3.4 FVD-POV-SP-SGP-50PLUS-D66-PvdA - Motie Meer maatwerk in de Participatiewet

De gemeenteraad van de gemeente Vlissingen, in vergadering bijeen 10 november 2022 Motie: Meer maatwerk in de Participatiewet Inleiding: Het belang van maatwerk is niet meer te ontkennen. Dit omdat gevallen nooit écht gelijk zijn. Met een goed onderbouwde motivering waarom in een specifiek geval de keuze tot maatwerk wordt gemaakt, wordt de precedentwerking onderschept. Daarbij komt ook dat maatwerk niet wil zeggen dat er geen enkele regel meer geldt. Verschuilen achter de kreet ‘regels zijn regels’ kan met maatwerk niet meer. Ja, het leveren van maatwerk is lastig, omdat men in de praktijk tegen zeer verschillende zaken aan zal lopen. Een groot probleem is dat maatwerk ongelijkheid op kan leveren. Je hebt als Nederlander volgens het gelijkheidsbeginsel, dezelfde rechten en dezelfde plichten. Dus ook in de bijstand gelden voor iedereen dezelfde regels. Desondanks bevat de Participatiewet verschillende ‘kanbepalingen’ en ruimte voor individualisatie om in bijzondere situaties maatwerk toe te passen. Gemeenten hebben binnen de Participatiewet op verschillende vlakken beleidsvrijheid. Bijvoorbeeld bij de toekenning van bijzondere bijstand of van de hoogte van een op te leggen maatregel. Hierdoor ontstaan wel degelijk verschillen tussen gemeenten.

In het kader van beleidsinnovatie is in de participatiewet een bepaling opgenomen die het mogelijk maakt om beleidsexperimenten uit te voeren door af te wijken van bepaalde artikelen in de Participatiewet. Dit kan bijvoorbeeld ten aanzien van het vrijlaten van (financiële) middelen of samenwonen zonder directe gevolgen voor de uitkering. Constaterende dat: De Participatiewet twee mogelijkheden biedt om aanvullend bijstand te verlenen. Via de verlening van bijzondere bijstand, met toepassing van artikel 35, eerste lid, of via afstemming van de algemene bijstand, met toepassing van artikel 18, eerste lid; waarbij de bijstand en de daaraan verbonden verplichtingen afgestemd kunnen worden op de omstandigheden, mogelijkheden en middelen van de belanghebbende; De algemene bijstand bedoeld is om te voorzien in de algemeen noodzakelijke kosten van het bestaan en daarom het verlenen van algemene bijstand het geëigende instrument is om aanvullende inkomensondersteuning te bieden; Veel politieke partijen & burgers zich hebben uitgesproken over het ‘ontharden’ van de Participatiewet. Minder hardheid, meer menselijke maat; Woningnood de drijvende factor is achter de toenemende dakloosheid in Nederland.

Dit blijkt uit gegevens van de meer dan 40 centrumgemeenten; De kostendelersnorm woningdelen onaantrekkelijk maakt; Een bijstandsuitkering (ook met toeslagen) voor veel mensen onvoldoende is om in het levensonderhoud te kunnen voorzien; Bestaansonderzekerheid slecht is voor je gezondheid; GR Orionis Walcheren de kostendelersnorm niet toepast wanneer een bijstandsgezin tijdelijk Oekraïense vluchtelingen opvangt (en dus maatwerk toepast). Overwegende dat: Het Rijk in 2015 heeft beloofd dat maatwerk kan worden toegepast in het sociaal domein. Destijds verplaatste het Rijk de uitvoering van de Jeugdwet, Participatiewet en Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO) naar de gemeenten; Uit een onderzoek van de Universiteit voor Humanistiek (UvH) is gebleken dat de bijstandsgerechtigden het rechtvaardig vinden als er verschil is tussen mensen. Het voor de gemeente veel goedkoper is om bijzondere bijstand te betalen voor de kosten van vaste lasten, dan om het verblijf in beschermd wonen of de maatschappelijke opvang te vergoeden; Gemeenten kunnen besluiten de kostendelersnorm niet toe te passen. De voorwaarde hiervoor is dat er sprake moet zijn van tijdelijk verblijf;

-

-

In een normale situatie je voor energiekosten geen bijzondere bijstand kunt krijgen, omdat deze kosten tot algemeen noodzakelijke kosten worden gezien. Inmiddels is er geen sprake meer van een normale situatie door torenhoge prijsstijgingen. In feite heeft de wetgever dit erkent door een energietoeslag in de Participatiewet op te nemen; GR Orionis Walcheren nog meer gebruik kan maken van de mogelijkheden tot maatwerk; Een persoonsgerichte aanpak cruciaal is voor een gezonde en succesvolle Participatiewet; Er steeds meer gemeenten, zoals Rotterdam, Tilburg, Eindhoven, Helmond en Terneuzen een voorbeeldfunctie nemen door nog meer mogelijkheden binnen de Participatiewet tot maatwerk te benutten.

Verzoekt het college: In de gemeenschappelijke regeling Orionis Walcheren te borgen dat er nog meer maatwerk moet worden toegepast voor: o Mensen die in een scheiding liggen en tijdelijk inwonen bij een familielid, vriend(in) of kennis met een bijstandsuitkering; o Mensen die voor een tijdelijke periode mantelzorg verlenen bij ziekte. Bijvoorbeeld voor iemand die geopereerd is; o Andere schrijnende situaties zoals bij verlies van inkomen of mensen met gezondheidsproblemen; o Jongeren uit bijstandsgezinnen die woningzoekend zijn o Minimagezinnen waarvan de gestegen energiekosten hoger zijn dan de ontvangen energietoeslag. Tenminste een maal per jaar een overzicht te bieden aan de raad, waarin wordt vermeld hoe vaak maatwerk is toegepast en voor welke situaties. En gaat over tot de orde van de dag, Naam en ondertekening fracties; POV Pim Kraan Ruud Kleefman Annemarie Geerink

PvdA Frances Oreel Azad Toguc Hristijan Stevoski

SGP Lilian Janse Cor Tromp

FVD Angela Werner

D66 Desiree Schrijvers

50PLUS Kris van Wezel

SP Priscilla Kuipers