RV Begraafplaats Schoonrewoerd Dorp

Raadsvoorstel Zaaknummer 1784912 Onderwerp: Begraafplaats Schoonrewoerd dorp Vergaderdatum raad: 4 juni 2026 Geheim: Nee Steller: Klaas Boot Portefeuillehouder: Wethouder Jongenelen

Beslispunten 1. Het Wijzigingsbesluit beleidsplan “gemeentelijke begraafplaatsen Vijfheerenlanden 2023-2027” vast te stellen.

Voorgeschiedenis In juni 2023 heeft uw raad het beleidsplan “gemeentelijke begraafplaatsen Vijfheerenlanden 2023-2027” vastgesteld. Eén van de daarin opgenomen beleidsvoornemens is dat de begraafplaats Schoonrewoerd Dorp opnieuw in gebruik genomen gaat worden. Hiervoor is een herinrichting van deze begraafplaats nodig. De reden dat dit beleidsvoornemen is opgenomen in het beleidsplan is de wens van een klein aantal inwoners uit Schoonrewoerd die graag een graf zouden krijgen op deze begraafplaats. Een ander argument was om extra begraafcapaciteit te realiseren voor de inwoners van Schoonrewoerd. In 2024 is een start gemaakt met de uitvoering van het beleidsvoornemen om de begraafplaats Schoonrewoerd Dorp opnieuw in gebruik te gaan nemen. De start bestond uit: • Een presentatie over de plannen voor een herinrichting aan de inwoners van Schoonrewoerd tijdens een bewonersavond op 19 november 2024 • Een publicatie in Het Kontakt en dorpskrant De Klepper; • Het plaatsen van bordjes bij 216 graven voor eventueel rechthebbenden waarvan het grafrecht volgens onze administratie is vervallen Reacties op presentatie, publicatie en plaatsing bordjes. Bovenstaande acties hebben ervoor gezorgd dat er via een inwoner een schrift is ontvangen met daarin namen van overleden personen die begraven zijn op de begraafplaats Schoonrewoerd Dorp.

Na controle is gebleken dat zeker 35 overleden personen vanuit het schrift niet zijn opgenomen in de gemeentelijke administratie. Ook is gebleken dat deze personen in verschillende graflocaties, in willekeurig patroon en verspreid over de begraafplaats zijn begraven. Hierbij is lang niet altijd rekening gehouden met de huidige indeling van graven. Het gaat om zowel levenloos geboren kinderen als volwassenen in de jaarperiode van 1900 tot 1980. De informatie uit het schrift was nieuw en geeft inzicht in het extra aantal tot dan toe onbekende graven op genoemde begraafplaats. De ontvangst van het schrift illustreert dat er op oude begraafplaatsen in het verleden anders en minder zorgvuldig werd omgegaan met het registreren en begraven van overledenen dan nu. De begraafplaats Schoonrewoerd Dorp vormt daarop geen uitzondering.

Naast het schrift zijn ongeveer 50 reacties ontvangen van inwoners, nabestaanden en rechthebbenden van graven. De reacties lopen uiteen van mensen die bezwaar maken tot mensen die enthousiast zijn omdat ze zelf graag begraven willen worden op de oude begraafplaats. De reacties bestaan in hoofdlijn uit: • Twee bezwaren die terugverwijzen naar een sluiting van de begraafplaats vanuit de zestiger jaren. Na de jaren zestig is er nog begraven op de begraafplaats wat een officiële sluiting tegenspreekt. • Drie reacties van mensen die vanwege een herinrichting stoffelijke overschotten willen opgraven om elders te herbegraven of te cremeren. • Vragen van veel mensen die willen weten op welke plek hun dierbaren begraven liggen en wat er met hen gebeurt. • Een verzoek van Stichting Machpela om een graf niet te ruimen en een bijzondere status toe te kennen. Huidige wetgeving voor inrichting begraafplaatsen. (bron: Besluit op de Lijkbezorging artikel 5.1) Een artikel dat een belangrijke relatie heeft met dit voorstel is artikel 5.1: “ De afstand tussen de graven onderling bedraagt ten minste dertig centimeter”. Juridisch kader en geschiedenis begraafplaats Dorp Schoonrewoerd. Graf(recht) kan vervallen worden verklaard, als er geen rechthebbende meer is.

In een besluit van de voormalige gemeente Leerdam uit 1994 staat geschreven om een zodanig beleid te voeren dat er geen nieuwe rechthebbenden van graven ontstaan. Dit betekent dat er vanaf 1994 geen nieuwe rechthebbenden zijn opgevoerd. Nabestaanden hebben de afgelopen 30 jaar geen mogelijkheid gehad om rechthebbende te worden van een graf op deze begraafplaats. Overige relevante besluitvorming. (bron: raadsbesluit van de Gemeente Zederik 24 mei 1993). Vergelijkbare oude begraafplaatsen in de gemeente Vijfheerenlanden (Ameide en Meerkerk) zijn gesloten omdat deze begraafplaatsen “niet op het gebruik van heden ten dage zijn ingericht en het begraven ten sterkste is ontraden” Begraafcapaciteit. Een beoogd doel van de herinrichting was om extra begraafcapaciteit te realiseren voor de inwoners van Schoonrewoerd. Inmiddels is dit als doel niet meer van toepassing. Op de begraafplaats Schoonrewoerd Overheicop worden namelijk vanaf 2025 graven gestructureerd en actief geruimd en paden heringericht. Hierdoor is er ruim voldoende begraafcapaciteit gerealiseerd om in de toekomst te kunnen blijven begraven in Schoonrewoerd.

Inleiding Het beleidsplan gemeentelijke begraafplaatsen Vijfheerenlanden 2023-2027 is in uitvoering. Een aantal beleidsvoornemens is al gerealiseerd terwijl het resterende deel in 2026 of begin 2027 gerealiseerd zal zijn of worden. Alleen het beleidsvoornemen om de begraafplaats Schoonrewoerd opnieuw in te richten kan niet worden uitgevoerd. Met dit voorstel leggen we uit waarom dat niet kan, en vragen we uw raad te besluiten dit beleidsvoornemen uit het huidige beleidsplan begraven te verwijderen met bijbehorend(e) gevolg(en).

Beoogd effect Met dit voorstel wordt beoogd dat uw raad besluit dat, omdat de herinrichting van de begraafplaats Schoonrewoerd Dorp niet uitvoerbaar is, het niet langer een vastgesteld beleidspunt is. Daarmee komt een einde aan de onduidelijkheid voor de inwoners van Schoonrewoerd en alle

betrokken, rechthebbenden en nabestaanden die in een eerder stadium anders zijn geïnformeerd. Tweede effect is dat er duidelijkheid ontstaat dat er geen nieuwe graven en geen vervallen graven meer uitgegeven worden en er geen graven meer geruimd, geschud of geopend worden wanneer het graf vol is.

Argumenten 1.1 We kunnen een groot aantal graven niet ruimen. Door de ligging en onduidelijkheid over de positie van diverse onbekende graven, en het niet bekend zijn van mogelijk rechthebbenden, kan niet geruimd worden met toestemming van mogelijk rechthebbenden. Daarnaast zijn er nog lopende grafrechten waarvan graven niet geruimd kunnen worden. Nieuw aangebrachte looppaden zouden dan over bestaande graven komen te lopen wat ongewenst is. 1.2 Omdat we niet alle graven kunnen ruimen blijven veel graven verspreid en een willekeurige ligging behouden. We kunnen hierdoor niet voldoen aan de huidige wetgeving van afstanden tussen nieuwe graven bij een herinrichting van de begraafplaats.

Kanttekeningen 1.1 In 2024 zijn verwachtingen gewekt bij inwoners van Schoonrewoerd en rechthebbenden van graven. Het geeft duidelijkheid aan inwoners en rechthebbenden, waarvan sommigen teleurgesteld zullen zijn doordat een eerder gedane toezegging niet gerealiseerd kan worden.

Risicoparagraaf 1.1 Mogelijke bezwaren door inwoners of rechthebbenden. Door het niet uitvoeren van dit beleidsvoornemen kunnen er bezwaren worden ingediend door inwoners of rechthebbenden. Dit vraagt extra tijd en inzet van de betrokken collega's. 1.2 We zullen een aantal mensen die toezeggingen hebben ontvangen een nieuw voorstel moeten doen. Omdat er geen nieuwe graven meer worden uitgegeven op deze begraafplaats kan een ander graf worden aangeboden. Dit kan leiden tot extra kosten om gedane toezeggingen te compenseren.

Kansen 1.1 Duidelijkheid aan inwoners en rechthebbenden. Het geeft na een periode van ruim een jaar duidelijkheid aan de inwoners en rechthebbenden van Schoonrewoerd. Een meerderheid daarvan zal ook blij zijn dat de voorgenomen herinrichting niet meer doorgaat en de cultuurhistorische uitstraling van de begraafplaats hiermee behouden blijft.

Gevolgen voor mensen met een beperking De huidige inrichting van de begraafplaats zorgt ervoor dat deze niet of nauwelijks toegankelijk is

voor mindervaliden. Door niet te gaan herinrichten blijft deze ontoegankelijkheid ook in de toekomst in stand.

Betrokkenheid pers Informeren via besluitenlijst.

Financiële paragraaf Naar verwachting zal er € 20.000 nodig zijn om mensen die een toezegging hebben ontvangen financieel te compenseren. Hiervoor is dekking vanuit de € 60.000 die is gereserveerd om dit beleidsvoornemen te kunnen uitvoeren. Over het restant zal in de 2e berap 2026 gerapporteerd worden.

Participatieparagraaf Inwoners en rechthebbenden zijn betrokken via de presentatie tijdens de bewonersavond van 19 november 2024, de publicatie in Het Kontakt en dorpskrant De Klepper en door het plaatsen van bordjes bij de graven.

Duurzaamheidsparagraaf Niet van toepassing.

Communicatieparagraaf Niet van toepassing. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Vijfheerenlanden, de secretaris, {{signer1}} ValidSigned door Judith de Jonge op 21-04-2026 W.J. (Judith) de Jonge

de burgemeester, {{signer2}} ValidSigned door Sjors Fröhlich op 21-04-2026 S. (Sjors) Fröhlich

Bijlage Wijzigingsbesluit beleidsplan gemeentelijke begraafplaatsen Vijfheerenlanden 2023-2027