Algemene beschouwingen Begroting 2022 GroenWit.pdf

Algemene beschouwingen begroting 2022 Vlieland Vlieland / Leeuwarden, 25 oktober 2021

Geacht college, raadsleden en toehoorders, Met de begroting voor 2022 hebben we de vierde en tevens laatste begroting van het huidige college voor ons liggen. Het coalitieakkoord is hierbij leidend. Allereerst willen wij van GroenWit het college, de organisatie en de auditcommissie bedanken voor de inzet en inzichten, waardoor we, zoals het er nu voor staat, de begroting 2022 met een positief saldo afsluiten. Deze samenwerking heeft er mede toe geleid, dat de begroting leesbaarder en transparanter is geworden. Samen met een vernieuwde lay-out is dit een enorme verbeterslag t.o.v. eerdere begrotingen.

Programma 1 Openbare orde en veiligheid Handhaving door BOA ’s vanuit Harlingen sinds 2018. De laatste jaren bij de beschouwingen is er gezegd, en niet alleen door GroenWit, dat dit toch niet het gewenste effect heeft. Wij vragen het college om met een voor Vlieland werkbaar plan te komen wat betreft de inzet van BOA ’s, waarbij je meer ruimte creëert voor controle en handhaving. Dan kunnen zowel de Vlielanders als de gasten wennen aan een straatbeeld met BOA ’s. Het afgelopen jaar is er geen overleg geweest tussen de raad en de politie. GroenWit heeft het gevoel dat landelijke richtlijnen de overhand hebben en de plaatselijke APV/wensen er ergens achteraan zweven. Het eiland is klein, er is geen achterland/ buur gemeente, dus waarom niet op Vlieland ook door politie handhaving etc. uit laten voeren. Wij willen dit niet alleen als de opdracht in het rooster staat, maar continu. Zo het nu in de begroting 2022 staat, klinkt het mooier dan het in werkelijkheid was!

Programma 2. Verkeer, vervoer en waterstaat Met het oog op de veiligheid heeft een goed onderhouden fietspaden- en wegennet natuurlijk een hoge prioriteit. GroenWit wil de discussie aangaan over een milieuzone op Vlieland, waarbij we vervuilende diesels in de toekomst kunnen weren. Tevens willen we het autoluwe karakter van het eiland versterken, met bijzondere aandacht om minder auto’s door de Dorpsstraat te laten rijden. We zijn verplicht om voor de volgende generatie te kijken naar duurzame tractiemiddelen. (zie ook programma 7 volksgezondheid en milieu). Dit kan door de T-ontheffing voor in ieder geval particulieren van de wal moeilijker toegankelijk te maken en zeker ook door de duur van de ontheffing te beperken. Het verlenen van T-ontheffingen voor bedrijven, maximaal voor de duur van het werk in uitvoering. Tevens moeten we kijken of deze voertuigen, zeker in het weekend, een parkeerplek toegewezen kunnen krijgen b.v. op het terrein van de hoofdaannemer. Echter ook de ondernemer die op Vlieland terrein heeft, kan de bedrijfswagen(s) op het bedrijventerrein laten wegzetten en niet in allerlei bermen van de Vlaminghweg, het Achterom etc. Werknemers kunnen ook fietsen …. Bedrijven van de wal stimuleren/ verplichten tot ander vervoer zoals taxi/fiets indien dit kan m.b.t. de werkzaamheden. In combinatie met rioolwerkzaamheden worden er i.v.m.

onderhoud een aantal wegen aangepakt. Is het mogelijk bij deze wegen ook naar parkeerruimte voor personenauto’s te kijken?

Programma 3. Economische zaken Dat “Vlieland” een product is behoeft geen betoog, dat de gemeente leefbaarheid nastreeft voor haar bewoners ook niet. De balans die daarin gevonden moet worden is geen makkelijke maar wel een dwingende eis. Daarom staat GroenWit nog steeds achter het feit om “ geen beddenuitbreiding” te hebben en de stroom van gasten meer te verspreiden in het jaar, zodat we niet in pieken overvol zitten maar ook dat er een continuïteit in banen aanwezig is. De tijd dat het echt stil was na het hoogseizoen is al lang geleden. De laatste decennia trekken er steeds meer mensen naar de Wadden/ Vlieland. We moeten er voor waken geen vakantiepark te worden en daarom altijd een goede balans te houden tussen bewoner en gast. Waar GroenWit wel een uitzondering op wil maken wat betreft de bedden, is de mogelijkheid van een groepsaccomodatie voor jeugd/schoolreisjes/ grote groep. Afgelopen jaren zijn er 2 weggevallen, welke toch wel bezetting van scholen/verenigingen hadden. “Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst”, zeggen ze. De jeugd van de wal enthousiast maken m.b.t natuur/eiland geeft ongetwijfeld spin-off voor de toekomst. GroenWit geeft, naast deze wens, de voorkeur aan verder gaan met kwaliteitsverbetering en/of in stand houden van de faciliteiten die niet alleen de bewoners leefbaarheid maar ook de gasten een meerwaarde bieden.

Dat ondernemers via een fonds ondersteuning geven aan het toeristisch beleidsplan/ toeristisch product is een goede zaak. Immers een mooi product zorgt voor afname van dat product. Dat van daar uit kwaliteitsverbetering of het in stand houden van faciliteiten een zekere mate van waarborg heeft, is mooi meegenomen.

Programma 4. Onderwijs Op Vlieland willen wij komen tot een integraal (onderwijs/kind) systeem voor 0-18jarigen. Er is de wens vanuit de overheid om landelijk tot zo’n systeem te komen. Mogelijk kan de gemeente Vlieland als een pilot dienen en hiervoor subsidies verwerven. Temeer ook omdat in ons geval het een krimpschool in een kleine gemeente betreft en dan ook nog op een eiland. Deze scholen verkeren altijd in een nadelige situatie wat betreft leerlingaantallen. Vandaar uit zijn we ook blij met de huidige pilot van het leerlingenvervoer naar Terschelling en hopen dat dit een blijvertje zal zijn. Dit biedt meer mogelijkheden m.b.t. opleidingen. Leerlingen hoeven niet vroegtijdig uit huis om aan de wal te gaan leren. Een bijkomend voordeel is ook de mogelijkheid voor de zij-instromer die nu een MBO opleiding op Terschelling kan volgen en ook van dit vervoer gebruik maakt. De gemeente Vlieland ondersteunt dit vervoer met een subsidie, het is eiland specifiek. Het zou mooi zijn als er vanuit het ministerie ook een tegemoetkoming komt om dit voor de toekomst vast te houden.

Programma 5. Cultuur en recreatie Bij programma 3 hebben we gemeld, dat wij van GroenWit het belangrijk vinden, dat faciliteiten beschikbaar moeten zijn voor zowel de eigen bewoners als ook voor de gasten. Alle genoemde taakvelden zijn belangrijk. Niet alleen voor de beleving van de bewoners en de gasten, maar ook zeker gezien vanuit de gezonde leefstijl en dan met name de sport mogelijkheden. Daarom is het goed dat de SRV de exploitatie van Flidunen heeft overgenomen en dat de gemeente een buurtsportcoach in dienst heeft. Ons inziens kan hiermee de continuïteit voor de toekomst gewaarborgd worden. Ook na 2022 moeten we op Vlieland gebruik kunnen maken van een buurtsportcoach/combinatiefunctionaris. Voor de cultuur- en recreatiebeleving hopen we dat de plannen omtrent de Noordwester in 2022 geconcretiseerd worden.

Programma 6. Sociale voorzieningen/ maatschappelijke dienstverlening Vorig jaar stond er ook dat de wens was om de toegang en hulp vanuit de WMO onder te brengen binnen het bestaande gebiedsteam WMO Waadhoeke. GroenWit gaf aan, dat dat team wel van onze eiland situatie op de hoogte moet zijn. Na een evaluatie in 2019 van het Vlielands Kwartier is besloten dat Waadhoeke, in ieder geval de toegang tot WMO, jeugdwet, participatiewet en indicatiestelling doet. Wanneer kunnen we een evaluatiemoment verwachten? We willen graag weten hoe dit loopt. Ontwikkeling van een welzijnsteam is aan de gang, ook in afwachting van het uitkristalliseren van het welzijnswerk in de nieuwbouw van Boswijk. Over een half jaar gaat de boel open. Ruim voor die tijd moet er toch wel invulling zijn m.b.t. activiteiten en mogelijkheden, lijkt ons. Tevens moet duidelijk worden of de activiteit op basis van indicatie of dat de activiteit voor iedereen bestemd is. Ook zijn we benieuwd naar de uitkomst m.b.t. het ontwikkelen van een lokaal participatieplan zoals vorig jaar ook in de begroting werd aangegeven. Wat is de stand van zaken? Hoe je het wendt of keert, er blijven altijd grijze gebieden die in elkaar overlopen …. Verder is het WMO kosten aspect altijd moeilijk in te schatten omdat dit volledig afhankelijk is van de vraag. Hoe staat het met de VNG-onderhandelingen m.b.t.

het abonnementstarief WMO dat een aanzuigende werking heeft? In de 2e Kamer is in oktober een motie aangenomen m.b.t. financiële gevolgen voor gemeenten, die voortvloeien uit een Rijksoverheid besluit. Hierin wordt gesteld dat de Rijksoverheid de extra kosten dient te verstrekken aan gemeenten (motie 7-10-21 door Inge van Dijk). Voorlopig werken we nog met dit aanzuigende WMO abonnementstarief binnen de WMO.

Programma 7 Volksgezondheid en milieu Fijn dat het ambitiemanifest duurzaamheid wordt aangepast. Hier valt volgens GroenWit nog wel een slag te maken. Er zal een nieuw uitvoeringsmanifest in 2022 worden vastgesteld. Wij vinden dit te laat, als je er vanuit gaat dat dit op 1 januari 2022 in moet gaan. Gezien alle duurzame ontwikkelingen moet het plan misschien wel jaarlijks bijgesteld worden. Wij zijn benieuwd naar de ambitie van het college. Bij het bespreken van de kadernota heeft GroenWit via een motie kunnen bewerkstelligen, dat bij aanschaf van nieuwe tractiemiddelen, er extra budget gevraagd kan worden voor vergelijkbaar gelijkwaardige elektrische tractiemiddelen. Hier zijn wij blij om, want GroenWit vindt dat je als gemeente het goede voorbeeld moet geven in deze ontwikkeling. De wens om in de nabije toekomst, in ieder geval het goederenvervoer in de Dorpsstraat helemaal elektrisch te hebben, blijft staan. Onder programma 2 had GroenWit al enkele voorstellen gedaan wat betreft de T-ontheffing, waardoor er minder “vreemde” auto’s rond kunnen rijden.

Eigenlijk willen we nog een stap verder gaan, door gefaseerd over een aantal jaren, alle gemotoriseerd verkeer in verschillende categorieën te verdelen, waarbij eigenaren van oudere en meer vervuilende type voertuigen meer moeten betalen voor een ontheffing, zodat er uiteindelijk schoner gemotoriseerd verkeer op Vlieland rondrijdt. Vlieland blijft ook bij de koplopers behoren wat betreft het aantal kilo’s afval per hoofd van de bevolking. Het zou mooi zijn als dit minder werd, of dat er op het eiland op een andere manier afval verwerkt kan gaan worden. Hierbij denken we toch aan het omzetten van groen afval naar bijv. energie, meststof e.d. Ook plastic afval kan misschien omgezet worden in een ludiek Vlielands souvenir, bijvoorbeeld d.m.v. 3D printen, of een kunstproject. Laten we deze ontwikkelingen goed in de gaten houden, wie weet wat voor werkzaamheden hier nog uit voortvloeien en laten we open staan voor initiatieven vanuit de bevolking. Tevens willen we dat mensen zich bewust worden van wat afval doet. Bijvoorbeeld middels borden met afvalmateriaal: “ Afval verteert langzaam of niet”. Wat is de stand van zaken van het uitvoeringsprogramma Volksgezondheid 2022-2025, aangezien dit eveneens over bijna 2 maanden ingaat. Jeugd op gezond gewicht heeft ook onze prioriteit.

Programma 8 Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting Vlieland moet een eiland blijven, waar mens (zowel inwoner als toerist) en natuur in balans is. Hierbij moeten we goede huisvesting voor het personeel (jaarrond) niet vergeten. Met de woningen die gebouwd zijn op het Zeesterterrein en de woningen in Boswijk, komen er ook andere huizen vrij op Vlie. Het is van enorm belang voor het eiland, dat er ook huizen voor gezinnen met kinderen vrijkomen. Dat het college de verschuiving af wil wachten is begrijpelijk, maar een jaar stilstaan is ook een jaar achteruitgaan. Volgens GroenWit is het van belang dat de plannen betreffende voormalige bibliotheek /gemeentehuis in 2022 worden geconcretiseerd. GroenWit wil hier graag de discussie over aangaan.

Programma 9 Financiering en algemene dekkingsmiddelen. Ook wij willen de gezonde financiële situatie van onze gemeente behouden. Aangezien er de afgelopen jaren veel investeringen zijn gedaan, denken wij dat het noodzakelijk is om de algemene reserve te wijzigen naar minimaal € 1.000.000.

Paragraaf 1 I.v.m. corona kregen de ondernemers de afgelopen 2 jaar meer ruimte voor de terrassen. De lang bestaande wens om de Dorpsstraat zoveel mogelijk verkeersvrij te krijgen werd ook versneld opgepakt/uitgevoerd. Precariorechten worden per m2 berekend. Gaat er vanaf 2022 het werkelijk gebruikte aantal meters gerekend worden? De 1,5m regel is vervallen. Hoe dat straks zal zijn weet nog niemand, maar zolang dit blijft, vindt GroenWit dat het werkelijke gebruik gerekend moet worden. Hierbij is het uiteraard de keus van de ondernemer om extra terrasruimte aan te vragen. We hebben twee amendementen, die we nu willen indienen.