Leerdam advies Volkstuinen 4-5-1995
Tekst van het document
ADVIES VOOR BURGEMEESTER EN WETHOUDERS Datum ingekomen Registrat ienummer Klassificat ienummer
: : :
Datum Sektor Afdeling Opsteller
: 4 mei 1995 : Ruimte : BenM/Rovo
KONKLUSTES ADVIES: Instemmen met de in de nota gegeven aanbevelingen en de directeur sector Ruimte machtigen conform aanbeveling | te overleggen met OTG.
KONSEKWENTIES
'
'
'BEHANDELING IN
‘
Personele
t
t
«MT
' 8 mei 1995
Juridische Communicatieve
: t
' t
: Seniorenconvent : Cie. Middelen
: i
Soort voorstel Raadsnummer
‘ABC i
i '
' Cie. Ruimte t Gemeenter aad
t i
ROUTING
t t
Financiéle
t
t
:
paraaf/
idatum
t Baw
'
‘ Cie. Zorg
akkoord
vka
tnader
tadvies
STAF MIDDELEN & RUIMTE ZORG
OPMERKINGEN
BESLUITVORMING: BRW dud. g As: l 2. . Kopie:
ME 1995
Conform besloten:
De directeur van de sector Ruim te machtigen conforn aanbeveling 1 te over leggen met OTG. In principe wordt ook met de andere aanbevelingen ingestemd, zie tevens agendapunt 13,
| 9 mei 1995
t
bespreken
VOLKSTUINEN IN LEERDAM
Leerdam,
2 mei 1995.
de directeur van de sector Ruimte,
INLEIDING
HISTORIE LIGGING EN BESTEMMING VAN DE COMPLEXEN FINANCIELE GEGEVENS
ONTWIKKELING TARIEVEN UITGIFTEVOORWAARDEN/BOUWMOGELIJKHEDEN - privaatrechtelijk - publiekrechtelijk
KNELPUNTEN MOGELIJKHEDEN VERZELFSTANDIGING - algemeen - overleg 0.T.G.
AANBEVELINGEN
1.
_INLEIDING.
Uw college heeft onlangs besloten dat nader onderzoek moet worden gedaan naar de mogelijke verzelfstandiging van gemeentelijke volkstuincomplexen. In deze notitie zal aan deze opdracht worden voldaan.
Ook zal in de notitie aandacht worden geschonken aan een aantal aspecten, die relevant zijn voor de interne besluitvorming en voor het externe overleg dat daaruit eventueel zou kunnen voortvloeien.
Zeer uitvoerig zal worden stilgestaan bij
gelijkheden
vastgelegd.
en
wat
daarover
in
het
de uitgiftevoorwaarden en bouwmo-
verleden bestuurlijk
is
beslist
en
Essentie van de notitie is dat de knelpunten rond het onderwerp volkstuinen onoplosbaar zijn. De mogelijkheid hiertoe is wel aanwezig als dit onderwerp
in het bredere kader van de
ruimtelijke ontwikkeling van wijk West wordt
geplaatst. Die ontwikkeling kan echter niet op korte termijn plaatsvinden. In een aparte notitie wordt daaraan aandacht geschonken. 2. HISTORIE.
Wie de vraag krijgt voorgelegd om te kijken naar de verzelfstandiging van de gemeentelijke volkstuincomplexen moet voor het antwoord zichzelf eerst de
vraag stellen waarom de gemeente ooit het exploiteren van volkstuinen in haar takenpakket heeft opgenomen. Het goed geordende gemeente-archief over de periode 1865 - 1972 biedt voor dit antwoord geen enkel houvast. De eerste officiéle stukken over het verpachten van volkstuinen beginnen in het jaar 1931. Op 17 december van dat jaar besluit de gemeenteraad burge-
meester en wethouders te machtigen de huurtijd van de perceeltjes tuingrond achter den Blaasbalg, achter de Lingestraat, achter de Talmastraat en Schoolstraat, bij de De Ruijterstraat,achter de gasfabriek, Tulpstraat en Boétiusstraat, achter de nieuwe begraafplaats Kroondomein met drie jaar te verlengen.
achter de en op het
Dat de gemeente wel een zeker belang had bij het verhuren van tuingrond blijkt overigens wel uit de voor volkstuinders gunstige voorwaarde dat aan de huurders gratis de beschikking werd gegeven over enige aanwezig op het terrein van de vuilnisbelt.
Uit
stukken van
latere
jaren
vindt
men
evenmin
een
straatmest thans
aanknopingspunt
enige motivering van de gemeentelijke rol. Sociale motieven zullen ongetwijfeld en rol hebben gespeeld,
voor
zeker als men
bedenkt dat de pachtprijs tussen 1931 en 1936 drie keer werd verlaagd.
De historische herkomst van de huidige gemeentelijke volkstuincomplexen valt voor een deel te verklaren uit verwervingen door de gemeente waarop in
verband met de incourante ligging (resthoeken) geen ontwikkelingen zijn gevolgd (bijvoorbeeld langs de spoorlijn). Voor een ander deel was er sprake van aankopen, waarvoor op dat moment in het geheel geen ontwikkelingen voor ogen stonden (Tiendweg-zuid en Laantje van Van Iperen). -Z-
Een bijzonderheid vormt het complex aan de noordkant van de Tiendweg. Deze grond is in 1941 aangekocht door de burgemeester van Leerdam, overeenkomstig artikel 3 van de achtste verordening van de Rijkscommissaris voor het
bezette Nederlandse gebied betreffende bijzondere maatregelen op administra-
tiefrechtelijk gebied de taak van de Raad waarnemende. Vermeldenswaard is dat aan de Tiendwegkant van dit perceel een strook te boek stond als bouwterrein (in 1938 was er voor deze strook een bouwvergunning verleend aan W.van Leer, journalist, voor een dubbele woning, en aan
mejuffrouw C.van Leer, eveneens voor een dubbele woning).
De rest weiland.
van
het
aangekochte
perceel
stond
in
het
kadaster
te
boek
als
De in 1938 verleende bouwvergunningen zijn nimmer ingetrokken. De bouwplannen zijn ook niet gerealiseerd. Waarschijnlijk is daarmee wel begonnen. Want
het
is
bekend dat
op
de
kop
van het volkstuincomplex Tiendweg-noordzijde
bouwfunderingen liggen, die een obstakel vormen bij de verhuur van de eerste twee tuintjes. In 1942 is besloten
het
aangekochte
perceel
in
kleine
perceeltjes
te
verhuren als tuingrond in afwachting van een nadere beslissing omtrent de daaraan te geven bestemming. 3.
LIGGING EN
BESTEMMING VAN DE COMPLEXEN.
We kennen verschillende gemeentelijke volkstuincomplexen. Met de ontwikkeling van het gebied ten zuiden van de Koningin Emmalaan zijn er in Oost geen gemeentelijke volkstuinen meer. Hierna wordt aangegeven welke complexen nog in handen van de gemeente zijn en welke bestemming voor die gronden geldt. Op de bij deze gevoegde over-
zichtstekening is de ligging van de verschillende complexen aangegeven.
In een volgend hoofdstuk zal nader worden aangegeven welke bouwmogelijkheden zowel privaatrechtelijk als publiekrechtelijk gelden.
1.
TEN ZUIDEN VAN DE TIENDWEG. De kadastrale aanduiding van dit complex is gemeente Leerdam, nummer 8167, groot circa 0.60.60 hectare.
Het complex omvat
in totaal
25
tuintjes,
die alle
oppervlakte van de tuintjes ligt op gemiddeld 200 m2.
sectie B,
zijn verhuurd.
De
De bestemming van de grond is "volkstuinen" In de praktijk zijn niet alleen gebouwtjes aanwezig voor volkstuintjes
maar
ook
in
het
verleden
bestuurlijk
gedoogde
dierenverblijven.
Het
geheel oogt niet fraai maar ligt tamelijk geisoleerd tussen particuliere complexen, waarop bouwsels en grote hokken zijn gebouwd, die absoluut
niet van doen hebben met volkstuinbestemming. 2.
TEN NOORDEN VAN DE TIENDWEG. De kadastrale aanduiding van dit complex is gemeente Leerdam,
nummer 8161, groot 1.60.95 hectare. =
23
-
sectie B,
Dit complex omvat in totaal 47 tuintjes. 11 tuintjes zijn op dit moment niet verhuurd. Het complex heeft een negatief imago, waardoor de verhuurbaarheid sterk wordt belemmerd.
De bestemming van de grond is volkstuinen. Een deel van de op het gebied aanwezige opstallen wordt gebruikt voor het houden van dieren (konijnen, kippen etc) maar ook andere niet tot de volkstuinfunctie behorende activiteiten. Het gebied ziet er rommelig uit; de bebouwing is deels historisch bepaald en veel gebouwtjes zijn in het verleden expliciet gedoogd hoewel zij niet overeenkwamen met de normen van de gemeente. Om het complex enigszins aan het zicht te onttrekken geleden aan de Tiendweg een haagbeuk geplant.
is
enige
jaren
ACHTER DE SIEMENSTRAAT. De kadastrale aanduiding van dit perceel is gemeente Leerdam,
sectie D,
nummer 69 (ged), groot 0.44.23 hectare. Dit gebied omvat zijn verhuurd.
14
tuintjes van verschillende grootte.
Alle
tuintjes
De bestemming van de grond is kleine bedrijfjes. Het gebied ligt geheel ingesloten in de bebouwing. Niet alle gebouwtjes voldoen aan de normen van de gemeente. Sommige zijn historisch bepaald en daarom in het verleden gedoogd. In het gebied worden ook duiven gehouden. Ook dat is in het verleden toegestaan.
Het gebied ziet er alleszins redelijk uit. ACHTER HET LAANTJE VAN VAN IPEREN.
De kadastrale aanduiding van dit perceel is gemeente Leerdam,
nummer 408 (ged) groot 0.18.63 hectare.
sectie D,
Dit complexje omvat 6 tuintjes van verschillende grootte.Alle tuintjes zijn verhuurd. Het is bekend dat de bewoners van de aangrenzende
woningen aan het Laantje van Van Iperen bij
huurbeéindiging de grond
graag bij hun particulieren achtertuinen willen voegen.
De
bestemming
is
deels
woningbouw,
deels
houdend met een uitbreidingsplan van 1950).
verkeersdoeleinden(verband
Het gebiedje ligt ingesloten. Gebouwtjes zien er bekend worden er geen dieren gehouden.
goed uit.
Voor
zover
AAN DE P.M.VAN GENTSTRAAT. De kadastrale aanduiding van deze grond is gemeente Leerdam,
sectie B,
nummers 3156 en 3158, groot respectievelijk 0.04.50 en 0.26.30 hectare.
Dit complex omvat 10 tuintjes van verschillende grootte. Alle tuintjes zijn verhuurd. Er staat 1 gegadigde op de wachtlijst, een van deze tuintjes.
die opteert voor
De bestemming van de grond is agrarische doeleinden. De opstallen voldoen waarschijnlijk aan de normen,
tisch gezien de zaak fraaier zou kunnen.
zij
het
dat
esthe-
ACHTER DE I.DE STIGTERSTRAAT De kadastrale aanduiding van deze grond is gemeente Leerdam, nummer 7459, groot 0.32.25 hectare.
sectie B,
De
wisselende
geisoleerd
grootte. Alle tuintjes
gelegen
complexje
zijn verhuurd.
Er
omvat
is
1
opteert voor een tuintje in dit gebied.
16
tuintjes
gegadigde
op
van
de wachtlijst die
De bestemming van de grond is agrarische doeleinden.
De opstallen voldoen niet alle aan de normen maar zijn voor een belangrijk deel historisch bepaald en dus gedoogd.
AAN DE WILHELMINADE. Dit perceel staat kadastraal te boek als nummer 1520, groot 0.17.60 hectare.
gemeente Leerdam,
sectie
C,
Hier liggen in totaal 11 tuintjes van verschillende grootte. 4 van deze 11 tuintjes zijn niet verhuurd. De grond heeft volgens het bestemmingsplan de bestemming groenvoorziening.
Opstallen zijn ter plaatse niet aanwezig. AAN DE BRUININXDEELSE KADE Deze grond is kadastraal bekend als 2725, groot 0.85.20 hectare.
gemeente Leerdam,
sectie C,
nummer
Hier liggen in totaal 24 tuintjes elk met een oppervlakte van 250 m2. Alle tuintjes zijn verhuurd. Er staan twee personen als gegadigde voor een tuintje op dit complex op de wachtlijst.
De grond is bestemd tot agrarische doeleinden kernrandgebied. De bebouwing is beperkt. Er staan uitsluitend gebouwtjes van één model dat de gemeente voor dit gebied heeft voorgeschreven. Het complex ziet er daardoor netjes uit en kan als een voorbeeld dienen voor andere situaties. Het complex is ongeveer 10 jaar geleden gerealiseerd.
9.
DORP OOST SCHOONREWOERD Deze grond maakt deel gesplitste percelen.
uit van een
aantal
grotere
nog
niet kadastraal
Dit complex aan de oostrand van de nieuwbouw van Schoonrewoerd omvat 14
tuintjes
waarvan er
4 braak
liggen.
De
tuintje
hebben verschillende
grootte.
De bestemming van de grond is openbare en bijzondere doeleinden. De grond is ooit met deze bestemming in het plan opgenomen in verband met de bouw van de Regenboogschool. Op deze tuintjes zijn geen opstallen aanwezig.
ten zuiden van de Tiendweg ten noorden van de Tiendweg achter Siemenstraat
NDRFPWWwWRHEWH
WOANDUNFWNHE
De totale grootte van de verschillende complexen samen gevat is dus:
L
achter Laantje van Van Iperen aan de P.M.van Gentstraat
achter I.de Stigterstraat aan de Wilhelminakade
aan de Bruininxdeelse kade
25 tuintjes 47 tuintjes 14 tuintjes
.224 m2 547 m2
16 tuintjes 11 tuintjes
-590 m2 057 m2
6 tuintjes 10 tuintjes
000 m2 -610 m2
24 tuintjes 14 tuintjes
40.570 m2
167 tuintjes
dorp Oost Schoonrewoerd Totaal
.697 m2 .790 m2 -055 m2
De
gemiddelde grootte van een gemeentelijk volkstuintjes bedraagt derhalve
Er
ligt
4.
FINANCIELE GEGEVENS.
40.570 m2 : 167 = 242 m2. Er liggen 19 tuintjes braak, waarmee een totale oppervlakte is gemoeid van 4.619 m2. derhalve
zowel naar
aantal
gemeentelijke volkstuinen braak.
In de beheersbegroting 1995
als
naar oppervlakte ruim 11
% van de
treffen we het beheersproduct volkstuinen aan
onder het beleidsproduct woonomgeving. Uit de begroting blijkt dat er sprake
zal
zijn van een nadelig saldo van
£.8.300,--. In de begroting wordt aan loonkosten voor 1995 een bedrag van f.6.300,-voorzien. Dat bedrag komt overeen met 5% van de loonkosten van mevrouw Steijgerwalt (zij voert de administratie van de tuintjes).
Anders dan in vorige jaren zijn er geen uren en dus ook geen loonkosten van de heer Damhuis
opgenomen.
In vorige jaren toen de heer Damhuis nog full-
time werkte werd uitgegaan van maar liefst 200 uur aan toezicht of wel met
een bedrag van ongeveer f.12.000,--.
Van de heer Van der Leij heb ik begrepen dat hier sprake is van een omissie, die bij de budget- en kredietbewakingsronde van mei zal worden hersteld. Uit het raadsbesluit van 26 november 1987 blijkt dat er in Leerdam 46.840 m2 aan volkstuin beschikbaar is. Deze tot dan toe in het grondbedrijf opgenomen
grond wordt bij
prijs
van
f£.3,--
£.145.000,--.
dit besluit overgeheveld naar de algemene dienst tegen een per m2.Totaal
In de afgelopen jaren is
er
kwam
dit
neer
op
een
kredietvotering van
een aantal volkstuincomplexen afgestoten.
De
opbrengst daarvan is voor een deel nog niet financieel verwerkt. Met name betreft dat het volkstuincomplex gelegen aan de Stadhouder Jan-
straat dat in 1993 moest wijken voor woningbouw.
m2.
Het ging daarbij
om 2369
In overleg met financién wordt voorgesteld een opbrengst van f.10,-- per
m2 aan te houden.
Zo de zaken nu staan zal er in nog in 1995 het volkstuincomplex aan de zuidkant van de Koningin Emmalaan worden opgeheven. Het gaat hier om een
oppervlakte
van
5674
m2.
Overeengekomen
verkocht voor f£.35,-- per m2.
is
dat
deze
grond
zal
worden
Met de gebruikers is afgesproken dat aan de zuidzijde van het terrein van de Lingebolder nieuwe volkstuinen worden aangelegd. Het ziet er naar uit dat er nog slechts een paar tuinen hoeven te naar elders is uitgeweken.
komen omdat een aantal
Samengevat betekent worden geactiveerd:
nog
een
en
ander
dat
de
1. uitname 1993 : 2369 m2 a f£.10,-2. verkoop 1995
:
volgende
tuinders
opbrengsten
al
kunnen
"23.690, --
5674 m2 a £.35,--
" 198.590, --
£.222.280, -Uit de staat van geactiveerd kapitaaluitgaven (model C van de begroting 1995 blijkt dat de boekwaarde van alle als volkstuinen aangeduide complexen (inclusief die gelegen in Schoonrewoerd) f£.170.314,-- bedraagt.
Op deze boekwaarde wordt niet afgeschreven. £. 12.773,--
De jaarlijkse
rente bedraagt
De exploitatielasten van volkstuinen bedragen volgens de begroting 1995: - publiekrechtelijke heffingen £. 1.200, -- overige goederen en diensten "7.000, -- kapitaalslasten " 12.800, -- kostenplaats Ruimte binnen "6.300, --
De exploitatie-opbrengsten zijn
Nadelig saldo
£.27.300, -" 19.000, --
£. 8.300, --
5. ONTWIKKELING TARIEVEN.
Zoals
reeds
aangegeven
beginnen
de
eerste
dossiers
over
volkstuinen
in
Leerdam in 1931. Van af dat jaar kan de volgende tariefsontwikkeling worden gemeld:
1931 - 1933
£.0,35 per 14 m2;
1937 - 1966
£.0,25 per 14 m2;
1934 - 1936 1967 - 1973 1974 - 1980 1981 1982 1983
1984 - 1986 1987 - 1992 1993 - 1995
£.0,30 per 14 m2; £.0,50 £.0,60 £.0,12 £.0,20 £.0,25
per per per per per
14 m2; 14 m2; m2; m2; m2;
(14 m2 is een zgn.Leerdamse roe)
£.0,30 per m2; £.0,35 per m2; £.0,50 per m2.
Hoewel het huidige tarief van £.0,50 per m2 nog niet kostendekkend is blijkt dit tarief met name in Schoonrewoerd een belemmering te vormen voor de uitgifte van de tuintjes. Overigens zijn er in Leerdam nogal wat niet gemeentelijke volkstuintjes (particulieren, Spoorwegen, OTG) waarvan de pachtprijs aanmerkelijk lager ligt. 6. UITGIFTEVOORWAARDEN/BOUWMOGELIJKHEDEN. Op 28 november 1966 heeft de gemeenteraad nieuwe algemene voorwaarden voor de verpachting van volkstuingronden vastgesteld. Deze voorwaarden vervingen die van 1958. Reden daarvan was onder andere dat de oude voorwaarden waren gebaseerd op de bepalingen van de Pachtwet hoewel het gebruik van volkstuintjes juridisch niet valt onder de bepalingen van de Pachtwet.
vo
rn
In 1983 heeft het toenmalige college tengevolge van enige wildgroei rond het volkstuinwezen orde op zaken gesteld. Er zijn toen nieuwe of betere afspraken gemaakt rond: de kwestie van het onder- of wederverpachten; het onderhoud van de tuintjes;
het onderhoud van de aangrenzende sloten etc; de bebouwingsmogelijkheden.
De voorwaarden/voorschriften voor de gemeentelijke volkstuincomplexen laten
zich splitsen in enerzijds privaatrechtelijke voorwaarden en anderzijds
publiekrechtelijke voorwaarden.
- PRIVAATRECHTELIJKE VOORWAARDEN;
Deze voorwaarden betreffen in de eerste plaats de hiervoor reeds genoemde
Algemene voorwaarden voor verpachting van volkstuingronden van 28 november
1966.
Omdat het hier gaat om algemene voorwaarden en dus voor de concrete toepas-
sing weinig houvast biedende regels hebben burgemeester en wethouders daarover in 1983 bij het aangaan van nieuwe pachtovereenkomsten in een brief van 16 december 1983 aan alle volkstuinders duidelijkheid verschaft.
Aan alle volkstuinders is toen bericht (en men heeft daar ook voor getekend) dat gebouwd mogen worden bergplaatsen, hobbykassen, kweekbakken, compostbakken, kweektunnels en andere met de bestemming volkstuinen verband houdende
bouwsels.
Per volkstuin mag:
a. b. ec. d. e. f£.
de gezamenlijke oppervlakte van bergplaatsen niet meer dan 6 m2 bedragen; de gezamenlijke oppervlakte van hobbykassen, broeibakken, kweektunnels, compostbakken en andere met de bestemming verband houdende bouwwerken
niet meer dan 14 m2 bedragen;
de goothoogte van de bouwwerken niet meer dan 3 meter bedragen; de hoogte van erfafscheidingen tussen tuinen niet meer dan 1.00 meter bedragen; een broeibak een maximale hoogte hebben van 60 cm; een kweektunnel een maximale hoogte hebben van 1.10 meter.
Naast
nieuwe
deze
algemene
volkstuinders,
eisen wordt die
iets
sinds
eind
willen bouwen
1983 de
aan alle
aanbeveling
gevestigde gedaan
te
of
kiezen uit een van de twee door de gemeente ontwikkelde modelschuurtjes. Eind 1985 zijn daaraan nog eens vijf modellen toegevoegd. Bij vrijwel elke aanvraag om een bouwvergunning wordt met de aanbeveling uit 1983 rekening gehouden.
Voor het in 1985 ontwikkelde complex aan de Bruininxdeelse kade zijn de uitgiftevoorwaarden afgestemd op die bestemmingsvoorschriften van het plan
Sportvelden Ter leede. Concreet betekent dat dat op dat complex uitsluitend bouwwerken van ondergeschikte aard ten dienste van de bestemming mogen worden gebouwd zoals schuilhokjes, gereedschapsbergingen en plantenkassen, met dien verstande dat: a. de oppervlakte van een gebouw ten hoogste 6 m2 mag bedragen; b. de hoogte van de bebouwing ten hoogste 3 meter mag bedragen;
c.
per volkstuin maximaal 1 gebouw en 1 plantenkas mag worden gebouwd.
De algemene voorwaarden
en de brief van 16 december 1983 zijn respectieve-
lijk als bijlage 1 en bijlage 2 bij deze nota gevoegd.
De standaardmodellen voor bergingen (algemeen) treft u aan als bijlage 3a,
3b en 3c en bijlage 4.
het
standaardmodel
voor
het
complex
Bruininxdeelse
kade
als
- PUBLIEKRECHTELIJKE VOORWAARDEN:
Naast de constructieve en esthetische eisen van de gemeentelijke bouwverordening gaat het hier met name om de bepalingen van het zijnde bestemmingsplan. Ik stel vast dat hier allerminst sprake is van uniformiteit.
Per
complex
zal
in kaart
worden
gebracht welke
welke voorschriften formeel van kracht zijn.
van
bestemmingsplan
toepassing
geldt
en
Voor de volkstuincomplexen ten noorden en ten zuiden van de Tiendweg gelden
de voorschriften van het bestemmingsplan Landelijk Gebied (1984). Die geven aan dat op gronden met de bestemming volkstuinen uitsluitend gebouwen mogen worden gebouwd zoals bergingen, hobbykassen en dierenverblijven, alsmede bouwwerken, geen gebouwen zijnde, ten dienste van de bestemming.
Als nadere regels gelden daarbij:
a. per volkstuin mag de gezamenlijke oppervlakte van de gebouwen niet meer dan 10 m2 bedragen:
b. de goot- en boeiboordhoogte van de gebouwen mag niet meer dan 3.00 meter bedragen; c.
de hoogte van bouwwerken, geen gebouwen zijnde, mag niet meer dan 3.00 meter bedragen, met dien verstande dat de hoogte van erfafscheidingen niet meer dan 1.50 meter mag bedragen.
Voor het complex tussen Siemenstraat, Tulpstraat en Rozenstraat geldt op grond van het uitbreidingsplan in onderdelen van de gemeente Leerdam 1950
een
industriéle
bestemming.
Dit
uitbreidingsplan
zal
binnenkort
worden
vervangen door het nieuwe bestemmingsplan West II. Zo de zaken nu staan zal de hoofdbestemming van dit complex de bestemming "“woondoeleinden" zijn met
daarbij
de aanduiding "volkstuinen toegestaan".
Volgens de in ontwikkeling
zijnde voorschriften zal per volkstuin één gebouwtje met een oppervlakte van
ten hoogste 10 m2 en een hoogte van ten hoogste 3.00 meter zijn toegestaan.
Voor het complexje achter het Laantje van Van Iperen geldt op grond van het uitbreidingsplan in onderdelen van de gemeente Leerdam 1950 een bestemming
verband houdende met de ontwikkeling van woningbouw aan de westkant van het Laantje van Van Iperen. Reeds in 1950 werd kennelijk gedacht aan uitleg van
de gemeente in westelijke richting.Aan het eind van de jaren zeventig is de uitbreiding in deze richting opnieuw actueel geweest. Uiteindelijk is het toen ontworpen bestemmingsplan opgeborgen in verband met de geluidproblematiek van de glasfabriek. In het in voorbereiding zijnde plan West II is ook dit complex bestemd voor "“woondoeleinden" met daarbij de aanduiding
"volkstuinen toegestaan".
Voor de complexen, gelegen aan de P.M.van Gentstraat en achter de I. de Stigterstraat geldt het bestemmingsplan West I 1962. In dit plan hebben de
complexen de bestemming "Agrarische doeleinden". De grond is dus formeel bedoeld voor de bedrijfsvoering van agrarische bedrijven. De voorschriften geven aan dat daarbij nadrukkelijk niet is gedacht aan bebouwing omdat ter
plaatse uitsluitend met de bestemming gebouwen zijnde, mogen worden gebouwd.
verband
houdende
bouwwerken,
geen
Het complex Bruininxdeelse kade is
opgenomen in het bestemmingsplan Sport-
behorende
volkstuincomplex.
velden Ter Leede 1981.De bestemming is “agrarische doeleinden kernrandgebied". Ter plaatse zijn toelaatbaar bij agrarische bedrijfsdoeleinden bebouwing
alsmede
bouwwerken van ondergeschikte
een
aard
ten
dienste
van
Gebouwd
de
schuilhokjes, gereedschapsbergingen en plantenkassen, met dat: a. de oppervlakte van een gebouw ten hoogste 6 m2 bedraagt
- 10 -
mogen
bestemming, dien
worden
zoals
verstande
b. c.
de hoogte van de bebouwing ten hoogste 3.00 meter bedraagt per agrarische bedrijf en per volkstuin maximaal 1 gebouw en 1 planten-
d.
de oppervlakte van een volkstuin tenminste 250 m2 bedraagt.
Het
complex
kas mag worden gebouwd
Wilhelminakade
is
gelegen
in
het
bestemmingsplan
Centrum
en
heeft de bestemming groenvoorzieningen. Formeel gezien mag in de bestemming groenvoorzieningen niet worden gebouwd.
Het complex aan de rand van het plan dorp oost in Schoonrewoerd heeft de bestemming openbare en bijzondere doeleinden. In wezen gaat het om een
terrein
dat
indertijd
zou worden benut
voor
de
bouw van
de
Regenbooog
school. Er was naderhand gebleken dat deze bestemming voor dit doel te ruim bemeten was. De bestemming openbare en bijzondere doeleinden staat toe dat de gronden ter plaatse zijn bestemd voor gebouwen en andere bouwwerken en onbebouwde terreinen ten dienste van het openbaar bestuur, de dienstverlening van onderheidswege, het verenigingsleven, de godsdienstuitoefening, het onder wijs en de volksgezondheid.
7. KNELPUNTEN. In de praktijk wordt een aantal knelpunten zichtbaar. a. onderhoud tuintjes en sloten. Niet
elke
volkstuinder
is
intensief bij
zijn hobby
gevallen is er sprake van slecht onderhoud. Onkruid,
betrokken.
en overlast voor aangrenzende tuintjes zijn het gevolg.
In
sommige
een rommelige aanblik
Tuintjes, die na huuropzegging te lang braak blijven liggen, worden soms gebruikt als opslagplaats.Bij het verlaten van de tuintjes worden dingen achtergelaten, die dat laatste in de hand werken. Toezicht en controle blijkt in de praktijk uiterst moeilijk te zijn. daders liggen vaak op het kerkhof.
De
Het slootonderhoud, dat contractueel gezien is opgedragen aan de huurders verloopt over het algemeen wel redelijk. Toch zijn er situaties, waarin dat moeizaam gaat. Het bouwen op de rand van de sloot geeft met name bij het complex aan de noordkant van de Tiendweg problemen bij de uitvoering van de
baggerwerkzaamheden. Inmiddels is tegenover de volkstuinders vastgelegd dat er gebouwd moet worden op tenminste 5.00 m uit de bovenkant van de sloot. b. opstallen. In 1983 heeft het toenmalig college rond de bouw van verschillende opstallen op de complexen orde op zaken gesteld.
Absoluut onaanvaardbare bouwsels zijn toen opgeruimd. Andere zijn bouwkundig iets aangepast of hebben een camouflerende verfbeurt gekregen. Een niet onbelangrijk aantal bouwsels is toen bij wijze van overgangsregime
blijven staan omdat deze al gedurende een reeks van jaren bestonden. Gevolg daarvan is geweest dat er bouwsels zijn blijven staan en tot op heden nog staan, die afweken van de in 1983 vastgestelde eisen.
Deze - overigens bestuurlijk uiterst verdedigbare - aanpak heeft niettemin een ongunstige uitwerking gehad op alle bouwactiviteiten, die daarna zijn ondernomen. De aanvragen om vergunning komen er over het algemeen wel (sinds 1983 zijn er voor het complex ten noorden van de Tiendweg 20 vergunningen verleend) maar bij de realisering van de bouwwerken wordt met het grootste gemak van de verleende vergunningen afgeweken Optreden daartegen wordt bemoeilijkt niet alleen omdat er in veelheid van
modellen is toegestaan maar ook omdat begin 1986 een groot aantal illegaal gebouwde
bergingen op het
nieuwe
complex aan de
zuidkant van de
Tiendweg
bestuurlijk zijn gedoogd hoewel bij de bouw ervan niet gekozen was uit een van de vastgestelde standaardmodellen. Het bouwbeleid op de volkstuinen wordt dus gekenmerkt door: a. een veelheid aan goedgekeurde modellen;
b. c.
een overgangsregime uit 1983; gedoogsituaties uit 1986.
Daar komt nog bij dat op de complexen die niet van de gemeente zijn er een veelheid aan opstallen aanwezig is die ook allerminst de toets der kritiek kunnen doorstaan. Kortom, de praktische uitvoering van toezicht en handhaving wordt ernstig belemmerd door wat er in het verleden heeft plaatsgevonden. ce. privaatrechtelijke voorwaarden/publiekrechtelijke voorschriften.
Uit hoofdstuk 5 blijkt dat de privaatrechtelijke voorwaarden en publiekrechtelijke bestemmingsplanvooschriften allerminst op elkaar aansluiten.
Er is sprake van verschillende bestemmingsregelingen en in de tijd gezien van verschillende privaatrechtelijke voorschriften. Een eventueel optreden tegen illegale bouwsels wordt daardoor bemoeilijkt. d. bestemming en gebruik.
Volkstuinen zijn er voor de echte volkstuinders en zijn dus niet bedoeld om opslagruimte of wat dan ook te scheppen voor mensen, die thuis met ruimteprobleem te kampen hebben.
Toch komt het voor dat bergingen op volkstuinen voor vreemde doeleinden worden gebruikt. Voor een deel is dat in 1983 en bij het gedogen van bouwwerken in 1986 ook gelegaliseerd. Dat laatste geldt met name voor het houden van dieren (duiven, kippen en konijnen). In de voorschriften van het bestemmingsplan Landelijk Gebied is het houden van dieren met zoveel woorden mogelijk gemaakt. Bestuurlijk gezien wordt een eventueel optreden nu sterk bemoeilijkt door
wat er zich in het verleden heeft ontwikkeld.
Duidelijk is wel dat andere activiteiten dan het houden van kleine huisdieren nooit zijn toegestaan. e.
interne informatie en coérdinatie.
Administratie, beheer en toezicht rond de volkstuinen zijn in verschillende
ambtelijke handen.
De
dagelijkse
administratie
en
secretaresse van de sector Ruimte. aan de afdeling financién.
-12-
correspondentie
wordt
verzorgd
door
de
De financiéle afwikkeling is opgedragen
Beheer en toezicht is opgedragen aan de opzichter groenonderhoud en begraafplaatsen. Het gemeentelijk bouw- en woningtoezicht speelt tot op heden geen actieve rol bij het toezicht op de bouw van opstallen. Men beperkt zich tot het in goede banen leiden van de aanvraag en afgifte van de bouwvergunningen. De praktijk wijst uit dat de onderlinge uitwisseling van informatie
de administratie en de beheersfunctionaris niet goed verloopt.
tussen
Niet alle historische informatie omtrent het in het verleden vastgelegde beleid is bij degenen, die voor de volkstuinen verantwoordelijk zijn voldoende
bekend. De belangrijkste verklaring daarvoor is dat er een uiterst ingewikkeld en soms tegenstrijdig bestuurlijk regime is gegroeid waaraan nog nauwelijks een touw valt vast te knopen. 8. MOGELIJKHEDEN VERZELFSTANDIGING. In 1983 is er zeer serieus gepoogd de volkstuinen in Leerdam te verzelfstandiging. De poging heeft de eindstreep niet gehaald. In 1985 is er opnieuw op bestuurlijk en ambtelijk niveau over gesproken. Ook dat heeft niet tot
resultaten geleid.Op aanraden van de toenmalige gemeente-secretaris besloot het college van burgemeester en wethouders op 23 december 1986 de pogingen tot privatisering voort te zetten. Het is opnieuw bij pogingen gebleven. De volkstuinvereniging "Ontspanning tot Genoegen" wilde het er niet bij nemen. Ook overleg met anderen (West End) heeft niets opgeleverd.
Het hoofd van de afdeling algemene zaken op 4 juni 1987 aan het college het volgende:
"Inmiddels hebben wij in de wijk West in toenemende mate Turkse mensen onder het volkstuindersbestand. De relatie tussen de Leerdamse volkstuinders en die van Turkse origine geeft zo nu en dan problemen. Het zou daarom ook in het kader van het West-beleid een goede zaak zijn indien er een vereniging tot stand zou komen voor de volkstuinders in West,
waarin zowel Nederlanders als Turken participeren. Mijn idee is dat vanuit de invalshoek Klaver-west hier een goed aanknopingspunt ligt voor
het verbeteren van relaties.
Reeds eerder is deze gedachte besproken met Jan Theunissen (gemeentelijk
functionaris
PCG-beleid).
Hij
ziet
er
wel
wat
in.
Mijn voorstel
is
daarom dat Jan Theunissen en medewerkers van de Stichting Klaver West SAMEN de gelegenheid krijgen de wens tot privatisering te combineren met
de gedachte tot harmonisering van de onderlinge verhoudingen in de wijk West. Op het land kan men tenslotte in zichtbare zin veel van elkaar cultuur leren". Klaver-west
college
en
Jan
Theunissen
overgenomen idee
zijn
uit
Leerdam
verdwenen.
Het
om via Klaver-West en het zogenaamde
iets moois op de gemeentelijke een zachte dood gestorven.
volkstuincomplexen
In 1989 komt privatisering nog eens zaak aan te houden.
ter
sprake.
tot
door
stand te brengen
College
het
PCG-beleid
besloot
toen
is
die
Nu u in feite de draad van de verzelfstandiging weer op wilt pakken rijst de
vraag welke mogelijkheden er in theorie zoal zijn
De eerste vraag die gesteld moet worden is of het exploiteren van volkstuinen als een kerntaak van de gemeente moet worden gezien. Feit is dat de
gemeente deze taak 50 jaar lang heeft behartigd. Tegelijkertijd zijn er anderen in Leerdam die al sinds jaar en dag hetzelfde doen. Te noemen valt de plaatselijke volkstuinvereniging, maar ook de Nederlandse Spoorwegen en tal
van
particulieren.
Kortom,
exploiteren
van
volkstuinen
uitstek een taak van de gemeente en dus geen kerntaak.
is
niet
bij
Vervolgens moet worden beoordeeld of volkstuinen behoren tot het voorzie-
ningenpakket van een gemeente.Als die vraag met "ja" wordt beantwoord dan is dat van belang voor de manier waarop en de condities waaronder de verzelfstandiging vorm wordt gegeven.
Leerdam zonder de cultuur van volkstuinen lijkt ondenkbaar. Alle gemeentelijke
volkstuincomplexen
zijn
over
het
algemeen
goed
verhuurbaar.Enige
inkrimping van het aantal tuintjes lijkt echter mogelijk. Bij het nadenken over de verzelfstandiging moeten er naar mijn mening voldoende garanties
worden gegeven dat volkstuingrond niet voor een ander doel wordt gebruikt. Indien dat standpunt wordt gedeeld dan valt er bij verzelfstandiging te kiezen uit een aantal mogelijkheden: a. verkoop onder voorwaarde voortzetting exploitatie; b. verhuur onder voorwaarde voortzetting exploitatie;
c. uitbesteding van het beheer en de exploitatie.
Inmiddels is er over dit onderwerp contact geweest met het nieuwe bestuur
van de volkstuinvereniging "Ontspanning tot Genoegen". Anders dan voorheen heeft men te kennen gegeven met de gemeente wel te willen spreken over mogelijkheden van overname van beheer en exploitatie.
Het
is
raadzaam deze vereniging,
die de nodige professionaliteit
heeft te benaderen voor nader overleg.
in huis
Met welke opties dit overleg zou moeten worden ingegaan zal hierna aan de orde worden gesteld. Van belang is ook welke ruimtelijke aspecten in het geding zijn en met welke andere mogelijkheden toekomstige ontwikkelingen rekening moet worden gehouden. 9, AANBEVELINGEN a. Overleg 0.T.G.
Alle volkstuinders hebben de beschikking over een huurcontract, dat eindigt op 31 december 1996. Dat houdt in dat tot dat
tijdstip
de grond niet aan een ander kan worden
verhuurd. De optie verkoop zou ook kunnen. Omdat daarover een ingewikkelde discussie kan ontstaan ontraad ik tot verkoop van welk complex dan ook over te gaan.
Mijn voorstel is om te proberen alle werkzaamheden, die de gemeente op dit moment als verhuurder van volkstuincomplexen doet uit te besteden aan OTG. Dat kan wat mij betreft op basis van de voorwaarden, die 0.T.G. voor haar
eigen complex hanteert. De paraplu,
waaronder die voorwaarden kunnen worden geplaatst,
betreft nog altijd volkstuingrond.
zijn de
kan wat mij
algemene voorwaarden voor de verpachting van
Ik heb inmiddels met de commandant brandweer gesproken over de voorwaarden, die 0.T.G. voor haar eigen complex hanteert en meer in het bijzonder over
het gebruik van gasflessen.
Ook dat komt voor op het 0.T.G.-terrein. De commandant stelt na overleg met 0.T.G. voor op elke volkstuin een gasfles van maximaal 13 kg butaan te accepteren, mits de aanwezigheid daarvan wordt geregistreerd zodat bekend is
wie zo'n gasfles in zijn haar berging heeft.
Verder kan de commandant goed uit de voeten met de overige voorwaarden, die 0.T.G. hanteert. Deze sluiten overigens goed aan bij de voorwaarden van de gemeente, zij het dat er geen standaardgebouwtjes zijn vastgesteld. Uitbesteding van al het gemeentelijke werk, inclusief het onderhoud van de paden, vrijkomende tuintjes, eventueel opruimen van rommel enzovoort kost uiteraard geld. Als ik het geheel overzie, een schatting maak van de gemeentelijke kosten dan denk ik dat tegenover de inspanning van 0.T.G. de volledige huuropbrengst als vergoeding zou moeten staan. Tot nu toe legde de
gemeente immers op de volkstuinen toe.
AANBEVELING 1. Op ambtelijk niveau met 0.T.G. overleggen over uitbesteding van alle werkzaamheden (beheer, onderhoud, administratie) op basis van behoud huurpenningen door 0O.T.G. en de voorwaarden die 0.T.G. voor het eigen complex hanteert. Ik ga er daarbij vanuit dat 0.T.G. ook de kosten van de publiekrechtelijke heffingen voor haar rekening neemt.
b.
Informatie en codrdinatie.
Hiervoor is aangegeven dat de besluitvorming in het verleden voor de dagelijkse praktijk een ondoorzichtig beeld heeft opgeleverd. Dit spitst zich toe op de bouwzaken. Het gaat echter ook over andere onderwerpen. De in- en externe informatie, de inhoud van de contracten en de bekendheid met
het publiekrechtelijk regime zullen moeten worden verbeterd.
Omdat de administratie in handen is van de sectorsecretaresse is het logisch
de dagelijkse coérdinatie bij haar te leggen.
AANBEVELING 2.
Aan alle nieuwe volkstuinders zullen meer complete standaardcontracten worden aangeboden waarin naast de algemene voorwaarden exact is geregeld wat er wel en niet gebouwd mag worden (uit welke standaardmodellen mag worden gekozen). De mogelijke situering van een opstal is op een bij het contract behorende tekening vastgelegd. Nadrukkelijk zal worden opgenomen dat altijd een bouwvergunning noodzakelijk is. De in- en externe coérdinatie opdragen aan de sectorsecretaresse. ce. Onderhoud en beheer. Zolang er met O.T.G. nog geen zaken zijn gedaan zal er in eigen beheer meer aandacht moeten worden besteed aan het beheer en onderhoud. Het is ongewenst en onlogisch de organisatie hiervan te veranderen. De opzichter groenonderhoud/begraafplaatsen zal echter wel intensiever toezicht moeten houden. AANBEVELING 3. Het toezicht op het gebruik van de volkstuinen intensiveren en de opzichter verzoeken wekelijks de ronde te doen over de verschillende complexen en over zijn bevindingen te rapporteren aan het afdelingshoofd. d. Opstallen
De
beoordeling van bouwplannen
is
een
technische
aangelegenheid waarvoor
deskundigheid vereist is vanuit de bouwkundige hoek. Bouw- en woningtoezicht blijft dus verantwoordelijk voor de afgifte van de bouwvergunningen voor opstallen. Het toezicht op illegaal bouwen kan om praktische redenen worden opgedragen aan de opzichter groenonderhoud/begraafplaatsen, die voortaan wekelijks de complexen zal bezoeken.
Alsnog optreden tegen in het verleden in afwijking van standaardmodellen of zonder bouwvergunning gebouwde opstallen lijkt bestuurlijk en juridisch gezien op geschapen.
dit
moment
niet
haalbaar
omdat
er
tal
van
precendenten
zijn
Verder getuigt het van consequent beleid dat de brief van 16 december 1983 en de vervolgens gekozen standaardmodellen het kader blijft voor bouwwerken op in de toekomst opnieuw te verhuren tuintjes.
Het verscherpte toezicht zal er borg voor moeten staan dat er voortaan ook dienovereenkomstig wordt gebouwd.
Mocht
dat
onverhoopt
toch weer misgaan dan moet het veruit
de
voorkeur
hebben op te treden op basis van het huurcontract. Dit is eenvoudiger en doelmatiger dan de administratieve procedure, bestaande uit aanschrijving, beroepsprocedure en het eventueel met behulp van bestuursdwang opruimen van
het illegaal gebouwde.
AANBEVELING 4.
Bouw- en woningtoezicht blijft verantwoordelijk voor het verstrekken van de bouwvergunning. Het verscherpte toezicht op het bouwen in het veld is opgedragen aan de beheerder. Het huidige bouwregiem zal in nieuwe situaties van kracht blijven. De bouwmogelijkheden zullen nauwkeuring in het contract worden vastgelegd. Tegen nieuwe illegale bouwsels in de toekomst optreden aan de hand van het huurcontract. Er wordt nu niet zijn ontstaan.
opgetreden tegen
illegale
situaties,
die
in het verleden
Bij vernieuwing van de lopende overeenkomsten per 1 januari 1997 kan (eventueel in overleg met de 0.T.G.) worden uitgemaakt wat er op de verschillende complexen zou moeten worden afgebroken. De sanctie daarbij kan zijn het niet aangaan van een nieuwe huurovereenkomst. De huurders, die dit aangaat, zullen tijdig moeten worden ingelicht zodat zij maatregelen kunnen treffen. Een belangrijke overweging daarbij zou moeten zijn het gebruik. e.
financién.
In hoofdstuk 4
is
aangegeven
dat
tegenover
de huidige boekwaarde van de
verschillende complexen van f.170.314,-- een opbrengst kan worden geactiveerd van £.222.280,--. Dat levert dus eenmalig een voordelig saldo op van £.51.966,--. Structureel ontstaat er een besparing van f.12.800,--. Het nadelige saldo van de volkstuincomplexen wordt voor 1995 geraamd op £.8.300,--. Daarin is een bedrag begrepen voor eigen interne kosten van £.6.300,--. Bij aanbesteding met behoud van de exploitatie-inkomsten door 0.T.G. ontstaat er dus een besparing op jaarbasis van f. 2.000,--. AANBEVELING 5. Er vanuitgaande dat in 1995 de transactie Lingebolder wordt geéffectueerd per 1 januari 1996 rekening houden met een eenmalig voordeel op de boekwaarde van de volkstuincomplexen van f£.51.996,--. Ook vanaf het begrotingsjaar 1996 rekening houden met een structureel voordeel van f. 2.000,-- als er nog dit jaar met de 0.T.G. een overeenkomst kan worden afgesloten.
= ‘17 s
BIJLAGEN 3A T/M 3C STANDAARDMODELLEN BERGINGEN (ALGEMEEN) BIJLAGE 4 STANDAARDMODEL BERGINGEN BRUININXDEELSEKADE BIJLAGE 5 ALGEMENE VOORWAARDEN BIJLAGE 6 BRIEF 16 DECEMBER 1993 BIJLAGE 7 NAMENLIJST VOLKSTUINDERS
oe
dakloor:
YX
path dodonyfb.0!hs 4oocn/
_—
belaf
2 HE
orhbvaanucht .
aanvrager:
dat: 260783
bouw-en woningtoezichit model A schaal 1:100
ontwerp voor een berging t.by. de volkstuinen
bhi
—4
17 TT
TTT? \f
y
'
nny
=
abaleelon 42X142.0, i
|
ddul 3.
iilii i
)
ai
) —e—
<' !
|
belorderets,
Keytl, lwloncement ofH] mobola Lk
1
Fandlaaa :
at she on terpenes 8 eerie tiles isons
a ETE
1
Laban Box 30,
ow Lo (oxlnw fossen bok denn
buat
delacl 5
aclnvrdgyer:
model B schaal: 1400 dat: 260783.
bouw-en woningtoezichit
apa tenap ontwerp voor een beryit4y t.by. de volkstuinen.
Clernct ip pate
<
Bisset”
Prijs: f 675y-- excl BTW
met vloer
\
{
*
pel.
' A oft
OS
®
e
a
cr “on ? Prijs: f 1070,-~ excl Brw (1 27, al. pel
enior
a
Prijs: 7 475,-+ excl BIW £5655 nel , .
A
Loosduinsekade 94, 2571 BS DenHaag Tel.070-61.4271
i> HOUTBOUW » & HEKWERK
Prijs: $ 540,-- excl Brw } 643 lvl.
150
!
aE Kent75
IY
Prijs: f 404, excl Baw Gd) = Wel.|
Kent 43
Zonder vloer, zonder glas, met asfalt papier dakbedekk ing. Wordt in elementen geleve rd met bevestigingsmiddelen,
J
Ae ha fe af
98t
3,
;
ry
“Oop
00%
Kour,dowleraraouc. —
tabakdalons 16142 many
detail 3 % [ {
elplaenishe
jaa
sist
ZL.
|
“candlag
|
OrOC OLR Oe 2e
|
PS pedabelonlomet of weboler,
aN |
IX
belntads 2a >
| detail 4 |
VA
‘
_ FOEVOTO beharlegalo
|
ANY
folkIDV.SN
aanvrager :
een
|7
Achderdaudcht
schaal: 1:100 dat: 220385
bouw en woningtoezicht
‘
eee ee
ontwerp woor een berging
Richieante lenas:
}
ATTA idan
'
tbv de volkstuinen
ae
Adubétu/ eige bp Lf
:
ws
Vootsamzicht
;
.
|