Bijlage 2 plan van aanpak Investeringsagenda -def

Bijlage Plan van aanpak uitvoering Investeringsagenda “Het goede leven”

4 december 2025

1

Inhoudsopgave Aanpak uitwerking...................................................................................................3 Uit te werken bouwstenen .......................................................................................4 Uitvoering, planning en kosten .................................................................................7 Bijlage 1: Groslijst pijplijnoverzicht...........................................................................9

2

Aanpak uitwerking In de Kadernota 2026 is een paragraaf opgenomen met een eerste uitwerking van de kaders voor de investeringsagenda. Met het Klein Slim Groepje (KSG) Wonen is afgesproken dit verder uit te werken in een compact plan van aanpak voor de verdere uitwerking van de investeringsagenda. De raad wordt daarmee in de gelegenheid gesteld om meer specifiek richting en inhoud te geven aan de verdere uitwerking. De afgesproken uitwerking mondt uit in twee documenten. Als eerste de uitwerking van de kaders voor de investeringsagenda. Dit is opgenomen in de kaderstellende notitie Investeringsagenda. Het onderhavige document bevat het plan van aanpak hoe deze kaders uit te werken en tot uitvoering te komen van de investeringsagenda. Het selecteren van de (fysieke) projecten op basis van vastgestelde kaders die voor bekostiging middels de investeringsagenda in aanmerking komen is geen eenmalige activiteit maar een systematische en langjarige werkwijze waarmee geïnvesteerd wordt in de groei van de gemeente (voorwaardenscheppend) en de kwaliteit van leven in de bestaande kernen. Dit vereist een heldere toedeling van taken, rollen en verantwoordelijkheden. De raad is hierbij kaderstellend, het college uitwerkend en uitvoerend.

In dit plan van aanpak wordt benoemd welke elementen van deze werkwijze en verdeling van rollen en taken onder verantwoordelijkheid van het college verder uitgewerkt en uitgevoerd worden.

Investeringstafel

De komende tijd wordt de inrichting van deze werkwijze binnen de organisatie verder ter hand genomen. Deze werkwijze vraagt om een ‘Investeringstafel’. Aan deze periodieke tafel moeten alle relevante disciplines vertegenwoordigd zijn zoals onder andere duurzaamheid, wonen, onderwijs, sport, zorg en welzijn, werk en inkomen, gebiedsontwikkeling, mobiliteit, economie en financiën. Dit is dan de vaste plek waar de investeringsagenda gevuld en bijgewerkt wordt. Ook wordt hier de voortgang bewaakt van de realisatie van de investeringen en de uitnutting van de financiële ruimte van de investeringsagenda en gekeken naar de bijdrage aan de doelen van groei en kwaliteitsverbetering van de kernen. De doelen van deze investeringstafel zijn: 1. Investeringen koppelen aan beleidsambities 2. Koppelkansen benutten 3. Investeringen vanuit de investeringsagenda plannen Om een basisbeeld te creëren van alle initiatieven, plannen en lopende investeringsprojecten en tot een eerste selectie van voor de investeringsagenda relevante investeringen te komen worden ‘botsproeven’ uitgevoerd waarin de hele gemeente in beeld is. Projectportfolio Op basis van deze uitwerking komt een project-portfolio tot stand waarvan de eerste opbrengst gepresenteerd wordt bij de kadernota 2027.

In dit plan van aanpak zijn de bouwstenen onderscheiden die opgepakt en uitgewerkt moeten worden om tot een investeringsportfolio te komen.

3

Uit te werken bouwstenen Om de investeringsagenda als instrument werkend te krijgen, vraagt dit een aantal bouwstenen om verdere uitwerking. Deze onderdelen zijn in onderstaande tabel opgenomen en vormen daarmee een actielijst voor de komende periode richting kadernota 2027. Nr. Onderdeel

Wat moet het opleveren

1.

Uitwerking hoofddoelen voor de twee type investeringen (voorwaardescheppend en kwaliteit verhogend)

Afbakening scope en toetsbare normen per doel

2.

Concretisering afwegingskaders voorwaarden scheppende en kwaliteit verhogende investeringen Inventarisatie lopende investeringen, plannen en initiatieven Bepaling kwaliteit en leefbaarheid ‘het goede leven’

Concrete toepasbaar toetsinstrument met scoremodel

Gemeentelijk streefbeeld

Inzicht in ruimte voor kwaliteitsverhoging t.o.v. de vastgestelde kwaliteit (punt 4)

3.

4.

5.

Welke kaders of bronnen zijn hiervoor aanwezig Gemeentelijke Omgevingsvisie; Woonvisie “Samen sterk, met eigenheid en diversiteit”; Mobiliteitsplan “VHL vooruit” vastgestelde woon(dorps)visie s en gebiedsvisies etc. zie bijlage 1 van de kaderstellende notitie; Zie beleidsinventarisatie in bijlage 1 van de kaderstellende notitie

Wat gaan we doen

Input voor en toets op volledigheid groslijst voorwaardenscheppende investeringen

Inventarisaties vanuit vakdisciplines en teams

‘Botsproeven per kern’

Vaste set indicatoren in beeld brengen, waarop we de kwaliteit van leven als toetspunt gebruiken voor kwaliteit verhogende investeringen zoals opgenomen in kaderstellende notitie.

Monitor Sociale Kracht, Waar staat je gemeente database (o.a. SES-scores), Gemeenteatlas, Beleidsmeting openbare ruimte, Klachtenregistraties Beleidskaders in bijlage 1 van de kaderstellende notitie zoals de

Samenvoegen en selecteren bestaande data in een integraal beeld van ‘het goede leven’

4

Uitwerking kaders naar concrete scope en normen

Uitwerking beleidskaders naar toetsbare normen per onderdeel

Uitwerking beleidskaders in toetsbare ruimte voor verbetering

Nr. Onderdeel

Wat moet het opleveren

Toetspunten niveau van uitvoering voor voorwaarden scheppende investeringen

Welke kaders of bronnen zijn hiervoor aanwezig strategische visie “De Juiste balans” en de dorps- en gebiedsvisies

6.

Borging verdeling van rollen en taken in de organisatie

Kaderstellende notitie organisatie en werkwijze Investeringsagenda als bijgevoegd

7.

Inzicht in subsidiemogelijk -heden, cofinanciering

Koppelbaar overzicht t.o.v. de groslijst van de investeringsagenda

8.

Uitwerking wat groei naar 75.000 inwoners betekent

Input voor groslijst voorwaarden scheppende investeringen

9.

Concretisering financiële methodiek en kaders

Voor wat betreft indexering de begroting 2026

10

Projectformat met basisinformatie per project

Vaste financiële kaders en inzicht in de ontwikkeling van de investeringsagenda tot 2040 op basis van deze uitgangspunten Gelijkwaardige informatievoorziening van projecten op de groslijst

11

Voorstel projectenportfolio bij kadernota 2027

Eerste voorstel voor voorwaardenscheppende en kwaliteit verhogende investeringen op basis van bovenstaande doelen, afwegingskaders, normen en streefwaarden.

Bestaande groslijsten, uitkomsten uit botsproeven (punt 3)

5

Rapport Hezelburcht m.b.t. cofinancieringskansen Woningbouw prognoses per gebied tot 2040

Wat gaan we doen van de kwaliteit van leven

Concretisering organisatorisch e afspraken in tijd, geld, kwaliteit, capaciteit en eigenaarschap van deze werkwijze Matching met groslijst maken

Uitwerking prognoses in verwachte demografische effecten per kern. Toetsing capaciteit bestaande voorzieningen In afstemming met Financiën een voorstel uitwerken Ontwikkeling format met benodigde basisgegevens per project Samenvoegen output uit bovenstaande en weging van deze groslijst in integrale investeringstafel

Nr. Onderdeel

Wat moet het opleveren

12

Doorrekening woningbouwprogrammerin g in relatie tot voorwaardenscheppende investeringen

Woningbouwprogrammering

6

Welke kaders of bronnen zijn hiervoor aanwezig Besluitvorming woningbouwprogramma

Wat gaan we doen behoefte voorwaarden scheppende investeringen afstemmen op woningbouw programmering

Uitvoering, planning en kosten Projectorganisatie en capaciteit Het plan van aanpak wordt uitgevoerd onder aansturing van een opgavemanager Investeringsagenda. Binnen het projectteam zijn de strategisch adviseurs van het fysiek en sociaal domein betrokken. Voor de aansluiting naar de kernen worden ook omgevingsmanagers aangesloten. Aan de investeringstafel neemt een brede vertegenwoordiging van de vakdisciplines deel. Op deze wijze ontstaat een integrale werkwijze. Voor dit deel gaat het om capaciteit die in de organisatie aanwezig is waarbij we dit vraagstuk meer integraal organiseren. Ook zijn een bestuursadviseur en een financieel adviseur betrokken. Verder is aanvullende capaciteit benodigd voor projectleiding, procesbegeleiding, administratieve ondersteuning, subsidieverwerving, analyses van de verschillende gebieden en digitale ondersteuning. De projectorganisatie fungeert onder verantwoordelijkheid van de directeur Fysieke Leefomgeving.

Kosten en dekking Een deel van de kosten voor de projectorganisatie is dus onderdeel van de bestaande formatie en begroting. De kosten van de genoemde aanvullende benodigde inzet bedraagt tot. € 600.000 per jaar tot 2029. Op dat moment wordt de inzet geëvalueerd. Verwacht wordt dat op dat moment de additionele inzet die nu nodig is in belangrijke mate kan worden afgeschaald. De investeringsagenda is gericht op het realiseren van het woningbouwprogramma. De Realisatiestimulans is bedoeld om lokale woningbouw te versterken. Vanaf 2026 tot en met 2030 is € 7.000 per gestarte bouw van een betaalbare woning beschikbaar voor gemeenten. Gemeenten hebben de vrijheid om de middelen te besteden op de manier die het beste bij hun situatie past. De dekking van deze kosten voor de projectorganisatie investeringsagenda bestaat uit het afromen van de bijdrage uit de Realisatiestimulans. Per betaalbare woning in Vijfheerenlanden wordt voorgesteld € 2.700 te reserveren voor de projectorganisatie van de investeringsagenda. Op grond van de raadsmonitor voortgang woningbouw VHL 2025-1 kunnen op basis van de geprognotiseerde betaalbare woningen (circa 900 tot en met 2029) de kosten van de projectorganisatie tot en met 2029 gedekt worden uit deze stimuleringsregeling. Deze prognose bestaat uit harde en zachte plannen.

Door de over programmering van 130% is het een beheersbaar risico dat deze dekking niet voorhanden zou zijn. Mocht dit toch het geval zijn, dan wordt voorgesteld de tekortkomende dekking uit de reserve grondexploitatie te dekken. In totaal ontstaat op deze manier tot en met 2029 € 2,4 miljoen dekking voor de organisatie van de investeringsagenda. In het raadsvoorstel wordt voorgesteld een reserve investeringsagenda in te stellen waarin deze dekking wordt gestort en waaraan de kosten worden onttrokken.

7

Planning De investeringsagenda wordt gedurende 2026 als werkwijze operationeel gemaakt en in de kadernota 2027zullen de eerste projecten voor de projectenportfolio worden geselecteerd en opgenomen. Alle bouwstenen worden vóór de begroting 2027 volledig uitgewerkt zodat vervolgens in de begroting 2027 een eerste complete projectenportfolio verwerkt waarover de raad een besluit kan nemen.

8

Bijlage 1: Groslijst pijplijnoverzicht (kadernota 2026) Voorwaardenscheppende investeringen

9

Kwaliteit verhogende investeringen

10