5.1 rvs Intrekken Warmteplan Scheldewijk

Registratiekenmerk: 1285751 Onderwerp: Intrekken Warmteplan Scheldewijk conceptbesluit De raad besluit; -

het Warmteplan Scheldewijk (registratiekenmerk: 1232227) in te trekken

Samenvatting De gemeente Vlissingen heeft zich gecommitteerd aan het CO 2-neutraal ontwikkelen van Scheldewijk. Hiervoor heeft de gemeente zich op 21 juli 2020 voorgenomen de opdracht voor de levering van warmte en koude in de Scheldewijk onder opschortende voorwaarden te gunnen aan Eteck (registratiekenmerk: 1225618/1225621). Conform het Bouwbesluit 2012 heeft de gemeenteraad een warmteplan (registratiekenmerk: 1232049) vastgesteld. Als gevolg van artikel 12-status, kan en wil de gemeente Vlissingen geen garantieverklaring afgeven voor het (tijdig) afronden van de bouwwerkzaamheden in Scheldewijk. Hierdoor krijgt Eteck de voorfinanciering voor het aanleggen van het collectieve warmtenet in Scheldewijk niet rond. Bovendien heeft Eteck niet aan de randvoorwaarden vanuit de concessieovereenkomst voldaan. Zodoende moet de aanbesteding ingetrokken worden. Als gevolg daarvan is het aanleggen van een collectief warmtenet zoals beschreven is in het Warmteplan Scheldewijk op dit moment niet mogelijk en wordt de gemeenteraad het besluit voorgelegd om ook het Warmteplan Scheldewijk (registratiekenmerk: 1232227) in te trekken. Na het intrekken van het Warmteplan Scheldewijk kunnen er op kleinere schaal (per woning of per plot woningen) gesloten systemen voor warmte en koude levering aangelegd worden in Scheldewijk.

Inleiding In het Nederlandse Klimaatakkoord is vastgelegd dat er in 2050 geen aardgas meer gebruikt mag worden om de gebouwde omgeving te verwarmen. Binnen dit Klimaatakkoord is het heel belangrijk dat de lasten voor de zogenoemde energie- & warmtetransitie zo eerlijk mogelijk worden verdeeld en de benodigde maatregelen stap-voor-stap worden genomen. Bovendien stelt de Wet Voortgang Energietransitie (Wet VET) dat nieuwbouwhuizen vanaf 1 juli 2018 aardgasvrij moeten zijn. Het loslaten van de aansluitplicht van nieuwbouw komt overeen met de Zeeuwse aanpak om de doelstellingen van het Klimaatakkoord te halen. De Zeeuwse Regionale Energie Strategie (RES) zet voor de energie- & warmtetransitie voornamelijk in op natuurlijke investeringsmomenten. De gemeente Vlissingen vindt het toekomstbestendig inrichten van de gebouwde omgeving zeer belangrijk. Het bovenstaande in ogenschouw nemende, heeft gemeente Vlissingen besloten Scheldewijk aardgasvrij te ontwikkelen en dit gebied zo veel mogelijk voor te bereiden op energieneutraliteit. Er zijn verschillende systemen bekend die warmte en koude kunnen leveren zonder aardgas te gebruiken. Voor de ontwikkeling van een CO2-neutrale Scheldewijk was het belangrijk om het juiste systeem te kiezen, passende bij de wensen en vereisten voor het gebied en de toekomstige gebruikers.

Zodoende heeft er in het begin van 2019 een energieverkenning voor Scheldewijk plaatsgevonden. Daaruit kwam de aanleg van een warmtenet gevoed door thermische energie uit oppervlaktewater (TEO) als beste alternatief ten opzichte van aardgas naar voren. Vervolgens is er een marktverkenning uitgevoerd over de realiseerbaarheid van TEO in Scheldewijk. Deze marktverkenning heeft aangetoond dat het voorgestelde warmtenet technisch haalbaar en exploitabel is. Het college van B&W heeft in november 2019 ingestemd met een aanbesteding van een dergelijk warmtenet en deze Europese openbare aanbestedingsprocedure is op 28 juli 2020 succesvol afgerond. Auteur: A. Sellis Telefoonnummer: 0118-487542 Datum document:

Registratienummer nota: 1285750 Beslissingsbevoegdheid:Gemeenteraad

In de daaropvolgende stap van het aanbestedingsproces heeft de gemeente Vlissingen - onder opschortende voorwaarden - een concessie afgegeven aan Eteck voor de levering van warmte en koude in Scheldewijk. Ontwikkelingen aanbestedingsproces In de afgelopen maanden is gebleken dat Eteck niet kan voldoen aan de opschortende voorwaarden vanuit de concessieovereenkomst. Het aanleggen van een collectief warmtenet in Scheldewijk vraagt om een voorinvestering van ongeveer € 3,25 miljoen. Een voorinvestering van deze omvang kan (mede)gefinancierd worden door hierover afspraken te maken met financiële instellingen. Deze instellingen eisen voor het aangaan van dergelijke afspraken een garantieverklaring van de gemeente voor het (tijdig) afronden van de bouwwerkzaamheden als onderpand. Als gevolg van haar artikel 12-status, kan en wil de gemeente Vlissingen deze garantie niet verlenen. De gemeente Vlissingen heeft haar uiterste best gedaan om Eteck te helpen om andere vormen van financiering te verkrijgen; waarbij ook uitvragen zijn gedaan naar fondsen in de Zeeuwse regio en bij landelijke instellingen. Deze inspanningen hebben niet tot het gewenste succes geleid. Hierdoor is een voorfinanciering voor de aanleg van een collectief warmtenet door Eteck niet mogelijk, waarmee de voorgestelde warmte en koude levering vanuit het Warmteplan Scheldewijk onmogelijk is geworden.

Vervolgens is Eteck nog in de gelegenheid gesteld om binnen de randvoorwaarden met een alternatief te komen op korte termijn. Er is toen gekeken naar een collectief systeem met gesloten warmtebronnen, maar ook dat is niet haalbaar gebleken. Hierdoor is het college genoodzaakt de aanbestedingsprocedure in te trekken (zie hiervoor de brief met registratiekenmerk: 1225618/1285266). Alternatieve levering van koude & warmte Hoewel uit de eerder genoemde energieverkenning naar voren kwam dat een collectief warmtenet op basis van TEO de beste aardgasvrije oplossing voor de Scheldewijk is, is dit niet het enige toepasbare systeem voor energielevering. Als alternatief voor het collectieve warmtenet kan er voor de toekomstige bewoners van Scheldewijk aardgasvrije warmte en koude levering verzorgd worden op een kleinere schaal. Per woning of per plot woningen kunnen er namelijk gesloten systemen aangelegd worden. Hierbij streeft het college van B&W er na om de strekking van het Warmteplan Scheldewijk zo goed mogelijk te borgen (al dan niet op een kleinere schaal). De ruimte in de bodem is beperkt, waardoor er goede afspraken gemaakt moeten worden met de betrokken partijen zodat de bodem op een verantwoorde wijze gebruikt wordt. De gemeente Vlissingen tracht dit te doen door een interferentieplan vast te stellen.

Hiermee krijgt de gemeente meer regie over de ondergrondse inrichting van bodemsystemen, met als doel om zo optimaal en duurzaam mogelijk gebruik te maken van de (ruimte in) de ondergrond. Zowel het college van B&W (registratiekenmerk: 1220085) als de gemeenteraad (registratiekenmerk: 1220098) hebben afgelopen jaar besloten het Scheldekwartier aan te wijzen als interferentiegebied. Naar aanleiding van die Verordening Interferentiegebieden Bodemenergiesystemen 2020, stelt IF Technology momenteel een bodemenergieplan voor onder andere de Scheldewijk op. Hierin zal waarschijnlijk op plotniveau het zogenaamde bodemenergiebudget bepaald worden. Het college van B&W ontvangt deze bodemenergieplannen op zeer korte termijn. Wat willen we bereiken? - Scheldewijk aardgasvrij ontwikkelen met een duurzame energievoorziening en zo veel mogelijk voor bereiden op energieneutraliteit - het Warmteplan Scheldewijk laten intrekken door de gemeenteraad

Blad 2 behorend bij 1285750

Wat gaan we ervoor doen? Op de diverse ontwikkellocaties zal nu per grotere eenheid door ontwikkelaars een systeem worden gebruikt met inachtneming van het interferentieplan en de landelijke normen. Op deze wijze wordt in de warmte- en koude vraag voorzien waarbij de beschikbare bodemenergie zo nuttig mogelijk wordt ingezet. Wat zijn de kanttekeningen en risico’s? Zolang het huidige Warmteplan Scheldewijk (registratiekenmerk: 1232227) van kracht is, kan er niet begonnen worden met de aanleg van de gesloten warmte en koude systemen. Gezien het aanbestedingstraject uit ging van een collectief warmtenet, was het nodig om een warmteplan vast te laten stellen door de gemeenteraad. Dit heeft de gemeenteraad dan ook op 15 oktober 2020 gedaan (registratiekenmerk: 1232227). Nu Eteck niet aan de opschortende voorwaarden kan voldoen en het aanbestedingstraject als gevolg hiervan beëindigd wordt, is Eteck niet langer in staat het collectieve warmtenet in Scheldewijk aan te leggen. Het hierboven genoemde alternatieve systeem kan pas aangelegd worden als het Warmteplan Scheldewijk ingetrokken is. Hiertoe is de gemeenteraad bevoegd. Juridisch gezien levert het intrekken van het Warmteplan Scheldewijk geen probleem op. Wat mag het kosten? Er zijn geen kosten verbonden aan de intrekken van het Warmteplan Scheldewijk door de gemeenteraad.

Wat en hoe gaan we communiceren? De betreffende marktpartijen zijn al op de hoogte dat Eteck geen collectief warmtenet aan zal gaan leggen. Verdere communicatie is niet nodig.

Blad 3 behorend bij 1285750