Liander - Presentatie Raad Vlieland 24-2-2025_Zwartgemaakt

Presentatie scenariostudie raad Vlieland – februari 2025

Ch Chr

– Strategisch stakeholdermanager Fryslân – consultant DEP

Het elektriciteitsnet schematisch

2

Intentieverklaring Friese Wadden

Ondertekening door betrokken partijen op 23 februari 2023

3

Netcapaciteit in storingssituatie beperkt verduurzaming Situatie • •

•

•

Nu:1 wadkabel van Vlieland naar verdeelstation Herbayum; de kabel heeft een capaciteit van 8,8 MW; Bij storing of onderhoud van wadkabel neemt een noodstroom dieselaggregaat (2,2 MW) op het eiland de elektriciteitsvoorziening over, dus: maximaal beschikbaar vermogen voor Vlieland is 2,2 MW Er is op dit moment nog beperkt ruimte voor aansluiting van grootverbruik klanten op verdeelstation Herbayum en binnen de beschikbare 2,2 MW op Vlieland. Dit geldt alleen voor levering van elektriciteit. Er is geen capaciteit beschikbaar voor teruglevering van elektriciteit.

Scenariostudie Vlieland

| Dep | Team Integraal Energiesysteem

We hebben twee vragen onderzocht Focus van vandaag: wadkabel en toekomstbestendig energiesysteem

1

Is verduurzaming zonder extra wadkabel mogelijk?

2

Wat is er op korte termijn mogelijk om de verduurzaming in te zetten?

3 4

Huidige elektriciteitsvraag Belasting in 2024

24-2-2025

De energietransitie op Vlieland kent meerdere uitdagingen met potentieel grote netimpact Netimpact van ontwikkelingen (zonder slim sturen)

Warmtetransitie naar aardgasvrij verwarmen

Lokale opwek van duurzame elektriciteit

Duurzame mobiliteit op het eiland

Verduurzaming veerdienst (impact 2,2 -16 MW)

24-2-2025

De energietransitie op Vlieland kent meerdere uitdagingen met potentieel grote netimpact Netimpact van ontwikkelingen (zonder slim sturen) 1,1- 15,9 MW

Max 5,5 MW 1,5 MWp

Warmtetransitie naar aardgasvrij verwarmen

Lokale opwek van duurzame elektriciteit

< 0,5 MW

Duurzame mobiliteit op het eiland

Verduurzaming veerdienst (impact 2,2 -16 MW)

24-2-2025

Verduurzaming gasvraag is de grootste opgave samen met de veerdienst Een kwart van de gasvraag komt van woningen, de rest van horeca en andere utiliteiten Totale energieverbruik op Vlieland in 2022 (MWh)

6823

23500

Aandeel elektriciteit

Aandeel gas

De impact van de (mogelijke) elektrificatie van de veerdienst is nog onzeker Verduurzamen binnen wadkabel kan alleen in meest optimistische scenario Tabel uit rapport van Damen

Optimistische scenario (1,1 MW) kan alleen onder volgende voorwaarden: • Kan alleen met batterijbuffer (+/- 8 MWh). • Varen op aangepaste tijden en langzamer varen. • Noodvoorziening op de schepen nodig om te varen bij onderhoud en storing.

11

24-2-2025

Zonder extra wadkabel moet noodvoorziening uitgebreid worden

Invulling noodvoorziening Opties: dieselaggregaat of duurzame brandstoffen als aardgas, groengas of waterstof

12

Benodigde maatregelen voor verduurzamen op huidige wadkabel Verduurzaming warmtevraag •

Elektrische warmtepompen en een warmtenet met warmtebuffer.

•

Met aanstuurbare elektrische warmtepompen en/of hybride warmtepompen: meer marge voor onvoorziene ontwikkelingen.

Elektrificatie veerdienst

•

Batterij, vaartijden en noodvoorziening

Extra noodvoorzieningen voor onderhoud- en storingssituatie. •

Tot 9 MW nodig op Vlieland

24-2-2025

Conclusie: Verduurzamen zonder extra wadkabel is technisch mogelijk maar voor Liander te risicovol Uit het onderzoek blijkt dat het puur technisch mogelijk is om (op lange termijn) te verduurzamen zonder wadkabel, maar dit is te risicovol vanwege: • Het vraagt diverse aanpassingen m.b.t. de veerdienst. Deze keuzes worden later gemaakt. Ook hier geldt dat er dan een aanzienlijke vertraging optreedt als er alsnog een wadkabel moet worden aangelegd.

• Een deel van de benodigde maatregelen vragen om aansturing "achter de meter". Hierop kan de netbeheerder en gemeente nu niet sturen;

• Er is weinig ruimte voor onvoorziene ontwikkelingen of ontwikkelingen die niet slagen. Als er daardoor alsnog een wadkabel moet worden aangelegd levert dit aanzienlijke vertraging op;

24-2-2025

We hebben twee vragen onderzocht Focus van vandaag: wadkabel en toekomstbestendig energiesysteem

1

Is verduurzaming zonder extra wadkabel mogelijk?

2

Wat is er op korte termijn mogelijk om de verduurzaming in gang te zetten?

3 4

Op korte termijn kan Vlieland al verduurzamen Oplossingen die ruimte kunnen bieden op korte termijn

Besparen en isoleren

Vraag verplaatsen

Plaats opwek Aanstuurbare warmtesystemen bij verbruik

Aanstuurbare laadpalen