Rekenkameronderzoek naar de kwaliteit van raadsvoorstellen

9

Dit is terug te vinden onder het kopje ‘Argumenten’

33

Figuur 7 Tekstfragment sportaccommodatiebeleid.

uit

het

opinievoorstel

Naar

een

nieuw

sportbeleid

en

Het format voor raadsvoorstellen bevat een risicoparagraaf. Bij het analyseren van de raadsvoorstellen valt op dat deze paragraaf erg uiteenlopend wordt ingevuld. Het was voor de rekenkamer soms zoeken in welke zin de daar gegeven beschrijving als een risico moest worden opgevat. Een voorbeeld is het raadsvoorstel Locatieprofiel Recreatieterrein Put Middelwaard, waar in de risicoparagraaf duidelijk geen risico wordt beschreven (zie figuur 8).

Figuur 8 Tekstfragment uit het raadsvoorstel Locatieprofiel Recreatieterrein Put Middelwaard

3.4.3.

Beeld van raads- en commissieleden

Raads- en commissieleden oordelen verdeeld (tussen licht positief en licht negatief) op de vraag hoe duidelijk de raadsvoorstellen zijn over de ruimte die de gemeente heeft om zelfstandig over het vraagstuk te besluiten.

34

Tabel 9: Scores op stelling over beleidsruimte

Raadsvoorstellen zijn duidelijk over de ruimte die de gemeente heeft om zelfstandig over het vraagstuk te besluiten. -2 Zeer mee

-1

0

1

36%

27%

36%

2 Zeer mee

oneens

eens

N=11 Het inzichtelijk maken van beleidsruimte en een vertaling daarvan in politieke keuzes en belangenafwegingen kan bijdragen aan het voeren van een debat daarover in de raad. Over deze vraag, dus of de voorstellen het debat in de raad stimuleren, oordelen raadsen commissieleden overwegend neutraal tot positief. Tabel 10: Scores op stelling over effect op het debat

De raadsvoorstellen stimuleren het debat in de raad. -2 Zeer mee

-1

0

1

2

27%

45%

27%

9%

oneens

Zeer mee eens

N=11 Raads- en commissieleden blijken verdeeld over de vraag of de voor- en nadelen van beleidsalternatieven doorgaans voldoende in de voorstellen terugkomen. Tabel 11: Scores op stelling over voor- en nadelen van beleidsalternatieven

Raadsvoorstellen zijn duidelijk over de belangrijkste voor- en nadelen van de beleidsalternatieven.

Zeer mee

-2

-1

0

1

2

9%

27%

27%

27%

9%

oneens

Zeer mee eens

N=11

35

3.5.

Inzicht in voorkeursalternatief en gemaakte afwegingen

3.5.1. Bevindingen De rekenkamer formuleerde de volgende norm. Norm Het raadsvoorstel geeft inzicht in de voorkeur van het college van B&W

8

voor een bepaald alternatief door te beschrijven: -

Hoe het college van B&W de afweging maakt tussen de in het geding zijnde belangen en dilemma's (onder 3 genoemd) en de afweging tussen beleidsalternatieven (onder 6 genoemd)

-

Welke doelen met het voorkeursalternatief worden nagestreefd (specifiek, waarneembaar, acceptabel, realistisch en tijdsgebonden).

-

Het besluit dat het college van B&W aan de raad voorstelt te nemen. Werkt het besluit waar nodig uit in deelbesluiten. Inclusief de financiële consequenties van het voorkeursalternatief.

Bevindingen -

In de vier bestudeerde raadsvoorstellen blijkt duidelijk de voorkeur van het college

van

B&W

waarvoor

ook

argumenten

worden

gegeven.

De

onderliggende afwegingen komen in drie van de vier voorstellen niet of nauwelijks terug. -

Raads- en commissieleden oordelen duidelijk licht negatief over de mate waarin belangenafwegingen in voorstellen zijn beschreven.

3.5.2 Beeld uit de analyse Hoewel drie van de vier voorstellen niet erg duidelijk verwoorden hoe de afweging tussen belangen en beleidsalternatieven door het college is gemaakt, is er ook een voorstel

36

waarin dat nadrukkelijk wel het geval is. Dit betreft het raadsvoorstel Beleidsplan Begraven Vijfheerenlanden. Uit het voorstel blijkt hoe het college de gepresenteerde alternatieven rond de bekostiging van de extra lasten weegt en welk doel dit dient (zie figuur 9).

Figuur 9: Tekstfragment uit het raadsvoorstel ‘Beleidsplan Begraven Vijfheerenlanden’

De financiële consequenties zijn in het voorstel goed zichtbaar gemaakt en onderbouwing (tarieven in de regio) is aanwezig in een bijlage bij het onderliggende beleidsplan.

3.5.2 Beeld van raads- en commissieleden Raads- en commissieleden zijn overwegend kritisch over de mate waarin de gemaakte belangenafwegingen in het voorstel terug te vinden zijn.

37

Tabel 12: Scores op stelling over inzicht in belangenafweging(en)

Raadsvoorstellen zijn duidelijk over de belangenafwegingen die met het voorstel zijn gemaakt. -2 Zeer mee

-1

0

1

64%

9%

27%

2 Zeer mee

oneens

eens

N=11 De respondenten zijn verdeeld over de vraag of de financiële risico’s voldoende duidelijk zijn. Tabel 13: Scores op stelling over inzicht in (financiële) risico’s

Raadsvoorstellen zijn duidelijk over de (financiële) risico’s die met het voorstel gepaard gaan.

Zeer mee

-2

-1

0

1

2

9%

27%

18%

36%

9%

oneens

Zeer mee eens

N=11 Raads- en commissieleden zijn eveneens verdeeld over de vraag of de consequenties voor de samenleving voldoende in de raadsvoorstellen tot uitdrukking komen.

38

Tabel 14: Scores op stelling over gevolgen voor de samenleving

Raadsvoorstellen zijn duidelijk over de consequenties van het voorstel voor de samenleving in Vijfheerenlanden. -2 Zeer mee

-1

0

1

36%

18%

45%

2

oneens

3.6.

Zeer mee eens

Participatie, communicatie en betrokkenheid stakeholders

3.6.1 Bevindingen De rekenkamer formuleerde de volgende normen. Norm 7

Het raadsvoorstel biedt inzicht in wie betrokken is geweest bij het opstellen van de alternatieven / het beleid.

9

Het raadsvoorstel omschrijft de wijze waarop en wanneer er communicatie plaats zal vinden.

Bevindingen -

De rekenkamer trof overwegend raadsvoorstellen aan waarin een duidelijke omschrijving was opgenomen over wie bij de totstandkoming van de alternatieven/het beleid betrokken is geweest.

-

Eenzelfde constatering doet de rekenkamer over de wijze waarop er communicatie zal plaatsvinden over het raadsbesluit en het onderliggende beleid.

3.6.2 Beeld uit de analyse In zowel de diepgaande als globale analyse trof de rekenkamer duidelijke omschrijvingen over betrokkenheid van externe partijen bij de totstandkoming van het voorstel en de wijze waarop erover gecommuniceerd gaat worden. De rekenkamer scoorde deze norm door te

39

kijken of er een duidelijke omschrijving was opgenomen. Raadsvoorstellen waar geen participatie had plaatsgevonden, maar waarin dit duidelijk werd vermeld scoorde dus ook positief op deze norm.10 Participatie op zichzelf was dus niet de norm, wel de aan de raad verschafte duidelijkheid daarover. In de diepgaande analyse was alleen het ‘Opinievoorstel Startnotitie Opgroeien in VHL’ onduidelijk over participatie. De resultaten van de globale analyse van de norm over participatie waren als in tabel X.

Tabel 15 Resultaten globale analyse op de norm over participatie

De resultaten van de globale analyse op de norm communicatie waren als in tabel X.

Tabel 16 Resultaten globale analyse op de norm over communicatie

3.7.

Evaluatie

3.7.1 Bevindingen De rekenkamer formuleerde de volgende norm. Norm 10

Het raadsvoorstel omschrijft het tijdstip waarop het beleid geëvalueerd zal worden en hoe het college van B&W in de tussentijd vorm zal geven aan de actieve informatieplicht richting de gemeenteraad.

Bevindingen -

Uit de analyses blijkt dat de raadsvoorstellen doorgaans niet ingaan op het tijdstip waarop het beleid geëvalueerd zal worden en hoe het college van B&W in de tussentijd vorm zal geven aan de actieve informatieplicht richting de gemeenteraad.

10

Zoals het Voorbereidingsbesluit Tabaksspeciaalzaken 2023.

40

3.7.2 Beeld uit de analyse De raadsvoorstellen die de rekenkamer bestudeerde zowel in de diepgaande als globale analyse gaven geen inzicht in het tijdstip waarop het geëvalueerd zal worden.11 Een positieve uitzondering op deze constatering betreft het raadsvoorstel ‘Doelgroepenverordeningen huur- en koopwoningen 2022’ (zie figuur 10).

Figuur 10 Tekstfragment Doelgroepenverordeningen huur- en koopwoningen 2022

De resultaten van de globale analyse waren als in tabel 17.

Tabel 17 Resultaten globale analyse op de norm over evaluatie.

3.7.3 Beeld van raads- en commissieleden De rekenkamer heeft deze norm niet in de enquête betrokken.

11

Hierbij opgemerkt dat de opinievoorstellen op dit punt niet gescoord zijn omdat evaluatie bij dit type voorstel niet voor de hand ligt.

41

3.8.

Leesbaarheid van de voorstellen

3.8.1 Bevindingen De rekenkamer formuleerde de volgende normen. Norm 11

Het voorstel is opgebouwd volgens een heldere en logische structuur.

12

Het voorstel is to-the-point geschreven

13

Het voorstel is zelfstandig leesbaar. Er zijn nuttige bijlagen bij het raadsvoorstel opgenomen: de bijlagen betreffen uitsluitend de uitwerking van hoofdzaken die in het raadsvoorstel zijn beschreven, een toelichting of nadere uitwerking van de financiële consequenties indien noodzakelijk. Het voorstel is geschreven in goed Nederlands en bevat geen jargon, geen

14

onnodig ingewikkeld of verhullend taalgebruik. Het raadsvoorstel zelf bevat geen overbodige informatie.

15

Bevindingen -

De leesbaarheid van raadsvoorstellen wisselt sterk per voorstel.

-

Van de bestudeerde raadsvoorstellen is circa de helft niet of niet geheel zelfstandig leesbaar.

-

De voorstellen zijn doorgaans in goed Nederlands geschreven en bevatten geen of weinig jargon of onnodig ingewikkelde of verhullende taal.

3.8.2 Beeld uit de analyse In de diepgaande analyse valt op dat de meeste voorstellen wisselend scoren op de normen die betrekking hebben op de leesbaarheid van het voorstel. Hierbij valt op dat het voorstel ‘Opinievoorstel Startnotitie Opgroeien VHL’ op alle normen negatief scoort: dit betreft dus een erg lastig te doorgronden tekst. Het raadsvoorstel ‘Beleidsplan Begraven’ scoort daarentegen op alle ‘leesbaarheid-normen’ positief. De andere voorstellen scoren dus wisselend, waarbij opvalt dat drie van de vier voorstellen negatief scoort op de norm die stelt dat het voorstel zelfstandig leesbaar moet zijn.

42

Uit de globale analyse blijkt dat vier van de 12 voorstellen negatief en 2 matig scoren op de norm ‘zelfstandig leesbaar’ (en dus 6 positief). De meeste voorstellen zijn in goed Nederlands geschreven en bevatten geen jargon of onnodig ingewikkelde of verhullende taal (9 voorstellen van de 12).

3.8.3 Beeld van raads- en commissieleden Raads- en commissieleden oordelen uiteenlopend over de leesbaarheid van de voorstellen. Tabel 18: Scores op stelling over leesbaarheid van de voorstellen

De raadsvoorstellen zijn leesbaar. -2 Zeer mee

-1

0

1

2

27%

54%

9%

9%

oneens

3.9.

Zeer mee eens

Wensen

Deze laatste paragraaf gaat in op de wensen die de rekenkamer met de enquête bij raadsen commissieleden ophaalde waar het gaat om de behandeling van raadsvoorstellen. De rekenkamer tekende een aantal opties op die denkbaar zijn en gaf de respondenten ook de gelegenheid om zelf suggesties aan te dragen. Respondenten konden meerdere opties aankruisen. Dit leverde twee suggesties op waarover de meeste respondenten het eens zijn: ‘de raad voorafgaand meer informeren’ en ‘voorafgaand aan de behandeling een controle op vormvereisten die de raad stelt aan raadsvoorstellen’. De resultaten zijn weergegeven in tabel 19.

43

Tabel 19 Mogelijke verbeteringen volgens de raad

Antwoorden op de vraag ‘Met welk van onderstaande optie zou de behandeling van voorstellen volgens u aan kwaliteit kunnen winnen? (Meerdere antwoorden mogelijk). Antwoord

Aantal

Percentage

De raad voorafgaand meer gericht informeren

7

64%

Voorafgaand aan behandeling een controle op vormvereisten die

6

55%

De raad voorafgaand meer informeren

3

27%

Voorafgaand meer werken met startnotities of opinievoorstellen

3

27%

Meer tijd voor raadsleden om voorafgaand aan de behandeling

2

18%

3

27%

de raad stelt aan raadsvoorstellen

zich te oriënteren/ informeren Anders, namelijk: Met de optie Anders, namelijk werden de volgende 3 suggesties gedaan: -

‘Beleidsstukken eerst consulterend voorleggen. Daar de feedback over ophalen en dan pas de bestuurlijke molen in brengen. Dan krijg je minder amendementen.’

-

‘Een lagere drempel voor contacten tussen ambtenaren en raadsleden.’

-

‘Dubbelcheck voordat voorstellen naar raad gaan.’

44

Bijlage 1 Geraadpleegde literatuur, documenten en websites Literatuur Rekenkamer IJsselstein, Aldus besloten, een onderzoek naar de kwaliteit van raadsvoorstellen in IJsselstein, november 2020. Rekenkamer Maastricht, De kwaliteit van raadsvoorstellen, februari 2019. Belangrijkste geraadpleegde documenten Gemeente Medemblik, Reglement van orde voor de gemeenteraad, 2013. Gemeente Vijfheerenlanden, Reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de gemeenteraad Vijfheerenlanden 2023, 1 juni 2023 Gemeente Vijfheerenlanden, Evaluatie bestuurlijke besluitvorming, juni 2020. Gemeente Vijfheerenlanden, notitie ‘de argumenten en tegenargumenten in een college/raadsvoorstel, 8-2-2021. Gemeente Vijfheerenlanden, schrijfwijzer college- en raadsvoorstellen, 17-2-2021. Gemeente Vijfheerenlanden, handleiding voor het opstellen van college- en raadsvoorstellen, 31-1-2022. Gemeente Vijfheerenlanden, notitie ‘hoe verloopt het proces rond college- en raadsstukken, 28-12-2022. Gemeente Vijfheerenlanden, handleiding ‘geheimhouding en vergaderen achter gesloten deuren, 9-11-2023. Gemeente Vijfheerenlanden, VN-Verdrag Handicap, z.d. Gemeente Vijfheerenlanden, beslispuntenwijzer collegevoorstellen, z.d. Gemeente Vijfheerenlanden, Raadsinformatiebrief inzake Aanpak om de kwaliteit van raadsvoorstellen en -besluiten te verbeteren, 23-4-2024.

Gemeente Zoetermeer, Toelichting op de Verordening Presidium, 2021.

45

Bestudeerde raadsvoorstellen (allen gemeente Vijfheerenlanden) -

Raadsvoorstel ‘Aanvulling Beleidskader energietransitie [BET] - kleine windturbines en zon op grond’ (25-4-2024)

-

Raadsvoorstel ‘Locatieprofiel recreatieterrein Put Middelwaard’ (8-2-2024)

-

Raadsvoorstel ‘Beleidsplan Begraven Vijfheerenlanden’ (28-6-2023)

-

Opinievoorstel ‘Startnotitie Opgroeien in Vijfheerenlanden’ (25-8-2021)

-

Opinievoorstel ‘Naar een nieuw sportbeleid en sportaccomodatiebeleid’ (4-5-2021)

-

Raadsvoorstel ‘Strategienota 2021-2025 Samen voor een afvalvrije en schone gemeente (10-6-2021)

-

Opinievoorstel ‘Sluitingstijden horeca’ (9-11-2021)

-

Raadsvoorstel ‘Doelgroepenverordeningen huur- en koopwoningen 2022’ (10-2-2022)

-

Raadsvoorstel ‘Handhavingsbeleid rechtmatigheid Wmo/Jeugd Lekstroom’ (9-6-2022)

-

Raadsvoorstel ‘Plan van aanpak Dorpsvisie Meerkerk’ (30-6-2022)

-

Raadsvoorstel ‘Binnenstadsvisie Leerdam’ (22-9-2022)

-

Raadsvoorstel ‘Uitvoeringsprogramma Recreatie en Toerisme’ (3-11-2022)

-

Raadsvoorstel ‘Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026’ (29-6-2023)

-

Raadsvoorstel ‘Voorbereidingsbesluit Tabaksspeciaalzaken’ (21-9-2023)

-

Raadsvoorstel ‘Strategisch plan verkeersveiligheid’ (8-2-2024)

-

Raadsvoorstel ‘Vaststellen ruimtelijke visie Regionaal Werklandschap Gaasperwaard 3’ (4-7-2024)

46

Bijlage 2 Lijst van respondenten

Gemeente Vijfheerenlanden Griffier Concerncontroller Directiesecretaris

47

Bijlage 3 Normenkader In onderstaande tabel is het normenkader opgenomen dat gebruikt is voor de analyses van de raadsvoorstellen. Voor de diepgaande analyse zijn alle normen gebruikt, voor de globale analyse zijn de normen gebruikt die in de tabel grijs zijn gemarkeerd. Normenkader bij het rekenkameronderzoek Kwaliteit van raadsvoorstellen Norm Organisatie (context) Het gemeentebestuur heeft globaal omschreven wat zij onder kwaliteit verstaat als het gaat om voorstellen. De verantwoordelijkheden voor (toetsing van) de kwaliteit van raadsvoorstellen zijn helder omschreven en aan medewerkers toebedeeld. Beleidsvoorbereiding is bij wijze van houvast in handleidingen en protocollen uitgewerkt. Beleidsvoorbereiding is onderwerp van training voor (beleids-) medewerkers. Inhoud van de voorstellen 1

Bevat een omschrijving van het inhoudelijke doel van het voorstel en de reden waarom het aan de raad wordt voorgelegd, beschreven vanuit de optiek van een probleem(stelling).

2

Bevat een beschrijving van de voorgeschiedenis van het voorstel (aanleiding) en indien relevant de besluitgeschiedenis.

3

Bevat een probleembeschrijving / probleemstelling. Dit betekent dat de beschrijving het probleem als volgt beschrijft: - zoals het zich in de samenleving manifesteert; - aan de hand van alle uiteenlopende belangen van groepen inwoners; ondernemers of maatschappelijke organisaties die ermee gemoeid zijn - de dilemma’s die bestaan in de uitvoering.

4

Beschrijft het juridische kader voor zover dat nodig is om de beleidsruimte van de gemeente inzichtelijk te maken.

5

Bevat een vertaling van de beleidsruimte in de politiek-bestuurlijke keuzes en belangenafweging(en) die voorliggen.

6

Voorliggende keuzes zijn evenwichtig, onderbouwd en zo concreet mogelijk vertaald in beleidsalternatieven. Dit wordt beoordeeld door na te gaan in hoeverre een voorstel de volgende elementen bevat:

48

-

Inhoudelijke beschrijving van ieder alternatief: geeft zicht in de bijdrage aan de aanpak van het probleem en de te nemen maatregelen. Evenwichtige voorstelling van argumenten pro- en contra: voor alle genoemde alternatieven. Inschatting van de risico’s die met de alternatieven gepaard gaan. Te verwachte positieve en negatieve consequenties voor de samenleving (inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers/bedrijven).

7

Biedt inzicht in wie betrokken is geweest bij het opstellen van de alternatieven / het beleid.

8

Geeft inzicht in de voorkeur van het college van B&W voor een bepaald alternatief door te beschrijven: -

Hoe het college van B&W de afweging maakt tussen de in het geding zijnde belangen en dilemma’s (onder 3 genoemd) en de afweging tussen beleidsalternatieven (onder 6 genoemd) Welke doelen met het voorkeursalternatief worden nagestreefd (specifiek, waarneembaar, acceptabel, realistisch en tijdsgebonden). De financiële consequenties van het voorkeursalternatief.

9

Omschrijft de wijze waarop en wanneer er communicatie plaats zal vinden.

10

Omschrijft het tijdstip waarop het beleid geëvalueerd zal worden en hoe het college van B&W in de tussentijd vorm zal geven aan de actieve informatieplicht richting de gemeenteraad.

Leesbaarheid van de voorstellen 11

Het voorstel is opgebouwd volgens een heldere en logische structuur.

12

Het voorstel is to-the-point geschreven

13

Het voorstel is zelfstandig leesbaar. Er zijn nuttige bijlagen bij het raadsvoorstel opgenomen: de bijlagen betreffen uitsluitend de uitwerking van hoofdzaken die in het raadsvoorstel zijn beschreven, een toelichting of nadere uitwerking van de financiële consequenties indien noodzakelijk.

14

Het voorstel is geschreven in goed Nederlands en bevat geen jargon, geen onnodig ingewikkeld of verhullend taalgebruik.

15

Het raadsvoorstel zelf bevat geen overbodige informatie.

49

Bijlage 4 Overzichtstabel analyse raadsvoorstellen

NORM

LOCATIEPROFIEL

AANVULLING

BELEIDSPLAN

OPINIEVOORSTEL

PUT

BELEIDSKADER

BEGRAVEN

OPGROEIEN IN VHL

MIDDELWAARD

ENERGIETRANSITIE

1

Bevat een omschrijving van het doel van het voorstel en de reden waarom het aan de raad wordt voorgelegd, beschreven vanuit de optiek van een probleem(stelling).

±

±

±

-

2

Bevat een beschrijving van de voorgeschiedenis van het voorstel (aanleiding) en indien relevant de geschiedenis van het besluitvormingsproces.

+

±

±

±

3

Bevat een probleembeschrijving / probleemstelling. Dit betekent dat de beschrijving het probleem als volgt beschrijft:

±

-

±

-

- zoals het zich in de samenleving manifesteert; - aan de hand van alle uiteenlopende belangen van groepen inwoners; ondernemers of maatschappelijke organisaties die ermee gemoeid zijn. - aan de hand van (waar mogelijk) geobjectiveerde informatie. - de dilemma’s die bestaan in de uitvoering. 4

Beschrijft het juridische kader voor zover dat nodig is om de beleidsruimte van de gemeente inzichtelijk te maken.

±

+

+

-

5

Bevat een vertaling van de beleidsruimte in de politiek-bestuurlijke keuzes en belangenafweging(en) die voorliggen.

+

-

±

-

50

NORM

6

Voorliggende keuzes zijn evenwichtig, onderbouwd en zo concreet mogelijk vertaald in beleidsalternatieven. Dit wordt beoordeeld door na te gaan in hoeverre een voorstel de volgende elementen bevat: -

LOCATIEPROFIEL

AANVULLING

BELEIDSPLAN

OPINIEVOORSTEL

PUT

BELEIDSKADER

BEGRAVEN

OPGROEIEN IN VHL

MIDDELWAARD

ENERGIETRANSITIE

-

-

±

-

Inhoudelijke beschrijving van ieder alternatief: geeft zicht in de bijdrage aan de aanpak van het probleem en de te nemen maatregelen. Evenwichtige voorstelling van argumenten pro- en contra: voor alle genoemde alternatieven. Inschatting van de risico’s die met de alternatieven gepaard gaan. Te verwachte positieve en negatieve consequenties voor de samenleving (inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers/bedrijven).

7

Biedt inzicht in wie betrokken is geweest bij het opstellen van de alternatieven / het beleid.

+

+

+

-

8

Geeft inzicht in de voorkeur van het college van B&W voor een bepaald alternatief door te beschrijven:

-

-

+

-

+

+

+

n.v.t.

-

-

9

Hoe het college van B&W de afweging maakt tussen de in het geding zijnde belangen en dilemma’s (onder 3 genoemd) en de afweging tussen beleidsalternatieven (onder 6 genoemd) Welke doelen met het voorkeursalternatief worden nagestreefd (specifiek, waarneembaar, acceptabel, realistisch en tijdsgebonden). Het besluit dat het college van B&W aan de raad voorstelt te nemen. Werkt het besluit waar nodig uit in deelbesluiten. Inclusief de financiële consequenties van het voorkeursalternatief. Omschrijft de wijze waarop en wanneer er communicatie plaats zal vinden.

G

51

NORM

10

LOCATIEPROFIEL

AANVULLING

BELEIDSPLAN

OPINIEVOORSTEL

PUT

BELEIDSKADER

BEGRAVEN

OPGROEIEN IN VHL

MIDDELWAARD

ENERGIETRANSITIE

Omschrijft het tijdstip waarop het beleid geëvalueerd zal worden en hoe het college van B&W in de tussentijd vorm zal geven aan de actieve informatieplicht richting de gemeenteraad.

-

-

-

n.v.t.

Er zijn nuttige bijlagen bij het raadsvoorstel opgenomen: de bijlagen betreffen uitsluitend de uitwerking van hoofdzaken die in het raadsvoorstel zijn beschreven inclusief een toelichting of nadere uitwerking van de financiële consequenties.

+

+

+

-

G

Leesbaarheid 11

Het voorstel is opgebouwd volgens een heldere en logische structuur

±

±

+

-

12

Het voorstel is to-the-point geschreven.

±

+

+

-

13

Het voorstel is zelfstandig leesbaar. Details en bijzaken zijn terug te vinden in bijlagen.

-

-

+

-

14

Het voorstel is geschreven in goed Nederlands en bevat geen jargon, geen onnodig ingewikkeld of verhullend taalgebruik.

+

+

+

-

15

Het raadsvoorstel zelf bevat geen overbodige informatie.

±

±

+

-

Legenda: + = scoort positief op norm, ± = scoort matig op norm, - = scoort negatief op norm, G = geen oordeel rekenkamer

52

Bijlage 5 Overzicht alternatieven en bijhorende argumenten ALTERNATIEVEN ANDERS DAN VOORKEURSALTERNATIEF

LOCATIEPROFIEL PUT MIDDELWAARD

AANVULLING BELEIDSKADER ENERGIETRANSITIE

OPINIEVOORSTEL OPGROEIEN IN VHL

BELEIDSPLAN BEGRAVEN

TOTAAL

Aantal genoemde alternatieven

2

4

X

2

8

Aantal gegeven argumenten pro

1

1

X

1

3

Aantal gegeven argumenten contra

0

1

X

1

2

Totaal aantal argumenten pro & contra

1

2

X

2

5

Aantal niet onderbouwde argumenten p & c

1

2

X

0

3

Aantal deels onderbouwde argumenten p & c

0

0

X

0

0

Aantal volledig onderbouwde argumenten p & c

0

0

X

1

1

Onderbouwing al dan niet: niet vast te stellen

0

0

X

0

0

Zie bijlage 4 voor een toelichting op de kwalificatie van argumenten als ‘niet-onderbouwd’, ‘deels onderbouwd’ of ‘volledig onderbouwd’. X betreft de alternatieven of argumenten die niet te waarderen zijn omdat onduidelijk is wat ze precies behelzen.

53

Bijlage 6 Argumentatiestructuur van Toulmin

54

Toelichting toepassing in het onderzoek naar de kwaliteit van raadsvoorstellen:

De rekenkamer heeft in de raadsvoorstellen de alternatieven geanalyseerd door: -

Bij ieder alternatief na te gaan of er - en zoja welke - argumenten werden genoemd die voor het alternatief dan wel ertegen pleiten. Voor ieder argument na te gaan of er een rechtvaardiging werd gegeven. Voor ieder argument na te gaan of er een ondersteuning werd gegeven.

De rekenkamer hanteerde bij de analyse van argumenten de volgende beslisregels: -

Argumenten waarbij uitsluitend een rechtvaardiging werd gegeven werden door de rekenkamer als Deels onderbouwd gekwalificeerd. Argumenten die naast een rechtvaardiging ook een ondersteuning bevatte werden door de rekenkamer als Volledig onderbouwd gekwalificeerd. Een correcte verwijzing naar een bron werd ook als ondersteuning gezien. Argumenten die geen rechtvaardiging en dus ook geen ondersteuning bevatte werden gekwalificeerd als niet onderbouwd.

De rekenkamer heeft een ‘lichte toets’ gepleegd: ook het voorbehoud had onderdeel kunnen uitmaken van de analyse (is binnen het argument het nodige voorbehoud gemaakt?).

55

Bijlage 7 Overzichtstabel globale analyse raadsvoorstellen NORM

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

1

Bevat een omschrijving van het doel van het voorstel en de reden waarom het aan de raad wordt voorgelegd, beschreven vanuit de optiek van een probleem(stelling).

+

+

+

+

+

+

+

±

±

+

±

-

2

Bevat een beschrijving van de voorgeschiedenis van het voorstel (aanleiding) en indien relevant de geschiedenis van het besluitvormingsproces.

+

+

+

±

+

+

+

±

±

+

+

±

7

Biedt inzicht in wie betrokken is geweest bij het opstellen van de alternatieven / het beleid.

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

±

+

10

Omschrijft de wijze waarop en wanneer er communicatie plaats zal vinden.

N.v.t.

±

N.v.t.

±

+

±

+

±

+

+

-

+

11

Omschrijft het tijdstip waarop het beleid geëvalueerd zal worden en hoe het college van B&W in de tussentijd vorm zal geven aan de actieve informatieplicht richting de gemeenteraad.

N.v.t.

±

N.v.t.

+

-

-

±

-

-

-

-

-

15

Het voorstel is zelfstandig leesbaar. Details en bijzaken zijn terug te vinden in bijlagen.

+

+

+

-

+

+

-

±

-

+

-

±

16

Het voorstel is geschreven in goed Nederlands en bevat geen jargon, geen onnodig ingewikkeld of verhullend taalgebruik.

+

+

+

-

+

-

+

+

+

+

+

-

56

De volgende raadsvoorstellen zijn geanalyseerd (nummering correspondeert met de bovenste rij in de tabel): 1. Opinievoorstel 'Naar een nieuw sportbeleid en sportaccomodatiebeleid' (4-5-2021) 2. Raadsvoorstel 'Strategienota 2021-2025 Samen voor een afvalvrije en schone gemeente (10-6-2021) 3. Opinievoorstel 'Sluitingstijden horeca' (9-11-2021) 4. Raadsvoorstel 'Doelgroepenverordeningen huur- en koopwoningen 2022' (10-2-2022) 5. Raadsvoorstel 'Handhavingsbeleid rechtmatigheid Wmo/Jeugd Lekstroom' (9-6-2022) 6. Raadsvoorstel 'Plan van aanpak Dorpsvisie Meerkerk' (30-6-2022) 7. Raadsvoorstel 'Binnenstadsvisie Leerdam' (22-9-2022) 8. Raadsvoorstel 'Uitvoeringsprogramma Recreatie en Toerisme' (3-11-2022) 9. Raadsvoorstel 'Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026' (29-6-2023) 10. Raadsvoorstel 'Voorbereidingsbesluit Tabaksspeciaalzaken' (21-9-2023) 11. Raadsvoorstel 'Strategisch plan verkeersveiligheid' (8-2-2024) 12. Raadsvoorstel 'Vaststellen ruimtelijke visie Regionaal Werklandschap Gaasperwaard 3' (4-7-2024) Nummering in de linkerkolom correspondeert met de nummering in het normenkader.

57