01192023 Q&A vragen 3.3 compleet

MEMO GRIFFIE AAN

: Raadsleden, collegeleden

DATUM: 19-01-2023

VAN

: Griffie

Betreft

: Vragen en antwoorden adviesraad (Q&A)

Beste raad- en collegeleden, Voor de commissie Algemeen & Sociaal van 19-01-2023 zijn ten aanzien van het raadsvoorstel 3.3. - Agenderingsrecht: POV Pfas de volgende vragen gesteld. De antwoorden staan in de 2e kolom. Fractie GL

Behandeld door wethouder

Onderwerp: 3.3 - Agenderingsrecht: POV Pfas Vraag 1. Waarom heeft het college van Vlissingen het niet nodig gevonden om zich tegen ‘gezuiverd water lozing’ vergunning te verzetten?

Antwoord Het gezuiverde water moet voldoen aan de lozingsnorm voor lozen op de Westerschelde (1.0 µg/l) welke wettelijk is vastgesteld. Uit eerdere onderzoeken blijkt dat dat men met de gespecialiseerde zuiveringstechnieken tot onder de detectiewaarde (0.1 µg/l ) kan terug zuiveren en deze ruim beneden de toegelaten norm valt. Nederland staat door de coördinatoren (Maarten de Hoog en Liz van Duin) ook verbonden met de Vlaamse overheid.

Fractie VVD

Behandeld door wethouder

Onderwerp: : 3.3 - Agenderingsrecht: POV Pfas Vraag 1 Volgens de onderzoekscommissie van het Vlaamsparlement moet 3M alle schade vergoeden: "Inclusief de volledige sanering en de aangerichte milieu- en gezondheidsschade" . Is dit ondertussen al verplicht en hoever is Nederland/ Zeeland hier in?

Antwoord Aangezien 3M de verantwoordelijke voor de vervuiling is, is het bedrijf wettelijk gezien verplicht om de kosten van de sanering volledig te dragen. 3M erkent zijn aansprakelijkheid en saneringsplicht. 3M zal saneren tot zo ver daar volgens het bodemdecreet nood aan is. Het Rijk en de Provincie onderzoeken en bespreken het verhalen van PFAS schade. Kijken wat juridisch mogelijk is om de PFAS-schade te verhalen en onderzoek opzetten naar claim. De opties om PFAS schade te verhalen zijn verkend en in beeld gebracht. Zodra het vervolgtraject start volgt nadere info (nog niet bekend). Met betrekking tot de gezondheidsschade wordt dit jaar een landelijk onderzoek ingesteld waarbij Zeeland extra aandacht krijgt. In dit onderzoek wordt getracht de relatie vast te leggen tussen blootstellingbronnen, bloedwaarden en gezondheidseffecten. We kunnen nu dan ook nog geen harde uitspraken doen over de geleden gezondheidsschade zeker met betrekking tot vergoeding hiervan. Mogelijk zal in de toekomst nog meer zaken aan de orde komen welke nu nog niet bekend zijn.

1a Gaat Vlissingen zich daar hard voor maken?

De PFAS problematiek is een veel groter probleem dan alleen in Vlissingen, zeker als het gaat om schade te verhalen. Dit is een zaak dat juridisch wordt onderzocht. Uiteraard zal Vlissingen, indien mogelijk, zich hard voor maken maar momenteel loopt dit onderzoek.

1b Ook bedrijven tegen op Nederlands grondgebied?

Als dit aan de orde is en juridisch aantoonbaar geldt dit uiteraard ook voor de bedrijven op Nederlands grondgebied.

2 Kunt u ook kijken of het mogelijk is tot evt schade die pas in de toekomst wordt aangetoond?

Onderzoek is nog volop gaande en PFAS problematiek en schade wordt in de huidige situatie nog onderzocht. Als in de toekomst schade gerelateerd aan PFAS daadwerkelijk kan worden aangetoond zal er wellicht juridische stappen mogelijk zijn.

2a Is er in evt gezondheidsschade ook aan te tonen welke stof dit veroorzaakt heeft?

Er zijn meer dan 10000 soorten PFAS. Er zit veel verschil in de effecten per specifiek PFAS, de een verspreid sneller, de ander is schadelijker voor de gezondheid en van velen zijn nog geen resultaten bekend. Hier wordt nog steeds onderzoek naar gedaan.

2b Kan er een schade claim op basis van lozingen worden ingediend die wordt uitgekeerd aan mensen met een aandoeningen die pas in de laatste jaren sinds de komst van deze PFAS zijn ontstaan?

Momenteel loopt er nog een juridisch onderzoek naar schade en claims. Hier kan nog geen uitspraak over worden gedaan. Tevens zal er dan nog zeker onderzoek uitgevoerd moeten worden of de aandoening PFAS gerelateerd is.

2c Deze punten zullen ook hoofdzakelijk bij andere overheden zijn maar kan Vlissingen dan wel voor zijn inwoners opkomen en zijn burgers informeren.

Met betrekking tot gezondheidsvragen kan men terecht bij de GGD, www.ggdzeeland.nl/vraag-PFAS. Hier wordt op de website binnenkort naar verwezen.

3 Sabic had een milieu vergunning voor 50 kg per jaar, is deze al aangepakt? Kan deze lozing snel naar 0 worden gebracht? Kan ook Vlissingen zich ook op dit punt hard maken voor het welzijn van zijn inwoners en de toeristische sector?

Momenteel is de Provincie Noord Brabant in overleg voor een revisievergunning voor Sabic. Die aanvraag zal worden getoetst op de actuele wet- en regelgeving waarbij alle zeer zorgwekkende stoffen (ZZS), waaronder PFAS, worden meegenomen. Sabic heeft een minimalisatieverplichting en is momenteel bezig met het onderzoeken van best beschikbare technieken. Uiteraard zal dit tijd kosten vanwege het ontwerp en realisatie van de benodigde technieken. Men is er mee bezig. Vlissingen kan in dit traject niet meer bijdragen aangezien wij niet het bevoegd gezag zijn.

3a In hoeverre kan Brabant voor de vergunning verantwoordelijk worden gehouden? Kunnen onze lokale ondernemers ook hier in gesteund worden bij schade door lozingen oa de visserij op dit moment al?

Op grond van de Wet verontreiniging oppervlaktewateren (Wvo) was het verboden zonder vergunning (afval)stoffen via een werk (riolering) in oppervlaktewateren te brengen. In 2009 is echter de Invoeringwet Waterwet in werking getreden, waarmee de Wvo-vergunning van rechtswege een vergunning op grond van de Wet milieubeheer (Wm) geworden. Het lozingsverbod voor stoffen uit de Wvo is niet overgenomen in de Wm en vervolgens in 2010 ook niet in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Daarmee worden de indirecte lozingen uitsluitend in de omgevingsvergunning of in het stelsel van algemene regels op grond van de

Wm gereguleerd. Hiervoor geldt het stelsel dat activiteiten worden vergund en voorschriften worden gesteld voor zover noodzakelijk in het belang van de bescherming van het milieu. Ten tijde van het verlenen van de vergunning aan SABIC, zijn door de Provincie Brabant lozingsnormen opgenomen voor diverse stoffen. Dit betrof met name die stoffen die bekend stonden als waterbezwaarlijk. Voor PFAS is dit niet gedaan, aangezien deze stof(groep) destijds nog niet als zodanig bekend was. Dit blijkt onder meer uit het feit dat PFAS ook pas in 2021 op de lijst van (potentiele) ZZS zijn geplaatst. Als een bedrijf, in casu SABIC, in werking is conform de vigerende omgevingsvergunning, dient ervan uitgegaan te worden dat het in werking zijn op zichzelf niet leidt tot ontoelaatbare gevolgen voor het milieu. Er is momenteel nog volop onderzoek bezig naar schade en claims en we kunnen niet inhoudelijk ingaan of claims indienen en schade verhalen überhaupt mogelijk is en dan is de vraag ook nog bij wie. Als bedrijven mogelijk schade (denken te) ondervinden van PFAS in de Westerschelde kunnen ze een mail sturen naar; pfas@zeeland.nl 4 Is er nog kans dat er een bevolkings onderzoek komt op en rond de westerschelde?

Er start dit jaar een landelijk bevolkingsonderzoek. In dit onderzoek wordt getracht de relatie vast te leggen tussen blootstellingbronnen, bloedwaarden en gezondheidseffecten.

4a Zijn de resultaten al bekend PFAS in vis, schelpdieren en ze groenten in de Westerschelde?

Vis en garnalen niet eten uit Westerschelde, Oesters en mosselen max 10/jr. Per 1 januari 2023 gelden Europese maximale productlimieten (gecontroleerd door de NVWA). Groenten uit de tuin kunnen gewoon gegeten worden. Vanuit het RIVM zijn enkel restricties bij Remours in Dordrecht en Custom Powders in Helmond.

5 Welke schade lijdt onze toeristische sector door PFAS?

Momenteel is de zwemwaterkwaliteit van de Westerschelde t.p.v. Vlissingen goedgekeurd dus heeft dit geen nadelig effect op het toerisme. Enkel het hobbymatig vangen van eigen vis/ schaal- en scheldieren wordt afgeraden.

6 Zijn de bodemkwaliteitskaarten al up to date voor PFAS in de gemeente Vlissingen?

Op 15 september 2020 is er een aparte bodemkwaliteitskaart PFAS vastgesteld. Deze wordt eens in de 5 jaar opnieuw vastgesteld en daar waar nodig zal de kaart tussentijds worden aangepast op basis van mogelijk nieuwe inzichten.