3.2 rvs accommodatieplan op hoofdlijnen d.d. 12 juli 2021 bijlage accommodatieplan

Ruimte & Samenleving

ACCOMMODATIEPLAN OP HOOFDLIJNEN Project “Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand”

Gijs Bastiaanssen -7-2021

Inhoudsopgave 1. Inleiding..............................................................................................................................................3 Aanleiding...........................................................................................................................................3 Rekenkameronderzoek Accommodatiebeleid....................................................................................3 Opzet Accommodatieplan op hoofdlijnen..........................................................................................3 2 hoofdtypen accommodaties........................................................................................................4 Scope: Welke accommodaties zijn meegenomen?.........................................................................5 Uitvoeringstermijn..........................................................................................................................6 Context...............................................................................................................................................7 Besluitvorming tot nu toe...............................................................................................................7 Ontwikkelingen...............................................................................................................................8

1. Inventarisatie en analyse..................................................................................................................10 Gebruik en gebruikers......................................................................................................................10 Accommodaties................................................................................................................................10 MJOP’s..........................................................................................................................................10 Exploitatiekosten en -baten..........................................................................................................11 2.

Het plan: maatregelen en beoogde resultaten.................................................................................12 Concrete maatregelen, korte termijn: (voorbereiden) nieuwbouw, sloop en verbouw...................12 Nieuwbouw multifunctionele binnensportaccommodaties.........................................................12 Afstoten, opgenomen in jaarplan 2020........................................................................................17 Te behouden accommodaties inclusief uitvoering onderhoudswerkzaamheden MJOP en verduurzaming..............................................................................................................................18 Afstoten korte termijn..................................................................................................................18 Maatregelen middellange termijn: Overige accommodaties...........................................................19 Maatregelen Lange termijn: tarieven...............................................................................................19 3.

De gebruiker centraal: hoe nemen we iedereen mee?.....................................................................21 Verkoop en sloop..............................................................................................................................21 Nieuwbouw......................................................................................................................................21 Af te stoten accommodaties met mogelijkheid voor herontwikkeling.............................................21 Sportraad en WMO-adviesraad........................................................................................................22 4. Financiële vertaling...........................................................................................................................23 Wettelijke taak: (bekostiging van) bewegingsonderwijs...................................................................23 MJOP en frictiekosten-onderzoek Art-12.........................................................................................23 Taakstelling.......................................................................................................................................24 Meerjarig totaal overzicht................................................................................................................25 1

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Ontwikkeling bestemmingsreserve..................................................................................................26 Financiële resultaten, de balans na uitvoering.................................................................................27 5. Kanttekeningen.................................................................................................................................28 6. Vervolgproces...................................................................................................................................29 7. Bijlagen.............................................................................................................................................31

2

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

1. Inleiding Bij de raadsbehandeling van het uitvoeringsplan, 11 april 2019, is afgesproken dat de raad een accommodatieplan op hoofdlijnen (Accommodatieplan per verzorgingsgebied, stap 3) ontvangt. Voorliggend document behelst dit plan. Hierin is opgenomen op welke wijze uitvoering gegeven kan worden aan de opdracht en welke onderdelen hiervoor in beeld zijn. De raad wordt verzocht dit plan vast te stellen.

Aanleiding De opdracht, vastgesteld op 13 september 2018: Voor het einde van 2023 een beheersbaar, onderhouden en vitaal gemeentelijk accommodatiebestand te hebben en te behouden inclusief een structurele totale bezuiniging van € 1,5 mln. op de totale exploitatiekosten van gemeentelijke accommodaties. Inmiddels (zie jaarplan 2020) is door diverse maatregelen van deze 1,5 mln al ca € 800.000 structureel bezuinigd. Met het verschuiven van het moment waarop het Accommodatieplan op hoofdlijnen ter vaststelling wordt voorgelegd aan de raad (september 2021), verschuift ook de uitvoeringstermijn van 5 jaar voor het college. Dat betekent dat het einde van het project nu voorzien is in 2026.

Rekenkameronderzoek Accommodatiebeleid De Rekenkamer Vlissingen heeft medio 2020 op verzoek van meerdere raadsfracties aangekondigd een onderzoek te starten naar het gemeentelijke vastgoed en accommodaties. Dit onderzoek heeft geresulteerd in de conceptrapportage “Hoe doelmatig en doeltreffend is het vastgoed- en accommodatiebeleid?” van 26 mei 2021. Het college heeft deze conceptrapportage voor wederhoor aangeboden gekregen en hierop zijn reactie gegeven. Deze reactie is integraal overgenomen in het definitieve rapport dat aangeboden wordt/is aan de raad. Samengevat komt deze reactie er op neer dat het college dezelfde vragen beantwoord wil zien gedurende de uitvoering van dit project en de aanbevelingen ter harte neemt. Het moment waarop deze aanbevelingen worden overgenomen, is afhankelijk van op de eerste plaats een besluit over dit plan en de acties die daarop volgen. Het college is van mening dat eerst ‘schoon schip gemaakt moet worden’ voor wat betreft het accommodatiebestand om vervolgens te bepalen wat de meest voor de hand liggende en efficiënte manier is om dit toekomstige bestand te beheren en onderhouden. De opdracht is immers niet het inrichten van een zo optimaal mogelijke organisatie maar het met respect voor de huidige gebruikers, behalen van een bezuiniging op de huidige exploitatielasten.

Indien mogelijk worden eerder al stappen ondernomen op het gebied van organisatie, werkprocessen, administratie etc. maar de focus voor de komende jaren ligt voor het college vooral op het orde brengen van het accommodatiebestand zodat onze gebruikers duidelijkheid hebben, de taakstelling is gehaald en de opdracht daarmee is afgerond. Het college beseft daarbij overigens dat de in dit plan gepresenteerde cijfers onvolkomenheden bevatten en dus als indicatief moeten worden beschouwd (zie ook hoofdstuk 6).

Opzet Accommodatieplan op hoofdlijnen In de afgelopen periode is in beeld gebracht tot welke maatregelen de raad kan besluiten om de voornoemde (bezuinigings)opdracht te halen. Dit heeft geresulteerd in een kort en bondig plan met een aantal concrete maatregelen voor korte en middellange termijn. Een plan op hoofdlijnen, omdat de raad eerst de richting moet bepalen waarna verdere uitwerking per accommodatie kan plaatsvinden. Concreet, omdat inzicht wordt gegeven in de huidige 3

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

gebruikers, de in het project meegenomen accommodaties (scope) en acties die worden voorgesteld die tot het geschetste (financiële) resultaat moeten leiden. De totale uitvoeringstermijn van deze maatregelen is 5 jaar. Voor het plan is een inventarisatie en analyse uitgevoerd naar de huidige gebruikers (zie bijlage IV), het feitelijke gebruik door deze gebruikers en is een groot deel van de gemeentelijke accommodaties (opnieuw) beschouwd op aspecten als staat van onderhoud, financiële gegevens, ligging en mogelijkheden voor verbouw, herontwikkelingen etc. Binnen de eerder vastgestelde uitgangspunten (zie context, eerdere besluitvorming) en teruggrijpend op het coalitieakkoord, is een plan gemaakt waarbij alle huidige gebruikers m.u.v. de commerciële gebruikers een plaats in een te handhaven of nieuwe gemeentelijke accommodatie kunnen behouden. Hierbij is rekening gehouden met de voornoemde aspecten als de staat van onderhoud, de omgeving, gegevens van de huidige gebruikers zoals wijk- of regionale functie, hoeveelheid uren etc. De financiële vertaling die vervolgens is gemaakt, is indicatief omdat hierop veel factoren van invloed zijn (uitwerking plannen, verkoopresultaten etc.). Bij deze vertaling is uitgegaan van min of meer gelijkblijvende huurinkomsten zoals die nu in de begroting zijn opgenomen (zie hoofdstuk 6, Kanttekeningen).

Het gebruik door de huidige gebruikers wordt voorgezet in dezelfde, een nieuwe of een andere bestaande accommodatie. Om een zo reëel mogelijk beeld te geven van de effecten van de voorgestelde maatregelen is in de financiële vertaling tot slot gebruik gemaakt van de meest actuele Meerjaren onderhoudsplannen (MJOP’s). De huidige cijfers in de begroting geven, zoals in eerdere fases in dit project is aangegeven, op dit onderdeel vaak een vertekend beeld. Dat beeld is dus gecorrigeerd en heeft ook een (negatief maar reëler) effect op de haalbaarheid van de taakstelling. Voor de instandhouding van diverse accommodaties is immer meer geld nodig dan nu in de begroting is voorzien.

2 hoofdtypen accommodaties In dit plan is onderscheid gemaakt tussen accommodaties die (overwegend) voor sport en bewegingsonderwijs worden gebruikt en accommodaties die (overwegend) voor welzijns- en cultuuractiviteiten worden gebruikt. Dit is enerzijds gedaan om onderscheid te maken tussen wat moet (bewegingsonderwijs, wettelijke taak) en wat kan (onderdak aan verenigingen en stichtingen die de gemeente een warm hart toedraagt en van maatschappelijk belang zijn). Anderzijds is dit gedaan vanwege de verschillende eisen en wensen die gesteld worden aan het type accommodaties. Accommodaties voor sport en bewegingsonderwijs zijn veelal gebonden aan vaste afmetingen van zalen en worden in de meeste gevallen in (vaste) uren per dag bezet/verhuurd. De puzzel maken tussen wat op dit moment aan capaciteit beschikbaar is en wat op basis van de huidige gebruikers nodig is, is voor sport en bewegingsonderwijs relatief eenvoudig te maken. De in hoofdstuk 3 opgenomen, beoogde resultaten van de verschillende maatregelen zijn op dit aspect dus ook concreet in beeld te brengen in een vermindering van x zaaldelen bijv. Accommodaties voor welzijn en cultuur kennen echter een grote variatie in aantal en type gebruikers, huidige afspraken m.b.t. beschikbaarheid (bijv. langdurige huur/sleutelhouder van gehele accommodatie).

Het maken van afspraken, het bieden van alternatief onderdak en gewenste voorzieningen zal dus veel meer maatwerk zijn. Het maken van deze puzzel is dus een stuk moeilijker en de uitkomst is van veel factoren afhankelijk. De hierna opgenomen resultaten moeten derhalve met enige voorzichtigheid worden gelezen. Desalniettemin is het opnemen van deze beoogde resultaten nodig om het plan financieel door te kunnen rekenen.

4

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Scope: Welke accommodaties zijn meegenomen? De scope van dit project is bepaald door de oorspronkelijke bezuinigingsopdracht op het gebied van sport, welzijn en cultuur. Dat betekent dat de volgende categorieën accommodaties buiten deze scope vallen:  Accommodaties met een onderwijsfunctie voor primair en voortgezet onderwijs (eigendom schoolbesturen)  Accommodaties voor bewegingsonderwijs voortgezet onderwijs (eigendom schoolbesturen)  Bedrijfseigen accommodaties als stadhuis en buitendienstlocaties (overhead)  Parkeergarages (onderdeel van totale parkeerexploitatie) In eindrapportage art. 12 zijn parkeergarages uitgesloten.  Aula’s op begraafplaatsen (financieel, organisatorisch en administratief onderdeel van totale exploitatie begraafplaatsen) Een aantal specifieke accommodaties is buiten beschouwing gebleven om uiteenlopende redenen:  Zwembad Vrijburg (samenwerking en eigen Vastgoed B.V.

met gemeente Middelburg)  Het MuZEEum (Het eventueel ver- en aankopen van deze accommodatie bleek voor beide partijen niet realistisch en haalbaar.)  Het (voormalig) Archief (oorspronkelijke taakstelling Cultuur)  De (voormalige) bibliotheek (oorspronkelijke taakstelling Cultuur) Dat betekent concreet dat de volgende categorieën accommodaties in voorliggend plan wel zijn opgenomen:  Accommodaties voor bewegingsonderwijs primair onderwijs  Overige binnensportaccommodaties  Accommodaties in gebruik voor activiteiten op het gebied van welzijn en cultuur Een aantal bijzondere accommodaties zijn eveneens meegenomen aangezien dit soms om een enkele accommodatie gaat, een bijzondere eigendoms- en gebruiksconstructie kennen of anderszins een uitzondering zijn in het gehele accommodatiebestand. Deze ‘overige’ categorie betreft:  Brede scholen De Combinatie en Het Kroonjuweel (Combinatiefunctie onderwijs, bewegingsonderwijs en multifunctionele ruimtes en kantoor)  Enkele woningen en woonwagens  Enkele kerktorens en molens In totaal zijn in dit plan 44 accommodaties meegenomen. De accommodaties die inmiddels in eerdere jaren al zijn afgestoten, zijn niet meer meegenomen. Deze zijn financieel inmiddels verwerkt in de gehaalde taakstelling tot nu toe.

De inmiddels financieel verwerkte en al in een vergevorderd stadium zijnde plannen voor de ontwikkeling van de gymzaal in Oost-Souburg (Braamstraat) is wel opgenomen ten behoeve van het totaaloverzicht en de relatie met de af te stoten gymzalen in komende periode. Op kostplaats-niveau is dit aantal van 44 accommodaties overigens in de begroting terug te vinden als 34 kostenplaatsen omdat een aantal accommodaties onder 1 kostenplaats in administratie is opgenomen. Het bepalen van de scope is van belang voor het kunnen doorrekenen van het plan. Het effect op de taakstelling voor de komende jaren, de financiële gevolgen van de vrijkomende locaties, de (structuur van) baten en lasten etc. vragen om een heldere afbakening en monitoring. Voorgestelde scope maakt dit mogelijk maar tegelijk blijft een deel van het totale accommodatiebestand hiermee buiten beschouwing van dit project.

5

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Uitvoeringstermijn In de bestuursopdracht is opgenomen dat na vaststelling van het Accommodatieplan op hoofdlijnen, een 5-jarige uitvoeringstermijn start waarbinnen het project moet zijn afgerond. In dit plan is opgenomen welke acties binnen welke termijn worden opgepakt. Hierbij is de volgende onderverdeling gehanteerd:  Korte termijn: binnen 2 jaar;  Middellange termijn: tussen 3 en 5 jaar;  Lange termijn: na 5 jaar en buiten de uitvoeringstermijn van dit project;

6

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Context Besluitvorming tot nu toe Hieronder volgt een korte opsomming van de besluitvorming tot nu die heeft geleid tot voorliggend plan: 11 januari 2018, kennisname door de raad van het Newae-advies d.d. 25 september 2017 en vaststelling van de kern- en tactische uitgangspunten: Op basis van het plan van aanpak Agenda voor Herstel Sport en de taakstelling op sport is in 2017 opdracht verstrekt aan Newae voor de uitvoering van een exploitatieonderzoek voor alle gemeentelijke accommodaties. Op 11 januari heeft de raad kennis genomen van het Newae advies en heeft ze, op basis van dat advies, besloten om de algemene kern- en tactische uitgangspunten uit het Newae rapport als uitgangspunten vast te stellen, en als kader te hanteren bij de uitwerking van een accommodatiebestand wat past bij het streefbeeld en de adviezen uit het Newae rapport. 13 september 2018, vaststelling van het plan van aanpak en de bestuursopdracht Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand: Op 11 januari 2018 heeft de gemeenteraad kennisgenomen van het adviesrapport “"onderzoek accommodaties buitensport, binnensport, welzijn en onderwijs" en besloten om in het 2de kwartaal van 2018 een uitvoeringsplan vast te stellen. Door middel van de bestuursopdracht wordt een eerste invulling gegeven aan het uitvoeringsplan.

De bestuursopdracht gaat in op de opdracht/doelstelling, de beoogde resultaten en het proces op hoofdlijnen. Vaststelling van deze opdracht door de raad bij de start van de revitalisering beoogt helderheid in verwachtingen, rollen en sturing. 14 april 2019, vaststelling door de raad van het uitvoeringsplan Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand: In het uitvoeringsplan staat beschreven op basis waarvan (beleidsuitgangspunten, gebruikersperspectief en resterende taakstelling) en op welke wijze de zgn. puzzel gelegd kan worden voor wat betreft het accommoderen van gebruikers in het (toekomstig) gemeentelijk accommodatiebestand. 24 mei 2019, instelling door de raad van de bestemmingsreserve Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand: Voor de uitvoering van het project Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand en de hieraan gerelateerde taakstelling oplopend tot € 870.000 structureel vanaf 2022 is een frictiekostenbudget benodigd. Vanuit het gelopen artikel 12 traject (artikel 12 rapport 2017 / 2018) waren er geen frictiekosten toegekend en is aangegeven dat deze kosten gedekt moeten worden uit de boekwinsten van de verkochte accommodaties. Om de inkomsten te kunnen labelen t.b.v.

het project en om een goed overzicht te houden over zowel de kosten als de inkomsten uit verkopen, is de raad verzocht in te stemmen met de vorming van de bestemmingsreserve Revitalisering gemeentelijk Accommodatiebestand met als doel om de in- en uitgaven m.b.t. deze reserve d.m.v. een jaarplan bij de programmabegroting goed te keuren. 20 augustus 2019, vaststelling overzicht huidige gebruikers door college en informeren raad per raadsinformatiebrief:

7

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Het in deze nota opgenomen overzicht geeft een actueel overzicht van het type en soort gebruiker per accommodatie met als peildatum 29 juli 2020. Conform de wens van de raad is dit gebruikersoverzicht als bijlage met de RIB toegestuurd aan de raad. 10 oktober 2019, vaststelling door de raad van het jaarplan 2019, conform besluitvorming bij de instelling van de bestemminsgreserve. 2 juli 2020, vaststelling door de raad van het jaarplan 2020 (in uitvoering). Als toelichting op de door de raad vastgestelde Jaarplannen 2019 & 2020 geldt dat deze zijn bedoelt om de raad in positie te brengen om sturing te geven aan de uitvoering van het project “Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand” en grip te hebben op de inkomsten en uitgaven m.b.t. de bestemmingsreserve die voor dit project is gevormd. In 2019 is reeds gestart met het afstoten van accommodaties aan de hand van een jaarplan (jaarplan 2019, besloten 10 oktober 2019). Om in 2020, in afwachting van de vaststelling van het Accommodatieplan op hoofdlijnen, verdere stappen te zetten binnen het majeure project “revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand” is voor 2020 opnieuw een jaarplan opgesteld. De uitvoering van de werkzaamheden uit het jaarplan draagt bij aan het halen van de uiteindelijke taakstelling.

Daarnaast geeft dit jaarplan een duidelijk en concreet inzicht in het afstoten van accommodaties uitgezet in de tijd.

Ontwikkelingen Strategisch Huisvestingsplan schoolhuisvesting Begin 2020 heeft het college besloten om voorliggend Accommodatieplan op hoofdlijnen te koppelen aan het Strategisch Huisvestingsplan voor de schoolhuisvesting (SHP) dat samen met de gemeente Middelburg en de scholen is opgesteld. Dit plan is inmiddels vastgesteld door de raad. Dit plan inclusief de daarin opgenomen investeringsplanning geeft een beeld van de ontwikkelingen m.b.t. schoolhuisvesting en de benodigde voorzieningen voor bewegingsonderwijs voor de periode 2021 tot en met 2039. Binnen de scope van het project “Revitalisering gemeentelijk accommodatiebestand” en de uitvoeringstermijn van 5 jaar is uit het SHP de volgende concrete ontwikkeling meegenomen in voorliggend plan:  2023: Nieuwbouw Kindcentrum en gymzaal Centrum Vlissingen t.b.v. De Branding, Frans Naerebout en Ichtusschool In oktober 2021 is voorzien dat de raad over deze ontwikkeling en de locatie op het Scheldekwartier een besluit neemt. Een andere ontwikkeling die in het SHP is opgenomen, betreft de vervangende nieuwbouw van de gymzalen voor Scheldemond (De gymzaal van CSW is als onderdeel van de recentelijke nieuwbouw van CSW al vernieuwd). Deze investering is (op basis van het SHP) in de kadernota opgenomen voor 2026.

In voorliggend plan is geen directe koppeling gelegd tussen deze vervangende nieuwbouw op basis van het SHP en de nieuwbouw in het kader van dit project (zie hoofdstuk 3, nieuwbouw multifunctionele binnensportaccommodaties). Bij de uitwerking van de plannen na vaststelling van voorliggend plan, zal worden bekeken of er alsnog ‘werk met werk’ te maken is. Gebruikers en accommodaties De toestand en het gebruik van de gemeentelijke accommodaties is in afgelopen jaren aan een aantal (autonome) ontwikkelingen onderhevig geweest. Een heel belangrijke ontwikkeling die mondiaal effect heeft en dus ook in Vlissingen op de accommodaties, is de 8

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Corona-crisis. Nagenoeg alle gebruik van welzijns-, cultuur- en sportaccommodaties is weggevallen en het laat zich slecht voorspellen welk effect dit heeft op het toekomstig gebruik:  Gaan alle (toenmalige in 2020) gebruikers(groepen) weer gebruik maken van onze accommodaties?  Welke maatregelen (afstand houden, groepsgrootte, ventilatie van ruimtes) zullen een blijvend effect hebben en wat betekent dat voor de accommodaties? Het voorliggend plan kan nog niet anticiperen op de antwoorden van bovenstaande vragen. Wel is dit plan geschreven op hoofdlijnen zonder uitgewerkte en gedetailleerde uitvoeringsmaatregelen per accommodatie. Het geeft een globaal beeld van de acties en verwachte resultaten en gaat er vanuit dat dit in de komende uitvoeringsperiode bijgestuurd en aangepast kan worden zodat ook ruimte blijft om te anticiperen op de gevolgen van de Corona-crisis. Een andere ontwikkeling die merkbaar is maar waarvan de gegevens nog te beperkt zijn om te spreken van een trend is een teruglopend ledenaantal bij verenigingen en een sterkere behoefte om op individuele basis, op zelfgekozen momenten en plaatsen, deel te nemen aan activiteiten of deze te organiseren. Ook deze ontwikkeling vraagt ruimte om komende periode bij te kunnen sturen.

In 2019 en 2020 is het gebruik van onze accommodaties voor wat betreft contractuele afspraken (huurovereenkomsten, langlopende afspraken zaalhuur verenigingen) met gemiddeld 2,5% per jaar afgenomen. Belangrijk is om te vermelden dat het feitelijke gebruik van de accommodaties in 2020 natuurlijk nagenoeg nihil was. De procentuele afname zegt dus alleen iets over de contractuele afspraken. Als daadwerkelijk blijkt dat sprake is van een trend, is dat bepalend voor de instandhouding van de totale capaciteit voor bijv. sportvoorzieningen of ruimtes die bijv. door dans- en muziekverenigingen worden gebruikt. Beheer en onderhoud In afwachting van verdere besluitvorming over onder andere voorliggend plan, zijn alleen gerichte kosten gemaakt aan beheer en onderhoud. Dit heeft in een aantal gevallen een verdere achteruitgang van de onderhoudstoestand tot gevolg gehad (accommodaties met het voornemen om af te stoten/te slopen). In de meeste andere gevallen zijn specifieke maatregelen genomen om verdere kapitaalvernietiging te voorkomen (herstel wieken Molen De Pere bijv.) Over de gehele linie is de onderhoudstoestand achteruit gegaan en wordt, mede op basis van voorliggend plan en de geactualiseerde Meerjaren OnderhoudsPlannen (MJOP’s) een inhaalslag voorgesteld. Deze inhaalslag is verwerkt in de MJOP’s en financieel inzichtelijk gemaakt in hoofdstuk 5 en de bijlagen.

Naast het op orde brengen van het beheer en onderhoud is ook de verduurzamingsopgave voor te behouden accommodaties meegenomen (normbedragen). Jaarplannen De laatste ‘ontwikkeling’ die in dit kader genoemd moet worden, is de ervaring op basis de vastgestelde jaarplannen 2019 en 2020. Los van het moment van vaststelling en de resterende tijd om de jaarplannen uit te voeren (zie “Besluitvorming tot nu toe”), blijkt de ambitie die in deze jaarplannen is opgenomen om de geprognotiseerde taakstelling per jaar te halen, te hoog. In de meeste gevallen is veel tijd, overleg en besluitvorming nodig om tot daadwerkelijke uitvoering over te kunnen gaan. Bovendien zijn ontwikkelingen en besluiten op andere beleidsterreinen van invloed gebleken op dit proces en daarmee op de uiteindelijke (financiële) resultaten per jaar. Deze jaarplannen waren nodig om te kunnen sturen en controleren aangezien er nog geen plan lag voor de totale uitvoeringstermijn van 5 jaar.

9

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Met voorliggende plan op hoofdlijnen wordt de raad gevraagd om de gepresenteerde richting vast te stellen en via de P&C-cyclus te controleren en sturen. De jaarplannen als op zichzelf staande plannen kunnen hiermee achterwege blijven. Dit levert niet alleen minder belasting in het besluitvormingsproces op maar biedt ook de benodigde ruimte om in te kunnen spelen op de hiervoor genoemde ontwikkelingen.

1. Inventarisatie en analyse Gebruik en gebruikers Om binnen de opdracht met een gedegen plan op hoofdlijnen te komen, zijn diverse aspecten in beeld gebracht en onderzocht. Vanuit de gedachte dat de gebruiker centraal staat en niet de accommodatie, is in 2019 een actueel beeld gemaakt van alle gebruikers waar de gemeente afspraken mee heeft. Dat zijn verenigingen die sportvoorzieningen huren, stichtingen die een oud schoolgebouw gebruiken en ook commerciële partijen die in de loop van de jaren een ruimte hebben gehuurd. Als bijlage is het actuele overzicht van deze gebruikers per 1 januari 2021 toegevoegd. Zoals al eerder is aangegeven (procentuele daling in gebruikers 2019 en 2020) verandert dit overzicht jaarlijks. Een ‘eenvoudige’ rekensom van huidige aantallen vierkante meters en in de toekomst benodigde vierkante meters en/of aantallen uren die gebruikers per accommodatie af zullen nemen, is, mede door deze constante verandering van gebruikers dus niet te maken. Voor dit plan zijn de huidige gebruikers echter wel als uitgangspunt gehanteerd en is wel degelijk gekeken of het huidige aantal uren in totaal (voor bijv. sportverenigingen) in theorie past als meer partijen van 1 accommodatie gebruik gaan maken.

Hier is naar gekeken om er zeker van te kunnen zijn dat alle gebruikers een ‘dak boven het hoofd’ kunnen houden en we tegelijk een betere bezetting van (te handhaven of nieuwe) accommodaties kunnen bewerkstelligen. Dit levert namelijk 2 belangrijke zaken op in relatie tot de opdracht:  Met een efficiënter gebruik van minder accommodaties blijven de inkomsten gelijk maar nemen de kosten af;  Door een efficiënter gebruik zijn minder accommodaties nodig en kan dus een groot deel worden afgestoten. Deze 2 vanzelfsprekendheden hebben de inzet bepaald voor de maatregelen die in het volgende hoofdstuk aan bod komen. Ook bij de financiële doorrekening in hoofdstuk 5 wordt uitgegaan van voornoemde conclusies. Tegelijk kan aan de voorkant voorspeld worden dat de uiteindelijke uitkomst anders zal zijn. Bovenop de gevolgen van eerder geschetste ontwikkelingen, kunnen gebruikers immers niet akkoord gaan met de geboden alternatieve accommodatie en elders onderdak vinden. De verandering in beschikbare tijden, voorzieningen en bijv. locatie kunnen leiden tot herbezinning bij de gebruikers zelf en daardoor wellicht ook tot minder gebruik van accommodaties leiden. Al deze kleine veranderingen op gebruikersniveau zijn op het totaal van invloed voor bijv. de geraamde inkomsten.

Zoals hiervoor is aangegeven, wordt echter uitgegaan van huidig voortgezet gebruik en zijn al deze kleine, potentiele wijzigingen niet verwerkt.

Accommodaties MJOP’s Voor alle accommodaties die binnen de scope van dit project zijn beschouwd, zijn in een eerder stadium (medio 2016) MJOP’s opgesteld die ten grondslag hebben gelegen aan de 10

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

conclusies van de art 12-inspecteur (zie blz. 172-175 van het eindrapport art 12, november 2018). De MJOP’s voor de in dit plan opgenomen, te behouden accommodaties zijn onlangs geactualiseerd waarbij ook de verduurzamingsopgave is meegenomen (percentage bovenop reguliere onderhoudskosten). Er zijn hiervoor ofwel nieuwe MJOP’s opgesteld of er is, op basis van kostenkengetallen, gerekend met een procentuele verhoging van de onderhoudskosten op basis van de plannen uit 2016. Om een zo actueel mogelijk beeld te hebben van de (potentieel) te besparen kosten zijn ook voor de af te stoten panden de MJOP’s geïndexeerd conform de CBI-index. Immers, als deze accommodaties niet afgestoten worden, moet de begroting overeenkomstig de MJOP’s worden opgehoogd. Voor deze laatste categorie zijn echter geen kosten gemaakt om MJOP’s te actualiseren aangezien deze accommodaties worden afgestoten. De actuele MJOP’s en de kosten die hierin zijn opgenomen, gaan uit conditieniveau 4, vastgelegd in NEN 2767, waarop de gemeente Vlissingen haar accommodaties conform het eindrapport art 12 van 2018 moet onderhouden. Dit is het onderhoudsniveau waarbij feitelijk constant maatregelen nodig zijn voor de instandhouding. Conditieniveau 3 is ter voorkoming van kapitaalvernietiging een comfortabeler niveau maar hiervoor is vanuit het art 12-proces financieel geen ruimte.

De hierna genoemde onderhoudswerkzaamheden (hoofdstuk 3), zowel bij tijdelijke instandhouding als werkzaamheden gericht op de lange termijn, hebben tot doel om de conditie van de accommodaties op niveau 4 te onderhouden.

Exploitatiekosten en -baten De huidige begroting is op product en subproduct nagelopen om vast te kunnen stellen of en zo ja in welke mate kosten en inkomsten aangepast en geactualiseerd zouden moeten worden. Bij deze actie is geconstateerd dat administratief en begrotingstechnisch verbeteringen nodig zijn om in de toekomst een goed beeld te houden van de exploitatie van het gehele accommodatiebestand. Deze administratieve verbeteringen zullen in een latere fase worden verwerkt. Dit, omdat met het op orde brengen van het accommodatiebestand al veel verbetering en vereenvoudiging zal optreden. Het is derhalve van weinig toegevoegde waarde diverse wijzigingen nu aan te brengen als een groot deel van de accommodaties wordt afgestoten en kosten en baten dientengevolge ook zullen verschuiven of verdwijnen.

11

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

2. Het plan: maatregelen en beoogde resultaten Het hierna volgende plan op hoofdlijnen is opgedeeld in concrete maatregelen voor de korte termijn (0-2 jaar) en maatregelen op de middellange termijn (3-5 jaar). Hoe verder weg in de tijd hoe groter de kans dat n.a.v. eerder genomen maatregelen, diverse ontwikkelingen en besluiten op andere beleidsterreinen deze maatregelen moeten worden bijgesteld. In het kort ziet het plan voor de komende 5 jaar er als volgt uit:  44 bestaande accommodaties beschouwd (zie “scope” onder hoofdstuk Inleiding).  15 accommodaties behouden.  10 accommodaties afstoten door sloop en vergroening.  8 accommodaties afstoten door verkoop  8 accommodaties afstoten met potentie voor herontwikkeling  2 nieuwe (multifunctionele) sportaccommodaties ontwikkelen (ex. ontwikkeling gymzaal Braamstraat: al in vergevorderd planstadium)  Sinds 2017 n.a.v. rapport Newea en de daaruit volgende jaarplannen zijn in totaal 9 Accommodaties afgestoten (niet meegeteld, financieel al verwerkt).

Concrete maatregelen, korte termijn: (voorbereiden) nieuwbouw, sloop en verbouw Nieuwbouw multifunctionele binnensportaccommodaties De focus op korte termijn moet liggen op de planvoorbereiding en ontwikkeling van de benodigde nieuwe multifunctioneel inzetbare sportvoorzieningen. Zonder nieuwe accommodaties zijn immers geen bestaande af te stoten zonder dat gebruikers hun ‘dak boven het hoofd verliezen’. Om alle huidige gebruikers te kunnen blijven accommoderen én te kunnen werken aan het halen van de taakstelling is in beeld gebracht wat in theorie de benodigde capaciteit (in uren) is en welk aantal zaaldelen daarvoor nodig is om dit te faciliteren. Hieruit komt naar voren dat de gemeente een aanzienlijk aantal zaaldelen (‘verpakt ‘ in de huidige gymzalen, sportzalen en sporthallen) op middellange termijn (tussen 3 en 5 jaar) kan afstoten waarmee o.a. veel achterstallig onderhoud en toekomstige investeringen in verduurzaming van deze vaak verouderde gebouwen wordt uitgespaard. Om deze zaaldelen daadwerkelijk af te kunnen stoten dienen binnen de uitvoeringstermijn van dit project 2 nieuwe sportvoorzieningen worden gerealiseerd bovenop de al in voorbereiding zijnde gymzaal in Souburg. Binnen de scope (zie hoofdstuk 1, Scope) en uitvoeringstermijn van dit project zijn hiervoor de situatie in Oost-Souburg en de situatie in het Middengebied en het centrum van Vlissingen beschouwd.

De bezetting en staat van onderhoud van de sportvoorzieningen in overige delen van de gemeente is voldoende. Hier is dus geen winst te behalen door nieuwe voorzieningen te realiseren en oude af te stoten. In totaal gaat het om de volgende nieuw te bouwen multifunctionele binnensportaccommodaties: 1. Gymzaal bij school Braamstraat (nieuwbouw onderdeel van ontwikkeling Brede School Souburg Zuid) 2. Sporthal Weyevliet (mogelijk combineren met vervangende nieuwbouw gymzaal Scheldemond vanuit SHP) 3. Sportzaal bij brede school Centrum

12

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Vervangende nieuwbouw Oost-Souburg Voor de situatie in Oost-Souburg is sprake van een overcapaciteit in gymzalen. Om deze capaciteit terug te brengen wordt voorzien in (de voorbereiding van) de bouw van één (vervangende) gymzaal aan de Braamstraat als onderdeel van de Brede Schoolontwikkeling aldaar. Deze voorziening is gereed aan het einde van 2022. Uitgangspunten toekomstig gebruik: Voor het gebruik van deze nieuwe gymzaal wordt uitgegaan bewegingsonderwijs van de scholen Tweemaster Kameleon en De Parelburcht en voor de resterende capaciteit als oefen- en wedstrijdruimte voor (sport) activiteiten voor sportverenigingen. Met deze ontwikkeling komt op middellange termijn de locatie van de sportzaal Van Duyvenvoorde vrij. Deze wordt tijdens de bouwperiode nog ingezet als locatie voor het bewegingsonderwijs voor de basisscholen in Souburg zuid. Na oplevering van de gymzaal aan de Braamstraat kan deze worden afgestoten. Op de huidige locatie van de gymzaal de Tweemaster wordt de nieuwe school Tweemaster-Kameleon gerealiseerd. De huidige gymzaal en school wordt dus voorafgaand aan de nieuwbouw gesloopt. Het resultaat van deze ontwikkeling (op middellange termijn) is de sloop van 1 gymzaal (Tweemaster), 1 sportzaal (van Duyvenvoorde), een voormalige kleuterschool (vml. Gebouw Braamstraat) en de nieuwbouw van 2 nieuwe scholen en 1 nieuwe, duurzame en energiezuinige gymzaal.

Vervangende nieuwbouw Baskensburg Vervangende nieuwbouw voor sporthallen Baskensburg levert veel efficiencywinst en kostenbesparing op. Het niet kunnen splitsen van de huidige zalen in kleinere delen, de slechte staat van het pand en de hoge energielasten betekenen een groot effect als hiervoor nieuwe, duurzame en flexibeler in te zetten voorzieningen voor in de plaats komen. Voor de sporthallen Baskensburg wordt daarom voorgesteld om 2 nieuwe vervangende accommodaties te realiseren: een sporthal in Groot Lammerenburg (Weyevliet) en een sportzaal in het Centrum (Scheldekwartier). Het directe effect hiervan is een besparing van 5 zaaldelen met instandhouding van de benodigde capaciteit en voorzieningen voor de huidige gebruikers. 4 zaaldelen doordat direct 4 gymzalen kunnen worden gesloopt/afgestoten en 1 zaaldeel door in het Scheldekwartier geen sporthal maar een sportzaal terug te bouwen. Het financiële effect is nog groter omdat hoge onderhoudskosten voor de huidige, verouderde accommodatie wordt uitgespaard en een efficiënter gebruik van de nieuwe voorzieningen ontstaat. Concreet betekent dit dat na de realisatie van deze twee nieuwe voorzieningen, de scholen in deze wijken voor hun gymlessen terecht kunnen in deze nieuwe sportaccommodaties waardoor de gymzalen De Omnibus, De Vlieger, De Branding en de Frans Naerebout kunnen worden afgestoten.

De sportverenigingen die momenteel gebruik maken van de sporthallen Baskensburg worden verspreid over beide nieuwe accommodaties waarbij samen met deze verenigingen een nieuw rooster zal moeten worden opgesteld. Sportzaal Centrum Voor het centrum ligt voor de realisatie van deze nieuwe accommodatie een nauwe relatie met de onderwijshuisvestingsplanning voor deze wijk. Vanuit de gedachte dat een nieuwe onderwijsvoorziening in het Scheldekwartier wordt gerealiseerd als vervanging van bestaande scholen in het centrum is het wenselijk om de benodigde voorziening voor bewegingsonderwijs (gymzaal, investering vanuit onderwijs) naar deze locatie te verplaatsen. Om echter alle gebruikers uit de twee sporthallen Baskensburg een alternatieve 13

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

voorziening te kunnen bieden, wordt in voorliggend plan voorgesteld om de gymzaal die benodigd is voor primair onderwijs, ‘op te plussen’ naar een sportzaal (‘plus’ opgenomen in de kadernota 2022). Het gebruik voor onderwijs (met name overdag) past uiteraard ook in een grotere sportzaal (2 gymzalen) en het gebruik voor diverse verenigingen voor training en wedstrijden (met name in de weekenden en avonden) vraagt om de grotere afmetingen van een sportzaal. Uitgaande van een deelbare sportzaal is het ook mogelijk dat de sportzaal tegelijk aan 2 partijen wordt verhuurd. Besluitvorming over de nieuwe school en de gymzaal in het Centrum/Scheldekwartier is voorzien in september van dit jaar. In voorliggend plan wordt uitgegaan van de investeringsplanning in de huidige begroting en het SHP en wordt ingezet op realisatie van de sportzaal in 2023. Uitgangspunten Sportzaal Scheldekwartier:  Bestemd voor gebruik door basisscholen de Branding, Ichtus en de Frans Naerebout t.b.v. het bewegingsonderwijs (locatie bewegingsonderwijs en functie speellokaal)  Biedt ruimte aan kleinere zaalsportsportverenigingen (o.a.

volleybal, badminton etc) die nu gebruik maken van één van de sporthallen Baskensburg  Is in meerdere zaaldelen op te splitsen  Voldoende goed bereikbare parkeergelegenheid aanwezig in Machinefabriek, Scheldeplein  Krijgt een basisuitvoering, zonder (of met een zeer beperkte) tribune/kantine faciliteit  De locatie in het centrum maakt het logisch dat rest-uren (in avonden en weekenden) ook vanuit cultuurorganisaties zouden kunnen worden ingevuld  Investering (aanvullend bovenop investering gymzaal vanuit onderwijs) op basis van normbedragen: 2.000.000 Sporthal Weyevliet Voor een belangrijk deel van de gebruikers van de huidige 2 sporthallen Baskensburg is een sportzaal zoals in het Scheldekwartier niet toereikend. Deze sporten kunnen door hun veldafmetingen alleen plaatsvinden in een sporthal (o.a. zaalvoetbal, korfbal). Dit is vanuit zowel trainings- als wedstrijddoeleinden noodzakelijk. Verder is het wenselijk om deze nieuwe sporthal uit te rusten met voldoende tribune faciliteiten. Een aantal verenigingen die nu gebruik maken van de Baskensburg 1 ontvangen met grote regelmatig grote aantallen supporters op de tribune. (o.a. Groene Ster Vlissingen en BC Vlissingen). De huidige sporthal Baskensburg 1 vervult in Vlissingen de functie als accommodatie voor grotere sportevenementen en toernooien. Voldoende tribune faciliteiten en een horeca functie zijn daarvoor wenselijk.

De bereikbaarheid van deze nieuwe accommodatie moet goed zijn omdat deze door veel sportverenigingen van buiten Vlissingen (met dus veel publiek) wordt bezocht. De piek van de parkeerbelasting zal in het weekend liggen. De locatiekeuze Weyevliet sluit zowel op het gebied van parkeermogelijkheid als op het gebied van ontsluiting en bereikbaarheid hierop aan. De parkeerbelasting vanuit de voortgezet onderwijs scholen ligt op de werkdagen overdag waardoor huidige parkeerfaciliteiten optimaal kunnen worden gebruikt. Verder zal de sporthal Weyevliet overdag worden ingezet als locatie bewegingsonderwijs voor basis en voortgezet onderwijs. De locatie Weyevliet is voor een nieuwe sporthal als gedeeltelijke vervanging van sporthallen Baskensburg het meest ideaal. Namelijk: centraal gelegen in het verzorgingsgebied voor de scholen voor basisonderwijs, dichtbij scholen voortgezet onderwijs en optimale bereikbaarheid, waardoor verkeersoverlast voor Vlissingen wordt beperkt. Uitgangspunten Sporthal Weyevliet: De nieuwbouw (1 sporthal met totaal 3 zaaldelen) wordt gerealiseerd ten behoeve van een aantal gebruiksfuncties: 14

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

  



Gebruik (2 zaaldelen overdag) voor bewegingsonderwijs voor scholen basisonderwijs (PO) in Groot Lammerenburg (Omnibus, Wissel, Graaf Jan van Nassau) Gebruik (1 zaaldeel overdag) voor bewegingsonderwijs scholen voortgezet onderwijs (VO) in Groot Lammerenburg (Scheldemond + CSW) Gebruik trainingen (beperkte competitie sportverenigingen (hele zaal, evt. in 3 delen, weekdagen middag en avond). Verzorgingsgebied gebruikers heel Vlissingen (gebruik deels voor competitie doeleinden: verzorgingsgebied ook gasten van buiten Vlissingen) Gebruik wedstrijden (met name hele zaal, weekend m.n. zaterdag) verzorgingsgebied heel Vlissingen en tegenstanders van buiten Vlissingen.

Argumenten voor het realiseren van een sporthal op locatie Weyevliet  Afstand tot onderwijsaccommodaties en loopafstanden o In verband met de kwantiteit en dus kwaliteit van het bewegingsonderwijs en de veiligheid van leerlingen is het van groot belang dat de afstand tot de accommodatie voor bewegingsonderwijs vanuit de scholen zo klein mogelijk is. o Vanuit bovenstaande inzetten op een zo’n klein mogelijk loopafstand in plaats van denken vanuit een maximale loopafstand. Doel moet zijn: streven naar minimale loopcirkels voor scholen. o Zorgen voor een centrale locatie van de locatie voor bewegingsonderwijs t.o.v. onderwijsgebruikers. Locatie Weyevliet zorgt voor kleinste loopcirkel voor alle betreffende scholen (PO+VO). 

Relatie Strategisch huisvestingsplan Onderwijs Vlissingen (SHP) o In het SHP wordt Weyevliet voor de toekomst als de meest logische locatie aangewezen voor de evt. realisatie van een brede school primair onderwijs in de wijk Groot Lammerenburg. De locatie Weyevliet is daarmee ook de locatie die het beste aansluit bij toekomstige onderwijs ontwikkelingen



Bereikbaarheid en centrale ligging accommodatie o Gebruik als accommodaties voor grotere (sport) evenementen en evt. andere evenementen. De nieuwe sporthal zal ook de rol vervullen van de grootste sportaccommodatie in Vlissingen (visitekaartje) die daardoor ook met in beeld zal zijn voor grotere sportevenementen (o.a. ook wedstrijden Groene Ster en BC Vlissingen) en daarmee ook de accommodatie die het meeste wordt bezocht door hoog spelende teams van elders en evt. media aandacht die daar mee gepaard kan gaan. Locatie Weyevliet is door de centrale ligging en goede bereikbaarheid ideaal daarvoor.



Delen van voorzieningen met het onderwijs o Het sportgebruik is qua parkeervoorzieningen complementair aan het onderwijsgebruik. Onderwijs kent een piek op weekdagen overdag en voor sport is dat ’s avonds en met name in het weekend (zaterdag). Voordeel hiervan is dat huidige voorzieningen voor het parkeren optimaal (dubbel) gebruikt kunnen worden en niet dubbel aangelegd hoeven te worden.

Argumenten voor vervanging sporthallen Baskensburg  Onderwijs technisch voldoet de accommodatie niet meer aan een hedendaagse inspirerende en uitdagende leeromgeving voor het bewegingsonderwijs. o Noodzakelijke voorzieningen en toestellen zijn gedateerd of niet of onvoldoende aanwezig. De slechte akoestiek is een grote beperking tijdens onderwijslessen. De sporthallen voldoen derhalve niet aan de maatstaven

15

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen













zoals gesteld voor onderwijsgebouwen in het SHP 2020-2039 (zie o.a. hfdst. 2.2 t/m 2.4 Kwaliteit onderwijshuisvesting). Sporttechnisch voldoet de accommodatie niet meer aan het bieden van een hedendaagse inspirerende en uitdagende sportomgeving voor een moderne sportorganisatie of vereniging. o Toestellen en materialen zijn oud en de accommodatie is sterk gedateerd, inrichting is defect en vanwege leeftijd niet volledig meer te vervangen/herstellen. Douches en kleedkamers zijn in matige staat van onderhoud, de houten sportvloer is nog beperkt te onderhouden en dient op afzienbare termijn te worden vervangen. Het complex is bij wekelijkse sportwedstrijden met bezoekende teams van elders al lang geen visitekaartje meer voor de gemeentelijke Vlissingen. Exploitatie technisch (ruimtelijk): moderne sporthallen zijn door akoestische scheidingswanden in 3 zalen (formaat gymzaal) te verdelen. Exploitatie technisch betekent dit dat in 2 sporthallen 6 groepen/klassen tegelijkertijd bewegingsonderwijs kunnen krijgen of kunnen sporten. o Deze scheidingswanden ontbreken in de sporthallen Baskensburg waardoor slechts twee groepen/klassen tegelijkertijd les kunnen krijgen, met daarnaast alle negatieve akoestische gevolgen voor docenten. Het aanbrengen van deze scheidingswanden is (kosten) technisch niet realistisch.

o De sporthallen voldoen hierdoor ook niet aan uitgangspunten van een optimaal multifunctioneel gebruik (hfst 2.3 SHP 2020-2039 en projectplan Revitalisering gemeentelijke accommodaties) Exploitatie technisch (kosten): de kosten aan onderhoud en renovatie van dit gebouw uit 1967 zijn voor komende jaren zeer aanzienlijk. Dit komt mede doordat het grotere onderhoud de afgelopen jaren met het oog op mogelijke renovatie en/of nieuwbouwplannen zijn uitgesteld. Duurzaamheid: de sporthallen voldoen niet aan de huidige normen voor duurzaamheid. Het gebouw heeft nauwelijks vloer-, wand- en dakisolatie. Technische installaties zijn gedateerd. Gevolgen zijn o.a. een zeer hoog energieverbruik en een slechte te regelen binnenklimaat. Veiligheid: begin 2000 zijn de houten spanten van de sporthal bekleed met kunststofplaten omdat deze waren aangetast door houtrot. Inspectie hiervan heeft niet meer plaatsgevonden. Sporthal voldoet niet meer aan veiligheidsnormen voor geluid en klimaat- en luchtbehandeling etc.. Huidige locatie zorgt voor beperking van een optimale bezetting. De sporthal ligt perifeer ten opzichte van alle onderwijslocaties. Het gebruik van onderwijsdoeleinden overdag is daardoor beperkt tot het voortgezet onderwijs. Dit vanwege o.a. grotere loopafstanden die worden gehanteerd voor het VO. Gebruik door PO is niet mogelijk.

Gevolg hiervan is dat bezetting overdag slecht is en daarnaast dat er te veel onderwijs/sport capaciteit (omvang van 4 gymzalen) onnodig in stand moeten worden gehouden. Zie hierin relatie met punt 3.

Het bovenstaande maakt dat handhaven en renoveren van de sporthallen Baskensburg niet als een wenselijke oplossing wordt gezien. Voorbereiding en planvorming Om het terugbrengen van de overcapaciteit t.b.v. de taakstelling te bereiken en hiervoor dus 2 nieuwe ontwikkelingen in gang te zetten, zal zo spoedig mogelijk gestart moeten worden met de voorbereiding. In de financiële doorrekening in hoofdstuk 5 zijn op basis van normbedragen de investeringen opgenomen inclusief voorbereidings- en begeleidingskosten. Deze investeringen zullen worden opgenomen in de begroting als dit plan wordt vastgesteld. Hoe sneller de nieuwe voorzieningen gerealiseerd zijn, hoe sneller ook het afstoten van diverse accommodaties op de middellange termijn kan plaatsvinden. In 16

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

bijgevoegd overzicht waarin dit plan per accommodatie en per jaar is weergegeven, wordt dit effect inzichtelijk gemaakt. Multifunctioneel en ruimte voor doorontwikkeling Bij de voorbereiding en planvorming voor de sporthal in Weyevliet en de sportzaal in het centrum van Vlissingen zal niet ‘slechts’ gekeken worden de benodigde capaciteit en voorzieningen voor sport en bewegingsonderwijs. Het is niet de bedoeling en ook niet financieel mogelijk om grote buurtcentra met ruimte voor sport te realiseren. Wat wel onderzocht zal worden is of de verschillende ruimtes in de sportaccommodaties zo in te richten zijn dat ze voor diverse activiteiten kunnen worden ingezet, ook voor bijv. welzijns- en cultuuractiviteiten. Daarbij moet gedacht worden aan bijv. een kantine maar ook andere algemene ruimtes en uiteraard de zaaldelen zelf. Hoe flexibeler deze accommodaties inzetbaar zijn, hoe beter de exploitatie kan zijn. Bovendien ligt hier een kans om op termijn andere verouderde welzijns- en cultuuraccommodaties af te stoten als de gebruikers hiervan hun intrek kunnen nemen in de nieuwe accommodaties. Een ander aspect waar bij de planvoorbereiding nadrukkelijk aandacht voor zal zijn, is de locatie, oriëntatie en aanpasbaarheid van de nieuwe gebouwen in relatie tot de toekomstplannen uit o.a. het SHP.

De locatie en oriëntatie van de sportzaal in het centrum is afhankelijk van besluitvorming dit najaar over de brede school ontwikkeling en is naar verwachting dus snel concreet te maken. Voor de ontwikkeling van een sporthal in Weyevliet moet verder in de toekomst gekeken worden mogelijk in combinatie met vervangende nieuwbouw voor bewegingsonderwijs voor Scheldemond maar ook voor het scenario dat op diezelfde locatie op lange termijn de nieuwbouw voor de scholen Omnibus en De Wissel plaats zou vinden. De maatregelen waaronder de nieuwbouw van (multifunctionele sport-)accommodaties zijn nodig om binnen de gestelde uitvoeringstermijn van 5 jaar de taakstelling te halen. Dat betekent dat niet gewacht kan worden op andere ontwikkelingen uit bijv. het SHP. Om toch geen spijt te hebben op het moment dat bijv. een nieuwe schoolontwikkeling concreet wordt op de locatie Weyevliet, zal onderzocht worden of de binnen dit project opgenomen nieuwe ontwikkelingen modulair kunnen worden gemaakt. Modulair om in of uit te kunnen breiden maar ook modulair om van functie te wisselen als dat nodig is.

Afstoten, opgenomen in jaarplan 2020 Voor de volledigheid wordt gestart met een overzicht van de maatregelen m.b.t. de accommodaties die al in het vastgestelde jaarplan 2020 zijn opgenomen maar waarvan de uitvoering nog loopt:       

17

Verkuil Quakkelaarstr 107 wordt afgestoten door verkoop, geen verdere onderhoudsactiviteiten. Verkuil Quakkelaarstr 109 wordt afgestoten door verkoop, geen verdere onderhoudsactiviteiten. Wijkcentrum de Zwaan wordt afgestoten door verkoop, geen verdere onderhoudsactiviteiten Wijkcentrum Mae Uku wordt afgestoten door erfpacht, geen verdere onderhoudsactiviteiten. Westerzicht 64 wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden. Westerzicht 66, wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden. Het Palet wordt afgestoten door sloop, geen verdere onderhoudsactiviteiten.

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Voor meer achtergrond over de hierboven beschreven accommodaties wordt verwezen naar het jaarplan 2020, door de raad vastgesteld op 2 juli 2020. Voornoemde maatregelen zijn inmiddels financieel verwerkt in de (restant)taakstelling en bestemmingsreserve.

Te behouden accommodaties inclusief uitvoering onderhoudswerkzaamheden MJOP en verduurzaming. Aanvullend voor de korte termijn worden de volgende maatregelen voorgesteld:          

Openwijkschool De Combinatie: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en eventuele verduurzamingsmaatregelen. Openwijkschool Het Kroonjuweel: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en eventuele verduurzamingsmaatregelen. Wijkcentrum de Kwikstaart: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en eventuele verduurzamingsmaatregelen. Het Bolwerk: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en eventuele verduurzamingsmaatregelen. Sporthal De Belt: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en eventuele verduurzamingsmaatregelen. Gymzaal Paauwenburg: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en eventuele verduurzamingsmaatregelen. Tuinstraat 10 (woonwagen): behouden, onderhoudsactiviteiten voor tijdelijke instandhouding conform MJOP. Zaaihoekweg 11 (woonwagen): behouden, onderhoudsactiviteiten voor tijdelijke instandhouding conform MJOP. Zaaihoekweg 15 (woonwagen): behouden, onderhoudsactiviteiten voor tijdelijke instandhouding conform MJOP. Nieuwe Zuidbeekseweg 24 (woonwagen): behouden, onderhoudsactiviteiten voor tijdelijke instandhouding conform MJOP.

Monumenten:  Kerktoren Ritthem: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en de eventuele verduurzamingsmaatregelen.  Kerktoren Souburg: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en de eventuele verduurzamingsmaatregelen.  Kerktoren Vlissingen Centrum: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en de eventuele verduurzamingsmaatregelen.  Oranjemolen: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en de eventuele verduurzamingsmaatregelen.  Molen de Pere: behouden, onderhoudsactiviteiten conform MJOP en de eventuele verduurzamingsmaatregelen.

Afstoten korte termijn   

18

Flamingoweg 51 wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden. Voor de WAD wordt vervangende huisvesting gezocht (intergemeentelijk). Bibliotheek Het Spui (taakstelling Bibliotheek) wordt afgestoten door verkoop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden. Gymzaal de Tweemaster wordt afgestoten door sloop. Er worden geen verdere onderhoudsactiviteiten uitgevoerd in verband met de sloopwerkzaamheden. Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

 

Razzmatazz wordt afgestoten door verkoop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden. Interesse getoond om het pand aan te kopen van de gemeente. Zuidwateringstraat 12 wordt afgestoten en her ontwikkeld. Er vinden geen onderhoudsactiviteiten plaats.

Maatregelen middellange termijn: Overige accommodaties De accommodaties die voorzien worden om op middellange af te stoten staan hieronder nader gespecificeerd:  Dreesstraat 2 en Fysio Bossestraat wordt afgestoten en her ontwikkeld. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Falckstraat 2 wordt afgestoten en her ontwikkeld. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Falckstraat 4 / Gerbrandystraat 1 wordt afgestoten en her ontwikkeld. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Poppodium De Piek1 wordt afgestoten door verkoop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Hellebardierstraat 15 wordt afgestoten door verkoop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Scouting Gerbrandystraat 115, wordt afgestoten door verkoop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Sporthal Baskensburg als totaal wordt afgestoten en her ontwikkeld. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Gymzaal Th. Thijssen wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Gymzaal De Branding wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Gymzaal F. Naerebout wordt afgestoten en her ontwikkeld. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Gymzaal Omnibus (Houtuijn) wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.  Gymzaal de Vlieger wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.

 Sportzaal van Duyvenvoorde wordt afgestoten door sloop. Het pand wordt tijdelijk in stand gehouden.

Maatregelen Lange termijn: tarieven Voor de meeste accommodaties zijn de integrale kosten (directe en indirecte kosten) (veel) hoger dan de huur die hiervoor wordt gevraagd. Een complicerende factor hierin is de bezetting van de diverse accommodaties. De tarieven kunnen per uur de kosten wel dekken maar als de accommodatie voor te weinig uren verhuurd wordt, is het saldo alsnog negatief. Dit aspect van het accommodatiebeheer wordt meegenomen in het afstoten van een deel van onze accommodaties en het herhuisvesten van onze gebruikers naar de nieuwe en te handhaven accommodaties (verwachte verbetering van de bezettingsgraad tot ca 50-70% gemiddeld, hoger naarmate grotere accommodatie).

1

Uit Kadernota 2022: “Het pand aan de Hellebardierstraat 11-13 wordt nog van 1 september 2021 – 1 september 2023 in bruikleen gegeven aan Stichting Podium de Piek Vlissingen. In 2022 wordt een onderzoek uitgevoerd door een externe partij naar de structurele mogelijkheden om podium de Piek een nieuwe plek te geven in”

19

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

Een ander aspect is de tariefontwikkeling. In afgelopen jaren zijn de tarieven tussen welzijn en sport verschillend ontwikkeld. In 2015 zijn de tarieven voor sport met 33% verhoogd. Deze zelfde stijging is niet doorberekend aan de welzijns- en cultuuraccommodaties en het is bovendien (effect maatregelen en ontwikkeling) nog onduidelijk wat de stijging extra inkomsten op zou kunnen leveren. Het verdient de voorkeur om op lange termijn (na uitvoeringstermijn van 5 jaar) het gehele stelsel aan subsidies en huur van onze accommodaties te herstructureren zodat een eenvoudiger en rechtvaardiger systeem van kosten en inkomsten ontstaat. Een concreet voorstel hiertoe volgt te zijner tijd en valt nu buiten de uitvoeringstermijn van dit project. In een voorstel m.b.t. de herstructurering zal ook een heroverweging en verdere uitwerking van Diensten van Algemeen (economisch) Belang moeten worden betrokken. Vanwege het grote effect van de voorgestelde maatregelen, de onduidelijkheid m.b.t. enkele (autonome) ontwikkelingen en de uiteindelijke resultaten aan het einde van de uitvoeringsperiode, wordt voorgesteld deze opgave pas na afronding van dit project op te pakken.

20

Accommodatieplan op hoofdlijnen, gemeente Vlissingen

3. De gebruiker centraal: hoe nemen we iedereen mee? Na vaststelling van dit plan, worden alle gebruikers geïnformeerd over de maatregelen. Dit doen we waar mogelijk in een (digitale) bijeenkomst met meerdere gebruikers, waar nodig vindt individueel overleg plaats met specifieke gebruikers en/of specifieke accommodaties. In deze bijeenkomsten wordt het plan toegelicht en kunnen we in eerste gesprek over de maatregelen. De richting (wat) is met de vaststelling van dit plan door de raad bepaald. De hoe-vraag wordt samen met de gebruikers in de komende periode beantwoord.

Verkoop en sloop Waar het maatregelen op korte termijn betreft, zal dit veelal vorm krijgen door individuele gesprekken over de voorgestelde verhuizing, de alternatieven die beschikbaar zijn, wat er nodig is om deze beweging mogelijk te maken en tot slot worden afspraken gemaakt over wie wat doen en over de termijn waarbinnen dit plaats gaat vinden. Bij voorgenomen verbouw en verduurzaming van te handhaven accommodaties wordt samen met de huidige gebruikers en de nieuwe gebruikers die van elders komen, een plan per accommodatie gemaakt over wat, wanneer en door wie wordt gedaan. Het basisonderhoud en grote verbouwingen worden uiteraard door de gemeente, conform het aanbestedingsbeleid uitgevoerd. Kleinere aanpassingen, specifieke wensen van sommige gebruikers kunnen wellicht in overleg door deze gebruikers zelf worden uitgevoerd. Dat scheelt (frictie)kosten waarbij wellicht meer met minder te realiseren is: “Blijft de gemeente het gras maaien bij een accommodatie of worden er afspraken gemaakt over de aanschaf van een grasmaaier en onderhoud door de gebruiker?” Bij sloop en vergroening worden niet alleen gesprekken gevoerd met de huidige gebruikers maar zal ook de directe omgeving worden benaderd om mee te denken over het gebruik van de vrijkomende locatie. Een nieuwe, groene plek in de buurt draagt bij aan de leefbaarheid en blijft wellicht een plek om te ontmoeten.