Bijlage 1 Rapportage Scanner Vlieland_Zwartgemaakt

De respondenten geven ook aan dat het goed zou zijn als hier meer op wordt ingezet, en dat dit structureel wordt gedaan. Een aantal omgevingsfactoren vergroten juist de kans op middelengebruik, dat zijn risicofactoren. Laat buiten rondhangen en feestjes zonder toezicht zijn voorbeelden van risicofactoren. Uit de Scanner blijkt dat jongeren laat buiten rondhangen en dat er feestjes zijn zonder ouderlijk toezicht. Hiermee zijn er nog omgevingsfactoren waar op kan worden ingezet om het middelengebruik onder jongeren te verminderen. Draagvlak voor preventie Hoewel zowel professionals als inwoners op Vlieland over de hele linie flink alcoholgebruik signaleren en onder sommige groepen ook drugsgebruik, zegt men over het algemeen weinig problemen te ervaren door dit gebruik. Bij een deel van de inwoners lijkt er dan ook weinig tot geen draagvlak te zijn voor een aanpak alcohol- en drugspreventie. Ideeën over het beperken van de beschikbaarheid van alcohol of het creëren van alcoholvrije omgevingen voor kinderen stuit bij hen dan ook op weerstand en onbegrip. Zij vinden alcoholgebruik de eigen verantwoordelijkheid en zien geen heil in overheidsbemoeienis. Of men denkt simpelweg dat het toch niet zal werken. Er is wel (meer) draagvlak voor preventie onder professionals en inwoners van 27 – 40 jaar die jonge kinderen hebben.

Het ligt dan ook voor de hand om met deze groep(en) te starten voor een aanpak op het eiland. Samenwerking Er is nog geen stevige samenwerkingsstructuur rond alcohol- en drugspreventie of structurele afstemming tussen professionals, anders dan het één op één bespreken van signalen. Sinds eind februari is er wel een overleg tussen een aantal partijen om activiteiten voor de jeugd op elkaar af te stemmen. Ook is er al een bestaand handhavingsoverleg. Om aan de slag te gaan met alcohol- en drugspreventie is het aan te bevelen om een stevige samenwerkingsstructuur op te zetten. Daarvoor bestaat onder de professionals zeker draagvlak. Verschillende partijen worden genoemd als participant, zowel vanuit de hoek van welzijn, zorg, veiligheid als maatschappelijke partners. Verslavingskunde Noord Nederland (VNN) wordt weinig genoemd als samenwerkingspartner, terwijl 6

Zie ook: Over Opgroeien in een Kansrijke Omgeving - Trimbos-instituut

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

23

deze organisatie een rol kan spelen op zowel preventief vlak als in de toeleiding naar zorg. De gemeente zou het voortouw moeten nemen in het tot stand brengen en faciliteren van werkbare samenwerkingsstructuren en deze moeten faciliteren. Preventieactiviteiten De huidige beleidsnota’s op het gebied van preventie, handhaving en sport en bewegen geven een aantal aanknopingspunten voor alcohol- en drugspreventie in de praktijk. Voorbeelden daarvan zijn: • Bevorderen van een gezonde leefstijl, waaronder alcoholvermindering onder de bevolking; • Het stimuleren van de naleving van de alcoholwetgeving door alcoholverstrekkers, • Het trainen van sportbestuurders, -trainers en -begeleiders in een positieve sportcultuur. Op basis van de interviews en gesprekken lijken deze beleidsvoornemens echter niet erg bekend onder de eilanders. Het is dan ook niet duidelijk geworden hoe deze in de praktijk hebben uitgepakt. De indruk bestaat dat voor de uitvoering geen brede samenwerking is opgezet. Hoe de naleving (niet schenken onder 18, niet doorschenken bij dronkenschap, verbod op wederverstrekking) in de horeca en in de sportkantines er uitziet is niet goed duidelijk geworden. Het lijkt erop dat de leeftijdsgrens enige aandacht heeft. Het is opvallend dat aan de wettelijke taak om toe te zien op de naleving van de alcoholwetgeving geen invulling wordt gegeven door de gemeente.

De geïnterviewde professionals onderschrijven het belang van preventie. Ze denken dat het goed is als er meer wordt samengewerkt en pleiten voor deskundigheidsbevordering op het gebied van alcohol en drugs en het signaleren en bespreekbaar maken van problematiek. Gevraagd naar mogelijkheden voor preventie noemen de inwoners: voorlichting voor ouders en jongeren en meer vrijetijdsactiviteiten voor verschillende doelgroepen. De professionals noemen eveneens voorlichting voor ouders en kinderen en zien dit als belangrijk instrument in bewustwording van risico’s en het geven van handvatten voor de opvoeding. Eveneens zijn zij eensgezind met de inwoners als het gaat over het beperkte activiteitenaanbod voor de jongeren van 15 tot 18 jaar en de jongvolwassenen die in de horeca werken.

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

24

4. Aanbevelingen De gemeente Vlieland heeft aangegeven aan de slag te willen met een aanpak alcohol- en drugspreventie. Voor het slagen van een aanpak is draagvlak nodig, zowel onder de betrokken professionele organisaties als de inwoners van de gemeente. Daarnaast is het nodig dat alle betrokken partijen bewust zijn van de (schadelijke) gevolgen van een hoog alcohol- (en drugs) gebruik. Het creëren van draagvlak en bewustwording vraagt om een duurzame investering vanuit de gemeente met haar lokale partners. Alleen dan zal een aanpak alcohol- en drugspreventie op Vlieland een kans van slagen hebben. Uit de Scanner blijkt dat Vlieland een alcoholrijke omgeving is waar van jong tot oud iedereen regelmatig in aanraking komt met alcohol. Vele eilanders werken in de horeca en/of de toerismesector, waardoor zij bijna dagelijks in aanraking komen met alcohol. Bewoners van Vlieland zien alcohol en drugs pas als een probleem wanneer het tot overlast leidt. Er lijkt weinig probleembesef te zijn over de verdere schadelijke gevolgen van alcohol en drugs, bijvoorbeeld op de gezondheid. Alcohol wordt gezien als onderdeel van het leven, en er lijkt weinig bereidheid te zijn om te minderen met het alcoholgebruik. Bovendien vinden de eilanders dat de verantwoordelijkheid over het alcoholgebruik bij de drinker zelf ligt. En dus niet bij de gemeente of andere organisaties.

Op basis hiervan en op grond van de resultaten van de Scanner formuleren we de volgende aanbevelingen voor de gemeente Vlieland:

1. Investeer in draagvlak voor een preventiecoalitie Uit de Scanner komt naar voren dat een grote groep van de inwoners het alcohol- en drugsgebruik met name de eigen verantwoordelijkheid vinden van de gebruiker. Het is volgens hen niet aan de gemeente of andere instanties om daarop te interveniëren. Er bestaat ook een wantrouwen ten opzichte van het interveniëren door de gemeente in het leven van de bewoners. Dit maakt het starten met een preventieaanpak die zich richt op het individuele leven van de bewoners een grote stap. Wij bevelen daarom als eerste aan om te investeren in een preventiecoalitie met meerdere lokale samenwerkingspartners. Het net gestarte overleg tussen verschillende organisaties rondom vrijetijdsactiviteiten kan hiervoor een basis zijn. Waarbij wij adviseren om rond het thema alcohol en drugs ook betrokkenen vanuit het domein veiligheid aan te haken. Een goede samenwerking tussen deze partners met een gezamenlijk doel is een eerste stap om te komen tot alcohol- en drugspreventie op Vlieland. Hoewel investeren in preventie een traject is van de lange adem zijn er ook successen op de korte termijn mogelijk. Bijvoorbeeld door te investeren in deskundigheidsbevordering bij professionals en informatie over alcohol, drugs en ondersteuning op te hangen in wachtkamers.

Vervolgens kan met deze samenwerkingspartners gezamenlijk worden geïnvesteerd in het creëren van draagvlak onder inwoners. Dit kan door op een open manier samen te werken aan een gezamenlijk doel. Bij professionals en volwassenen in de leeftijd van 27 tot 40 jaar lijkt er draagvlak te zijn voor een start met alcohol- en drugspreventie voor jongeren. Op de website gezondleven.nl staan voor de gemeente meer tips voor het creëren van draagvlak onder inwoners door middel van inwonersparticipatie.

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

25

Werksessie 5 april 2023 Tijdens de werksessie op 5 april 2023 blijkt er veel draagvlak te zijn onder de professionals om in te zetten op middelenpreventie. De aanwezigen hebben aangegeven om met elkaar samen te willen werken aan alcohol- en drugspreventie. Hiermee is dit een mooie groep professionals om mee te starten op het gebied van middelenpreventie op Vlieland. Tijdens de werksessie zijn verschillende activiteiten besproken die op korte termijn al kunnen worden ingezet door de aanwezigen, zoals: het ophangen van posters als ‘zien drinken, doet drinken’, deskundigheidsbevordering van professionals over hoe zij het gesprek kunnen aangaan over alcohol en drugs en het meedoen aan Dry January.

2. Investeer in bewustwording en kennisvergroting volwassenen Op Vlieland worden door inwoners alcohol en drugs alleen als een probleem gezien wanneer er sprake is van overlast en/of een verslaving. Hiermee lijkt er weinig tot geen probleembesef te zijn als het gaat om de schadelijke gevolgen van alcohol- en drugsgebruik. Het is daarom aan te bevelen om in te zetten op bewustwording van de schadelijke gevolgen van alcohol en drugs. Wanneer inwoners de gevolgen van alcohol en drugs niet (goed) kennen is het creëren van draagvlak voor alcohol- en drugspreventie moeilijk(er). Waarbij het verspreiden van kennis over alcohol en drugs ook kan leiden tot weerstand, omdat het een ongemakkelijke waarheid kan zijn voor inwoners. Voor het creëren van bewustwording en het vergroten van de kennis zien we zowel een rol weggelegd voor de gemeente, haar samenwerkingspartners (waaronder de GGD en VNN) en ook de werkgevers op het eiland. Om bewustwording over het alcohol- en drugsgebruik en de schadelijke gevolgen onder de bewoners te vergroten kan worden gestart met het aansluiten bij landelijke bewustwordingscampagnes als NIX18, IkPas, BOB en Dranquilo. Uit de gesprekken met inwoners blijkt dat er wel inwoners zijn die hebben deelgenomen of zouden willen deelnemen aan Dry January.

Het zou dus kunnen helpen om met IkPas aan te slag te gaan en de deelnemers te doen laten inzien wat de positieve ervaringen zijn met minderen van alcohol. Er zijn ook een aantal gemeenten die de samenwerking hebben opgezocht om IkPas in te zetten in de gemeente. Dit zou een manier kunnen zijn om de bewustwording met betrekking tot het alcoholgebruik onder de eilanders te vergroten. Daarnaast staan er in de gezondheidsnota van de Friese Waddeneilanden al een aantal aanknopingspunten om de bewustwording onder volwassenen te vergroten. Zo kan als onderdeel van de Nuchtere Fries een ouderavond worden georganiseerd over dit thema. Hiermee krijgen ouders ook inzicht in het effect van hun drinken op het drinken van hun kinderen.

Werksessie 5 april 2023 Om alcohol bespreekbaar te maken onder volwassenen zijn tijdens de werksessie verschillende ideeën uitgewisseld. Bijvoorbeeld het meedoen aan Dry January, het ophangen van posters als ‘zien drinken, doet drinken’ en het onder de aandacht brengen tijdens gesprekken met welzijnswerkers. Het stimuleren van een gezonde leefstijl en het niet drinken normaliseren zouden uitgangspunten moeten zijn. Voor volwassenen moet ‘nee leren zeggen’ ook makkelijker worden. Onder de professionals is er draagvlak om het alcoholgebruik onder volwassenen op Vlieland bespreekbaar te maken.

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

26

3. Investeer in vroegsignalering Vlieland is een gesloten gemeenschap, waar er een taboe lijkt te liggen op het vragen naar hulp en ondersteuning bij mogelijke problemen als gevolg van alcohol en drugs. Hierdoor vragen inwoners pas in een laat stadium om hulp. Terwijl het herkennen van alcohol- en drugsproblematiek in een vroeg(er) stadium kan bijdragen aan het voorkomen verslaving en andere negatieve gevolgen. (Zorg)professionals, vrijwilligers en naasten kunnen signalen (leren) herkennen die duiden op (beginnende) alcohol- en drugsproblematiek. Signalen zijn bijvoorbeeld: het niet genoeg hebben aan 1 à 2 drankjes, verzuim op school of werk, en gezinsproblematiek. Dit kan een aanleiding zijn voor een gesprek over de rol van alcohol of drugs in de problemen. Kennis over signalen, weten waar je terecht kunt met vragen en advies, en gespreksvaardigheden zijn hierbij belangrijk. Screeningsinstrumenten, een uitvraagprotocol en andere instrumenten en interventies voor professionals zijn te vinden op de website van het Samenwerkingsverband Vroegsignalering Alcoholproblematiek. Het geven van trainingen in gesprekstechnieken en het herkennen van signalen kan worden georganiseerd door de instelling voor verslavingszorg (in Friesland is dat de Verslavingszorg Noord Nederland, VNN).

Een voorbeeld voor een training voor naasten van VNN is CRAFT (Community Reinforcement and Family Training).

Werksessie 5 april 2023 Tijdens de werksessie is bevestigd dat professionals en werkgevers meer kennis willen op het gebied van middelen, zoals over hoe je het kunt gesprek aangaan hierover zonder weerstand op te wekken. Het is belangrijk om in te zetten op handelingsbekwaamheid, te weten hoe je signalen kunt herkennen en wat de vervolgstappen zijn. Hiervoor is een rol weggelegd voor deskundigheidsbevordering, bijvoorbeeld door VNN.

4. Investeer in alcohol- en drugspreventie onder werkgevers Werkgevers op het eiland kunnen een belangrijke spelen rol bij alcohol en drugspreventie en vroegsignalering van problemen (zie aanbeveling 3). Zeker in een alcoholrijke werkomgeving als de horeca en de toeristensector kan een Alcohol-, Drugs- en Medicijnenbeleid (ADM-beleid) werkgevers helpen om preventief beleid vorm te geven. In een ADM-beleid staan bijvoorbeeld duidelijke afspraken over alcohol- en drugsgebruik. Dit zorgt er onder meer voor dat middelengebruik makkelijker bespreekbaar wordt en dat medewerkers die door alcohol of drugs in de problemen komen eerder hulp krijgen. Dat levert fittere en gezondere werknemers op, betere werkprestaties en werksfeer, en het voorkomt (ziekte)verzuim. De horeca is verantwoordelijk voor de naleving van de Alcoholwet, de gemeente voor de controle daarop. Als dit goed gebeurt draagt het bij aan het voorkomen van gezondheidsschade en overlast. Uit de Scanner blijkt dat het naleven van de wettelijke taken van de Alcoholwet wel gebeurt, maar dat er ook ruimte is voor verbetering. Een (nieuw) preventie- en handhavingsplan Alcohol kan daaraan bijdragen. Het is aan te bevelen dat de gemeente dit (wettelijk verplichte) preventie- en handhavingsplan samen met de betrokken partijen opstelt: de horeca, handhaving en VNN.

Er bestaan trainingen voor de (para-commerciële) horeca in het verantwoord schenken van alcohol. Op de Handreiking Alcoholwet staan tips voor de naleving van de leeftijdsgrens, wederverstrekking en hoe om te gaan met het niet doorschenken bij dronkenschap. Specifiek gericht op evenementen op het eiland kan gebruik worden gemaakt van ‘Alcohol, drugs en tabak op evenementen. Leidraad voor gemeenten’.

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

27

Werksessie 5 april 2023 Tijdens de werksessie is gesproken over het alcoholgebruik in en rond de horeca. Er waren veel ideeen om zowel de naleving van de alcoholwetgeving als de zorg voor medewerkers te verbeteren. Denk aan aanpassen van schenktijden, trainingen voor het personeel, een vrijetijdsaanbod voor (tijdelijke) medewerkers op Vlieland en een laagdrempelig ondersteuningsaanbod voor medewerkers.

5. Investeer in een aanpak gezond en kansrijk opgroeien voor jongeren Er lijkt onder professionals en volwassen inwoners (27-40) jaar al wel draagvlak voor middelenpreventie onder jongeren. Zij geven aan het logisch/goed te vinden dat de gemeente hiermee aan de slag wil. Een aantal heeft ook aangegeven hier gezamenlijk met de gemeente aan te willen meewerken, met als voorwaarde dat ze elkaar steunen in deze aanpak. Het doel van een aanpak kan zijn dat de jongeren op het eiland kansrijker en gezonder kunnen opgroeien dan op dit moment. Een preventieaanpak die de gemeente wil verkennen is Opgroeien in een Kansrijke Omgeving. Dit is een aanpak die inzet op het versterken van beschermende factoren in de omgeving van jongeren en op het terugbrengen van risicofactoren. Op termijn leidt dit ertoe dat jongeren minder middelen gaan gebruiken en dat hun mentale welbevinden verbetert. Voorbeelden van beschermende factoren die op Vlieland versterkt kunnen worden zijn het organiseren van meer vrijetijdsactiviteiten met begeleiding van een professional en voorkomen dat jongeren onder de 16 jaar laat buiten rondhangen.

Opgroeien in een Kansrijke Omgeving Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO, gebaseerd op het IJslands Preventiemodel) is een universele preventieaanpak die gemeenten helpt om op basis van cijfers over de lokale jeugd te werken aan gezonde en gelukkige jongeren en te voorkomen dat zij alcohol of drugs gebruiken of roken. De aanpak wordt door de gemeente uitgevoerd, samen met partners uit de gemeente die betrokken zijn bij opgroeiende jeugd. Met deze omgevingsaanpak wordt op basis van de inzet van activiteiten en interventies gewerkt aan het versterken van beschermende- en verminderen van risicofactoren voor middelengebruik door jongeren. Het beleid voor deze activiteiten wordt gebaseerd op lokale gegevens over jongeren die met een tweejaarlijkse vragenlijst worden opgehaald. De kracht van de aanpak zit in de combinatie van het inzetten van werkzame elementen: • Evidence based werken. Beleid vormen op basis van lokale data en het inzetten van effectieve interventies/activiteiten. • Commmunity based werken. Deze aanpak is niet een project van alleen de gemeente, maar een aanpak waarbij de hele gemeenschap wordt betrokken. De gemeente is de kartrekker en werkt samen met lokale partijen die betrokken zijn bij opgroeiende jeugd. Daarmee draagt deze aanpak ook bij aan het in gang zetten van een cultuurverandering. • Inzetten op verandering in de omgeving.

De aanpak richt zich niet direct op de jongeren maar op de omgeving van de jongeren. Er zijn vier domeinen waar OKO zich met name op richt: het gezin, de vrije tijd, school en de peergroep. Binnen deze domeinen zijn de eerder genoemde beschermende en risicofactoren geïdentificeerd waarop ingezet kan worden om verandering teweeg te brengen.

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

28

Werksessie 5 april 2023 Op de domeinen gezin, school, peergroep en vrije tijd zijn verschillende ideeën uitgewisseld tijdens de werksessie. Zo zou er meer sportaanbod moeten komen voor jongeren onder begeleiding van een professional. Daarnaast zou er voorlichting moeten komen voor de (groot)ouders over middelen en hoe daar mee om te gaan. Daarnaast is er gesproken over het aanbieden van preventieprogramma’s op school. De professionals vinden het belangrijk om jongeren ook zelf te betrekken: wat vinden zij belangrijk.

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

29

Bijlagen Bijlage 1. Overzicht gebruikte documenten deskresearch Naam document

Uitgave van

Jaar (publicatie of periode)

1. Gezondheidsmonitor Volwassenen en & Ouderen - gemeentelijke cijfers 18-64 2020 2. Gezondheidsmonitor Volwassenen en & Ouderen - gemeentelijke cijfers 65+ 2020 3. Jeugdmonitor 2019. Gebiedscijfers 1218 jaar Waddeneilanden 4. Samenvatting jeugdmonitor 2019

GGD Fryslân

2020

GGD Fryslân

2020

GGD Fryslân

2019

GGD Fryslân

2019

5. Trendanalyse gezondheidsmonitoren jeugd en 19+ 2012-2016 6. Gezondheidsbeleid Friese Waddeneilanden 2022 – 2025 7. Nota Sport- en beweegbeleid gemeente Vlieland 2022 – 2027 8. Lokaal Sportakkoord gemeente Vlieland 2020 9. Activiteitenplan 2023

GGD Fryslân

2012-2016

VAST-Gemeenten

2022

Gemeente Vlieland

2021

Gemeente Vlieland

2020

Beweegteam Vlieland

2023

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

30

Bijlage 2. Topiclijst interviews Voor de interviews met professionals en de focusgroepen met inwoners is gebruik gemaakt van verschillende topiclijsten. Per doelgroep zijn verschillende topiclijsten opgesteld. Hieronder vindt u de topiclijst die gebruikt is voor het interviewen van professionals op Vlieland. A. Achtergrondvragen (max 5 min) Achtergrondinfo Naam organisatie/instantie respondent Functie Hoe lang in deze functie Wat vindt u van het idee dat de gemeente een plan voor de aanpak van alcohol en drugs wil maken? Link doelgroepen Met welke doelgroep komt de respondent in contact? Hoe komt de respondent in contact met deze doelgroep? In welke situaties? Hoe heeft de respondent te maken met middelengebruik door de doelgroep? (welke situaties, in welke rol) B. Alcohol en drugs gebruik op Vlieland (15 min) Wat weet u (uit eigen ervaring/observaties/onderzoek/registraties) van alcohol- en drugs gebruik op Vlieland? Algemeen beeld Heeft u naar uw idee een goed beeld van het alcohol- en drugsgebruik op Vlieland? Is dat eigen observatie of info via via? Drugsgebruik- en Hoe ziet het drugsgebruik op Vlieland er uit? problematiek In welke mate? Welke drugs worden gebruikt? Trend hierin? In welke setting wordt het meest gebruikt? Formele settings en/of informele settings? Zijn er specifieke gebruikers(groepen) te identificeren? Wat zijn verschillen in gebruik tussen deze groepen.

Omvang groepen? Zijn er problemen door drugs op Vlieland? Zo ja, Waar zit uw grootste zorg? Welke drugs / welke gebruikers zorgen voor de grootste/meeste problemen? Omvang van deze groep/aantal gebruikers? Alcoholgebruik- en problematiek

Cijfers

Hoe ziet het alcoholgebruik op Vlieland er uit? / In welke mate alcohol gebruik? Trends? In welke setting wordt er (het meest) gedronken? Formele settings en/of informele settings? Zijn er specifieke groepen drinkers te identificeren? Zijn er problemen door alcohol op Vlieland? Waar zit uw grootste zorg? Welke drinkers of in welke setting zijn de problemen het grootst? Omvang? NB Overlast: vechtpartijen in weekenden Bent u in bezit van registraties, cijfers over alcohol-/drugsgebruik en problematiek/overlast anders, dan wij al hebben?

C. Preventie en aanpak van (riskant) alcohol en drugs gebruik (25 min) Hoe zou preventie van het alcohol- en drugsgebruik op Vlieland volgens de ketenpartner, eruit moeten zien? En welke bijdrage kunnen de verschillende partijen leveren? Algemeen Wat weet u van de preventie activiteiten op het eiland? Wat loopt goed op gebied van Alcoholpreventie?

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

31

Drugspreventie? Waar liggen uitdagingen mbt Alcoholpreventie? Drugspreventie? Waar liggen kansen voor verbetering? Alcoholpreventie Drugspreventie De gemeente overweegt te gaan werken met OKO. Denkt u dat er draagvlak voor een dergelijke aanpak? Uw Wat is de rol van uw eigen organisatie in alcohol- en drugspreventie? organisatie/instantie Wat zou uw organisatie meer kunnen doen? Wat is daarvoor nodig? School

Zorg en welzijn

Signalerings-functie

Handhaving

Buurtsportcoach en/of jongerenwerker

Worden er preventieprogramma’s ingezet op school? Op het eiland en op de wal/op Vlieland? En zit hier verschil tussen? Waar komen jongeren meer in aanraking met alcohol- en drugs? Op het eiland of aan de wal? Wordt er ingezet op een positief schoolklimaat op het eiland en op de scholen buiten het eiland? Wordt er actief opgetreden tegen pesten? Welke ouderen maken gebruik van de voorzieningen op het eiland? Is dat de / een doelgroep die overmatig alcohol gebruikt? Zo niet: wat is nodig om doelgroep te bereiken, wat is nodig aan preventie? Op welke wijze is er aandacht voor alcohol- en drugspreventie onder ouderen? Bv bij valpreventie of gezonde voeding? Heeft u het idee dat problemen door alcohol en drugs herkend worden door professionals? Of sociale omgeving van de drinker/drugs gebruiker? Zijn problemen door drank of drugs bespreekbaar? Hoe wordt er voor gezorgd dat signalen over (problemen met) alcohol- en drugsgebruik bij de juiste personen terecht komen? En is daar meer inzet voor nodig? Met wie zouden jongeren zorgen m.b.t.

alcohol en drugs over zichzelf of anderen willen delen? En hoe zou het vervolgtraject (met het signaal) er uit moeten zien? Wordt er ingezet op preventief toezicht? En worden deze signalen gedeeld met andere partijen, zoals het jongerenwerk? Is het drugsgebruik en de handel in drugs in beeld? Wordt er gehandhaafd op overtredingen van de Alcoholwet, of wordt er soms ook een gedoogstrategie toegepast? Wordt halt afdoening vaak toegepast? Beschermende factoren voor middelenpreventie zijn georganiseerde vrijetijdsbesteding en de inzet van goede rolmodellen: - Is er voldoende georganiseerde vrijetijdsbesteding voor jongeren? Waar liggen nog kansen voor meer vrijetijdsbesteding? - Wordt daarbij gebruik gemaakt van rolmodellen? - Zijn er afspraken over alcoholverkoop/gebruik bij sportactiviteiten? En bij activiteiten voor minderjarigen?

D. Samenwerking (5 -10 min) Voor welke andere partijen ziet u een rol? Welke partijen moeten volgens u (meer) betrokken worden bij de oplossing?

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

32

Organisatie van het lokale preventiebeleid Gemeente Afsluiting (3 min) Vragen Afronding

Wat zouden zij anders/beter/meer kunnen doen? Waar moeten ze vooral mee doorgaan? Kunnen bestaande samenwerkingsstructuren/-overleggen een rol spelen? Met wie/welke andere partijen werkt u/uw organisatie samen? Hoe loopt dat? Met wie zou u meer of anders willen samenwerken? Wat is volgens u de rol van de gemeente?

Nog iets waarnaar we niet gevraagd hebben? Nog terugkomen op iets? Hoe verder. Planning en terugkoppeling Nog vragen? Bedankt

Scanner alcohol- en drugs gemeente Vlieland 2023

33