RV vaststellen aanbevelingen rekenkamer inzake zorgfraude.pdf
Tekst van het document
Raadsvoorstel Zaaknummer
Onderwerp: Rekenkameronderzoek weerbaarheid tegen zorgfraude gemeente Vijfheerenlanden Vergaderdatum raad: 4 november 2021 Geheim: nee Steller: Krista Goossens Portefeuillehouder: Rekenkamer
Beslispunten De volgende aanbevelingen van de rekenkamer inzake het onderzoek naar weerbaarheid tegen zorgfraude in de gemeente Vijfheerenlanden over te nemen: 1. Maak de bestrijding van zorgfraude tot een politiek-bestuurlijke prioriteit; 2. Blijf als raad betrokken bij het voorkomen en bestrijden van zorgfraude. Het college opdracht te geven om aan de volgende aanbevelingen te voldoen: 3. Geef bij de regionale samenwerking meer bestuurlijke prioriteit aan het voorkomen en bestrijden van zorgfraude; 4. Formuleer ter bestrijding van zorgfraude een nadrukkelijk zelfstandig en integraal beleid met stevige bestuurlijke aandacht; 5. Richt het beleid nadrukkelijk op voorkomen en bestrijden van fraude bij zorgaanbieders; 6. Neem een actieve rol aan in de communicatie met inwoners, cliënten en zorgaanbieders over de gevolgen van oneigenlijk gebruik van zorggeld; 7. Werk aan een in de organisatie gedeelde cultuur die gericht is op preventie en bestrijding van zorgfraude; 8. Informeer de gemeenteraad in het eerste kwartaal van 2022 over de stand van zaken bij het uitvoeren van de door de gemeenteraad overgenomen aanbevelingen en geef een tijdpad voor aanbevelingen die mogelijk nog niet gerealiseerd zijn.
Inleiding De Rekenkamer Vijfheerenlanden heeft onderzoek gedaan naar de vraag of de gemeente in haar beleid en uitvoering voldoende waarborgen heeft ingebouwd om het risico op zorgfraude effectief tegen te gaan.
De gemeente is sinds 2015 verantwoordelijk voor het toezicht op de rechtmatigheid van de zorguitgaven in het Sociaal Domein. De rekenkamer constateert dat gemeente Vijfheerenlanden hieraan tot op heden nauwelijks invulling heeft gegeven. Gedurende de uitvoering van dit onderzoek worden de eerste voorzichtige stappen gezet. De rekenkamer doet aanbevelingen om dit proces te versnellen en te verrijken.
Beoogd effect De weerbaarheid tegen zorgfraude in de gemeente Vijfheerenlanden te verhogen.
Argumenten 1.1 Maak de bestrijding van zorgfraude tot een politiek-bestuurlijke prioriteit. Dit door een nadrukkelijk integraal beleid vast te stellen waarin belangen zorgvuldig zijn afgewogen. Hierbij valt te denken aan belangrijke uitdagingen waarvoor op dit moment veel gemeenten in het sociaal domein zich gesteld zien en waarover besloten moet worden. Voorbeelden hiervan zijn: -
de afweging tussen keuzevrijheid van de cliënt versus beheersbaarheid van het aantal zorgaanbieders; het al dan niet maximaliseren van winst voor zorgaanbieders en bepalen welke winst de raad acceptabel vindt; het al dan niet begrenzen van het zorgaanbod door ter discussie staande zorg (zogenaamde ‘onzin zorg’) uit te sluiten.
Maak zo nodig aanvullende middelen vrij om de doelen te bereiken. 2.1 Blijf als raad betrokken bij het voorkomen en bestrijden van zorgfraude. Vul de controlerende rol in door toe te zien op voortvarende uitvoering en besluitvorming. Dit geldt nadrukkelijk ook voor de taken in de regio. Maak met het college afspraken over hoe de raad periodiek geïnformeerd wordt over de feitelijke uitvoering: welke risicoanalyses, controles en onderzoeken zijn uitgevoerd en wat was daarvan het resultaat?
Aanbevelingen gericht aan het college: 3.1 Geef bij de regionale samenwerking meer bestuurlijke prioriteit aan het voorkomen en bestrijden van zorgfraude. Het vraagstuk zorgfraude vraagt om meer urgentie, responsiviteit en structurele uitvoeringskracht dan de bestuurlijke regio tot op heden heeft laten zien. Hanteer in de besluitvorming een langetermijnperspectief, bezie het probleem als regionaal vraagstuk en wees niet ‘penny wise, pound foolish’: de tekorten in de jeugdzorg en Wmo zijn eerder gevolg dan oorzaak van een tekortschietend rechtmatigheidstoezicht op de zorguitgaven. Zorg dat er vanuit de regio of indien nodig vanuit eigen (aanvullende) middelen feitelijk en structureel uitvoering wordt gegeven aan de wettelijke taak om toe te zien op de rechtmatige besteding van zorguitgaven in het sociaal domein. 4.1 Formuleer ter bestrijding van zorgfraude een nadrukkelijk zelfstandig en integraal beleid met stevige bestuurlijke aandacht. Ontwikkel daarvoor domein overstijgende doelen waarbinnen alle betrokkenen (beleid, kwaliteitstoezicht, inkoop, contractmanagement, sociaal teams, zorgadministratie, rechtmatigheidstoezicht) een expliciet omschreven rol krijgen toebedeeld in het bereiken van die doelen. Werk deze rollen uit in processen, instructies of protocollen (alleen) voor zover deze behulpzaam zijn aan medewerkers die aangeven niet te weten hoe te handelen.
Betrek het voorkomen en bestrijden van zorgfraude expliciet bij belangrijke aanpalende politiek-bestuurlijke besluitvormingsprocessen. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de besluitvorming over de nieuwe inkoopstrategie. 5.1 Richt het beleid nadrukkelijk op voorkomen en bestrijden van fraude bij zorgaanbieders. Maak werk van het doorgronden van jaarrekeningen en complexe, verhullende bedrijfsstructuren bij (potentieel) malafide zorgaanbieders. Ontwikkel de 5 noodzakelijke kennis en sluit daarbij aan bij het barrièremodel ‘Complexe juridische structuren in de zorg’ dat is ontwikkeld door de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). 6.1 Neem een actieve rol aan in de communicatie met inwoners, cliënten en zorgaanbieders over de gevolgen van oneigenlijk gebruik van zorggeld. Richt daartoe een meldpunt in waar inwoners, cliënten en zorgprofessionals laagdrempelig signalen kunnen afgeven over vermeende fraude. Sluit aan bij de ervaringen die andere gemeenten daarmee hebben opgedaan. Informeer cliënten over plichten die gepaard gaan met het ontvangen van zorg en ondersteuning. Ga verder op de voorzichtig ingeslagen weg waarin in kwartaalgesprekken met zorgaanbieders ook de rechtmatigheid van zorguitgaven worden besproken.
7.1 Werk aan een in de organisatie gedeelde cultuur die gericht is op preventie en bestrijding van zorgfraude. Draag als bestuur en management het belang van fraudebestrijding en de bredere context van de problematiek uit. Stimuleer de ‘fraudealertheid’ bij medewerkers. 8.1 Informeer de gemeenteraad in het eerste kwartaal van 2022 over de stand van zaken bij het uitvoeren van de door de gemeenteraad overgenomen aanbevelingen en geef een tijdpad voor aanbevelingen die mogelijk nog niet gerealiseerd zijn.
De raadsgriffier, {{Signer1}}
Signed By: k.goossens@vijfheerenlanden.nl 05/10/2021 14:44:01 CEST ID: 7dc73b37-bb6a-4088-9076-b3372a9aca07 Auth: Consent
K.I. (Krista) Goossens