Bijlage evaluatie 1.8 07102021Uitkomst bestuurlijke gesprekken regionale samenwerking regio Lekstroom vs2.pdf

Uitkomst oriënterende bestuurlijke gesprekken over samenwerking in regio Lekstroom

Datum 7 oktober 2021

Rode draad uit de gespreksweergaven: De uitkomst van de gesprekken laat zien dat de onderlinge samenwerking in de Lekstroom niet alleen als noodzakelijk, maar juist ook erg gewaardeerd wordt. Er is vertrouwen in elkaar als de regionale partners, hetgeen feitelijk een groeiend fundament is geworden onder de regio Lekstroom. De vraag is wel gesteld of die samenwerking niet slimmer en efficiënter kan, waarbij als belangrijke uitgangspunten gelden pragmatisch werken langs de lijn van de inhoud. Uiteraard zijn er aandachtspunten genoemd. De ontwikkeling van de samenwerking op basis van vrijwilligheid lijkt nu een niveau te naderen waarop steviger afspraken nodig zijn. Niet alleen om juridische redenen, maar juist ook om democratische redenen. Meer operationeel is ook behoefte aan reflectie over de doelmatigheid en efficiëntie van de samenwerking. Belangrijke redenen daarvoor zijn gelegen in de bedrijfsvoeringkant. Uit de gesprekken komt ook de behoefte aan een reflectiemoment om te herijken en opnieuw de koers vast te stellen. De uitkomst van een reflectie kan als aanbeveling dienen voor de nieuwe bestuurders die aantreden na maart 2022.

Bespiegelingen BPSDL Er ligt een spanningsveld tussen enerzijds steviger samen optrekken als regio (slagkracht en invloed vergroten) en anderzijds willen blijven werken in een netwerksamenwerking die zonder juridische basis wel besluiten neemt. Het BPSDL lijkt vanuit de bestuurlijke reflecties een regionaal bestuursorgaan dat richting geeft en besluiten neemt. De huidige opzet van het BPSDL is op vrijwillige basis, dat wordt bestuurlijk als prettig ervaren, zeker omdat het pragmatisch is en een beperkt aantal inhoudelijke onderwerpen op het vlak van sociaal domein betreft. Toch wordt ook aangegeven dat deze werkvorm ook ruimte geeft om voor verantwoordelijkheden weg te lopen of uiteindelijk een andere kant op te gaan. Zeker daar waar de lokale sentimenten het moeilijk maken om een stuk autonomie in te leveren. De organisatie van BPSDL wordt geduid als niet doorzichtig genoeg, staat op afstand van college en raad, behandeld meer en grotere vraagstukken en zet een koers uit voor de deelnemende gemeenten. Deze situatie is gegroeid in de afgelopen jaren. Het aantal onderwerpen waarover het BPSDL overlegt neemt toe. Er wordt aangegeven dat de regionale agenda verbreed zou kunnen worden. Niet alleen met nieuwe gedecentraliseerde taken, maar ook op andere terreinen waarin de regio zich steviger wil

manifesteren (denk aan wonen, mobiliteit en duurzaamheid). Geopperd wordt een verkenning te gaan doen naar de status van het BPSDL en de benodigde bestuurskracht als regio (commitment en koers). Er is ook behoefte aan reflectie over de huidige werkwijze die een behoorlijke bestuurlijke drukte geeft en ook veel vergt van de ambtelijke capaciteit, zowel in ondersteuning van de regionale werkzaamheden als intern bij iedere gemeente. De huidige bedrijfsvoering van de regionale samenwerking staat dan ook onder druk agv beschikbare financiële middelen en capaciteit (kennis en uren). Anderzijds komt ook het geluid van bestuurders dat de nadruk niet teveel mag liggen op de kostenkant en is het verdelen van het geven en nemen belangrijk. RBL De opzet en werking van de RBL wordt als waardevol gezien. Deze organisatie werkt op basis van een netwerksamenwerking en vertrouwen. Het wordt gezien als een pragmatische en flexibele organisatie die de grotere opgaven in het sociaal domein kan oppakken. Er is veel vertrouwen in de RBL. Regionaal is het beeld ontstaan dat een groot deel van de Sociale Team-taken vergelijkbaar zijn in de aanpak. Een beperkt deel wordt anders ingevuld agv lokale aanpak/vraag. Interessant is wat die lokale verschillen zijn en wat we van elkaar kunnen leren. Kennis en innovatiekracht beter benutten is een breder gedragen bestuurlijke wens.

Daar staat tegenover de opmerking dat gemeenten nu nog wel gebruik maken van het standpunt dat zij toch uniek zijn en daarmee afstand houden tot verdergaande samenwerking. Arbeidsmarktregio Duidelijk is dat er nu geen draagvlak en behoefte is om de vraag van VHL over de samenwerking op dit punt te verkennen. Met name de aanpak van andere meer prominente vraagstukken in het sociaal domein vergen nu de aandacht in de regionale samenwerking. Bij één bestuurder zit nog onbegrip over de keuze van VHL. Ook dat helpt nu niet in het vinden van draagvlak voor een nadere verkenning. Na de verkiezingen van 2022 kan er weer ruimte ontstaan voor een verdere verkenning.

Advies De behoefte aan een evaluatie is breed aanwezig. De belangrijkste onderwerpen daarin zijn het verkennen van een betere democratische structuur, het herijken van de regionale koers en het verbeteren van de regionale bedrijfsvoeringkant van de samenwerking. De evaluatie zou moeten leiden tot uitgangspunten waarmee de regionale samenwerking versterkt kan worden en wat daar bestuurlijk voor nodig. Deze uitkomst vervatten in een adviesdocument dat meegegeven zal worden aan de bestuurders die aantreden na de verkiezingen van maart 2022. Daarover nadere procesafspraken maken (BPSDL, GSO, colleges en raden informeren).