12. CDA - betoog begroting 2024

Vz. "Een gemiddeld mens verdrinkt niet in een rivier met een gemiddelde diepte van 1 meter, maar in een rivier met gemiddelde diepte van 10 centimeter en een aantal diepe plekken." Het CDA wil deze beschouwing beperken tot een beschouwing op de nog steeds benarde financiële positie en beperkte mogelijkheden van onze gemeente. Ook een artikel 12-gemeente moet in zijn totaliteit maximaal kunnen doen wat vergelijkbare gemeenten gemiddeld ook kunnen (met de reguliere algemene uitkering en de eigen inkomsten). Er moet sprake zijn van een gelijke of vergelijkbaar voorzieningencapaciteit. Vanaf 2014 wordt de begroting van Vlissingen nauwkeurig vergeleken met andere gemeenten en met de normen van het gemeentefonds. Het knelpunt is na al die jaren nu wel duidelijk: de hoge uitgaven in het sociaal domein. Volgens de normen moet in het sociaal domein nog steeds, en fors bezuinigd worden.

Maar waarom wordt niet gekeken hoeveel Vlissingen voor haar taken nodig heeft? Hoeveel geld heeft Vlissingen nodig om dat te doen voor onze inwoners wat andere gemeenten ook kunnen doen? Als Orionis hetzelfde beleid uitvoert voor 2 andere gemeenten en die gemeenten kunnen het gewoon betalen, dan ligt het toch niet aan het beleid, of alleen aan het beleid? En is het niet zo, dat het sociale beleid bij de andere gemeenten ruimhartiger is? En geldt dat niet voor alle beleidsterreinen? Cultuur, straten- wegen, gebouwen, groen, sport? Waar eten we in Vlissingen met een bestek van goud? Wat doen wij op een niveau wat niet meer gepast is? We zijn al meer dan 10 jaar aan het bezuinigen en nog steeds is het niet genoeg. We doen onderhoud op een niveau wat straks, wie weet wanneer, om een inhaalslag vraagt. Vervangingen stellen we uit. Met alle gevolgen en extra kosten van dien. En ook is er geen zicht op een terugkeer naar een redelijk OZB-tarief. Het college heeft het voornemen, waarschijnlijk in opdracht van de artikel 12 inspecteur, om de exploitatiebudgetten nog eens door te nemen op zoek naar financiële ruimte. En mocht er, op basis van een analyse van de jaarrekeningen, nog ruimte gevonden worden, moet ook de vraag gesteld worden: is het over omdat er te veel is begroot? Of ..

is er geld over omdat we de uitvoeringscapaciteit niet hadden om het op tijd en op het noodzakelijke niveau uit te voeren? Is het niet beter om eens andersom te kijken: wat moeten wij doen, op welk niveau moet dat gedaan worden en wat kost dat dan? Precies de volgorde van de vragen in de begroting: wat willen we bereiken, wat gaan we doen en wat mag dat kosten. Als gemeente hebben wij de plicht om in totaliteit maximaal te doen wat vergelijkbare gemeenten gemiddeld ook kunnen met de reguliere uitkering uit het gemeentefonds. En de financiële verhoudingswet regelt dat we daarvoor voldoende middelen moeten krijgen. In plaats van ons blind te staren op de cijfers uit de administratie en die in een excelletje te vergelijken met de verdeelnormen, of andere gemeenten, vindt het CDA het tijd om na 10 jaar fors bezuinigen, eens te kijken of Vlissingen maximaal doet, kan doen, wat anderen gemeenten ook kunnen. Wordt het, na al die jaren van uitknijpen niet eens tijd om te kijken of er toch geen sprake is van een oorzaak buiten onze invloedssfeer? Dat de oude verdeling van het gemeentefonds voor Vlissingen niet passend was is, bleek wel uit de laatste herverdeling.

Maar dit betekent niet zondermeer dat Vlissingen met de nieuwe verdeling wel een passende bijdrage krijgt. Passend bij de Vlissingse situatie. Passend bij de diepte van onze rivier. En dit antwoord kan niet gegeven worden door alleen een cijfervergelijking in excel. Hiervoor is ook nodig dat hard gemaakt moet worden op welke beleidsvelden, op welke taakvelden, Vlissingen in de praktijk een boven gemiddeld uitvoeringsniveau heeft. Wat doen we teveel of te ruimhartig, wat kan minder. En vz., het CDA kan dat beleidsterrein, die taken, en zeker in het sociale domein, niet aanwijzen. Het CDA hoopt en verwacht dat in het komende Inspectierapport de artikel 12-inspecteur antwoord geeft op de vraag welk beleid, welke taken, Vlissingen op een te hoog niveau uitvoert en waar het wel een tandje minder kan. Als je meer monden te voeden hebt, heb je meer geld nodig dan iemand die minder monden te voeden heeft. Want vz, een gemeente is er om geld uit te geven, om de goede dingen goed te doen op een niveau wat andere gemeenten ook kunnen doen. Allemaal in het belang van onze inwoners, voor nu en voor de toekomst. Slechts een vraag voor het debat: Bent u het met het CDA eens dat het college, samen met de artikel-12-inspecteur meer moet kijken naar de praktijk: -

welk beleid hebben wij te ambitieus vastgesteld, laten we te ruimhartig uitvoeren; welke taken doen we te veel in vergelijking met de andere gemeenten?

Vergelijk het niveau van het beleid en niet alleen naar het niveau van de lasten. Als het je taak is om monden te voeden, is het logisch dat je meer geld nodig hebt wanneer er meer monden te voeden zijn.

Marin de Zwarte CDA Vlissingen