst. 1.2

Tijdsbestek De beoogde fusiedatum is 1 januari 2026. Naar verwachting zal een aantal voorwaardelijke uitvoeringszaken al voor 1 januari 2026 zijn uitgevoerd. In bijlage 2 van het bijlagenboek treft u een overzicht aan van de resterende werkzaamheden na 1 januari 2026.

1.3

De motieven voor de fusie Het (voortgezet) onderwijs staat de komende jaren voor een groot aantal uitdagingen. In de regio Walcheren is de grootste daling van het leerlingenpotentieel weliswaar achter de rug, maar zullen de scholen in de komende jaren nog te maken krijgen met een verdere daling van maximaal 10%. De scholen voor voortgezet onderwijs zullen op termijn qua omvang stabiliseren. Desondanks zijn er zorgen over de omvang van de afdelingen vmbo, basis, kader en het gymnasium. De profilering van de scholen van de Mondia Scholengroep en de Christelijke Scholengemeenschap Walcheren (CSW) is deels overlappend en regionaal niet optimaal gespreid. Dit leidt in een aantal gevallen tot een verkleining van klassen, afdelingen en profielen. Deze ‘verdunning’ is niet doelmatig. Om de exploitatie rond te krijgen bij een beperkt leerlingenaantal nemen de scholengroepen maatregelen. De ‘kleine vakken’ staan onder druk, niet alle profielen en vakken worden aangeboden en er zijn combinatieklassen (bijvoorbeeld havo-4 en vwo-4). Bij een aangepaste inrichting van het onderwijs zouden er middelen vrij kunnen komen om te herinvesteren in de wenselijk geachte ontwikkeling van nieuwe vakken en leerwegen.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 5 van 32

De verdunning van klassen, afdelingen en profielen vraagt om een nadere analyse van het aanbod. Het aanbod van beide besturen is deels overlappend. Zo zijn er drie scholen voor havo/vwo, namelijk het Scheldemond College in Vlissingen en Nehalennia en CSW Van de Perre in Middelburg. Er zijn twee scholen tweetalig onderwijs; Nehalennia en CSW Van de Perre. Er zijn drie gymnasiumafdelingen; Nehalennia, het Scheldemond College en CSW Van de Perre en in het vmbo (basis en kader) zijn er drie scholen met het profiel Dienstverlening en Producten; het Scheldemond College Wielingen, Nehalennia Kruisweg en CSW Toorop (Middelburg). De technische profielen worden gezamenlijk aangeboden in Technum 2.0. Er zijn te weinig leerlingen voor dit dubbelaanbod, zodat het aanbeveling verdient om na te gaan of de scholen complementaire specialisaties kunnen ontwikkelen. Daarnaast ontbreken uitstroomprofielen in het vmbo. Een zorgvuldigere spreiding van uitstroomprofielen is in het belang van de leerlingen en van de regio Walcheren. Het is van belang dat er voor de leerlingen op Walcheren iets te kiezen valt uit een zo breed mogelijk palet aan opleidingen. Met het oog op de toekomst is er ook een noodzaak om tot betere doorlopende leerlijnen te komen met het primair onderwijs en de begeleiding en doorstroom van nieuwkomers vanuit de Internationale Schakel Klas Walcheren (ISKW) te verbeteren.

Tot slot is er nog een opgave om het aantal voortijdig schoolverlaters (vsv) terug te dringen. Middels een regionale aanpak vanuit één vo-bestuur kunnen deze opgaven beter aangepakt, georganiseerd en geborgd worden. Naast de onderwijsinhoudelijke opgaven zijn er ook opgaven in de inrichting van de ondersteunende diensten. De inrichting van de ondersteunende diensten is namelijk kwetsbaar. Op sommige functies is slechts één collega werkzaam. Bij een onverwacht vertrek van een collega ontstaan daardoor continuïteitsproblemen. Dit heeft zich onlangs al voorgedaan bij CSW. Collega’s van de Mondia Scholengroep zijn toen ingezet om de continuïteit te waarborgen. Dergelijke problemen kunnen zich op meer onderdelen van de ondersteunende diensten voordoen. Een structurele oplossing is gewenst. Daarnaast zijn de ondersteunende diensten op dit moment primair gericht op de uitvoering. In de beoogde situatie worden de ondersteunende diensten aangevuld met een sterke(re) beleidsvoorbereidende (strategisch-tactische) component. Een bestuurlijke fusie biedt de basis om vanuit één visie, missie en organisatie het gezamenlijke belang van het voortgezet onderwijs op Walcheren optimaal vorm te geven en de noodzakelijke ontwikkelingen in gang te zetten op het gebied van het onderwijsaanbod en de ondersteunende organisatie.

In hoofdstuk 3 wordt nader ingegaan op de missie en visie en op de voordelen van de nieuwe organisatie. 1.4

Alternatieven voor de fusie In de regio Walcheren (gemeenten Vlissingen, Middelburg en Veere) zijn deze twee schoolbesturen voor VO actief naast het Calvijn College. Binnen het voortgezet onderwijs op Walcheren ligt een fusie tussen CSW en Mondia Scholengroep voor de hand. In de voorverkenning (zie bijlage 1 van het bijlagenboek) met CSW en Mondia Scholengroep werd duidelijk dat het op dit moment financieel gezien nog niet dringend noodzakelijk is om te fuseren, maar dat een keuze voor een eventuele fusie beter vanuit kracht gedaan kan worden, dan vanuit financiële noodzaak.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 6 van 32

CSW en Mondia Scholengroep werken al langer samen met betrekking tot de opvang van nieuwkomers, op gebied van het techniekonderwijs binnen Technum 2.0 samen met Scalda, op het gebied van passend onderwijs in de structuurgroepen die zijn gehuisvest op CSW Toorop Talent College, bij allerlei voorkomende bedrijfsmatige vraagstukken en in groter verband in het bestuur van Samenwerkingsverband Passend Voortgezet Onderwijs Walcheren (PVOW), samen met Ozeo. In het kader van het onderzoek naar een intensievere samenwerking is een groot aantal samenwerkingsvormen besproken, te weten: samenwerking op basis van een overeenkomst; samenwerking door de oprichting van een nieuwe rechtspersoon: - federatie of coöperatie - joint venture - holding; personele unie; bestuurlijke fusie; institutionele fusie. De verschillende mogelijkheden om de samenwerking vorm te geven zijn uitvoerig besproken, allereerst in de stuurgroep en vervolgens in een gezamenlijke bijeenkomst met beide Raden van Toezicht, in een gezamenlijke bijeenkomst met beide (G)MR’s en met de directieleden van de betrokken scholen. In de gesprekken kwamen een aantal criteria naar voren die bij de keuze van de samenwerkingsvorm als leidraad zouden moeten dienen. In bijlage 3 van het bijlagenboek is een overzicht opgenomen van de uitspraken die zijn gedaan tijdens de bijeenkomst met de Raden van Toezicht.

De scores hebben betrekking op de prioritering van de inhoudelijke doelen (uitgangspunten en visie) die met de samenwerking beoogd worden en vervolgens is een prioriterig aangebracht in de governance aspecten die in de nieuwe organisatie belangrijk gevonden worden. Bij de uiteindelijke keuze voor een samenwerkingsvorm hebben de volgende uitgangspunten een rol gespeeld: transparantie van bestuur en governance; een samenwerkingsvorm die past bij de inhoudelijke ambities op het gebied van het onderwijsaanbod en de ondersteunende diensten; optimale sturing op inhoud en processen; ruimte voor het behouden en verder ontwikkelen van de eigen (openbare en christelijke) identiteit. Op grond van bovenstaande uitgangspunten is een bestuurlijke fusie in de vorm van een samenwerkingsbestuur als de enige wenselijke samenwerkingsvorm gekozen. De bestuurlijke fusie is het meest transparant en biedt de mogelijkheid om toezicht, bestuur en medezeggenschap op een eenduidige manier in te richten. De variant van het samenwerkingsbestuur biedt daarenboven de mogelijkheid om, waar gewenst, de eigen identiteit te borgen. In hoofdstuk 4 wordt verder ingegaan op de keuze voor het samenwerkingsbestuur.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 7 van 32

1.5

Te bereiken (gekwantificeerde) doelen van de fusie De huidige situatie laat zien dat de beide organisaties een kwetsbare bedrijfsvoering hebben die op een aantal gebieden kwalitatief suboptimaal is. Anderzijds is in het afgelopen decennium het onderwijsaanbod van beide organisaties eenzijdig en overlappend geworden. Zo is er op meerdere locaties sprake van een kleine gymnasiumafdeling, suboptimaal georganiseerd tweetalig onderwijs (tto) en worden veelal dezelfde vmbo-richtingen op meerdere locaties aangeboden. Deze situatie beïnvloedt de kwaliteit, de kansengelijkheid en keuzemogelijkheden van Walcherse leerlingen. Beide organisaties willen komen tot een bestuurlijke fusie in de vorm van een samenwerkingsbestuur teneinde het onderwijsaanbod op Walcheren breed en kwalitatief op peil te houden. Beide organisaties hebben duurzame samenwerking met het belang van de toekomstige leerlingen in de regio voor ogen, met het ultieme doel de kansengelijkheid te bevorderen voor leerlingen uit de regio. Leerlingen die onderwijs volgen op Walcheren moeten immers op alle niveaus precies dezelfde keuzemogelijkheden hebben als leerlingen die op een andere plek in Nederland wonen. Als Mondia en CSW los van elkaar blijven opereren, zal dit zonder enige twijfel op korte termijn verschraling van het aanbod tot gevolg hebben.

Op middellange termijn zal de exploitatie bij de voorziene krimp van de leerlingen dicteren dat er moet worden gesneden in het onderwijsaanbod bij elk VO-bestuur. De bestuurders van CSW en Mondia Scholengroep hebben hun visie voor het voortgezet onderwijs op Walcheren beschreven in een gezamenlijk visiedocument (zie bijlage 4 van het bijlagenboek).

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 8 van 32

2

Communicatie over de fusie

2.1

Wijze waarop medezeggenschapsraden zijn en worden betrokken De medezeggenschapsraden zijn in het gehele proces betrokken geweest. Ten tijde van de voorverkenning van een mogelijke samenwerking in maart 2023 zijn gesprekken gevoerd met vertegenwoordigers van beide medezeggenschapsraden. De medezeggenschapsraden zijn vervolgens betrokken geweest bij het besluit om daadwerkelijk onderzoek te gaan doen naar een vorm van samenwerking. Dit heeft in het voorjaar van 2024 geleid tot een intentieverklaring (zie bijlage 5 in het bijlagenboek), die voor instemming is voorgelegd aan de beide medezeggenschapsraden en aan de Raden van Toezicht. Daarop is de opdracht verstrekt aan Penta Rho om het onderzoek ter hand te nemen. Met de beide medezeggenschapsraden zijn kennismakingsbijeenkomsten georganiseerd op 15 oktober 2024 en 16 oktober 2024. Op 16 januari 2025 is vervolgens een gezamenlijke inhoudelijke bijeenkomst georganiseerd met beide medezeggenschapsraden. Daarbij was aandacht voor de verschillende vormen van samenwerking, het voornemen te komen tot een samenwerkingsbestuur en de rol van de (G)MR. Het verdere verloop van het proces is en wordt besproken in de reguliere of extra vergaderingen van de medezeggenschapsraden. De medezeggenschapsraden zijn gevraagd om in te stemmen met het fusiebesluit.

Het overzicht van de betrokkenheid van de (G)MR’s en het personeel (inloopsessies) is te vinden in de planning (zie bijlage 6 van het bijlagenboek). De medezeggenschapsraden zullen betrokken blijven bij de evaluatie van het fusieproces (zie hoofdstuk 9).

2.2

Wijze waarop Raad van Toezicht is en wordt betrokken De beide Raden van Toezicht zijn in het gehele proces betrokken geweest. Ten tijde van de voorverkenning van een mogelijke samenwerking in maart 2023 zijn gesprekken gevoerd met vertegenwoordigers van beide Raden van Toezicht. De Raden van Toezicht hebben ingestemd met het besluit om daadwerkelijk onderzoek te gaan doen naar een vorm van samenwerking. Dit heeft in het voorjaar van 2024 geleid tot een intentieverklaring, die voor instemming is voorgelegd aan de beide Raden van Toezicht (zie bijlage 5 van het bijlagenboek). Op woensdag 28 augustus 2024 is een kennismakingsbijeenkomst georganiseerd met een delegatie van de beide Raden van Toezicht en zijn er afspraken gemaakt over het verloop van het proces en de manier waarop de Raden van Toezicht geïnformeerd wilden worden. De beide Raden van Toezicht hebben verzocht in het bijzonder aandacht te schenken aan de inspraak en medezeggenschap en hebben de stuurgroep verzocht een oplossing te vinden waarbij de identiteit (openbaar en christelijk) behouden zou kunnen blijven. Op 19 november 2024 werd een inhoudelijke bijeenkomst georganiseerd met de gecombineerde Raden van Toezicht.

Daarbij was er aandacht voor de gedeelde visie op de ontwikkeling van het voortgezet onderwijs op Walcheren en voor de prioritering van de uitgangspunten voor de governance van de beoogde organisatie (zie bijlage 3 in het bijlagenboek). Daarnaast is ruim de tijd genomen om stil te staan bij de verschillende vormen van bestuurlijke samenwerking en wat daarover bekend is vanuit diverse onderzoeksrapporten. Aan de beide Raden van Toezicht is verzocht te komen tot een keuze voor een bestuurlijke samenwerkingsvorm. In januari 2025 hebben beide Raden van Toezicht een voorkeur uitgesproken op basis van de destijds voorliggende informatie

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 9 van 32

voor de realisatie van een bestuurlijke fusie in de vorm van een samenwerkingsbestuur met gelijktijdige opheffing van de beide bevoegde gezagen. Beide Raden van Toezicht zijn akkoord gegaan onder voorbehoud van de uitwerking van het fusievoorstel inclusief de verkenning van de mogelijke risico’s. Eind maart 2025 heeft nog een vergadering plaatsgevonden met beide Raden van Toezicht. In deze vergadering is stilgestaan bij het proces met betrekking tot de samenwerking, de planning, milestones en gevraagde stappen met betrekking tot besluitvorming. Daarnaast heeft in maart 2025 nog een vergadering plaatsgevonden met de Raad van Toezicht van CSW en in april 2025 nog een vergadering met de RvT van Mondia Scholengroep. Het overzicht van de betrokkenheid van de Raden van Toezicht is te vinden in de planning (zie bijlage 6). 2.3

Wijze waarop personeel, ouders en leerlingen zijn en worden betrokken Het personeel is vanaf het begin van het onderzoeksproces in kennis gesteld van het doel van het onderzoek. Er is met regelmaat een nieuwsbrief opgesteld (zie bijlage 7 van het bijlagenboek). Tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst in januari 2025 is op alle scholen een toelichting gegeven over de stand van zaken. Vanaf januari 2025 zijn, ook op alle scholen, inloopsessies georganiseerd voor personeelsleden die behoefte hadden aan meer informatie. In een aparte bijeenkomst met alle directieleden op 27 januari 2025 heeft de stuurgroep alle leidinggevenden van beide organisaties uitgebreid op de hoogte gebracht van de laatste ontwikkelingen, met het doel hen in staat te stellen vragen van personeelsleden op hun school of in hun team te kunnen beantwoorden. De ouders en leerlingen van alle scholen zijn ook door middel van de nieuwsbrieven (zie bijlage 7 in het bijlagenboek) op de hoogte gehouden van het verloop van het proces. De ouders en leerlingen in de medezeggenschapsraden hebben een actieve rol gespeeld in het gesprek over de naderende bestuurlijke fusie.

2.4

Wijze waarop externe belanghebbenden zijn en worden betrokken Begin 2024 zijn gesprekken gevoerd met de belangrijkste externe stakeholders. Dat zijn het mbo (Scalda), de PO-besturen, het speciaal onderwijs (Ozeo), het passend onderwijs (PVOW) en de drie gemeenten van Walcheren (Veere, Vlissingen en Middelburg). De Hogeschool Zeeland is net als andere externe partners geïnformeerd via de nieuwsbrieven. Medio 2024 is de opgestelde intentieverklaring gedeeld met alle partijen, intern en extern. Eind 2024 hebben de bestuurders van CSW en Mondia opnieuw een gesprek gehad met de collega's van alle hiervoor genoemde instanties. Een toelichting is gegeven op de actuele status van de stuur- en werkgroepen en de beoogde doelen van de fusie zoals in het volgende hoofdstuk uiteen wordt gezet. Externe partijen geven zonder uitzondering de feedback dat er een heldere logica is voor de samenwerkingsplannen en ondersteunen de wens om tot een breed onderwijsaanbod te komen in de regio voor de toekomstige generaties. Alle partijen zijn op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen in aanloop naar de FER.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 10 van 32

3

Missie, visie, kernwaarden en onderwijs

In het nieuw te vormen samenwerkingsbestuur zal worden gewerkt vanuit onze gezamenlijke missie en visie. De missie van onze samenwerking is om voor alle leerlingen in de regio een thuisnabij, kwalitatief goed, toekomstbestendig en zo breed mogelijk onderwijsaanbod, dat wil zeggen: met behoud van alle huidige profielen en waar mogelijk met extra profielen, te garanderen. Alle leerlingen zijn welkom en moeten zich thuis en veilig voelen op onze scholen, ongeacht afkomst, levensovertuiging of seksuele geaardheid. Onze visie is dat wij onze maatschappelijke visie leidend laten zijn bij de organisatie van het onderwijs. Dat betekent dat we bij de samenstelling van het aanbod op de diverse locaties niet op basis van efficiency, maar primair vanuit onze maatschappelijke visie het onderwijs gaan organiseren, waarbij we de organiseerbaarheid en betaalbaarheid niet uit het oog verliezen. Deze visie brengt bijvoorbeeld voor de vmbo-locaties met zich mee dat wij deze zo inrichten dat de theoretische en de beroepsgerichte leerwegen in de eerste twee leerjaren zoveel mogelijk samen onderwijs volgen, om zo bubbels te doorbreken en kansengelijkheid en opstroommogelijkheden te bevorderen. Ook sluiten we met het onderwijs aan op de huidige en voorziene populatie van de regio. Voor het brede mavo-havo-vwo-onderwijs zullen we een christelijke en een openbare route blijven aanbieden.

Om tot een goede samenwerking te kunnen komen, waarbij onze missie en visie gestalte kunnen krijgen, was het nodig te kijken naar factoren die dit proces in de weg kunnen staan. Om deze factoren op te halen, hebben beiden bestuurders in het schooljaar 2023-2024 dialoogsessies met het personeel gehouden. Hierbij is gebleken dat er bij beide organisaties beelden heersen over de verschillen in cultuur en identiteit. Deze beelden berusten niet altijd op de werkelijkheid, maar dienen wel serieus genomen te worden. In de missie van het samenwerkingsbestuur is weliswaar geborgd dat het belang van de leerlingen voorop dient te staan, maar gedurende het proces van onderzoek en besluitvorming was het van belang identiteit en cultuur als een centraal thema in gesprekken mee te nemen. Het was belangrijk om in de gesprekken medewerkers steeds uit te nodigen individuele gevoelens te overstijgen en ze te koppelen aan een concreet handelingsrepertoire: het gaat om het creëren van synergie, wederzijds leren, gelijkwaardigheid en de waardering voor elkaars missie, visie en identiteit. Met de keuze voor het samenwerkingsbestuur wordt beoogd de afzonderlijke identiteiten (openbaar en protestants-christelijk) alle ruimte te laten, terwijl deze bestuursvorm veel mogelijkheden biedt om samen te werken in het belang van de VOleerlingen op Walcheren.

De missie en visie, voorzien van een uitgebreide toelichting, is vastgelegd in de visienotitie van de beide directeur-bestuurders (CSW en Mondia: Samen voor Walcheren, Christine Hylkema en Frank Neefs, maart-mei 2024). Deze visienotitie is opgenomen in bijlage 4 in het bijlagenboek. De visie laat zich vertalen naar een aantal leidinggevende principes voor de inrichting van de toekomstige fusie-organisatie, deze principes worden hieronder beschreven. CSW en Mondia willen samen een rijk aanbod van onderwijs bieden. Dat wil zeggen dat alle onderwijstypen aangeboden worden van vmbo-basis tot gymnasium.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 11 van 32

De schaalgrootte van het vmbo op basis- en kaderniveau is niet groot en dat vraagt om die reden om vergaande samenwerking. Die vergaande samenwerking zal zich minimaal uiten in een breed scala aan profielen waaronder nu vallen: techniek, horeca-bakkerij-recreatie, zorg en welzijn, dienstverlening en producten. De toekomstige inrichting zal duurzaam aansluiten op het middelbaar beroepsonderwijs van Scalda. Doorlopende leerlijnen creëren is daarbij de wens. Gezamenlijke huisvesting van het vmbo zal op termijn veel kunnen toevoegen. De schaalgrootte van vmbo-tl (theoretische leerweg), oftewel het mavo, en ook die van het havo en het vwo maken het mogelijk dat de toekomstige fusie-organisatie keuze kan blijven aanbieden aan leerlingen en ouders tussen een variant op openbare en een variant op christelijke grondslag. Wij willen ook ruimte houden voor een school op basis van gepersonaliseerd leren. We willen een gymnasium behouden en – indien mogelijk – dit verrijken door dit meer te laten zijn dan alleen vwo plus Latijn en Grieks. Ook is er de wens tweetalig onderwijs te behouden binnen één of meerdere scholen. Voor alle scholen geldt dat deze een onderwijsconcept hebben dat duurzaam wordt aangeboden, dat zich wetenschappelijk en in de praktijk bewezen heeft. Ouders en leerlingen kunnen direct het eigen gezicht of concept herkennen en ook ervaren zoals het bedoeld is.

De fusie-organisatie streeft naar betere kansengelijkheid en zoveel mogelijk inclusief onderwijs. Ook bij de scholen met een christelijke grondslag is iedereen welkom. Overstappen tussen scholen en onderwijstypen moet zonder drempels mogelijk zijn. Iedereen heeft toegang tot begeleiding en zorg op grond van dezelfde principes. Maatschappelijke ontmoeting tussen groepen leerlingen van verschillende achtergronden wordt maximaal mogelijk gemaakt. Alle scholen van de fusie-organisatie moeten bij voortduring qua onderwijskwaliteit de basis op orde hebben en voldoen aan de inspectievoorwaarden en de Wet VO. De fusie-organisatie moet te allen tijde financieel goed te exploiteren zijn. De fusie-organisatie zien wij zich bij voorkeur langjarig ontwikkelen naar één centrale campus op Walcheren dan wel twee campussen, één in elke gemeente (Middelburg en Vlissingen). In alle gevallen zullen de scholen kleinschalig op een campus zijn georganiseerd in een parkachtige omgeving. De scholen mogen geen massagevoel geven. Indien er geen campusontwikkeling mogelijk blijkt, implementeren we de visie nog steeds vanuit de gedachte van de campus. Onder de term school verstaan we een gemeenschap van ouders, leerlingen en docenten rondom een onderwijsaanbod. Het is belangrijk dit te onderscheiden van onderwijsaanbod en/of gebouwen.

Een school kan nul (afstandsonderwijs), één of meer gebouwen hebben en één of meer onderwijstypen (bijvoorbeeld vmbo-gt en havo vormen in één gebouw één school). Zie bijlage 8 voor de opbrengsten van de werkgroep onderwijs.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 12 van 32

4

Bestuurlijke juridische aspecten

4.1

Fusievorm Bij de keuze voor het samenwerkingsbestuur is een groot aantal alternatieven voor samenwerking in overweging genomen. Het gaat daarbij om de volgende alternatieven: samenwerking op basis van een overeenkomst; samenwerking door de oprichting van een nieuwe rechtspersoon: - federatie of coöperatie - joint venture - holding; personele unie; bestuurlijke fusie; institutionele fusie. Een overzicht van de afwegingen bij elk van deze samenwerkingsvormen treft u aan in bijlage 9 in het bijlagenboek. De keuze voor het samenwerkingsbestuur is gemotiveerd door de volgende gepercipieerde voordelen. Het samenwerkingsbestuur biedt: een overzichtelijke, heldere en enkelvoudige organisatiestructuur voor toezicht, bestuur en management; een krachtige bestuursvorm die het mogelijk maakt de ambities vorm te geven; enkelvoudige verantwoordingslast voor inspraak en toezicht; de mogelijkheid om tot een efficiëntere bedrijfsvoering te komen; de mogelijkheid om hoogwaardige stafexpertise op te nemen in de formatie; de mogelijkheid van directe besparingen door de ineenvlechting van toezicht, bestuur en management; de mogelijkheid dat elk van de scholen de eigen identiteit kan behouden. Het samenwerkingsbestuur is een stichting die zowel openbare als bijzondere scholen in stand houdt. Deze bestuursvorm is geregeld in de Wet op het voortgezet onderwijs (WVO), artikel 53c.

De afzonderlijke scholen worden samengebracht in één nieuwe stichting, terwijl elk van de scholen haar formele richting (in dit geval openbaar en christelijk) behoudt. Het samenwerkingsbestuur op Walcheren komt tot stand door een fusie van het openbare schoolbestuur (Mondia Scholengroep) en het christelijke schoolbestuur (CSW). De fusie zal geschieden door de oprichting van een nieuwe stichting. Er komt dus een nieuw, onafhankelijk schoolbestuur tot stand, terwijl de constituerende bevoegde gezagen worden opgeheven. De separate stichting ISK zal ook opgeheven worden en een school worden van het samenwerkingsbestuur. De gemeente blijft op grond van haar wettelijke opdracht het toezicht op de openbare scholen behouden. Dit toezicht beperkt zich tot de vraag of er sprake is van openbaar onderwijs op de openbare scholen. Het gemeentelijk toezicht blijft beperkt tot de openbare scholen en strekt zich dus niet uit over het reguliere bestuursbeleid of over de bijzondere scholen.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 13 van 32

Het personeel met een vaste benoeming krijgt een bestuursbenoeming bij de nieuwe stichting. Dit maakt het personeel in principe inzetbaar op alle scholen van het nieuwe bestuur. Bij zwaarwegende argumenten kan het schoolbestuur besluiten een medewerker niet over te plaatsen naar een school met een andere identiteit. Voor het personeel veranderen de arbeidsvoorwaarden als gevolg van de bestuurlijke fusie niet. De arbeidsvoorwaarden zijn vastgelegd in de CAO VO. In paragraaf 6.6 zijn de gevolgen voor de arbeidsvoorwaarden en het personeelsbeleid nader uitgewerkt. In het onderstaande schema wordt een beknopte weergave geboden van de voor- en nadelen van een bestuurlijke fusie in de vorm van een samenwerkingsbestuur.

Voor- en nadelen samenwerkingsbestuur Voordelen

Nadelen

Overzichtelijke organisatiestructuur, efficiënte bedrijfsvoering. Solofuncties en dubbelfuncties vermijden. Ruimte om hoogwaardige stafexpertise in de formatie op te nemen.

Vergt relatief veel voorbereiding: FER noodzakelijk, instemming GMR’s, advies gemeenten. De gemeente moet instemmen met de aanpassing van de statuten voor het openbaar onderwijs. DUO toetst op draagvlak en behoud van onderwijs.

Enkelvoudige verantwoordingslast voor inspraak en toezicht.

Verlies van onafhankelijkheid. Er ontstaat één nieuw bestuur.

Inkomsten blijven gelijk, want gebaseerd op BRIN-nummer.

Risico van moeizame discussie bij ongelijke financiële positie

Bestuursaanstelling voor personeel. Meer perspectief op interne (vrijwillige) mobiliteit en doorgroeimogelijkheden.

Gemeentelijk toezicht gehandhaafd voor de openbare scholen. Gemeentelijke taak tot instandhouding openbaar onderwijs. Mogelijk indirect effect voor de bijzondere scholen.

Gecoördineerde professionalisering en innovatie en een passend onderwijsaanbod Directe besparingen mogelijk door de ineenvlechting van bestuur, RvT en management. Elk van de scholen kan de eigen identiteit behouden of een eigen identiteit ontwikkelen. 4.2

Statutenwijziging Voor de oprichting van een nieuwe stichting worden nieuwe statuten opgesteld. Wanneer de nieuwe statuten beschikbaar zijn, worden deze opgenomen in bijlage 10 in het bijlagenboek.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 14 van 32

4.3

Inrichting van de gefuseerde organisatie De nieuwe organisatie zal worden aangestuurd door een eenhoofdig of tweehoofdig College van Bestuur. Op het College van Bestuur wordt toezicht gehouden volgens het Raad van Toezicht model. De Raad van Toezicht zal bestaan uit minimaal vijf en maximaal dertien personen. Onder het College van Bestuur vallen de directeuren van de acht vestigingen die genoemd zijn onder paragraaf 1.1 plus de stafmanagers. De besturingsfilosofie zal gebaseerd zijn op een hoge mate van autonomie voor de directeuren van de vestigingen qua inhoud van het onderwijs en de daarbij passende personele bemensing.

4.4

Fusietoets Voor de oprichting van een nieuwe stichting voor het samenwerkingsbestuur is een lichte toets van DUO noodzakelijk. DUO toetst de fusie met behulp van de fusieeffectrapportage (FER) en beoordeelt of het proces zorgvuldig is doorlopen, of de medezeggenschapsraden hebben ingestemd met de fusie en of er documenten zijn die aantonen dat de fusie besproken is met de betrokken gemeentes. Deze FER is opgesteld op basis van de richtlijnen van DUO met een aantal relevante toevoegingen, zodat daarmee de lichte toets gefaciliteerd wordt.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 15 van 32

5

Organisatie en management

5.1

Structuur binnen de huidige drie organisaties

De stichtingen CSW en Mondia worden beide aangestuurd door een directeur-bestuurder. CSW heeft drie vestigingen en één MR. Mondia is ontstaan uit een fusie van Scheldemond en Nehalennia (met elk twee locaties/gebouwen) en heeft een GMR met twee MR’s. De bestuurders van CSW en Mondia vormen samen ook het bestuur van Stichting ISKW, waaronder de ISK van Walcheren valt en de tijdelijke nieuwkomersvoorziening (TNV) in Goes. De Stichting ISKW heeft geen eigen RvT. De TNV bereikt in 2025 of 2026 het einde van de tijdelijkheid en wordt naar verwachting een ISK voor de Oosterschelde Regio (OR). De beide directeur-bestuurders hebben elk een klein bestuursbureau met staf ter ondersteuning van de stichtingen en de scholen waar zij voor werken. Stichting CSW verzorgt de ondersteuning van ISKW.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 16 van 32

5.2

Structuur binnen de nieuwe organisatie

*De vorm van de medezeggenschapsraad en eventuele deelraden wordt door de betreffende raden van CSW en Mondia voorgesteld. **De afdelingen ICT en Facilitair worden via een kwartiermaker uitgewerkt qua structuur en voorgelegd aan de nieuwe GMR.

Met de fusie op 1 januari 2026 zullen de twee besturen plus de ISKW opgaan in de nieuw te vormen stichting Voortgezet Onderwijs Walcheren. De scholen vervolgen op 1 januari 2026 gewoon het schooljaar dat al op 1 augustus 2025 is ingezet volgens alle al gemaakte afspraken zoals begroting, formatie, taakbeleid, jaarkalender, deskundigheidsbevordering et cetera. In plaats van twee directeur-bestuurders komt er een College van Bestuur zonder de titel directeur. De scholen worden in de nieuwe structuur – net als nu - geleid door (vestigings- of locatie)directeuren. Vanaf 1 januari 2026 zullen de stafafdelingen hun werkzaamheden op elkaar afstemmen. In de praktijk gebeurt dat informeel al langere tijd. 5.3

Communicatiestructuur In de nieuwe organisatie vormt het College van Bestuur (CvB) met de vestigings- of locatiedirecteuren het directie-overleg. Daarnaast zijn er schoolspecifieke overleggen tussen iedere schooldirecteur met één lid van het CvB en het hoofd Bedrijfsvoering & Control. Dit gaat over de voortgang van het schoolplan en de opstelling dan wel uitputting van het budget. Elke school heeft een vestigingsmanagementoverleg (VMO) of (lokaal) managementteam ((L)MT) voor hun eigen ambities en leiderschap. Scholen hebben eigen schoolplannen, eigen schoolgidsen en eigen communicatiekanalen zoals socials en website.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 17 van 32

Communicatie met ouders vindt vooral plaats via het leerlingvolgsysteem dat centraal beheerd, maar decentraal uitgevoerd wordt.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 18 van 32

6

Gevolgen voor personeel, ouders en leerlingen en borging van de menselijke maat

6.1

Omvang en organisatie van de rechtspersoon na fusie Door de beoogde fusie worden de Stichting voor Christelijk Voortgezet Onderwijs op Walcheren en de Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs op Walcheren samengevoegd. De Stichting ISKW wordt daar ook onderdeel van. Het beoogde bevoegde gezag zal bestaan uit een nieuw op te richten stichting. Deze nieuwe stichting zal bij aanvang hetzelfde voortgezet onderwijs verzorgen als de afzonderlijke bevoegde gezagen momenteel doen. Er zal geen sprake zijn van een verandering in het totale aantal leerlingen en het aantal personeelsleden in vaste dienst als gevolg van de fusie. Bij de start van het nieuwe bevoegde gezag zullen alle huidige scholen in eerste instantie in stand blijven. Het onderwijsaanbod wordt door de fusie in beginsel niet gewijzigd. Daarmee heeft de beoogde fusie dus ook geen gevolgen voor de betrokkenheid van personeel, leerlingen en ouders en blijft de toegankelijkheid en laagdrempeligheid gewaarborgd. Voor klachten en reguliere contacten kunnen ouders en leerlingen, net als voorheen, terecht op hun eigen schoollocatie. Omdat de omvang van de organisatie niet toeneemt als gevolg van de fusie blijft het bestuur op dezelfde manier aanspreekbaar. In de toekomst wordt in lijn met de visie gewerkt aan verrijking van het aanbod voor alle leerlingen.

In het dubbele aanbod worden aanpassingen gedaan en ontbrekend aanbod kan worden toegevoegd. Deze wijzigingen gaan normaal gesproken altijd in per start van een nieuw schooljaar en worden voorafgaand conform procedures besproken met medewerkers en voorgelegd aan de medezeggenschapsraad. De beoogde fusie zal vooral gevolgen hebben voor het bestuur, het toezicht (de Raad van Toezicht), de inrichting van de medezeggenschapsraad en het werk van de stafdiensten (het onderwijsondersteunend personeel). De inrichting van de nieuwe organisatie treft u aan in paragraaf 5.2. De verdeling van de taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden zullen worden beschreven in nieuwe reglementen voor de Raad van Toezicht, het bestuur en de medezeggenschapsraad. In mei 2025 is een eerste aanzet gegeven om te komen tot het ontwerp van het managementstatuut. Het managementstatuut beschrijft de mandatering van het bestuur naar de directie. Dit is afhankelijk van de definitieve organisatiestructuur die in het najaar van 2025 zal worden vastgesteld. Het medezeggenschapsstatuut zal door het bestuur in overleg met de medezeggenschapsraad en externe adviseurs worden vormgegeven zodat dit document in overeenstemming met het managementstatuut is. Dit proces zal ook in het najaar van 2025 afgerond worden.

Nadat het fusiebesluit is genomen, zal de nieuwe Raad van Toezicht een eigen reglement opstellen dat aansluit op het managementstatuut.

6.2

Gevolgen van de fusie voor de overzichtelijkheid op locatieniveau Er is geen sprake van een situatie waarin ouders, leerlingen en personeel te maken krijgen met een afname of toename van de afstand tussen het bestuur, de directie en de scholen. Er is geen verandering in de (geografische) afstand tussen het bestuur, het bestuursbureau (de centrale stafdiensten) en de scholen. Dit draagt bij aan het behouden van korte lijnen tussen bestuur, personeel, ouders en leerlingen.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 19 van 32

De fusie heeft ook geen effect op de overzichtelijkheid, toegankelijkheid en de herkenbaarheid van de afzonderlijke onderwijsvoorzieningen. De scholen blijven immers bestaan. De onderwijsvoorzieningen veranderen als gevolg van de fusie niet van grootte. Op termijn is voorzien dat de huisvesting van de scholen zal wijzigen, maar die wijziging is niet het directe gevolg van de fusie. 6.3

Gevolgen van de fusie voor de betrokkenheid van personeel, leerlingen en ouders Zowel Mondia als CSW geven hoge prioriteit aan de betrokkenheid en medezeggenschap van ouders, leerlingen en personeel. Er is sprake van een goede en professionele relatie van het bestuur met de medezeggenschapsraad. In aanloop naar de beoogde fusie zijn meerdere bijeenkomsten belegd met de MR van CSW en de GMR van Mondia Scholengroep. Deze bijeenkomsten waren informatief van aard en hadden ten doel om de medezeggenschapsraad in staat te stellen een beargumenteerd oordeel te laten uitspreken over de fusie en te laten instemmen met de fusie-effectrapportage. Om ook in de transitiefase naar een nieuw bestuur de betrokkenheid van de medezeggenschapsraad vorm te geven, is aan de medezeggenschapsraad gevraagd om met een voorstel te komen ten aanzien van de toekomstige inrichting van de medezeggenschapsraad. Hiervoor is ondersteuning aangeboden. De medezeggenschapsraden hebben zich laten begeleiden door vertegenwoordigers van de vakbonden.

6.4

Medezeggenschap Op het niveau van de nieuwe stichting wordt één Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad (GMR) ingericht. Op het niveau van de scholen zullen deelraden worden ingericht. De GMR is de gesprekspartner van het College van Bestuur. De deelraden zijn de gesprekspartner van de schooldirecteuren. De GMR wordt samengesteld uit afgevaardigden van de deelraden en richt zich op het beleid op stichtingsniveau. De deelraden richten zich op het beleid op schoolniveau, binnen de kaders van de gekozen organisatie-inrichting. Het functioneren van de GMR en de deelraden wordt vastgelegd in een medezeggenschapsstatuut.

6.5

Gevolgen voor voorzieningen De beoogde fusie heeft geen gevolgen voor het aantal scholen en de omvang van de scholen. Daarmee zijn de gevolgen voor de voorzieningen beperkt. Hierna volgt een korte beschrijving. Onderwijslocaties en huisvesting De beoogde fusie brengt op de datum van de fusie geen wijzigingen teweeg in het aantal en de omvang van de onderwijsvoorzieningen en de huisvesting die daarbij hoort. Er bestaan wel plannen en ambities om op middellange termijn te komen tot een vernieuwing van de onderwijshuisvesting, maar dat staat in principe los van de fusie.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 20 van 32

Bibliotheekvoorzieningen De beoogde fusie brengt vooralsnog geen wijzigingen teweeg in de bibliotheekvoorzieningen en de fysieke leeromgeving van de leerlingen. De scholen blijven bestaan op hun huidige locatie en in de bestaande huisvesting. Ondersteuning van leerlingen met een bijzondere leerbehoefte De beoogde fusie brengt geen wijzigingen teweeg in de voorzieningen van leerlingen met een bijzondere leerbehoefte. In de ambities voor de huisvesting op langere termijn wordt in samenspraak met Ozeo nagedacht over het integreren van opvangvoorzieningen in of nabij de reguliere onderwijshuisvesting. Gevolgen voor de gebouwen en schoolvoorzieningen De fusie zal in aanvang plaatsvinden zonder gevolgen voor de voorzieningen. Twee scholen van CSW hebben een vernieuwingsdatum in het strategisch huisvestingsplan (SHP) van Middelburg dat langzaamaan nadert. Voor Toorop is dat in 2032 en voor een deel van het Van de Perre gebouw in 2028. Op deze indicatieve momenten zullen deze scholen waarschijnlijk veranderen van locatie. Maar dat plan was er al voor de fusie en blijft ongewijzigd door de fusie.

Met het oog op de lange termijn wordt met de gemeenten Vlissingen, Middelburg en Veere gesproken over een langjarig scenario waarin wordt toegewerkt naar één centrale campus in het midden van Walcheren of als alternatief model het ontwikkelen van twee campussen, één in Vlissingen (die er de facto al is omdat de drie scholen daar al bij elkaar staan) en één in Middelburg. Voor beide scenario’s moet gedacht worden aan een langjarige ontwikkeling (vijf tot vijftien jaar). In beide scenario’s gaan Toorop en Van de Perre normaal gesproken als eerste daar naartoe conform de bestaande SHP-plannen. Indien er geen campusontwikkeling mogelijk is, zullen de twee genoemde scholen nog steeds binnen enkele jaren nieuwe huisvesting nodig hebben. Het in de toekomst bij elkaar brengen van de scholen bij nieuwbouw biedt veel mogelijkheden om de voorzieningen voor leerlingen en medewerkers op een hoger peil te brengen. Denk in dat geval aan sportfaciliteiten, catering, kinderopvang, zorgondersteuning, kunst & cultuur. Dit zijn kansen die mogelijk worden door de fusie maar dan op termijn. Gevolgen voor de schoolorganisatie Getracht zal worden de stafdiensten na de fusiedatum op een geschikt moment bij elkaar onder te brengen in één van de scholen of op een nieuwe locatie. Dit zal in de nabijheid zijn van de huidige werkplek en ook binnen een straal van 5 tot 6 km van de huidige werkplek.

De stafdiensten bij elkaar brengen betekent een verlaging van de kwetsbaarheid van de beide onderwijsorganisaties. Veel functies worden nu bij beide scholen door één of twee personen gedaan en dat aantal verdubbelt door de fusie. Door de grotere omvang van de stafdiensten ontstaan mogelijkheden tot verbetering van de slagkracht. Denk aan het doorvoeren van innovaties en/of het professionaliseren van bedrijfsfuncties en -activiteiten.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 21 van 32

Bij de start van de fusieorganisatie op 1 januari 2026 zullen de afdeling Financiën en de personeelsadministratie als eerste meteen samen gaan werken. Dat heeft te maken met de nieuwe rechtsvorm en het daarmee ontstane nieuwe werkgeverschap. Binnen de afdeling Bedrijfsvoering zal iets meer tijd worden genomen om andere werkprocessen af te stemmen, roosterzaken en de onderwijsadministratie zullen bijvoorbeeld bij aanvang van elk schooljaar bekeken worden op noodzaak of wenselijkheid van uniformiteit. Bedrijfsvoering is in de nieuwe organisatie functioneel eigenaar van AFAS, Zermelo en SOM zodat een integraal bedrijfsvoeringsmodel kan worden geborgd. Waar beide organisaties nu ICT-coördinatoren hebben, kan straks met meer mankracht beleid worden ontwikkeld om het onderwijs te versterken met passende ICT-middelen en dat geldt ook voor het ondersteunen van alle medewerkers. Op facilitair gebied zijn conciërges en ondersteuners aanwezig op alle scholen maar er bestaan verschillen in de werkwijzen rondom absentie, receptie, BHV, onderhoud en dergelijke. Voor de afdelingen ICT en Facilitair wordt door een kwartiermaker samen met alle medewerkers een plan opgesteld voor de werkwijzen en werkverdeling. Dit plan zal ter instemming voorgelegd worden aan de toekomstige GMR (of de huidige medezeggenschap als dat in de tweede helft van 2025 al gereed is).

CSW en Mondia besteden nu op HR-gebied veel tijd aan personeelsadministratie en personeelsbeheer (in-, door- en uitstroom van personeel; personele mutaties verwerken; CAO toepassen). Om meer strategisch HRM mogelijk te maken wordt in het nieuwe organisatiemodel een aparte Human Capital & Development tak voorzien die invulling gaat geven aan arbeidsmarktbeleid, aan leiderschapsontwikkeling, aan het opleiden van docenten, aan deskundigheidsbevordering, een gesprekkencyclus, verzuimbegeleiding, leeftijdsbewust personeelsbeleid, et cetera. De personeelsadministratie blijft bij de afdeling Bedrijfsvoering. De eenmansfuncties (m/v) op managementassistentie, kwaliteitszorg en communicatie worden tweemansfuncties (m/v). Dit alles is op hoofdlijnen in het nieuwe organisatieschema getekend en in bijlage 11 van meer detail voorzien. Zie voor de volledige uitwerkingen van de werkgroep onderwijs bijlage 8 in het bijlagenboek. 6.6

Gevolgen voor de arbeidsvoorwaarden en personeelsbeleid Alle personeelsleden van Mondia, ISKW en CSW, die volgens de CAO VO voor onbepaalde tijd zijn benoemd, komen van rechtswege in dienst van de nieuwe stichting. De diensttijd en het arbeidsverleden wordt door de nieuw te vormen stichting overgenomen. Alle opgebouwde rechten en plichten gaan van rechtswege over en blijven bestaan. Door de fusie – en daarmee de schaalvergroting – ontstaan meer mogelijkheden voor personeelsleden voor uitwisseling, spreiding van taken, kennis- en expertiseontwikkeling, vrijwillige mobiliteit en de doorgroei naar hogere functies. De werkgelegenheid wordt

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 22 van 32

beter gewaarborgd. Personele risico’s ten gevolge van bijvoorbeeld een tegenvallende instroom van leerlingen zijn in een grotere organisatie beter op te vangen. Met de vakbonden wordt overleg gevoerd over de secundaire en tertiaire arbeidsvoorwaarden. Uit dit overleg zal één nieuw aanbod ontstaan voor 1 januari 2026. De gesprekken met de vakbonden zijn gepland en zullen naar verwachting voor de zomervakantie van 2025 worden afgerond.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 23 van 32

7

Effecten van de fusie op keuzevrijheid, diversiteit en bereikbaarheid

7.1

Effecten van de fusie op de keuzevrijheid De fusie zal voorkomen dat onderwijsaanbod verdwijnt. Er zal geen sanering zijn van onderwijsaanbod. Daarnaast blijven de christelijke en openbare identiteit van de huidige scholen bestaan. Specifiek blijft Van de Perre bestaan als christelijke school voor ouders die de wens hebben dat hun kind christelijk onderwijs geniet. Door de fusie is het mogelijk om een maximaal keuzeaanbod van scholen met een bepaalde richting en pedagogisch-didactische aanpak op Walcheren te behouden en het keuzeaanbod zelfs iets te verbreden. Er zullen AVO-scholen met een christelijke en openbare identiteit blijven, die op het gebied van het ‘kwetsbare aanbod’ (kleine vakken in de bovenbouw, het gymnasium, het tweetalig onderwijs en het technasium) zullen samenwerken om het aanbod voor alle leerlingen van Walcheren beschikbaar te maken. Op deze scholen zal een brede en heterogene onderbouw vorm krijgen om de keuze voor een leerweg zo lang mogelijk uit te stellen. Er zal een school blijven voor Gepersonaliseerd Leren (GPL), dat is nu Bestevaêr. Dit pedagogisch-didactische model krijgt op termijn mogelijk zelfs een bredere toepassing. Het vmbo-onderwijs in de bovenbouw wordt samengevoegd op één school.

Onze wens is dat de school voor praktijkonderwijs in de nabijheid van deze school zal komen, zodat ook deze leerlingen van de praktijkgerichte lokalen gebruik kunnen maken. Op alle scholen komt een samenwerking met het gespecialiseerd onderwijs (Ozeo) en preventieve jeugdzorg vanuit de gemeenten. In het ideale scenario komen op lange termijn de scholen van Stichting voor Voortgezet Onderwijs op Walcheren (VOW) op een parkachtige scholencampus, centraal gelegen op Walcheren tussen Vlissingen, Middelburg en Koudekerke (gemeente Veere). De realisatie van dit plan kost natuurlijk nog veel voorbereiding, geld en tijd. Na 1 januari 2026 zullen de huidige scholen nog blijven bestaan en hun aanbod afstemmen met elkaar om overlap en inefficiëntie in het aanbod er zo snel mogelijk uit te halen. Over het aanbod van de Vrijeschool (bovenbouw geheten), nu op Bestevaêr (klas 1, 2 en 3), na 1 augustus 2025 op Toorop, worden gesprekken gevoerd met Aquamarijn (vrije basisschool) over de meest passende vorm en locatie voor de toekomst.

7.2

Effecten van de fusie op de diversiteit Elke onder 7.1 genoemde school zal binnen de door het bestuur vastgestelde kaders maximaal de ruimte krijgen voor het maken van eigen keuzes. De diversiteit wordt dus maximaal gewaarborgd binnen de genoemde kaders. Die vastgestelde kaders zijn: rijk aanbod van onderwijs en keuze behouden (optimalisering); identiteit/zingeving herkenbaar vormgeven; kleinschalig organiseren, ergens bij horen; indien mogelijk meerdere onderwijsconcepten duurzaam aanbieden (wetenschappelijk en in de praktijk bewezen, evidence informed); kansengelijkheid/kansrijkheid/maatschappelijke ontmoeting, zoveel mogelijk inclusief onderwijs; basis is op orde: pedagogisch-didactisch(e) visie/model, voldoen aan de inspectiestandaarden (kwaliteit).

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 24 van 32

In het vmbo zullen de beide besturen veranderingen in gang zetten om de toegang tot alle profielen voor alle leerlingen mogelijk te maken. Op het gymnasium en bij het tweetalig onderwijs zal de samenwerking tussen de docenten – die er al is – verder onderzocht worden op mogelijkheden ter verrijking. 7.3

Effecten van de fusie op de spreiding van onderwijsvoorzieningen in de regio Op de ingangsdatum van de fusie zullen er geen veranderingen zijn in de spreiding van de onderwijsvoorzieningen in de regio, de huidige scholen blijven bestaan. Zoals gezegd zal gestreefd worden naar een campus centraal op Walcheren, goed bereikbaar voor iedereen. Het openbaar vervoer en de bereikbaarheid per fiets en auto kunnen dan optimaal en veilig worden georganiseerd. Alle leerlingen van Walcheren komen vanaf alle wijken en dorpen gezamenlijk naar de campus en op de campus kan er maximaal gebruik gemaakt worden van gezamenlijke voorzieningen op het gebied van sport, cultuur en ondersteuningsfaciliteiten (zowel in de leerlingondersteuning als in de organisatorische zin). In bijlage 8 van het bijlagenboek zijn de volledige uitwerkingen van de werkgroep onderwijs te vinden.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 25 van 32

8

Kosten en baten van de fusie De vermogensposities van beide organisaties laten een klein verschil zien, maar dit verschil kan met name verklaard worden door de leerlingenaantallen.

8.1

Financiële kosten en baten De bestuurlijke fusie heeft geen direct financieel doel en is dus niet bedoeld om de financiële positie van één van de besturen te redden of te ondersteunen. In dit hoofdstuk wordt een overzicht gegeven van de huidige financiële situatie van de stichtingen en wordt vanuit een geconsolideerd meerjarig perspectief gekeken naar de verwachte toekomstige ontwikkelingen. De weergegeven cijfers over het jaar 2024 betreffen de voorlopige cijfers van de stichtingen CSW, Mondia en ISKW en zijn ontleend aan de concept jaarrekening over dat jaar. Vanuit de huidige financiële situatie zijn er geen belemmeringen voor een bestuurlijke fusie. Centraal hierbij staat de veronderstelling dat de veranderingen in bedrijfsvoering door de fusie beperkt zijn. Immers, de veranderingen als direct gevolg van de fusie op het gebied van personeel en huisvesting zijn beperkt. Beide vormen de grootste kostenposten van de stichtingen.

8.1.1 Balans In onderstaande tabel zijn de balansen van de drie organisaties samen weergegeven. De balans geeft een inzicht in de bezittingen, schulden en het eigen vermogen van de rechtspersonen. Een globaal onderling vergelijk van de gehanteerde waarderingsgrondslagen laat zien dat er geen omvangrijke verschillen zijn in grondslagen zoals afschrijvingsmethode en omgang met voorzieningen. Zo hebben de drie organisaties allen gekozen om groot onderhoud te activeren en af te schrijven en dus hiervoor geen voorziening aan te houden.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 26 van 32

8.1.2 Exploitatierekening 2024 De navolgende tabel laat de voorlopige exploitatierekeningen over 2024 zien van de drie stichtingen inclusief het geconsolideerde resultaat. De exploitatierekening van Mondia laat een negatief resultaat zien. Er is bewust gekozen voor een negatief resultaat om het bovenmatig vermogen af te bouwen. De exploitatie van CSW is in 2025 (ingaande het schooljaar 2025/2026) sluitend gemaakt. De exploitatie van ISKW laat een positief resultaat zien. Gezamenlijk wordt een beperkte plus verwacht.

8.1.3 Ratio’s en kengetallen In de navolgende tabel zijn de belangrijkste ratio’s en kengetallen opgenomen inclusief een vergelijk met de signaleringswaarde die de Inspectie van het Onderwijs aanhoudt om te beoordelen of middelen efficiënt benut worden voor de vervulling van de taken. Op grond van de onderstaande kengetallen komt naar voren dat de financiële situatie van de afzonderlijke organisaties als gezond kan worden omschreven. Zij kunnen op korte en langere termijn aan hun financiële verplichtingen voldoen. Hetzelfde geldt als de organisaties gaan fuseren.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 27 van 32

8.2

Financiële risico’s De financiële basis om een bestuurlijke fusie te realiseren is goed. Immers, zowel Mondia, CSW als ISKW staat er op dit moment financieel goed voor. De risico’s die zijn gesignaleerd en mogelijk (op termijn) een bedreiging vormen voor de financiële continuïteit zijn met name gekoppeld aan de verwachte ontwikkeling van het aantal leerlingen. De risico’s worden onderkend en hoeven, mits hierop goed beleid wordt gevoerd, geen belemmering te vormen voor een bestuurlijke fusie. De nieuwe organisatie zal na een bestuurlijke fusie juist beter in staat zijn om te anticiperen op de dalende lijn van het leerlingaantal dan de afzonderlijke stichtingen. De meerjarenbegroting van de afzonderlijke en de gezamenlijke organisatie(s) is hieronder in een tabel weergegeven.

8.2.1 Eenmalige kosten van de fusie De totstandkoming van de bestuurlijke fusie en de inrichting van een nieuwe organisatie vereisen noodzakelijke eenmalige (frictie)kosten, die zich met name in de jaren 2025 en 2026 zullen voordoen. Deze eenmalige kosten bestaan hoofdzakelijk uit: projectleiding op het ICT-programma; inrichting van processen en systemen; kosten fusiebegeleiding; juridische kosten (advocaat, notaris); communicatie & PR. In de begroting van 2025 hebben CSW en Mondia hiervoor beide een bedrag van € 150.000,00 opgenomen. De geactualiseerde inschatting geeft aan dat de gezamenlijke kosten in 2025 uit zullen komen op circa € 600.000,00. Een globale inschatting van deze eenmalige kosten in 2026 komt uit op € 150.000,00. Het eigen vermogen van de organisaties is ruimschoots toereikend om deze eenmalige kosten te dragen. Omdat alle medewerkers met een vast dienstverband overgaan naar de nieuwe organisatie, worden geen frictiekosten voor personeel geraamd. Verder is de inschatting dat de synchronisatie van arbeidsvoorwaarden zal resulteren in een gelijkblijvend kostenniveau.

Ruimte om te zijn.

U25192

Pagina 28 van 32

8.3

Niet-financiële kosten en baten In hoofdstuk 1 en hoofdstuk 3 wordt uitvoerig ingegaan op de motieven voor de bestuurlijke fusie en op de beoogde voordelen. Omdat als direct gevolg van de fusie geen veranderingen in het onderwijsaanbod zullen ontstaan zijn er geen nadelen als gevolg van de fusie. Op de beoogde fusiedatum (1 januari 2026) zullen alle bestaande scholen hetzelfde onderwijs bieden aan dezelfde leerlingen. Het belangrijkste uitgangspunt voor de fusie is het behoud, en mogelijk de verrijking, van het onderwijsaanbod voor de leerlingen op Walcheren. Er zijn geen dringende financiële redenen voor de fusie. Zowel CSW als Mondia is financieel gezond.