3.4 rvs Zienswijze begroting 2024 en jaarrekening 2022 Orionis Walcheren

Registratiekenmerk: 2273691 / 2273696 Onderwerp: Zienswijze begroting 2024 en jaarrekening 2022 Orionis Walcheren

De raad besluit: 1. als zienswijze aan het bestuur van de gemeenschappelijke regeling Orionis Walcheren aan te geven: a. in te stemmen met de jaarrekening 2022 Orionis Walcheren met als aandeel van Vlissingen in het negatieve jaarrekeningresultaat € 808.000; b. in te stemmen met de ontwerp-begroting 2024 Orionis Walcheren, met meerjarenraming, met uitzondering van:  de eerste twee zinnen op pagina 15 onder het kopje 'investeren in re-integratie' over de benchmark van Berenschot;  de meerjarenraming voor energielasten; 2. vooralsnog niet in te stemmen met de (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 van Orionis Walcheren om extra te investeren in re-integratie, maar de voorgestelde extra investeringen in reintegratie en het daarbij gekozen scenario eerst bestuurlijk af te stemmen m.b.t. randvoorwaarden voor invulling van dit scenario; 3. het (meerjarig) nadelig saldo voortvloeiend uit de verwerking van de jaarrekening 2022 en de ontwerp-begroting 2024 inclusief 1e begrotingswijziging 2023 Orionis Walcheren voor de gemeente Vlissingen van 2023 = € 1.226.600, 2024 = € 1.195.700, 2025 = € 1.167.600, 2026 = € 1.017.300 en 2027 = € 1.089.500 beschikbaar te stellen aan Orionis Walcheren en ten laste te brengen van het begrotingssaldo van de gemeente Vlissingen; 4.

Dit voorstel is onder voorbehoud van goedkeuring door de art.12-inspecteur en instemming van de Provincie Zeeland als toezichthouder. Samenvatting Het bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Orionis Walcheren heeft de ontwerpbegroting 2024, de jaarrekening 2022 en een (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 Orionis Walcheren aangeboden. De gemeenteraad wordt gevraagd zijn zienswijze hierop te geven. Aan het bestuur van GR Orionis Walcheren wordt als zienswijze aangegeven om gedeeltelijk in te stemmen met de ontwerpbegroting 2024 met meerjarenraming, in te stemmen met de jaarrekening 2022 en de verwerking van het negatieve resultaat in de gemeentelijke begroting. Niet in te stemmen met de (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024. Inleiding Het bestuur van de GR Orionis Walcheren heeft de ontwerpbegroting 2024 Orionis Walcheren met meerjarenraming, alsmede de jaarrekening 2022 en de (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 aangeboden. De gemeenteraad wordt gevraagd zijn zienswijze hierop te geven. Wat willen we bereiken? Orionis Walcheren geeft op een zo efficiënt en effectief mogelijke wijze, binnen de gestelde (financiële) kaders, uitvoering aan haar taken. Doel is dat inwoners van de gemeente Vlissingen zoveel als mogelijk zelfstandig kunnen voorzien in hun eigen levensonderhoud: liefst via regulier betaald werk.

Voor iedereen die kan werken, maar het op de arbeidsmarkt zonder ondersteuning (tijdelijk) niet redt, is de Participatiewet van kracht. Tevens wordt door Orionis Walcheren aan inwoners schuldhulpverlening en ondersteuning met gemeentelijke minimaregelingen geboden. De ontwerpbegroting en (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 stellen Orionis Walcheren in staat uitvoering te geven aan haar taken/opdracht.

Auteur: G Hermes Telefoonnummer: +31118487170

Registratienummer nota: 2273691 / 2273696

Relatie met uitvoering strategische visie Vlissingen 2040 ‘Blik op de toekomst’ Niet van toepassing Wat gaan we ervoor doen? Jaarrekening 2022 De jaarstukken 2022 bevatten het jaarverslag en de jaarrekening van Orionis Walcheren. Hierin wordt verantwoording afgelegd over het gevoerde beleid, de bereikte prestaties en de middelen die daarvoor nodig waren. De doelstellingen 2022 voor Orionis Walcheren zijn samen te vatten in 2 hoofddoelstellingen: 1. Vermindering van het bijstandsbestand en daarmee het tekort op de Rijksbijdrage (BUIG); In 2022 is Orionis Walcheren gestart met een nieuwe werkwijze: 'Werken naar Vermogen'. Deze aanpak richt zich op inwoners met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt. Orionis Walcheren verwacht dat deze aanpak zal bijdragen aan het behalen van de doelstelling ten aanzien van het reduceren van het klantenbestand in de komende jaren. 2. Verbetering van het rendement van het Werkleerbedrijf; Orionis Walcheren verwacht de rendementsverbeteringen in 2027 te behalen. Beide doelstellingen zijn nu niet behaald. Hierin speelde mee dat het jaar 2022 gekenmerkt werd door een crisis ten gevolge van de situatie in Oekraïne. Daarnaast is de fors gedaalde Rijksvergoeding mede debet aan het niet bereiken van de 1e doelstelling.

Financiën jaarrekening 2022 De accountant heeft een goedkeurende verklaring afgegeven voor de jaarrekening 2022 Orionis Walcheren, zowel voor getrouwheid alsook voor rechtmatigheid. Het negatieve financiële resultaat van Orionis Walcheren over 2022 is € 1.521.000. Het nadelige BUIG-saldo en het resultaat van het werkleerbedrijf zijn hiervoor de belangrijkste componenten. Het negatieve jaarrekeningresultaat 2022 aandeel gemeente Vlissingen hierin bedraagt € 808.000 is reeds in de jaarrekening van onze gemeente verwerkt. Ontwerpbegroting 2024 De voorliggende ontwerpbegroting 2024, met hierin een (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2023 verwerkt, is gebaseerd op een voortzetting van het bestaande beleid. In de ontwerpbegroting is een verhoging van de gemeentelijke bijdrage opgenomen. De gemeenteraad wordt geadviseerd een positieve zienswijze af te geven op de volgende punten: 1. bijstelling financiën implementatieplan; Orionis Walcheren heeft aangegeven meer tijd nodig te hebben om de te behalen resultaten vanuit het Werkleerbedrijf te kunnen realiseren. Het tijdspad wordt met 2 jaar opgeschoven naar 2027. 2. opname Rijksvergoeding voor re-integratie op basis van bestaande meerjarenraming; Omdat de Rijksvergoeding niet op voorhand meerjarig bekend is, is het advies om de huidige raming aan te houden. 3.

meerkosten I&A samenwerking; I&A samenwerking heeft haar kosten voor haar dienstverlening verhoogd. Aangezien de opbrengsten en kosten uit I&A samenwerking in den brede mede aan gemeente Vlissingen toekomen, is het advies om de exploitatiebijdrage van de gemeente Vlissingen aan Orionis Walcheren op dit punt te verhogen. 4. verhoging VZG index voor 2023; Het betreft hier een landelijke stijging welke qua indexcijfers conform de VZG index is. Onderstaande onderwerpen wordt geadviseerd deels een positieve zienswijze te geven: 1. diverse incidentele taken voor 2023: energietoeslag, leefgeld en re-integratie Oekraïners; Tegenover deze uitgaven staan aparte Rijksvergoedingen. De uitgaven zullen in die zin budgetneutraal zijn. 2. energielasten voor 1 jaar;

Blad 2 behorend bij 2273691 / 2273696

In de voorgelegde ontwerp-begroting wordt er een meerjarige verhoging van de gemeentelijke bijdrage gevraagd voor verhoogde energielasten. In de VZG indexering, welke hieronder benoemd wordt, is er al een verhoging van energielasten opgenomen en zou in die zin moeten voorzien. Echter, door de crisis is er sprake van een dusdanige stijging van de energielasten dat de VZG indexatie onvoldoende dekking zou bieden. Het advies is om die reden om incidenteel, dus voor 1 jaar, de gemeentelijke bijdrage te verhogen om de gestegen energielasten te compenseren. Met de behandeling van de ontwerp-begroting voor 2025 kan er vervolgens bekeken worden wat de verhouding van de energielasten ten opzichte van de VZG index is en of er wederom sprake is van een noodzaak voor aanvullende compensatie. De gemeenteraad wordt geadviseerd een negatieve zienswijze te geven op de volgende punten: 1. de eerste twee zinnen op pagina 15 onder het kopje 'investeren in re-integratie' over de benchmark van Berenschot; De zin "Een Berenschot benchmark laat zien dat Orionis minder middelen kan inzetten voor reintegratie in vergelijking met andere organisaties" willen we verwijderd uit de begroting. De vragen over hoe deze benchmark zich verhoudt tot het personele bestand van Orionis Walcheren, zijn tot op heden onvoldoende antwoorden of beargumenteerd.

Het verzoek is de benchmark weg te laten uit de tekst van de ontwerp-begroting 2024. De benchmark wordt gebruikt als fundament voor de beargumentering van de gevraagde extra investering in de (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024. De afweging van dit advies is opgenomen in de bijlage scenario's vooren nadelen extra investering (docunr 2287589). (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 Orionis Walcheren adviseert om buiten de huidige toegekende re-integratiemiddelen van Walchers € 5,9 miljoen (waarvan 3,3 miljoen van Vlissingen), een extra investering te doen om de voorspelling van een negatief BUIG-saldo in de toekomst om te buigen naar een positief BUIGsaldo. In de jaarrekening 2022 wordt al kenbaar gemaakt dat het BUIG-saldo negatief is. Orionis Walcheren verwacht dat het saldo negatiever wordt naarmate er geen extra investering gedaan wordt naast de huidige investering van € 5,9 miljoen. Een extra investering wordt onderbouwd met de benchmark van Berenschot. Dit fundament is tot op heden onvoldoende onderbouwd, zie scenario's voor –en nadelen extra investeren in re-integratie (docnr 2287589). Zolang gedegen onderbouwing ontbreekt, is het advies om nu niet extra te investeren en het besluit op dit punt later in de tijd te nemen. Dat biedt Orionis Walcheren de kans een monitoring in te bouwen.

Zoals ook in de zienswijze op de kadernota geadviseerd is, is een monitoring noodzakelijk om te kunnen zien wat het effect is van de huidige investering van € 5,9 miljoen. En in welke mate de huidige investering van invloed is op het Vlissingse BUIG saldo. Ook dit is van belang om eerst de monitor in te regelen, om de effecten van een extra investering te kunnen laten zien. Wat zijn de kanttekeningen en risico’s? Er is een risico dat het negatieve BUIG saldo oploopt de komende periode. Een extra investering zoals geadviseerd verondersteld door Orionis Walcheren kan hier van positieve invloed op zijn. Echter, zolang de onderbouwing voor deze extra investering nog onvoldoende is en het effect van de huidige investering onvoldoende in zicht is, is het advies hier eerst een monitoring op te laten plaats vinden voordat een mogelijke extra investering overwogen wordt. Artikel 12 Dit voorstel is dan ook onder voorbehoud van goedkeuring door de Artikel 12 inspecteur en de Provincie Zeeland als toezichthouder.

Blad 3 behorend bij 2273691 / 2273696

Wat mag het kosten? Jaarrekening 2022 Het negatieve financiële resultaat van Orionis Walcheren over 2022 is € 1.521.000. Het negatieve jaarrekeningresultaat 2022 met als aandeel gemeente Vlissingen € 808.000 is reeds in de jaarrekening 2022 van onze gemeente verwerkt. Ontwerpbegroting 2024 Het (meerjarig) nadelig saldo voortvloeiend uit de verwerking van de jaarrekening 2022 en de ontwerp-begroting 2024 inclusief 1e begrotingswijziging 2023 Orionis Walcheren voor de gemeente Vlissingen bedraagt voor 2023 = € 1.226.600, 2024 = € 1.195.700, 2025 = € 1.167.600, 2026 = € 1.017.300 en 2027 = € 1.089.500. Deze bedragen zijn gebaseerd op onderstaande nadelen zoals door Orionis Walcheren in de begroting 2024 inclusief 1e begrotingswijziging 2023 opgenomen: Programma Werkleerbedrijf Inkomen Schuldhulpverlening Overhead

+ = nadelig / - = voordelig Bedrijfsvoering WSW Buig Bijstelling opbrengsten 1 fte Reiskosten woon/werk

2023 1.166

2024 652

2025 328

2026 12

Toelichting: Terugval 2022 en herstel 2023 ev

595

147 800

12 1.152

-187 1.372

Nieuw meerjarenraming ministerie 30 permanent achterlopen

50 70

50 70

50 70

50 70

88

231

231

231

Diverse oorzaken Uitbreiding gebruik nav E-toeslag 2022 Invoering reiskostenregeling woon/werk

Energielasten

268

135

135

135

Meerdere boven VZG-index

I&A Samenwerking

182

178

253

328

Meerjarenraming I&A Vlissingen

2.419

2.263

2.201

Vrijval reserve

-30

Totaal:

Tozo uitvoeringskosten 2.011

Voor een nadere toelichting op deze posten verwijzen we naar de begroting 2024 van Orionis Walcheren. (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 Het advies is om een negatieve zienswijze af te geven ten aanzien van de (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 zoals hierboven vermeld. Echter, wanneer het AB van Orionis Walcheren wel instemt met dit voorstel én de Artikel 12 inspecteur en de provincie Zeeland als toezichthouder zijn akkoord, zijn de volgende financiële gevolgen van toepassing: In het DB zijn de scenario's besproken en zal bij goedkeuring de voorgelegde (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 onderstaand investeringsscenario's gevolgd worden. Dit scenario vraagt om een extra investering van € 1,3 miljoen, uitgespreid over 2 jaar. Voor de gemeente Vlissingen betekent dit in totaal ca. € 600.000. Specifiek gaat het om extra investeren in dienstverlening voor 200 Walcherse klanten. Prognose tabel: 200 klanten; uitstroom werk 40% Lasten Baten Netto resultaat

2024

2025

2026

2027

2028

2029

-435.000 185.000 -250.000

-870.000 725.000 -145.000

1.110.000 1.110.000

1.200.000 1.200.000

1.000.000 1.000.000

400.000 400.000

Bij de huidige verhouding van klantaantallen betekent dit grofweg voor Vlissingen 100 klanten, Middelburg 90 klanten en voor Veere 10 klanten. De extra investering zou moeten leiden tot een Walchers positief resultaat van € 1,2 miljoen in 2027, waardoor het BUIG saldo in dat jaar neutraal zou kunnen worden. Het voordeel zou in de jaren daarna weer afnemen, is de verwachting. Kanttekening is dat dit een prognose is.

Blad 4 behorend bij 2273691 / 2273696

Wat en hoe gaan we communiceren? Is publicatie in het gemeenteblad en/of opname in de decentrale regelingenbank vereist? Na besluitvorming en na beoordeling door de Artikel 12 inspecteur en de Provincie Zeeland als toezichthouder, zal het DB van Orionis Walcheren van de zienswijze in kennis worden gesteld. Het DB legt vervolgens de stukken met de Walcherse zienswijzen voor aan het AB van Orionis Walcheren ter besluitvorming. Het AB van Orionis Walcheren zal de deelnemende gemeenten vervolgens informeren over hun besluit van de ontwerpbegroting 2024, de jaarrekening 2022 en de (ontwerp)1e begrotingswijziging 2024. Het DB legt de ontwerpbegroting 2024, de jaarrekening, de (ontwerp) 1e begrotingswijziging 2024 en de zienswijzen van de Walcherse gemeenteraden voor aan het Algemeen Bestuur (AB) van GR Orionis Walcheren ter besluitvorming.

Bijlage(n) 2284787 Begroting 2024 Orionis Walcheren 2282435 Jaarstukken 2022 Orionis Walcheren 2284790 1e begrotingswijziging 2024 Orionis Walcheren 2287589 Scenario's voor- en nadelen extra investeren in re-integratie Vertrouwelijkheid Intern

Blad 5 behorend bij 2273691 / 2273696