RV Nota Bodembeheer Werkgebied ODRU en de bijbehorende Bodemkaarten - getekend.pdf

Raadsvoorstel Zaaknummer 446086

Onderwerp: Nota bodembeheer werkgebied ODRU en de bijbehorende Bodemkaarten Vergaderdatum raad: 22 september 2022 Geheim: Nee Steller: Jeannette Bijkerk Portefeuillehouder: Wethouder Van der Velden

Beslispunten 1. De “Nota bodembeheer werkgebied ODRU”, inclusief de bijbehorende bodemkaarten vast te stellen; 2. De bevoegdheid tot het nemen van besluiten met een uitvoerend karakter, zoals opgenomen in hoofdstuk 11.2 van de “Nota bodembeheer werkgebied ODRU”, aan het college te delegeren. Dit met inachtneming van de daarin beschreven voorschriften en voorwaarden, 3. De “Nota bodembeheer Vijfheerenlanden” en de bijbehorende bodemkwaliteitskaart uit 2020 in te trekken op de dag van inwerkingtreding van de “Nota bodembeheer werkgebied ODRU”.

Inleiding Op 15 december 2020 heeft uw raad de Nota Bodembeheer Vijfheerenlanden (verder aangeduid als Nota) en de Bodemkwaliteitskaart (verder aangeduid als BKK) vastgesteld (zaaknummer 199202). In het hiervoor opgestelde raadsvoorstel is al aangegeven dat in ODRU-verband gewerkt wordt aan regionaal bodembeleid en aan regionale bodemkaarten voor het gehele ODRU-gebied. Vanwege de harmonisatieverplichtingen was het niet mogelijk hierop te wachten. Inmiddels is dit regionale bodembeleid gereed. Onze Nota Bodembeheer is als basis genomen voor het regionaal beleid en is op hoofdlijnen hetzelfde als het beleid dat in voorliggende regionale Nota beschreven is. Toegevoegd is het nieuw opgestelde PFAS beleid. Vanwege het verkrijgen van uniform regionaal beleid is het van belang dat ook de gemeente Vijfheerenlanden de nieuwe “Nota bodembeheer werkgebied ODRU” en de bijbehorende Bodemkaarten vaststelt. Het beleid en de bodemkaarten horen bij elkaar. Artikel 44 van het Besluit bodemkwaliteit (Bbk) geeft de gemeenteraad de bevoegdheid om specifiek (lokaal) bodembeleid vast te stellen. Het beleid is opgesteld door de specialisten op dit gebied van de ODRU. Het wettelijk kader en de juridische uitgangspunten en onderbouwing van het geheel zijn terug te vinden in de nota.

Beoogd effect De ODRU kan haar taken, die zij namens de gemeente uitvoert op het gebied van het Besluit bodemkwaliteit, efficiënter uitvoeren en door de eenduidigheid van regels binnen het hele werkgebied wordt het nalevingsgedrag van de regels vergroot. Dit verkleint de negatieve risico's voor mens en ecosysteem. Daarnaast worden de hergebruiksmogelijkheden van gebiedseigen grond in de regio verruimd en zijn er minder primaire grondstoffen nodig.

Argumenten 1.1. De Omgevingswet maakt actualisatie gewenst Het regionale beleid verschilt inhoudelijk op een paar punten van de Nota die Vijfheerenlanden in 2020 heeft vastgesteld. Met het vaststellen van de regionale Nota wordt ons beleid hierop geactualiseerd. De regels van het in de nota beschreven gebiedsspecifieke grondstromenbeleid (deel 1 van de nota) komen na vaststelling door uw raad, automatisch via het overgangsrecht in het tijdelijke deel van het Omgevingsplan terecht. 1.2 Beleid PFAS is nieuw In onze Nota is het PFAS-beleid ten aanzien van hergebruik van grond, verontreinigd met de stof PFAS, nog niet opgenomen. In de voorliggende Nota bodembeheer werkgebied ODRU, is dit wel verwerkt. Dit hebben de ODRU en de RUD Utrecht gezamenlijk opgesteld voor het hele grondgebied van de provincie Utrecht. (De gebiedsspecifieke regels die voor het grondverzet gelden ten aanzien van PFAS, zijn beschreven in hoofdstuk 6 van de voorliggende Nota bodembeheer). Naast het nieuwe PFAS-beleid is ook een BKK-PFAS opgesteld. Overigens, de BKK-PFAS geeft in combinatie met de beleidsnota uitsluitend aan wat de verwachte ontgravingskwaliteit is en wat de toepassingsmogelijkheden zijn met betrekking tot grond besmet met PFAS. Dit beleid gaat niet in op de gezondheidsaspecten van PFAS. Hierover geeft het RIVM advies en zijn er regels te vinden in bijv.

de Wet Milieubeheer, Activiteitenbesluit en Besluit en regeling externe veiligheid inrichtingen. 1.3 Uniform regionaal beleid vergroot efficiëntie Het is voor de taken die de ODRU namens de gemeente uitvoert op het gebied van het Besluit Bodemkwaliteit van belang dat er binnen hun werkgebied uniform en actueel beleid is. Dit maakt het uitvoeren van deze taken immers efficiënt en verkleint de kans op fouten. 1.4 Tekstuele uniformiteit is relevant Tekstuele aanpassingen en kleine wijzigingen van de bestaande beleidsregels werden nodig geacht om te komen tot een eenduidig gezamenlijk grondstromenbeleid voor alle gemeenten in het werkgebied van de ODRU. Ook komt o.a. onze huidige nummering van de paragrafen niet overeen met het regionaal beleid. In de concept-Nota hebben de verwijzingen naar het beleid van de gemeente Vijfheerenlanden gestaan. Deze zijn na de ter inzagelegging, conform afspraak, in de definitieve nota verwijderd, zodat nu eenduidig regionaal beleid vastgesteld kan worden. 1.5 Het bodembeheergebied omvat nu alle gemeenten die in het werkgebied van ODRU liggen. Door het beleid regionaal vast te stellen is bepaald dat sprake is van één bodembeheergebied. Eén grondgebied maakt uitwisseling van grond tussen gemeenten onder voorwaarden mogelijk, zonder onderzoeksinspanning. Dit maakt het uitwisselen van grond tussen gemeenten eenvoudig.

Omdat grond vaker op korte afstand van de herkomstlocatie weer nuttig kan worden toegepast

kan het vrachtverkeer verminderd worden. Dat bespaart kosten voor de afvoer van grond en het vermindert de uitstoot van luchtvervuilende stoffen. 1.6 De terinzagelegging van de concept nota heeft niet geleid tot een gewijzigd inzicht. Naar aanleiding van het collegebesluit van 15 maart 2022 (zaaknummer 381735) hebben het concept van de regionale Nota en de bijbehorende kaarten zes weken ter inzage gelegen. Er zijn hierop geen zienswijzen ingediend. De procedure tot de terinzagelegging is gegaan conform afdeling 3.4 Awb. 1.7 Vaststelling is bevoegdheid raad Het vaststellen van (gewijzigd) gebiedsspecifiek grondstromenbeleid is een bevoegdheid van uw raad (Besluit bodemkwaliteit, art. 44, lid 1 en Gemeentewet, art. 147). De in de regionale Nota opgenomen bodemfunctiekaart en de bodemkwaliteitskaart voor standaardstoffen zijn niet afwijkend t.o.v. van de eerder door u vastgestelde BKK, maar dienen juridisch gezien (artikel 47 Besluit bodemkwaliteit), als onderdeel van de regionale Nota opnieuw te worden vastgesteld. Eén dag na de bekendmaking treden het beleid en bijbehorende kaarten in werking. De eerder door de raad vastgestelde Nota en BKK, kan dan tegelijk ingetrokken worden. Overigens is dan ook gelijk de termijn van geldigheid van alle kaarten uniform.

2.1 Het beleid is dynamisch Wettelijk hebben de bodemkaarten een geldigheid van 5 jaar, deze kunnen verlengd worden tot 10 jaar (artikel 4.3.5 Regeling Bodemkwaliteit). Om aan te sluiten bij de dynamiek van grondverzet is het efficiënt om de bevoegdheden zoals genoemd in het beslispunt twee van uw gemeenteraad te delegeren naar het college van burgemeester en wethouders. Delegatie vindt plaats op grond van artikel 156, eerste lid Gemeentewet en met inachtneming van de kaders en voorwaarden zoals beschreven in Hoofdstuk 11.2 van de Nota Bodembeheer werkgebied ODRU. Het delegeren van besluiten van de raad aan het college gaat concreet over de volgende zaken: 1. Wijziging van de Bodemfunctiekaart; 2. Verlengen van de bodemkwaliteitskaart; 3. Acceptatie van bodemkwaliteitskaarten van andere gemeenten; 4. Uitbreiden bodembeheergebied. Een delegatiebesluit is bijgevoegd. Voor een uitgebreide beschrijving van deze delegatie wordt verwezen naar hoofdstuk 11.2 van de Nota. Eén dag na de bekendmaking van het besluit, kan het college gebruik gaan maken van de gedelegeerde bevoegdheden. Kanttekeningen Geldigheid kaarten  Bij de inwerkintreding van de Omgevingswet blijven de bodemkaarten geldig, via het overgangsrecht. De kaarten worden maximaal vijf jaar na de bestuurlijke vaststelling geëvalueerd.

Op basis van deze evaluatie wordt vastgesteld of aanpassingen van (één van) de kaarten noodzakelijk is.  Uw raad delegeert de bestuurlijke vaststelling van de aanpassingen van de kaarten aan het college van burgemeester en wethouders, onder voorwaarde dat de wijzigingen geen invloed hebben op het in deze nota geformuleerde gebiedsspecifieke beleid.

3.1 Het intrekken van de “Nota bodembeheer Vijfheerenlanden” en de bijbehorende bodemkwaliteitskaart uit 2020 is een bevoegdheid van de raad Met de inwerkingtreding van het nieuwe beleid, dient het oude beleid ingetrokken te worden. De “Nota bodembeheer Vijfheerenlanden” en de bijbehorende bodemkwaliteitskaart uit 2020, worden op de dag van inwerkingtreding van de “Nota bodembeheer werkgebied ODRU” en bijbehorende bodemkaarten, ingetrokken.

Risicoparagraaf 1.1 Indien uw raad de “Nota Bodembeheer werkgebied ODRU ” en de bijbehorende Bodemkwaliteitskaart voor PFAS (BKK-PFAS) niet vast stelt, dan leidt dit mogelijk tot extra kosten voor de taken die de ODRU voor de gemeente uitvoert. Dit omdat de ODRU voor Vijfheerenlanden niet de uniforme strategie kan hanteren, maar maatwerk moet leveren. De beroepsmogelijkheid zou een risico kunnen zijn, al is het risico voor ons niet groot aangezien er geen zienswijzen werden ingediend tegen het ontwerpbesluit.

Betrokkenheid pers Informeren via besluitenlijst

Financiële paragraaf Er zijn geen nieuwe of extra financiële consequenties verbonden aan het vaststellen van dit beleid. De eenduidige regels geldend binnen het ODRU gebied, maakt grondverzet gemakkelijker, goedkoper en duurzamer. Dit kan o.a. bij projecten en in de uitvoering geld (en tijd) besparen. De toetsing van vergunningen verandert verder niet door deze nota. Mogelijk kan het iets efficiënter door de ODRU, omdat hetzelfde beleid geldt voor alle vijftien gemeenten. Er is dan ook geen reden om de leges nu aan te passen. Onder de Omgevingswet gaat er wel één en ander veranderen voor leges milieu. Dat is nu nog onduidelijk. Hiervoor zal t.z.t. een voorstel komen, waarin we aangeven hoe we dit willen gaan invullen.

Participatieparagraaf Uw raad heeft eind december 2020 een Nota en BKK vastgesteld. Hierbij heeft al een participatietraject en zienswijze procedure plaats gevonden. De wijzigingen in het regionale beleid zijn niet van dien aard dat er wederom een participatietraject hoeft plaats te vinden. De aanliggende gemeenten en het waterschap Rivierenland zijn per mail geattendeerd op de zienswijzeprocedure, waarbij aangegeven is waar het regionale beleid op afwijkt. Tevens is de “Nota bodembeheer werkgebied ODRU” en de bijbehorende kaarten, op 15 maart 2022 door het college vrijgegeven voor inspraak en heeft van 23 maart 2022 tot 4 april 2022 ter inzage gelegen. Een ieder heeft op deze wijze de mogelijkheid gekregen om een zienswijze in te dienen. Er zijn geen zienswijzen ingediend.

Duurzaamheidsparagraaf Duurzaam bodembeheer is een belangrijke uitgangspunt binnen het beleid. Met duurzaam bodembeheer wordt bedoeld: de bodem zodanig gebruiken, benutten en beschermen dat deze ook voor toekomstige generaties zonder onaanvaardbare risico’s te gebruiken is voor diverse doeleinden. Vanuit de gedachte van circulariteit wordt gestreefd naar hergebruik van grond. Met het volgen van de uitgangspunten in deze uniforme “Nota bodembeheer werkgebied ODRU” wordt voorkomen dat primaire grondstoffen gewonnen moeten worden. Daarbij wordt hergebruik goedkoper dan het afvoeren van grond. Daarom stimuleren we het duurzaam hergebruik van grond. Door grond vaker dichtbij de ontgravingslocatie toe te passen, zijn er minder transportbewegingen nodig dat niet alleen leidt tot minder verkeersbelasting, maar ook tot minder uitstoot van CO2 en fijnstof. Dit maakt het bodembeheer duurzamer.

Communicatieparagraaf Na vaststelling van het vernieuwde en geactualiseerde gemeentelijke grond- en baggerstromenbeleid start er een communicatietraject. De interne en externe doelgroepen worden dan actief door de ODRU benaderd en voorgelicht over het gebruik van de bodemkwaliteitskaarten. Tevens zal er een versie van de nota in begrijpelijke taal door de ODRU worden opgesteld en zullen de schema’s en matrixen die nodig zijn voor de dagelijkse praktijk van het grondverzet voor een ieder beschikbaar zijn. De kaarten die bij deze nota bodembeheer horen, zijn ook raadpleegbaar op het Geoportaal van de ODRU (www.odru.nl). Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Vijfheerenlanden, de secretaris,

de burgemeester,

{{signer1}} 05/07/2022 11:18:58 CEST

{{signer2}} 05/07/2022 12:06:15 CEST

Signed By: n.van.ameijde@vijfheerenlanden.nl ID: a6d78c28-497d-4614-a05a-3cfb89edb606 Auth: Consent

N. (Nanette) van Ameijde-Poortman

Signed By: s.frohlich@vijfheerenlanden.nl ID: a6d78c28-497d-4614-a05a-3cfb89edb606 Auth: Consent

S. (Sjors) Fröhlich

Bijlagen    

Bodemkwaliteitskaart PFAS provincie Utrecht Nota bodembeheer werkgebied ODRU_23-05-2022 (versie t.b.v. vaststelling raad) Delegatiebesluit bodembeheer werkgebied ODRU (raad) Rapport “Bodemkwaliteitskaart gemeente Vijfheerenlanden” (MARMOS Bodemmanagement, 4 augustus 2020)