Raadsvoorstel tot vaststellen Evaluatie toepassing Risicoprofielen Sturing Gemeenschappelijke regelingen
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL Registratienummer Datum besluit B&W Portefeuillehouder
: 2042427 : 4 november 2025 : Wijbenga - van Nieuwenhuizen, B.
Raadsvoorstel tot vaststellen Evaluatie toepassing Risicoprofielen Sturing Gemeenschappelijke regelingen
Vlaardingen, 4 november 2025 Aan de gemeenteraad. Welk besluit moet genomen worden? 1. Rapportage Evaluatie van de toepassing Risicoprofielen van de gemeenschappelijke regelingen vaststellen. 2. Het college opdracht geven vierjaarlijks een Nota Sturing Verbonden Partijen aan de raad aan te bieden. Wat is samenvattend de kern van dit advies? De evaluatierapportage over de toepassing van risicoprofielen voor de acht gemeenschappelijke regelingen (GR-en) in 2024 en 2025 laat zien dat de inzet van dit sturingsinstrument succesvol is, maar dat er nog verdere stappen nodig zijn om de in 2023 gestelde doelen te bereiken. Dat betreft met name de positie van de raad. Vanuit de intentie van de wetswijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen in 2022 is het de bedoeling de raad beter in staat te stellen om gericht op de taken van de GR-en te kunnen sturen. Voor Vlaardingen werd dit met de toepassing van risicoprofielen primair een tweeledig doel: a) ondersteunend en richtinggevend voor reguliere ambtelijke afstemming en (bestuurlijk) overleg; b) kaderstellend voor de onderbouwing van de zienswijzen op de ontwerpbegrotingen zoals die elk jaar in het voorjaar worden ingediend. Beide aspecten zijn goed tot ontwikkeling gekomen. Echter, de mate waarin de raad daadwerkelijk actievere inbreng heeft gekregen in het gehele proces is nog beperkt.
Daarnaast moet een belangrijke inhoudelijke verdiepingsslag gemaakt worden: het vaststellen van Prestatie-Indicatoren (PI's) voor alle GR-en. De voorwaarden daartoe zijn nu, na twee ervaringsjaren, aanwezig. Een cruciale stap om daarnaast uw raad een grotere inbreng te laten krijgen is om die PI's door uw raad te laten vaststellen, in de vorm van een Kaderbrief die jaarlijks in het najaar aan de GR-en wordt gestuurd, analoog aan de zienswijzen op de ontwerpbegrotingen enkele maanden eerder. Hiermee wordt een dubbelslag gemaakt: inhoudelijke verdieping wordt gekoppeld aan directe raadsbetrokkenheid. Om de sturingspositie van de raad in algemene zin steviger te borgen wordt daarnaast voorgesteld om u tevens te laten beslissen het college de opdracht te geven in het najaar 2026 een nieuwe Nota Sturing Verbonden Partijen aan de raad voor te leggen. In die nota worden de beleidskaders vastgelegd voor de (raads)sturing voor de bestuursperiode 2026-2030 op alle verbonden partijen: de acht GR-en, de vijf deelnemingen die begrotingsverantwoording kennen én de overige samenwerkingsverbanden waarbij sprake is van bestuurlijke vertegenwoordiging/afvaardiging en van een financiële relatie (bijvoorbeeld subsidie, zoals bij het CJG het geval is). Beoogd wordt deze kaders vierjaarlijks, aan het begin van een nieuwe raadsperiode, te herijken.
Wat is de aanleiding voor dit advies? Op 6 april 2023 heeft uw raad de Nota Implementatie Wijziging Wet gemeenschappelijke regelingen vastgesteld. Aanleiding was de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) per 1 juli 2022, met onder andere als doel om de raden beter in positie te brengen om te kunnen sturen op de uitvoering en resultaten van de GR-en. De gemeente Vlaardingen heeft in deze implementatienota ervoor gekozen bij het vergroten van die raadsbetrokkenheid de toepassing van zgn. risicoprofielen als sturingsinstrument centraal te stellen. Na een pilot met Rogplus in 2023 is in 2024 en 2025 een volledige uitrol toegepast bij alle acht GR-en waarin de gemeente Vlaardingen deelneemt. In de implementatienota is opgenomen dat er één keer tijdens een raadsperiode, bij voorkeur halverwege, de GR-en integraal worden geëvalueerd. Daartoe strekt deze evaluatieve rapportage, die toegespitst is op het gebruik van de risicoprofielen. Welk resultaat wordt beoogd? Het beoogde resultaat is een vierjaarlijkse cyclus waarin het college de raad aan het begin van een raadsperiode de kaders voor de GR-sturing in die raadsperiode laat vastleggen. Deel van die kaderstelling is ook de wijze waarop sturing op de overige verbonden partijen (deelnemingen met aandeelhouderschap o.a.) plaatsvindt.
Met deze Integrale nota Sturing Verbonden Partijen worden de ontwikkelingen bij alle vormen van bestuurlijke samenwerking en participatie in samenhang getoetst op gewenste bijstellingen. Via jaarlijkse voortgangsbesprekingen met de Audicommissie wordt voorzien in permante evaluatie en raadsbetrokkenheid, met name ten aanzien van de GR-sturing. Welke argumenten zijn er voor dit advies? Met de evaluatie van de toepassing van de risicoprofielen voor GR-en worden de positieve en kritische ervaringen in 2024 en 2025 vastgelegd en wordt tegelijkertijd een basis gelegd om de gewenste verdere ontwikkeling mogelijk te maken. Die richting omvat o.a. een inhoudelijke verdieping (gebruik PI's) en een grotere rol voor de raad in het gehele proces door de - in beginsel - verplichte Kaderbrieven door de raad te laten vaststellen. Met deze ontwikkeling wordt het mogelijk om gerichter sturing te geven aan de kaderstellende opdracht van de gemeenteraad richting de gemeenschappelijke regelingen. En dat was de kernopdracht van de implementatienota in 2023. Wat zijn tegenargumenten of risico’s? Er treedt een verschuiving op in politiek eigenaarschap wat betreft sturing op GR-en. De Opdrachtbrief in 2024 en de Kaderbrief in 2025 aan Stroomopwaarts werden door het college vastgesteld en verstuurd, na raadsconsultatie op de hoofdlijnen van de brieven.
Door de Kaderbrieven voortaan door de raad te laten vaststellen wordt de ruimte voor het college zelf de sturingsaccenten te benoemen minder. Participatie: Niet van toepassing. Duurzaamheid: Niet van toepassing. Waar moet rekening mee worden houden? Niet van toepassing.
Bijlagen
Naam van de bijlage Evaluatie toepassing risicoprofielen
Registratienummer Verseon 2042430
Burgemeester en wethouders van Vlaardingen, De secretaris,
De burgemeester,
drs. E. Stolk
drs. B. Wijbenga - van Nieuwenhuizen