Bijlage 2: Evaluatie OAB 2021-2024

EVALUATIE: NAAR EEN GOEDE START VOOR ALLE KINDEREN IN VIJFHEERENLANDEN Beleidsnota voor- en vroegschoolse educatie 2021-2024

Inhoudsopgave Aanleiding .............................................................................................. 2 Financiën ............................................................................................... 4 Begroting ............................................................................................ 4 Recente landelijke ontwikkelingen ........................................................... 6 Vroegschools........................................................................................ 7 Kengetallen ............................................................................................ 9 Voorschoolse Educatie: Bereik en Toeleiding ............................................. 9 Verdeling van VE-geïndiceerde peuters ..................................................... 9 Aanbieders van Voorschoolse Educatie ..................................................... 9 Evaluatie .............................................................................................. 11 Proces ............................................................................................... 11 Doelgroepdefinitie ............................................................................... 11 Indicatie en toeleiding .........................................................................

12 Aanbod ............................................................................................. 13 Bereik ............................................................................................... 15 Doorgaande leerlijn ............................................................................. 16 Peuters met een extra zorgvraag ........................................................... 18 Bibliotheek ........................................................................................ 18 Ouderparticipatie ................................................................................ 19 Overig............................................................................................... 20 Actie/focuspunt: .............................................................................. 21 Advies ................................................................................................. 22 Herijking subsidiestelsel Voorschoolse Educatie ........................................ 22 Kwaliteitsafspraken ............................................................................. 22 Resultaatafspraken ............................................................................. 23 Samenvatting actie-/focuspunten ............................................................. 24

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 1

Aanleiding In maart 2021 stelde de gemeenteraad de beleidsnota voor- en vroegschoolse educatie vast: ‘Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden’. Hierin werden de ambities van de gemeente op het gebied van onderwijsachterstandenbeleid geformuleerd. Om onderwijsachterstanden te bestrijden, ontvangt de gemeente middelen van het Rijk in de vorm van een Specifieke Rijksuitkering gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid (SPUK OAB). Na afloop van de beleidsperiode wordt deze nota geëvalueerd. Dit verslag geeft een samenvatting van de resultaten van activiteiten die in 2021-2024 subsidie hebben ontvangen met als doel de onderwijskansen te vergroten. Deze subsidies zijn verstrekt op basis van: • • •

Nadere regels subsidie peuteropvang en voorschoolse educatie gemeente Vijfheerenlanden 2023 Nadere regels aanvullend aanbod OAB gemeente Vijfheerenlanden 2023 Begrotingspost

In 2021 ging de beleidsperiode van het onderwijsachterstandenbeleid van start. Eind 2024 is er vervolgens geëvalueerd op deze periode. Deze beleidsevaluatie is tot stand gekomen in samenwerking met de jeugdgezondheidszorg (JGZ), kinderopvanglocaties, basisscholen, samenwerkingsverbanden en bibliotheek.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 2

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 3

Financiën In 2021-2024 zijn verschillende subsidies verleend met als doel de onderwijskansen te vergroten. Deze subsidies zijn verstrekt op basis van: • • •

Nadere regels subsidie peuteropvang en voorschoolse educatie gemeente Vijfheerenlanden 2023 Nadere regels aanvullend aanbod OAB gemeente Vijfheerenlanden 2023 Op basis van een begrotingspost

De financiering van deze subsidies komt uit de SPUK OAB, een specifieke uitkering met wettelijk vastgelegde bestedingsdoelen: de inzet van GOAB-middelen voor voorschoolse educatie, de inzet van GOAB middelen voor bestrijden van onderwijsachterstanden voor leerlingen van basisonderwijs én afspraken rond voor- en vroegschoolse educatie. Omdat het om een specifieke uitkering gaat, mogen de middelen uitsluitend worden besteed binnen de vastgestelde doelen en richtlijnen én is een aparte SISA-verantwoording naar het Rijk vereist. Scholen zijn primair verantwoordelijk voor het onderwijsachterstandenbeleid in het basisonderwijs en krijgen de OAB-middelen in de lumpsum. Niet-bestede middelen mogen binnen de looptijd van de uitkering (2023-2026) worden overgeheveld naar het volgende jaar. Eventuele resterende middelen aan het einde van deze periode moeten worden terugbetaald aan het Rijk.

Begroting In de periode 2021-2024 zag de begroting voor het OAB er als volgt uit:

Jaar

Toegekend

Besteed

Saldo

2021

€1,782,232

€1,585,051

€197,181

2022

€1,838,359

€2,273,387

-€435,028

2023

€1,902,406

€2,141.401

-€238.995

2024

€2,014,142

€2.300.455,09

-€286.313

Reserve na 2024

€470.030

In de jaren voorafgaand aan deze beleidsperiode is een aanzienlijke reserve opgebouwd, mede als gevolg van corona en de fusie tot de Gemeente Vijfheerenlanden. Begin 2023 bedroeg deze reserve meer dan 600.000 euro. In 2021 was er sprake van onderbesteding, terwijl in 2022 en 2023 juist meer werd uitgegeven dan begroot. Ook voor 2024 is er

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 4

sprake van een overbesteding. Hoewel er momenteel nog een reserve is, zal deze geleidelijk opraken. Daarom is het essentieel om weloverwogen keuzes te maken. Wanneer we kijken naar de kostenposten van 2024, dan zien deze er als volgt uit:

De grootste kostenpost is gericht op het realiseren van voldoende VE-plekken binnen de regio. De volgende keuzes hebben bijgedragen aan de overbesteding. Uurtarieven Peuters met een VE-indicatie krijgen toegang tot vier dagdelen van vier uur per week, in plaats van de reguliere twee dagdelen voor peuters zonder VE-indicatie. Voor kinderen tussen de 2 en 2,5 jaar geldt een ingroeiregeling, waarbij zij gebruik kunnen maken van twee dagdelen van vier uur. Om deelname financieel toegankelijk te houden, betalen ouders/verzorgers hetzelfde tarief als voor reguliere peuteropvang. De extra dagdelen worden volledig gesubsidieerd door de gemeente. Er zijn verschillende uurtarieven van toepassing: o

Reguliere peuters met werkende ouders (regulier KOT): deze opvang wordt niet gesubsidieerd. Ouders regelen de financiering via de kinderopvangtoeslag.

o

Reguliere peuters zonder werkende ouders (regulier niet-KOT): deze peuters kunnen twee dagdelen naar de peuteropvang. De gemeente subsidieert dit vanuit de Asscher-middelen die in de begroting zijn opgenomen. Ouders betalen hierbij een ouderbijdrage.

o

Geïndiceerde peuters met werkende ouders: deze peuters hebben recht op vier dagdelen opvang. De eerste twee dagdelen worden gefinancierd via de kinderopvangtoeslag, waarbij de gemeente het extra bedrag voor de voorschoolse

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 5

educatie (VE) bekostigt. De overige twee dagdelen worden volledig door de gemeente betaald. o

Geïndiceerde peuters zonder werkende ouders: deze peuters mogen ook vier dagdelen naar de peuteropvang. De eerste twee dagdelen worden door de gemeente gesubsidieerd, waarbij ouders een eigen bijdrage betalen. De laatste twee dagdelen worden volledig door de gemeente gefinancierd.

Elk jaar stelt het college de tarieven voor voorschoolse educatie vast. Deze tarieven worden jaarlijks geïndexeerd. Kinderopvangorganisaties kunnen op basis van deze vastgestelde tarieven subsidie aanvragen voor het organiseren van voorschoolse educatie. Groepsgroottes Een peuteropvanggroep van 16 kinderen mag idealiter maximaal 5 kinderen met een VEindicatie bevatten. Soms is deze verhouding echter niet haalbaar vanwege het aantal VEkinderen op een locatie. Om de kwaliteit te waarborgen, worden aangepaste groepsgroottes gehanteerd: • •

Voor groepen met 5 tot 10 kinderen met een VE-indicatie geldt een maximale groepsgrootte van 14. Voor groepen met 10 of meer kinderen met een VE-indicatie geldt een maximale groepsgrootte van 12.

De financiering wordt afgestemd op deze kleinere groepsgroottes om de kwaliteit te blijven garanderen. Uit evaluaties blijkt dat kinderopvangaanbieders zeer tevreden zijn met de verkleinde groepen. Door de kleinere groepsgrootte is er meer individuele aandacht mogelijk, en zijn de groepen beter te overzien. Deze flexibiliteit in groepsgroottes biedt kansen om de kwaliteit te verhogen en extra aandacht te besteden aan VE-kinderen. Echter, het overzicht van welke groepsgrootte per locatie wordt gehanteerd, is niet altijd duidelijk. Dit bemoeilijkt de verantwoording en maakt het lastig te achterhalen welke uurtarieven waar worden toegepast. Bovendien zijn de uurtarieven voor kleinere groepen erg hoog. Met de aankomende bezuinigingen is het noodzakelijk om de uurtarieven opnieuw te bekijken om te bepalen hoe deze financieel haalbaar blijven binnen de begroting. Een bijkomend probleem is dat de verschillende uurtarieven niet goed worden weergegeven in de monitor. Hoewel de monitor waardevolle inzichten biedt, is hij momenteel niet geschikt als basis voor verantwoording. Het plan is om de uurtarieven opnieuw te laten berekenen door Innovatie013, die tevens verantwoordelijk is voor de monitor.

Recente landelijke ontwikkelingen Indexatie kinderopvangtoeslag

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 6

De aangekondigde maatregel om de maximum uurprijzen voor de kinderopvangtoeslag in 2026 niet te indexeren heeft ook impact op de tarieven voor voorschoolse educatie (VE). Dit verkleint de financiële toegankelijkheid van VE, omdat de kosten stijgen zonder bijbehorende compensatie. Dit kan vooral kwetsbare groepen treffen. De gemeente en kinderopvangorganisaties zullen moeten bepalen wie het verschil door de ontbrekende indexatie zal bekostigen, of dat dit wordt doorberekend aan de ouders. Bezuiniging SPUK Het kabinet heeft in het hoofdlijnenakkoord besloten om alle specifieke uitkeringen met 10 procent te korten en om te zetten naar een fondsuitkering. Dit geldt dus ook voor de financiële tegemoetkoming die gemeenten ontvangen voor het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (GOAB) via een specifieke uitkering: vanaf 2026 gaat het budget met 10 procent omlaag.

Vroegschools Vanaf het moment dat kinderen de basisschool beginnen, ligt het onderwijs in principe in de handen van de scholen: zij zijn verantwoordelijk voor de leerontwikkeling van het kind. Iedere school benadert dit vanuit eigen onderwijskundige inzichten, met oog voor het kind en in bredere zin, voor wat nodig is in de wijk of buurt. Scholen hebben de gezamenlijke taak om voor alle kinderen een passende plek te bieden (passend onderwijs). Sommige kinderen hebben meer ondersteuning nodig dan het basisniveau om een goede start te maken. Het is belangrijk dat we deze kinderen vroegtijdig identificeren en doorverwijzen naar een passende voorziening die in hun extra ondersteuningsbehoeften kan voorzien. Op basis van de theoretische cijfers over onderwijsachterstanden, berekend door het CBS, bevinden deze kinderen zich in Vijfheerenlanden vooral in Leerdam en Vianen, met een specifieke concentratie in Leerdam-West, Leerdam-Noord en Vianen-De Hagen. De Rijksoverheid stelt scholen middelen ter beschikking voor de aanpak van onderwijsachterstanden op de basisschool. De omvang van deze middelen varieert en wordt bepaald op basis van een zogenaamde achterstandsscore. Scholen die niet in het onderstaande overzicht voorkomen, hebben een achterstandsscore van 0 en ontvangen geen extra middelen van het Rijk.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 7

In 2023 zag de situatie in Vijfheerenlanden er als volgt uit: BRIN

School

Plaats

AS 2023

Budget OAB 2023

24ZE

El Boukhari

Leerdam

423.39

€301,000.00

10UK

Het Mozaiek

Vianen

366.25

€261,000.00

09HC

De Sterrenkijker

Vianen

216.61

€154,000.00

18LZ

De Gaard (nu Tijl Uilenspiegel)

Vianen

188.07

€134,000.00

08DI

De Springplank

Leerdam

114.44

€81,000.00

06FO

De Rank

Meerkerk

95.00

€68,000.00

09ZO

Prinses Wilhelmina

Leerdam

86.44

€62,000.00

11FL

Klim Op

Leerdam

76.10

€54,000.00

06KD

Floris Radewijnsz

Leerdam

73.58

€52,000.00

18KP

KC Werelds

Vianen

54.49

€39,000.00

03JE

De Ark

Vianen

44.65

€32,000.00

07AF

De Wilgenhoek

Leerdam

31.25

€22,000.00

06KO

De Wegwijzer

Vianen

4.88

€3,000.00

07KZ

De Ontdekking

Hei- en Boeicop

1.71

€1,000.00

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 8

Kengetallen Dit hoofdstuk biedt een overzicht van kerncijfers die de situatie rondom onderwijsachterstanden in de gemeente Vijfheerenlanden typeren. De gepresenteerde gegevens geven de stand van zaken weer op 30 juni 2024 (kwartaal 2, 2024).

Voorschoolse Educatie: Bereik en Toeleiding In de gemeente Vijfheerenlanden wonen 1.723 peuters in de leeftijd van 2 tot 4 jaar. Van deze groep vallen 369 peuters binnen de doelgroep voor een VVE-indicatie. Het aantal peuters dat daadwerkelijk deelneemt aan voorschoolse educatie bedraagt 269, wat neerkomt op een bereik van 73% binnen de doelgroep. Ter vergelijking: het landelijke bereik lag in 2022 op 77% (Bron: Landelijk rapport LEA/VVE 2022/2023, Inspectie van het Onderwijs). De ouders van 100 geïndiceerde peuters hebben ervoor gekozen geen gebruik te maken van voorschoolse educatie. De voornaamste redenen hiervoor waren dat hun kind al naar de reguliere kinderopvang ging, er geen belangstelling was, of de afstand tot een VE-locatie te groot werd ervaren.

Verdeling van VE-geïndiceerde peuters De meeste peuters met een VE-indicatie wonen in de volgende wijken: • • •

Leerdam-West: 90 peuters Hoef en Haag: 40 peuters De Hagen: 39 peuters

De indicaties zijn gebaseerd op verschillende factoren. De verdeling hiervan is als volgt: •

2,1% ontving een indicatie vanwege laagopgeleide ouders/verzorgers.

•

74,9% ontving een indicatie op basis van een verhoogd risico op taalachterstand, gerelateerd aan de sociale omgeving, de gesproken taal thuis en/of schuldenproblematiek.

•

14,9% ontving een ontwikkelingsachterstand.

•

8,1% ontving een indicatie vanwege een combinatie van bovenstaande factoren.

indicatie

vanwege

een

geconstateerde

Aanbieders van Voorschoolse Educatie In Vijfheerenlanden zijn vier organisaties actief op het gebied van peuter- en kinderopvang, namelijk: Dichtbij, Hummeltjeshoeve, Kibeo en Klimop.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 9

Van deze aanbieders bieden Dichtbij, Kibeo en Klimop voorschoolse educatie aan op VEgecertificeerde locaties. De verdeling van het aantal peuters per locatie wordt hieronder weergegeven:

Deze cijfers geven inzicht in de huidige situatie en vormen een basis voor verdere beleidsontwikkeling en verbetering van de toegankelijkheid van voorschoolse educatie binnen de gemeente.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 10

Evaluatie In de periode 2021-2024 is gewerkt aan de inhoudelijke ambities van het beleidsplan. In samenwerking met partners is dit beleid geëvalueerd. In dit hoofdstuk wordt in grote lijnen geschetst wat er tot op heden gedaan is in Vijfheerenlanden en wat de stand van zaken is, op basis van de ambities die in 2021 zijn opgesteld. Vanuit het Rijk heeft elke gemeente de verplichting om onderwijsachterstandenbeleid te ontwikkelen. Daarbij moeten zij in ieder geval regelen dat alle kinderen van 2,5 tot 4 jaar met een (risico op een) achterstand gedurende 16 uur per week en 40 weken per jaar gebruik kunnen maken van voorschoolse educatie. Tevens dient de gemeente te zorgen voor de coördinatie van het beleid en de afstemming tussen de verschillende partijen in het veld, zodat een doorgaande lijn tussen voor- en vroegschools ontstaat.

Proces In de afgelopen beleidsperiode hebben er veel personele wisselingen plaatsgevonden binnen de gemeente. Uit de evaluatie blijkt dat scholen en kinderopvangorganisaties dit als een knelpunt ervaren. Afspraken die in april zijn gemaakt, werden niet altijd vastgelegd of uitgevoerd, waardoor gesprekken regelmatig herhaald moesten worden. Daarnaast zijn subsidies niet altijd op tijd aangevraagd, toegekend of verantwoord. Nu er weer een vast aanspreekpunt is, kunnen we werken aan betere afspraken en een effectievere samenwerking. Tijdens de evaluatie waren niet altijd alle uitgenodigde partners aanwezig. Vooral een aantal scholen konden door drukte niet aansluiten, waardoor vaak dezelfde partijen aan tafel zitten. Als we hier als gemeente en samenwerkende organisaties op willen inzetten, moet hier binnen het LEA aandacht voor komen en moeten we de afspraak maken om consequent deel te nemen aan deze overleggen.

Doelgroepdefinitie Ambitie: Hantering van dezelfde definities binnen alle geledingen van het beleidsveld. Op grond van artikel 160 van de Wet op het primair onderwijs zijn gemeenten verplicht afspraken te maken over de toeleiding van doelgroep peuters naar voorschoolse educatie. Daarnaast moeten zij vaststellen welke kinderen met een risico op een achterstand in de Nederlandse taal in aanmerking komen voor voorschoolse educatie. Dit proces wordt aangeduid als de doelgroepdefinitie. De doelgroep definitie moet jaarlijks worden geëvalueerd om te beoordelen of deze nog steeds aansluit bij de actuele situatie. In Vijfheerenlanden hanteren we een brede definitie van de doelgroep, zodat alle kinderen met een extra ondersteuningsbehoefte hieronder vallen. De doelgroepdefinitie is volgens de GGD soms nog onduidelijk, deels doordat eerder gemaakte afspraken tussen de gemeente en de GGD onvoldoende gecommuniceerd zijn. In het nieuwe beleidsplan dient de doelgroepdefinitie opnieuw aangescherpt te worden.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 11

Jeugdverpleegkundigen stuiten vaak op ouders die 'een VVE-indicatie eisen'. Door de doelgroep beter af te bakenen, hopen we hen meer houvast te bieden. Ongeveer 77% van de indicaties wordt afgegeven omdat het kind een verhoogd risico heeft op een taalachterstand in het Nederlands, die door deelname aan een voorschoolse voorziening kan worden verkleind. Bij 13% van de indicaties is de reden dat het kind een vastgestelde ontwikkelingsachterstand heeft die de Nederlandse taalontwikkeling belemmert. De overige indicaties zijn gebaseerd op het opleidingsniveau van de ouders of andere redenen. Hieruit blijkt dat peuters over het algemeen goed worden geïndiceerd. Toch geven jeugdverpleegkundigen in overleg met de GGD aan dat zij soms moeite ervaren bij het stellen van een indicatie. Actie/focuspunt: -

De doelgroepdefinitie dient te worden aangescherpt. Vervolgens zal de werkgroep definitie jaarlijks herzien en waar nodig aanpassen.

Indicatie en toeleiding Ambitie: Versterking van de voorlichtings- en signaleringsfunctie van de consultatiebureaus. De doelstelling van de toeleiding naar voorschoolse educatie (VVE) is om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk kinderen met een VVE-indicatie daadwerkelijk deelnemen. Dit biedt hen een betere basis voor een succesvolle start in het basisonderwijs. In Vijfheerenlanden zijn afspraken gemaakt met de GGDrU over het indiceren van kinderen voor voorschoolse educatie en het toeleiden van deze kinderen naar peuteropvang via de consultatiebureaus. De toeleiding vindt plaats via het gebruikelijke basispakket van de GGDrU en enkele maatwerkpakketten, waarin extra tijd is opgenomen voor gerichte toeleiding en controle. Deze pakketten dienen verder geëvalueerd te worden. De GGD neemt deel aan de werkgroep Toeleiding en Bereik. Zowel de kinderopvangorganisaties als de GGD geven aan dat het contact tussen het consultatiebureau en de voorschoolse voorzieningen goed verloopt. Peuterhuis Klimop heeft bijvoorbeeld elke twee maanden overleg met het consultatiebureau over alle kinderen met een VVE-indicatie. Uit de maatwerkrapportage 2024-Q1+2 kwam het volgende naar voren: • • •

93 nieuwe VVE-indicaties zijn afgegeven. Er is maximaal 345 uur beschikbaar voor extra ondersteuning voor VVE-kinderen en ouderbetrokkenheid. Taalhuisbezoeken op indicatie zijn uitgevoerd voor ongeveer 30% van de kinderen met een VVE-indicatie. In verband met capaciteit tekort en gebrek behoefte bij gezinnen zijn huisbezoeken niet voor iedereen die in aanmerking komt uitgevoerd.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 12

•

•

Voor de overige 70% wordt er bij 2,5 jaar een evaluatieconsult uitgevoerd met betrekking tot taalachterstand en -ontwikkeling bij kinderen die deelnemen aan Opstapje. Er is multidisciplinair overleg over spraak- en taalontwikkeling op VVE-locaties.

De GGD geeft aan dat het programma Nu niet zwanger: steeds beter onderdeel is van JGZ consult. Actie/focuspunt: -

-

De verschillende maatwerkcontracten moeten met de JGZ verder geëvalueerd worden. Er moeten vaste afspraken worden gemaakt over de toeleiding. Het is essentieel dat de toeleiding en informatieoverdracht niet afhankelijk zijn van individuele personen. Daarom moet er een protocol komen voor de toeleiding van de GGD naar de voorschoolse voorziening. De bibliotheek heeft de ambitie om scholing aan te bieden voor GGD-medewerkers, met focus op onderwerpen zoals meertaligheid en het belang van voorlezen.

Aanbod Ambitie: Voor alle kinderen (met en zonder VVE-indicatie) van 2 tot 4 is er een plek in een voorschoolse voorziening beschikbaar, daarvoor is er een dekkend netwerk van voorschoolse voorzieningen, dichtbij en aansluitend op de vraag. Gemeenten zijn wettelijk verplicht een gespreid en kwalitatief hoogwaardig aanbod voorschoolse educatie (VE) te organiseren voor peuters van 2,5 tot 4 jaar. In onze gemeente bieden we een breed scala aan voorschoolse voorzieningen, die grotendeels vraag gestuurd werken. Dit betekent dat locaties ontstaan waar voldoende vraag is, aangezien kinderopvang en peuteropvang financieel afhankelijk zijn van vraag en aanbod. In de gemeente Vijfheerenlanden is er een redelijk dekkend netwerk van VE-locaties. In dorpen en wijken waar dit netwerk niet volledig toereikend is, wordt geprobeerd om voor kinderen met een VE-indicatie een maatwerkoplossing te realiseren. De wachtlijsten binnen de gemeente zijn beperkt en ontstaan vooral bij populaire locaties. Redenen kunnen variëren, zoals volle groepen, specifieke voorkeursdagen van ouders, of het feit dat kinderen nog te jong zijn of nog niet in aanmerking komen voor extra VE-dagdelen. Ook kunnen wachtlijsten vervuild zijn doordat kinderen op meerdere locaties staan ingeschreven.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 13

Op wijkniveau ziet de verdeling van geïndiceerde peuters er als volgt uit:

Actie/focuspunt: -

-

We streven naar een dekkend netwerk van VE-locaties in de buurt van kinderen met een VE-indicatie. Waar dit niet haalbaar is, worden maatwerkoplossingen besproken. Hier moeten verdere afspraken gemaakt worden. Wachtlijsten worden in de gaten gehouden en zoveel mogelijk voorkomen. Voor alle kinderen van 2 tot 4 jaar, met of zonder VE-indicatie, is er een plek beschikbaar in een voorschoolse voorziening of peuteropvang. Hiervoor is een dekkend netwerk nodig, dat zowel dichtbij als afgestemd is op de vraag.

Ambitie: Op alle peuteropvanglocaties wordt extra ondersteuning op HBO-niveau geboden om snel te kunnen ondersteunen bij zorgvragen. Vanaf 1 januari 2022 is het wettelijk verplicht om voor elk kind met een VE-indicatie 10 uur per jaar ondersteuning en advisering van een HBO-beleidsmedewerker beschikbaar te hebben. Dit is sinds 2022 ook verwerkt in het uurtarief voor een VE-plaats, zodat alle instellingen de ruimte en financiën hebben om dat te realiseren. Peuters met een VE-indicatie kunnen terecht bij specifieke VE-locaties binnen de peuteropvang. Deze locaties voldoen aan landelijke regels en beschikken over pedagogisch medewerkers die speciaal zijn opgeleid en werken met een erkend VE-programma. Toezichthouders van de Wet Kinderopvang controleren deze locaties specifiek op hun VEkwaliteiten.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 14

Bereik Ambitie: Groei van het aantal kinderen vanaf 2,5 jaar en het liefst vanaf 2 jaar dat gebruik maakt van een voorschoolse voorziening. In het eerste kwartaal van 2021 maakte 73% van de geïndiceerde peuters van 2 en 3 jaar gebruik van voorschoolse voorzieningen. In het tweede kwartaal van 2024 is dit percentage opnieuw 73%. Het landelijk gemiddelde voor het gebruik van voorschoolse voorzieningen ligt op 77%. Dit betekent dat er in onze gemeente geen groei of stijging geweest in het bereik van voorschoolse voorzieningen en dat we nog iets onder het landelijk gemiddelde blijven. Wanneer een geïndiceerde peuter niet deelneemt aan de peuteropvang, is van 67% van deze kinderen een reden bekend. Van de overige peuters is de reden onbekend. Van de peuters met een opgegeven reden geeft 53% aan gebruik te maken van de reguliere kinderopvang, 20% noemt een andere reden, en 20% heeft geen belangstelling. Positief is dat slechts 3% van de ouders aangeeft geen gebruik te willen maken van de peuteropvang om financiële redenen, en dat eveneens 3% aangeeft dat een wachtlijst de reden is. Ambitie: Invoeren van een sluitend registratiesysteem voor het gebruik van voorschoolse voorzieningen. In de afgelopen beleidsperiode is de Peutermonitor van Innovatienul13 geïmplementeerd.

Gemeenten, kinderopvangaanbieders en de GGD/JGZ krijgen via de Peutermonitor inzicht in het bereik en de non-bereik van peuters in de voorschoolse opvang. Peuteropvang, kinderdagverblijven, de GGD en de gemeente leveren informatie aan voor de Peutermonitor. Met de Peutermonitor is het mogelijk om gegevens van peuters met een VVE-indicatie die (nog) geen plek in de kinderopvang hebben, terug te geven aan de GGD/JGZ. Hierdoor kunnen medewerkers van de GGD/JGZ gerichte acties ondernemen om het bereik van geïndiceerde peuters te optimaliseren. De monitor biedt de gemeente en haar partners meer inzicht in de situatie, zodat gerichter kan worden gewerkt aan het vergroten van het bereik van de peuters die baat hebben bij voorschoolse educatie. Alle voorschoolse-locaties maken gebruik van de Peutermonitor, maar de administratie via de monitor wordt nog als vrij complex ervaren. Daarnaast worden niet alle kinderen in de gegevens meegenomen, bijvoorbeeld kinderen op een kinderdagverblijf vanaf 1,5 jaar. Ook is het nog niet gelukt om de groepsgroottes en de verschillende uurtarieven per groepsgrootte in de monitor te integreren, waardoor de vaststelling van de subsidies nog niet via de monitor kan worden uitgevoerd. Actie/focuspunt: -

Komend jaar willen we de implementatie van de Peutermonitor verder voortzetten. Het doel is om de Peutermonitor volledig in lijn te brengen, zodat deze gebruikt kan worden bij het aanvragen, verantwoorden en vaststellen van subsidies.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 15

-

Hierbij zullen de groepsgroottes opnieuw geëvalueerd worden en - indien nodig worden opgenomen in de monitor. Ook het uurtarief zal opnieuw worden bekeken.

Ambitie: Alle VE-geïndiceerde kinderen vanaf 2,5 jaar en het liefst vanaf 2 jaar maakt gebruik van voorschoolse educatie. Het landelijke gemiddelde van bereikte peuters (peuters met een VE indicatie die ook echt gebruikt maken van voorschoolse educatie) is 78%. De bovenstaande ambitie is daarom niet realistisch.

Doorgaande leerlijn Ambitie: Kinderopvang en basisonderwijs werken samen. De overgang van voorschool naar vroegschool is al jarenlang een essentieel onderdeel van de VVE-aanpak. Een doorgaande ontwikkelingslijn binnen de VVE zorgt ervoor dat kinderen zich vloeiend en ononderbroken kunnen ontwikkelen van de voorschoolse voorzieningen naar het basisonderwijs. Dit vraagt om een goede samenwerking tussen voorschoolse voorzieningen en basisscholen. Een knelpunt is dat peuters van de voorschool niet per se doorstromen naar de dichtstbijzijnde basisschool, wat de overdracht voor bemoeilijkt. Binnen een werkgroep moet verder worden uitgewerkt hoe dit binnen de gemeente en tussen verschillende organisaties het beste georganiseerd kan worden. Ambitie: Elk basisschool.

kind

krijgt

een

warme

overdracht

van

kinderopvang

naar

Uit de evaluatie blijkt dat er nog geen duidelijke afspraken zijn over de doorgaande leerlijn. De warme overdracht verschilt sterk per locatie en de communicatie verloopt niet altijd optimaal. Dit is zorgelijk, want zonder een goede warme overdracht kan er een mismatch ontstaan tussen het kind en de school. In een ideale situatie is er altijd een warme overdracht voor VVE-kinderen. Momenteel vormen de beschikbare tijd en de timing van de overdracht een knelpunt. Vaak vindt het contact te laat plaats, terwijl het wenselijk zou zijn om dit al eerder te regelen, bij voorkeur minimaal een half jaar voordat het kind start. Dit is vooral belangrijk voor kinderen met een extra zorgvraag buiten de VVE. Op dit moment vindt het laatste evaluatiemoment bij het kinderdagverblijf plaats als het kind 3 jaar en 9 maanden oud is, waarna de overdracht pas plaatsvindt. Om een soepele doorgaande leerlijn te waarborgen, is nauwere samenwerking tussen voorschoolse voorzieningen en het basisonderwijs essentieel. Duidelijke afspraken over de warme overdracht zijn noodzakelijk.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 16

Ambitie: Er komt een meer natuurlijk moment van overgang van kinderopvang naar basisschool. Basisscholen ervaren nog geen natuurlijke overgang tussen voorschools en vroegschools. Kinderopvangorganisaties merken dat ouders van peuters met een extra zorgvraag vaak terughoudend zijn als het gaat om de overdracht van informatie. Veel ouders willen niet dat gegevens worden gedeeld, terwijl dit juist voor deze kinderen van groot belang is. De voorschool probeert hen het belang van de overdracht uit te leggen, maar dit kost veel waardevolle tijd. Veel ouders geven aan liever met een schone lei te beginnen en zien de meerwaarde van de overdracht niet in. Dit roept de vraag op: hoe kan er worden omgegaan met situaties waarin ouders geen toestemming geven voor de overdracht? Ambitie: Alle voorschoolse voorzieningen mogelijkheid om Logo 3000 in te voeren.

en

basisscholen

krijgen

de

De afgelopen jaren heeft de gemeente ingezet op een brede invoering van Logo 3000 binnen de basisscholen in de gemeente, door financiering van aanschaf en opleiding. Logo3000 is de afgelopen jaren door alle betrokken partijen geïmplementeerd. Het is positief en waardevol dat hiermee een vorm van een doorgaande lijn wordt gecreëerd. Tot nu toe wordt dit door zowel scholen als kinderopvangorganisaties als zeer prettig ervaren. Het vormt een goede basis voor een doorlopend aanbod. Het is belangrijk om verder te onderzoeken in hoeverre Logo3000 daadwerkelijk wordt gebruikt op alle scholen en kinderopvanglocaties. Daarnaast is het van belang te bekijken hoe dit in de komende periode wordt voorgezet, bijvoorbeeld op het gebied van scholing van nieuwe pedagogische medewerkers. Op dit moment is er nog geen sprake van een doorgaande leerlijn met betrekking tot de gebruikte methodes. Voorschool en vroegschool hebben de vrijheid om zelf keuzes te maken, waardoor de methodes niet altijd op elkaar aansluiten en locatie afhankelijk is. Uit de evaluatie blijkt dat op een aantal scholen zelfs niet gewerkt wordt met een VVE methode. Ambitie: Er is sprake van aansluiting basisonderwijs en volwassenenonderwijs.

tussen

voorschoolse

educatie,

De doorgaande leerlijn is besproken tijdens verschillende overleggen waarbij voorschool, basisonderwijs en voortgezet onderwijs aanwezig zijn. Er zijn hier nog geen verdere afspraken over gemaakt. Actie/focuspunt: -

-

Het is belangrijk om te onderzoeken hoe de overdracht eerder en beter kan worden georganiseerd. Hiervoor moeten duidelijke en uniforme afspraken worden gemaakt met alle schoolbesturen en kinderopvangorganisaties. Er worden duidelijkere afspraken gemaakt rondom de overdracht van KDV-PO. Onderzoek doorzetting LOGO3000.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 17

Peuters met een extra zorgvraag Ambitie: Jeugdhulp sluit naadloos aan bij voorschoolse voorzieningen en basisscholen. Samenwerkingsverbanden (Profi Pendi en Driegang) en het Sociaal Team zijn regelmatig betrokken bij peuters met een extra zorgvraag. We hebben verder in onze gemeente verschillende interventies, waar peuters met een VE-indicatie en extra zorgvraag gebruik van kunnen maken: Peuterplus en Ontwikkelklassen. Ambitie: Er is sprake van een doorgaande jeugdhulp-lijn. Er zijn veel signalen uit het onderwijs, de kinderopvang en de Jeugdgezondheidszorg. Kinderen zijn in toenemende mate niet schoolrijp en hebben een grotere zorgvraag. Actie/focuspunt: -

Het is belangrijk om te onderzoeken hoe deze doorgaande jeugdhulp-lijn versterkt kan worden.

Bibliotheek Ambitie: De Bibliotheek levert een samenhangend en duidelijk pakket aan kinderopvanginstellingen en scholen, die de doorgaande leeslijn ondersteunt. De bibliotheek vervult een essentiële rol in de taalontwikkeling van kinderen en biedt diverse projecten aan ter ondersteuning hiervan: BoekStart Voorleespret Dit programma organiseert maandelijks voorleesbijeenkomsten voor ouders en kinderen (0-4 jaar) in Vianen, Leerdam en Meerkerk. Elke sessie richt zich op een specifiek thema en maakt gebruik van voorlezen, liedjes en spelletjes om taalontwikkeling te stimuleren. Daarnaast wordt op vier locaties van kinderopvangorganisatie Dichtbij gewerkt met BoekStart als onderdeel van een samenwerkingsprogramma dat inmiddels drie jaar loopt. Hierbinnen wordt een jaarprogramma gevolgd waarin de VE-locaties structureel deelnemen. Dit omvat ook gerichte scholing voor pedagogisch medewerkers en ouders. VoorleesExpress Dit programma biedt extra ondersteuning aan kinderen van 2 tot 12 jaar met een taalachterstand. Gedurende 20 weken komt een vrijwilliger wekelijks een uur bij het gezin thuis om voor te lezen en taalvaardigheid te bevorderen. Bibliotheek op School (dBos) De Bibliotheek op School (dBos) is een structurele samenwerking tussen bibliotheken en scholen ter bevordering van taalontwikkeling, leesplezier en mediawijsheid.

Scholen en bibliotheken gaan hierbij een meerjarige samenwerking aan.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 18

Uit de evaluatie blijkt dat het aanbod binnen dBos nog niet voldoende aansluit bij de specifieke behoeften van de deelnemende scholen. Daarnaast wordt de financiële bijdrage van €27,50 per leerling als een belemmering ervaren. Ondanks deze uitdagingen is er grote interesse vanuit scholen om deel te nemen. Momenteel zijn acht basisscholen aangesloten bij dBos: -

De Sterrekijker

-

Het Mozaïek

-

El Boukhari

-

Het Fundament Nieuwland

-

De Tijl Uilenspiegel

-

De Wegwijzer

-

De Egbertsschool

-

SBO De Brug

Tot en met 2024 konden scholen, buiten het programma Bibliotheek op School (dBos) om, activiteiten en boeken lenen bij de plaatselijke bibliotheek. Deze mogelijkheid werd gefinancierd door de gemeente. Vanaf 2025 is deze financiering stopgezet. Scholen die gebruik willen blijven maken van bibliotheekvoorzieningen, kunnen zich aanmelden voor deelname aan dBos. Dit betekent dat toegang tot bibliotheekactiviteiten en -materialen voortaan binnen de kaders van dit programma valt. Dit kan gevolgen hebben voor scholen die voorheen zonder dBos-deelname gebruikmaakten van de bibliotheekfaciliteiten. Scholing voor GGD-medewerkers Voor GGD-medewerkers is scholing beschikbaar met specifieke aandacht voor onderwerpen als meertaligheid en het belang van voorlezen. Dit draagt bij aan de deskundigheidsbevordering van professionals die betrokken zijn bij de taalontwikkeling van jonge kinderen. Actie/focuspunt -

De aansluiting van het aanbod van de bibliotheek op de behoeften van scholen verdient verdere optimalisatie. Er dient verder uitgezocht te worden wat er mogelijk is met betrekking tot aanbod op maat voor scholen die het gehele project van dBos niet kunnen betalen.

Ouderparticipatie Ambitie: Ouders worden actief betrokken bij de ontwikkeling van hun kind. In het kader van vergroting van ouderbetrokkenheid is gestart met een zg. ouderkamer op twee peuterspeelzalen, waarin veel aandacht wordt besteed aan ouders om hen meer bewust te maken van het leerproces van hun kinderen en te leren hoe ze daar zelf in de thuissituatie aan bij kunnen dragen. Ouders die deelnemen aan Opstapje hebben een eigen ouderkamer. Bij ieder nieuw thema vindt een bijeenkomst plaats met alle ouders. De

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 19

Ouderkamer wordt op dit moment alleen nog maar in Leerdam aangeboden, we willen dit voor alle ouders in Vijfheerenlanden mogelijk maken. In de toekomst kunnen we dit verbreden met thema’s zoals lezen, bewegen en (buiten)spelen waarbij alle ouders mee kunnen doen. Zo willen we ouderinteractie stimuleren en kunnen onderwerpen vanuit opvoeding laagdrempelig meegegeven worden. Actie/focuspunt -

Kinderopvangorganisaties en scholen voeren momenteel diverse activiteiten uit. Echter, er zijn hierover geen vaste afspraken. Het vastleggen van dergelijke afspraken kan een onderdeel vormen van het kwaliteitskader, wat bijdraagt aan een uniforme en structurele aanpak.

Overig In de gemeente zijn diverse aanvullende interventies geïmplementeerd ter bevordering van taalontwikkeling en educatie. In 2021 zijn hiervoor specifieke ambities geformuleerd. Ambitie: Peuterplus behouden, mits de evaluatie positief is. Er zijn nu twee groepen Peuterplus: één in Vianen en één in Leerdam. Dit voldoet aan de behoefte en loopt goed. Deze moeten aankomend jaar geëvalueerd worden, ook in combinatie met het aanbod uit de regio zoals kansgroepen en ontwikkelklas voorschools. Ambitie: Opstapje verder borgen in de keten en waar nodig uitbreiden. Opstapje is vanaf 16 maanden, dit wordt als waardevol beschouwd. De samenwerking tussen Opstapje en de bibliotheek is goed (structureel en doelgericht). Opstapje doet ook huisbezoeken, wat prettig is voor de ouderbetrokkenheid. Opstapje moet aankomend jaar verder geëvalueerd worden. Ambitie: Asielzoekers en nieuwkomers opvangen in schakelklas voorzieningen. In Leerdam is een schakelklas, genaamd de Taaltuin, met twee groepen. Een belangrijk aandachtspunt is de thuisnabijheid. De gemeente financiert deze voorziening, die gericht is op het onderwijs aan asielzoekers en nieuwkomers. De Taaltuin is bedoeld voor kinderen uit groep 2 en 3 met een grote taalachterstand, waardoor ze in de reguliere klas moeilijk meekomen.

Zij krijgen hier twee dagdelen per week intensieve taallessen in kleine groepen om hun taalvaardigheid te versterken. Ook de Taaltuin moet aankomend jaar verder geëvalueerd worden. Ambitie: De organisatie van die schakelklassen opnieuw bezien. Voor kinderen van asielzoekers en nieuwkomers (korter dan 2 jaar in Nederland) zijn er speciale schakelklassen. Deze zijn regionaal georganiseerd in Gorinchem en Nieuwegein. Schoolbestuur O2A5 is bezig met het opzetten van kwalitatief hoogstaand nieuwkomersonderwijs, in samenwerking met de gemeente en andere betrokken partners.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 20

Binnen het huidige onderwijsaanbod hebben niet alle nieuwkomers een passende plek. Op dit moment worden veel kinderen verwezen naar De Evenaar in Nieuwegein, maar deze oplossing is niet ideaal omdat het buiten de gemeentegrenzen ligt. Er is daarom een sterke wens om het nieuwkomersonderwijs binnen de eigen gemeente te organiseren, op één vaste locatie, zodat de leerlingen onderwijs krijgen in hun eigen leefomgeving en gemeenschap. Daarnaast verwacht de gemeente Vijfheerenlanden de komende jaren een structurele instroom van nieuwkomers, wat vraagt om een meer lokaal georganiseerd en passend onderwijsaanbod. Daarom is het initiatief ontstaan om nieuwkomersonderwijs gestructureerd en centraal binnen de gemeente te organiseren, met specifieke aandacht voor taalverwerving, sociaal-emotionele ondersteuning en de voorbereiding op de overstap naar regulier onderwijs. Dit voorstel beoogt een duurzaam onderwijsprogramma te ontwikkelen dat nieuwkomers een soepele integratie en succesvolle onderwijscarrière biedt. Het uiteindelijke doel is dat de leerlingen na hun jaar in het nieuwkomersonderwijs voldoende taalvaardigheid en zelfvertrouwen hebben, zodat ze succesvol kunnen deelnemen aan het reguliere onderwijs. Ambitie: Met alle betrokkenen in de plusgebieden bekijken welk op het onderwijs aanvullend aanbod we in die gebieden willen leveren.

De jaren 2021-2022 gebruiken als overgangsjaar om van oud naar nieuw te komen. Er hebben de afgelopen periode meermaals overleggen plaatsgevonden. Verdere evaluatie en het borgen van deze werkgroepen is belangrijk. Actie/focuspunt: -

Een uitgebreide evaluatie van deze projecten is nog noodzakelijk om de effectiviteit, impact en mogelijke verbeterpunten in kaart te brengen. Dit zal bijdragen aan een beter inzicht in de mate waarin de gestelde ambities zijn gerealiseerd en welke verdere stappen nodig zijn voor optimalisatie.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 21

Advies Voor de volgende beleidsperiode dient er een nieuwe nota te komen. We zullen vanaf nu spreken over een Onderwijskansenbeleid. In dit beleid dient vooral nog een slag gemaakt te worden rondom kwaliteits- en resultaatafspraken.

Herijking subsidiestelsel Voorschoolse Educatie Landelijk zijn er momenteel veel ontwikkelingen gaande, met onzekerheid over het voortbestaan van de specifieke uitkering voor het onderwijsachterstandenbeleid, de toekomst van het kinderopvangstelsel en de financiering ervan, evenals mogelijke bezuinigingen. Op dit moment beschikken we over een reserve van bijna 500.000 euro. Echter, als we op de huidige voet doorgaan, zal deze reserve eind 2026 volledig zijn uitgeput. Om financieel grip te houden en gezamenlijk te bepalen waar we de komende jaren op willen en kunnen inzetten, is een herijking noodzakelijk. In het licht van de aanstaande bezuinigingen is het essentieel om de uurtarieven opnieuw te beoordelen en te bepalen hoe deze financieel houdbaar blijven binnen de begroting. Daarnaast ervaren we problemen met de weergave van de verschillende uurtarieven in de monitor. Hoewel de monitor waardevolle inzichten biedt, is deze momenteel niet geschikt als basis voor verantwoording. Actie/focuspunt: -

We schakelen Innovatie013, de verantwoordelijke partij voor de monitor, in om de uurtarieven opnieuw te berekenen en deze goed te implementeren in de monitor.

Kwaliteitsafspraken Op dit moment zijn er nog geen specifieke afspraken gemaakt over de kwaliteit van voorschoolse en vroegschoolse educatie (VVE) binnen de gemeente. De kwaliteit binnen kinderopvangorganisaties wordt gewaarborgd door wettelijke richtlijnen en gecontroleerd door de GGD. Voor de vroegschoolse educatie geldt hetzelfde, waarbij de Inspectie van het Onderwijs toezicht houdt. Echter, er zijn nog geen aanvullende gemeentelijke afspraken over kwaliteitseisen, bijvoorbeeld over een warme overdracht of het VVE aanbod op de (vroeg)school. We vertrouwen op de professionaliteit van de betrokken organisaties om de kwaliteit te waarborgen. Tegelijkertijd willen we de komende jaren het gesprek aangaan om gezamenlijk de kwaliteit op peil te houden en een structurele kwaliteitsdialoog te voeren. Actie/focuspunt: •

In de komende beleidsperiode willen we meer nadruk leggen op de kwaliteit van het VVE-aanbod door een gezamenlijk kwaliteitskader op te stellen. Hierbij is het belangrijk om als gemeente en partners heldere verwachtingen te formuleren over

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 22

onder andere de toeleiding, het VVE-aanbod, de gebruikte methodes en de doorgaande leerlijn. •

Door meer inzicht te krijgen in de kwaliteit van het VVE-aanbod kunnen we een constructieve kwaliteitsdialoog voeren met alle betrokken partijen, met als doel de educatieve kansen voor jonge kinderen verder te versterken.

Resultaatafspraken Resultaatafspraken zijn de verantwoordelijkheid van gemeenten en schoolbesturen. Sinds 2010 verplicht de wet (WPO artikel 160) gemeenten en schoolbesturen om jaarlijks afspraken te maken over de resultaten van vroegschoolse educatie (VVE), met focus op de taalontwikkeling van kinderen die risico lopen op een achterstand. De afspraken variëren per gemeente en school en hebben betrekking op meetbare resultaten, zoals taalniveaus en woordenschat. Scholen bepalen zelf op welke manier zij deze doelen realiseren. Iedere (voor)school moet de ontwikkeling van peuters/kleuters in beeld brengen. Voor meetbare resultaatafspraken is een voorwaarde dat ieder (nieuw) kindvolgsysteem kan aangeven of het kind achterblijft in ontwikkeling. Dit kan gebeuren met een eigen observatiesysteem die ze al hebben, mits deze een normering heeft. Voorbeelden resultaatafspraken: - De voorschoolse VVE-sector: Indien een (doelgroep)peuter instroomt met een ontwikkelingsachterstand, bijvoorbeeld op taal (t.o.v. het landelijk gemiddelde niveau/de normering van het systeem2 ), is bij uitstroom uit de voorschool deze achterstand daadwerkelijk verminderd (volgens het eigen volgsysteem, met minstens .. maanden of ..% teruggebracht). - De vroegschoolse VVE-sector: Indien een (doelgroep)kleuter instroomt met een ontwikkelingsachterstand, bijvoorbeeld op taal (t.o.v.

het landelijk gemiddelde niveau/de normering van het systeem), is bij uitstroom groep 2 deze achterstand daadwerkelijk verminderd (volgens het eigen volgsysteem, met minstens .. maanden of ..% teruggebracht). Actie-/focuspunt: -

Het doel is om een opbrengstgerichte aanpak te stimuleren, waarbij ruimte ontstaat voor een dialoog over de kwaliteit van VVE, de doorgaande leerlijn en de invulling van vroegschoolse educatie. Uit de evaluatie blijkt echter dat er op dit moment nog geen afspraken over zijn gemaakt. Dit is een punt waarop de werkgroep zich in de komende jaren wil richten, te beginnen met het verzamelen van informatie, zodat er later een gedegen kwaliteitsdialoog kan plaatsvinden.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 23

Samenvatting actie-/focuspunten Ambitie 2021

Stavaza

Actie/focuspunt 2025

Aanbod Voor alle kinderen (met en zonder VVE-

Er is een dekkend aanbod. Er dienen

indicatie) van 2 tot 4 is er een plek in een

nog afspraken/richtlijnen opgesteld te

voorschoolse

worden voor maatwerkoplossingen.

voorziening

beschikbaar,

daarvoor is er een dekkend netwerk van voorschoolse

voorzieningen,

dichtbij

en

aansluitend op de vraag. Op alle peuteropvanglocaties wordt extra

Evalueren

ondersteuning op HBO-niveau geboden om

zorgvragen.

van

ondersteuning

bij

snel te kunnen ondersteunen bij zorgvragen. Indicatie en toeleiding Versterking van de voorlichtings- en

Contact verloopt goed, dit blijven borgen.

signaleringsfunctie van de

GGD sluit aan bij werkgroep Toeleiding

consultatiebureaus.

en Bereik.

Bereik Groei van het aantal kinderen vanaf 2,5 jaar

Blijven investeren in het vergroten van

en het liefst vanaf 2 jaar dat gebruik maakt

het bereik. Evaluatie met GGD en daaruit

van een voorschoolse voorziening.

nieuwe acties opstellen die bijdragen aan vergroten bereik.

Invoeren van een sluitend registratiesysteem

Peutermonitor wordt gebruikt. Komend

voor het gebruik van voorschoolse

jaar ligt de focus op optimaliseren van

voorzieningen.

het systeem. Plus het gebruiken van de gegevens voor kwaliteitsoverleg.

Alle VE-geïndiceerde kinderen vanaf 2,5 jaar

Focus op groei van aantal kinderen, niet

en het liefst vanaf 2 jaar maakt gebruik van

op 100%

voorschoolse educatie. Doelgroepdefinitie Hantering van dezelfde definities binnen alle

Doelgroepdefinitie opnieuw aanscherpen

geledingen van het beleidsveld.

en vervolgens jaarlijks evalueren.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 24

Peuters met extra zorgvraag Jeugdhulp sluit naadloos aan bij

Opstarten werkgroep ‘peuters met extra

voorschoolse voorzieningen en basisscholen.

zorgvraag’

Er is sprake van een doorgaande jeugdhulp-

In kaart brengen van mogelijke

lijn.

interventies: Peuterplus, ontwikkelklas en kansgroep. En onderzoek naar nieuwe mogelijkheden, zoals BSO+

Op alle voorschoolse educatie locaties wordt

Evalueren

van

extra ondersteuning op HBO-niveau geboden

zorgvragen.

ondersteuning

bij

om snel te kunnen ondersteunen bij zorgvragen. Doorgaande lijn Kinderopvang en basisonderwijs werken

Concrete afspraken rondom doorgaande

samen.

lijn, in het kwaliteitskader.

Elk kind krijgt een warme overdracht van

Concrete afspraken rondom doorgaande

kinderopvang naar basisschool.

lijn, in het kwaliteitskader.

Er komt een meer natuurlijk moment van

Concrete afspraken rondom doorgaande

overgang van kinderopvang naar

lijn, in het kwaliteitskader.

basisschool. Alle voorschoolse voorzieningen en

Evaluatie

van

het

programma

basisscholen krijgen de mogelijkheid om

uitzoeken of doorzetting mogelijk is.

en

Logo 3000 in te voeren. Er is sprake van aansluiting tussen

Concrete afspraken rondom doorgaande

voorschoolse educatie, basisonderwijs en

lijn, in het kwaliteitskader.

volwassenenonderwijs. Overkoepelend De Bibliotheek levert een samenhangend en

Verder onderzoek naar dekkend aanbod

duidelijk pakket aan

voor alle scholen, al dan niet via dBos.

kinderopvanginstellingen en scholen, die de doorgaande leeslijn ondersteunt. Ouders worden

actief betrokken bij

ontwikkeling van hun kind.

de

Concrete afspraken rondom ouderparticipatie in het kwaliteitskader.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 25

Overig Peuterplus behouden, mits de evaluatie

Peuterplus behouden, mits de evaluatie

positief is.

positief is.

Opstapje verder borgen in de keten en waar

Opstapje verder borgen in de keten.

nodig uitbreiden. Asielzoekers en nieuwkomers opvangen in

Start schakelklas binnen de gemeente

schakelklas voorzieningen.

door O2A5.

De organisatie van die schakelklassen

Start schakelklas binnen de gemeente

opnieuw bezien.

door O2A5.

Met alle betrokkenen in de plusgebieden

Na velen wisselingen dient er

bekijken welk op het onderwijs aanvullend

geinvesteerd te worden in de

aanbod we in die gebieden willen leveren. De

samenwerking van gemeente en

jaren 2021-2022 gebruiken als

partners. Er dienen randvoorwaarden

overgangsjaar om van oud naar nieuw te

opgesteld te worden voor overlegcyclus

komen.

van het nieuwe beleid.

Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden 26