CConstaterende datVijfheerenlanden
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1. Treasurystatuut gemeente Vijfheerenlanden 2027

Raadsvergadering Vijfheerenlanden 12 november 2026, gemeente VijfheerenlandenBij agendapunt: Treasurystatuut 20279.335 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Gemeente Vijfheerenlanden Voorstraat 30 4132 AS Vianen T 088 - 599 7000 E info@vijfheerenlanden.nl vijfheerenlanden.nl Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 2027 15 september 2026 Auteur(s): Klik of tik om een auteursnaam in te voegen Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 2 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Artikelen 6 3. Bijlagen: 23 4. Toelichting 31 Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 3 1. Inleiding Algemeen Artikel 212 Gemeentewet bevat de bepaling dat de financiële verordening in elk geval regels voor de algemene doelstelling en de te hanteren richtlijnen en limieten van de treasuryfunctie (financieringsfunctie) bevat. In de Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie VHL 2026 is opgenomen dat de gemeente Vijfheerenlanden hiervoor een afzonderlijk treasurystatuut opstelt. De Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) definieert de treasuryfunctie als: het sturen en beheersen, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Meer concreet gaat het om financiering van het beleid tegen zo gunstig mogelijke voorwaarden, het te allen tijde zorgen voor voldoende liquide middelen en het afdekken van voornamelijk rente- en kredietrisico’s. De gemeente heeft twee instrumenten op het gebied van treasury: 1.

Het voor u liggende geactualiseerde Treasurystatuut 2027. Dit door de gemeenteraad vastgestelde statuut bevat de beleidsmatige infrastructuur in de vorm van uitgangspunten, doelstellingen, richtlijnen en limieten. Het maakt een objectieve en transparante uitvoering van het treasurybeleid en verantwoording vooraf en achteraf mogelijk. 2. Naast het treasurystatuut neemt de gemeente jaarlijks de paragraaf financiering op in zowel begroting als jaarstukken. Hierin worden de specifieke beleidsvoornemens respectievelijk de uitvoering van beleid op het gebied van treasury toegelicht. 2019 In 2019 is het eerste treasurystatuut voor de gemeente Vijfheerenlanden vastgesteld. Dit nu geldende treasurystatuut is net Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 4 na de herindeling opgesteld en in 2019 door de gemeenteraad vastgesteld. Destijds is het financieringsbeleid van de drie voormalige gemeenten Leerdam, Vianen en Zederik geharmoniseerd. Gelijktijdig is toen een uitgebreide actualisatie in verband met gewijzigde wet- en regelgeving meegenomen. Daarbij is gebruikt gemaakt van de in 2018 verschenen “Handreiking Treasury” van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties en diverse voorbeelden van andere gemeenten.

Aanleiding voor actualisatie treasurystatuut Wet- en regelgeving op gebied van treasury is in de afgelopen jaren nauwelijks gewijzigd en het treasurystatuut was de afgelopen jaren goed hanteerbaar waardoor een actualisatie na vier jaar (dus in 2023) achterwege is gebleven. De organisatie is inmiddels echter gewijzigd. Dit heeft gevolgen voor de verdeling van taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden binnen het financieringsbeleid. Om die reden dient het treasurystatuut geactualiseerd te worden. Gelijktijdig nemen we enkele uitbreidingen en verduidelijkingen mee voor een verantwoorde, adequate en transparante wijze van beheer van de financiële middelen van de gemeente. Opzet Treasurystatuut 2027 In dit geactualiseerde statuut worden allereerst het begrippenkader en de doelstellingen van de treasuryfunctie van de gemeente geformuleerd. Deze worden vervolgens uitgewerkt voor de verschillende deelgebieden van treasury: risicobeheer, gemeentefinanciering en kasbeheer. Daarna worden de organisatorische randvoorwaarden van de treasuryfunctie weergegeven. Daarbij ligt het accent op helderheid over de verdeling van de taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden. Deze zijn nu aangepast op basis van de nieuwe organisatieopzet. Bij het opstellen van dit geactualiseerde treasurystatuut is uiteraard rekening gehouden met de bepalingen uit de wettelijke kaders: o.a.

Gemeentewet, Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido, Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden (Ruddo), Uitvoeringsregeling financiering decentrale overheden, Regeling schatkistbankieren, Wet Houdbare Overheidsfinanciën (Wet HOF). Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 5 Belangrijkste wijzigingen De belangrijkste uitbreidingen en verduidelijkingen die bij deze actualisatieronde zijn meegenomen, betreffen: • Het opnemen van een afwijkingsbevoegdheid; • Verduidelijking hoe we als gemeente omgaan met verstrekkingen van leningen en garanties; • Afzonderlijk artikel hoe we als gemeente omgaan met kapitaalverstrekkingen in de vorm van deelnemingen in rechtspersonen; • Uitsluitend aanhouden van overtollige liquide middelen (in rekening-courant of via deposito's) bij de Nederlandse Staat. Met deze bepaling wordt aangesloten bij de wettelijke verplichting tot schatkistbankieren voor decentrale overheden. • Aanpassing taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden op basis van nieuwe organisatie. Het Treasurystatuut 2027 vervangt het Treasurystatuut 2019. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 6 2. Artikelen Artikel 1.

Begrippenkader In dit statuut wordt verstaan onder: Begrotingstotaal: Het totaal van de jaarbegroting Cashmanagement: De activiteiten van treasury gericht op saldoregulatie, liquiditeitsbeheer, geldstromenbeheer en bankrelatiebeheer, waarbij het kostenefficiënt beheren van de kaspositie centraal staat. Daggeld: Opname of uitzetting van geldmiddelen voor zeer korte termijn (van een dag tot maximaal een week), ook wel call-geld genoemd. Decentrale Provincies, gemeenten, waterschappen en overheden: gemeenschappelijke regelingen in de zin van de Wet gemeenschappelijke regelingen voor zover deze rechtspersoonlijkheid bezitten. Deposito: Een door de bank van de gemeente opgenomen geldlening met een looptijd van minimaal drie dagen tegen een vast rentepercentage. Derivaten: Financiële instrumenten die hun bestaan ontlenen aan een bepaalde onderliggende waarde. De onderliggende waarden kunnen financiële producten, zoals leningen of obligaties, zijn. Derivaten worden onder andere gebruikt om renterisico’s te sturen en financieringskosten te minimaliseren. Drempelbedrag: Een bedrag dat uitgezonderd is van de verplichting om in ’s-Rijks schatkist te worden Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 7 aangehouden. Dit bedrag wordt bepaald op basis van het percentage van het begrotingstotaal van het openbaar lichaam.

EER: Europese Economische Ruimte: alle landen van de EU, aangevuld met Liechtenstein, Noorwegen en IJsland. Financiering: Het aantrekken van benodigde financiële middelen voor dekking van de vermogensbehoefte. Deze middelen kunnen uit zowel eigen vermogen als vreemd vermogen bestaan. Geldmarkt: De markt waarop financiële transacties met een looptijd korter dan een jaar plaatsvinden. Geldstromen Al die activiteiten die nodig zijn om liquiditeiten te beheer: transfereren zowel binnen de organisatie zelf als tussen de organisatie en derden (betalingsverkeer). Interest (of rente): De vergoeding die in rekening wordt gebracht voor het tijdelijk beschikbaar stellen van liquiditeiten (het lenen). De interest wordt meestal uitgedrukt in een percentage van de hoofdsom op jaarbasis. Intern De risico’s van mogelijke wijzigingen in de liquiditeitsrisico: liquiditeitsplanning en de meerjarige investeringsplanning waardoor financiële resultaten kunnen afwijken van de verwachtingen. Kapitaalmarkt: De markt waarop financiële transacties met een looptijd langer dan een jaar plaatsvinden. Kasgeldlening: Een lening met een looptijd van maximaal een jaar. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 8 Kasgeldlimiet: Een bedrag op basis van de Wet Fido ter grootte van een percentage van het begrotingstotaal van de gemeente bij aanvang van het jaar.

Koersrisico: Het risico op waardevermindering van financiële activa van de organisatie door negatieve koersontwikkelingen. Kredietrisico: Het risico op een waardedaling van een vordering ten gevolge van het niet (tijdig) na kunnen komen van de verplichtingen door de tegenpartij als gevolg van insolventie of deficit. Limiet: Een type richtlijn die de (uiterste) grens aangeeft van een bepaalde handeling, verantwoordelijkheid en/of bevoegdheid. Liquiditeitenbeheer: Het aantrekken en uitzetten van middelen voor een periode tot één jaar. Liquiditeitsplanning: Een gestructureerd overzicht van de toekomstige inkomende en uitgaande geldstromen ingedeeld per tijdseenheid. Liquiditeitspositie: Het verschil tussen inkomsten en uitgaven, uitgedrukt in feitelijke geldstromen. Het omvat het totaal van de rekening-courantsaldi, kasgeld- en daggeldleningen (opgenomen en uitgezette gelden) Obligatie: Verhandelbare schuldtitel als onderdeel van een obligatielening. Onderhandse Een lening waarbij de voorwaarden in onderling Lening: overleg met de geldverstrekker worden overeengekomen, een dergelijke lening is moeilijk verhandelbaar. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 9 Projectfinanciering: Het aantrekken van een lange-termijnfinanciering ten behoeve van een specifiek, zelfstandig project, dit in tegenstelling tot totaalfinanciering.

Projectfinanciering wordt vaak gebruikt bij publiek-private samenwerkingen voor de financiering van projecten voor gebiedsontwikkeling, infrastructuur, woningbouw en uiteenlopende openbare voorzieningen. Prudent: Zorgvuldigheid en behoedzaamheid van optreden bij het uitzetten van middelen en het afsluiten van derivaten, tot uitdrukking komend in een voldoende kredietwaardigheid van de tegenpartij en een beperkt marktrisico van de uitzetting, derivaten daaronder begrepen. Publieke taak: Een gemeente kan/mag iets tot de publieke taak rekenen wanneer het particulier bedrijfsleven niet of tegen bijzonder hoge kosten in een voorziening voorziet, waardoor deze (voor velen) niet bereikbaar is. In de Wet Fido is geen verdere inkadering van het begrip publieke taak gemaakt. Indien financiering wordt verstrekt aan een organisatie die zowel publieke als commerciële activiteiten verricht, wordt uitsluitend het deel dat betrekking heeft op de publieke taak als zodanig aangemerkt. Rating: Inschatting van de kredietwaardigheid van een financiële onderneming of een land, bepaald door een erkend ratingbureau. Rekening courant: Lopende rekening bij een bank. Relatiebeheer: Het onderhouden van relaties met partijen die actief zijn op de financiële markten, waaronder banken en geldmakelaars.

Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 10 Renterisico: Het risico dat als gevolg van wijzigingen in het rentepercentage de (financiële) resultaten ongewenst veranderen Renterisiconorm: Een bedrag bij de aanvang van het jaar op basis van een ingevolge de Wet Fido gefixeerd percentage van het begrotingstotaal van de gemeente dat bij herfinanciering niet mag worden overschreden. Rentetypische Het tijdsinterval gedurende de looptijd van een Looptijd: geldlening, waarin op basis van de voorwaarden van de geldlening sprake is van een door de verstrekker van de geldlening niet beïnvloedbare, constante rentevergoeding. Rentevisie: Toekomstverwachting over de renteontwikkeling, uitgaande van een aantal rentebepalende factoren, op basis waarvan een financierings- en beleggingsbeleid wordt gevoerd. Saldobeheer: Het beheer van de saldi op de diverse rekeningen. Schatkistbankieren: De verplichting voor decentrale overheden om hun overtollige liquide middelen aan te houden bij het ministerie van Financiën. 0%-solvabiliteits Status die door een bancaire toezichthouder in ratio: een lidstaat van de EER aan het schuldpapier van een instelling kan worden toegerekend. Deze status houdt in dat een bank voor een desbetreffend papier geen (0%) reserves hoeft aan te houden.

Toezichthouder: Het bestuursorgaan dat op grond van een wettelijke bepaling is belast met het toezicht op de begroting van een openbaar lichaam. Totaalfinanciering: Bij totaalfinanciering wordt pas geleend als alle ‘bankrekeningen’ een negatief saldo vertonen. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 11 Hierdoor zijn de rentekosten zo laag mogelijk en wordt de kas-geldlimiet optimaal benut. Bij de methodiek totaalfinanciering zijn leningen niet gekoppeld aan specifieke uitgaven of investeringen, maar aan het saldo van wat de gemeente in totaal uitgeeft en binnenkrijgt. Treasuryfunctie: De treasuryfunctie omvat alle activiteiten die zich richten op het besturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële stromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Treasurer: De functionaris belast met de operationele uitvoering van de treasuryfunctie. Tussenpersonen: Tussenpersonen in het kader van treasury hebben een intermediair functie bij het afsluiten van financiële transacties Uitzetting: Het tijdelijk toevertrouwen van liquiditeiten aan derden tegen vooraf overeengekomen condities en bedingen. Kortlopende uitzettingen hebben betrekking op een periode tot één jaar en langlopende uitzettingen hebben betrekking op een periode van één jaar of langer.

Valutarisico: Het gevaar dat op een bepaald moment de waarde van de vreemde valutastromen uitgedrukt in euro’s afwijkt van hetgeen verwacht werd op het beslissingsmoment. Voorzichtigheids Het uitgangspunt dat treasuryactiviteiten worden Beginsel uitgevoerd met een prudent risicoprofiel, waarbij het beheersen van financiële risico's en het behoud van vermogen voorop staan. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 12 Waarborgfondsen: Waarborgfondsen zijn vaak stichtingen die garant staan voor leningen die kredietverstrekkers hebben uitstaan bij kredietontvangers zoals sportverenigingen en woningcorporaties. Zij begeleiden en beoordelen ook de aanvraag van een vereniging of stichting. Artikel 2. Doelstellingen van de treasuryfunctie De treasuryfunctie van de gemeente Vijfheerenlanden dient tot: 1. Het steeds beschikbaar hebben van voldoende liquiditeiten voor de primaire processen. 2. Het verzekeren van duurzame toegang tot financiële markten tegen acceptabele condities. 3. Het beschermen van gemeentelijke vermogens- en (rente-) resultaten tegen ongewenste financiële risico’s zoals renterisico’s, koersrisico’s, kredietrisico’s en liquiditeitsrisico’s. 4. Het minimaliseren van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities. 5.

Het ondersteunen en adviseren van alle onderdelen binnen de gemeente met betrekking tot financieringsvraagstukken. 6. Het optimaliseren van de renteresultaten binnen de wettelijke kaders. 7. Waarborgen dat taken en verantwoordelijkheden op het gebied van treasury transparant zijn. 8. Het voorkomen van over- en onderfinanciering. Risicobeheer Artikel 3. Uitgangspunten risicobeheer Met betrekking tot risicobeheer gelden de volgende algemene uitgangspunten: 1. Het voorzichtigheidsbeginsel wordt breed toegepast bij de uitvoering van treasury. 2. Het college verstrekt leningen of garanties uitsluitend uit hoofde van de publieke taak. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 13 3. De gemeente gaat geen leningen aan met het enkele doel de aangetrokken gelden tegen een hoger rendement uit te zetten of derde partijen te bevoordelen. 4. Een lening of garantie wordt niet verstrekt indien: a. geldnemer structureel niet in staat is de verschuldigde rente en aflossing te dragen; b. geldnemer actief is in controversiële investeringen. Onder controversiële investeringen worden verstaan activiteiten die in strijd zijn met wet- en regelgeving, sanctieregelingen van de Europese Unie of het door de gemeenteraad vastgestelde beleid 5.

Voordat de gemeente een lening of waarborg verstrekt dient altijd eerst worden bekeken of er een waarborgfonds bestaat voor een specifieke doelgroep waarop de gemeente mogelijk (deels) kan terugvallen. 6. Voor garantie komen alleen financiering van onroerende zaken in aanmerking, overige bestedingsdoelen zijn uitgesloten. 7. Bij het verstrekken van een garantie strekt deze alleen tot zekerstelling aan de geldverstrekker van de betaling van rente en aflossing indien een geldnemer in gebreke is gebleven. 8. Bij een garantie wordt geen afstand gedaan van de voorrechten die wettelijk aan een borg toekomen. 9. In een garantie worden geen bedingen opgenomen die de aansprakelijkheid van de gemeente verhogen of uitbreiden boven of naast de betaling van rente en aflossing. 10. Er wordt geen gebruik gemaakt van financiële derivaten als bedoeld in artikel 1, onder c, van de Wet Fido. 11. De gemeente sluit ten gunste van het personeel of politieke ambtsdragers geen contracten met betrekking tot hypothecaire leningen of garanties op de verstrekking van hypothecaire leningen door andere financiële instellingen. 12. Op grond van artikel 24 Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie VHL 2026, stelt het college bij de begroting een betrouwbare en nauwkeurige liquiditeitsplanning op. Dit betreft een meerjarige liquiditeitsplanning (met een looptijd van minimaal vier jaar).

Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 14 Artikel 4. Renterisicobeheer 1. De bepalingen met betrekking tot de kasgeldlimiet zoals vastgelegd in de Wet Fido worden niet overschreden. 2. De bepalingen met betrekking tot de renterisiconorm zoals vastgelegd in de Wet Fido worden niet overschreden. 3. Nieuwe leningen, uitzettingen of vervroegde aflossingen van bestaande leningen worden afgestemd op de bestaande financiële positie van de gemeente, op de opgestelde liquiditeitsplanning en op de actuele rentestand. 4. De rentetypische looptijd en het renteniveau van de betreffende lening/uitzetting worden zo veel mogelijk afgestemd op de actuele rentestand en de rentevisie. 5. Binnen de kaders gesteld onder lid 1, 2, 3 en lid 4 streeft de gemeente naar spreiding in de rentetypische looptijden van uitzettingen. Artikel 5. Koersrisicobeheer 1. De gemeente beperkt de koersrisico’s op uitzettingen uit hoofde van treasury door daarbij uitsluitend de volgende producten te hanteren: rekening courant, spaarrekening, daggeld, deposito’s en onderhandse leningen. 2. De gemeente beperkt koersrisico's door uitzettingen aan te houden tot de eindvervaldatum en de looptijd daarvan af te stemmen op de liquiditeitenplanning. 3. Aandelen worden alleen gekocht in het kader van de uitoefening van de publieke taak. Artikel 6. Kredietrisicobeheer 1.

Uitzettingen mogen worden gedaan bij kredietwaardige partijen. Onder kredietwaardige partijen wordt verstaan: a. Nederlandse overheden en andere Nederlandse publiekrechtelijke lichamen; b. Instellingen, stichtingen of verenigingen voor zover dit is uit hoofde van de publieke taak (zie artikel 3, lid 2) en past binnen het gemeentelijk beleid en voorzover deze in staat zijn de verschuldigde rente en aflossing te dragen. 2. Bij het verstrekken van leningen, het verstrekken van garanties en het verstrekken van risicodragend kapitaal bedingt het Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 15 college indien mogelijk zekerheden (al dan niet door waarborgfondsen). 3. Voor elk voornemen tot het verstrekken van een lening of garantie geeft het team Financieel beleid een advies waarbij vooraf de financiële positie, de kredietwaardigheid en beleggingen van de aanvragende partij wordt beoordeeld (al dan niet met behulp van waarborgfondsen). 4. De maximale looptijd van uitzettingen bedraagt 10 jaar. 5. Bij de uitzettingen wordt rekening gehouden met de bepalingen opgenomen in artikel 10 (Schatkistbankieren). Artikel 7. Intern liquiditeitsrisicobeheer De gemeente beperkt haar interne liquiditeitsrisico’s door haar treasuryactiviteiten te baseren op een korte termijn liquiditeitsplanning (looptijd tot één jaar) alsmede een meerjarige liquiditeitsplanning (met een looptijd van vier jaar).

Artikel 8. Valutarisicobeheer Valutarisico’s worden in de gemeente uitgesloten door uitsluitend leningen te verstrekken of aan te gaan in euro’s. Gemeentefinanciering Artikel 9. Financiering Bij het aantrekken van financieringen voor een periode tot en met één jaar en langer dan één jaar gelden de volgende uitgangspunten: 1. Financieringen worden enkel aangetrokken ten behoeve van de uitoefening van de publieke taak, 2. Financiering met externe financieringsmiddelen wordt zoveel mogelijk beperkt door primair de beschikbare interne financieringsmiddelen te gebruiken teneinde de renterisico’s te minimaliseren en het renteresultaat te optimaliseren. 3. Toegestane instrumenten bij het aantrekken van langlopende financieringen zijn: onderhandse leningen. 4. De gemeente vraagt bij minimaal twee instellingen offertes op, waarvan één bij de huisbankier, alvorens een financiering wordt aangetrokken. 5. Gelet op de dynamiek van de marktrente en de verwachte korte geldigheidsduur van een offerte kan de offerte gedaan worden Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 16 in de vorm van een email met een rentestand op een vooraf bepaald tijdstip teneinde de onderlinge vergelijkbaarheid van offertes mogelijk te maken. 6.

Voor het aantrekken van een lange-termijnfinanciering ten behoeve van een specifiek, zelfstandig project kan gekozen worden voor projectfinanciering in tegenstelling tot totaalfinanciering. 7. Het aantrekken van lang vermogen dient altijd vooraf geautoriseerd te worden door de financieel adviseur van het team Financieel beleid en de portefeuillehouder Financiën en wordt uitgevoerd door de treasurer. Achteraf wordt het college hierover geïnformeerd. Bij het aantrekken van financieringen gelden daarnaast de volgende uitgangspunten: 8. Toegestane instrumenten bij het aantrekken van financieringen met een looptijd korter dan één jaar zijn daggeld, kasgeldleningen en kredietlimiet op rekening courant. 9. Het aantrekken van financieringen, voor een periode korter of gelijk aan één jaar, kan zonder goedkeuring van het college geautoriseerd worden door de financieel adviseur van het team Financieel beleid en wordt uitgevoerd door de treasurer met inachtneming van de berekende kasgeldlimiet. Achteraf wordt de portefeuillehouder Financiën hierover geïnformeerd. Artikel 10. Schatkistbankieren 1. Overtollige liquide middelen mogen alleen in rekening-courant of via deposito’s bij de Nederlandse Staat worden aangehouden. 2. Deze overtollige middelen blijven te allen tijde beschikbaar voor de publieke taak en worden niet gebruikt voor de private taak. 3.

Uitgezonderd van de verplichting om in ’s Rijksschatkist te worden aangehouden, zijn: a. middelen voor zover deze, gerekend over een kwartaal, gemiddeld het drempelbedrag niet te boven gaan zoals bedoeld in artikel 7, tweede lid van de Regeling schatkistbankieren decentrale overheden. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 17 b. middelen aangehouden in de fondsen, bedoeld in artikel 15.47 van de Wet Milieubeheer. c. middelen op een G-rekening als bedoeld in artikel 1, onder k, van de Uitvoeringsregeling inleners-, keten- en opdrachtgeversaansprakelijkheid 2004. 4. In afwijking van het eerste lid is het toegestaan als openbaar lichaam overtollige middelen in de vorm van leningen uit te zetten bij andere openbare lichamen, met dien verstande dat de gemeente geen leningen mag verstrekken aan openbare lichamen ten aanzien waarvan zij met het financiële toezicht zijn belast zoals bedoeld in artikel 2, derde lid, van de Wet Fido. 5. Middelen van derden vallen buiten het schatkistbankieren. 6. Zodra een belegging vrijvalt (contractueel of als gevolg van vervroegde afkoop), dienen de liquide middelen die hieruit voortvloeien in ’s Rijksschatkist te worden aangehouden. Artikel 11. Relatiebeheer Goed relatiebeheer is vooral van belang om de (product-) ontwikkelingen op de geld- en kapitaalmarkt te monitoren.

Hierbij moet onder andere gedacht worden aan ontwikkelingen op de rentemarkt en financiële innovaties. Het relatiebeheer heeft tot doel de continuïteit van bancaire en financiële dienstverlening te waarborgen en ontwikkelingen op de geld- en kapitaalmarkt te volgen. De gemeente streeft daarbij naar marktconforme voorwaarden voor financiële dienstverlening. Bij het aangaan en onderhouden van relaties met financiële instellingen gelden de volgende uitgangspunten: Bankrelaties worden jaarlijks op hun kredietwaardigheid beoordeeld. 1. Bankrelaties dienen wat betreft hun kredietwaardigheid minimaal te voldoen aan de eisen zoals gesteld in artikel 6 lid 1. 2. Financiële instellingen (kredietinstellingen, beleggingsinstellingen, effecteninstellingen, verzekeraars en pensioenfondsen) staan onder Nederlands of anderszins EU- toezicht te vallen, zoals De Nederlandsche Bank en de Verzekeringskamer. 3. Tussenpersonen staan geregistreerd bij de Autoriteit Financiële Markten en hebben daarvan een vergunning als makelaar ontvangen. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 18 Kasbeheer Artikel 12. Geldstromenbeheer Teneinde de kosten van het geldstromenbeheer te beperken wordt: 1. Het liquiditeitsgebruik beperkt door de geldstromen op gemeenteniveau op elkaar en de liquiditeitenplanning af te stemmen.

Hierbij wordt erop toegezien dat de liquiditeitspositie voldoende is om te garanderen dat de verplichtingen tijdig kunnen worden nagekomen. 2. Voor het betalingsverkeer zoveel mogelijk elektronisch gebruik gemaakt van het hoofd- en nevenrekeningstelsel van één huisbankier. Bestaande rekeningen bij andere banken worden zo min mogelijk gebruikt en de rekening courant saldi worden zo laag mogelijk gehouden. Artikel 13. Saldo- en liquiditeitenbeheer Voor het saldo- en het liquiditeitenbeheer gelden de volgende specifieke richtlijnen: 1. De gemeente streeft naar concentratie van de overtollige liquiditeiten binnen één rentecompensatiecircuit bij de bank met de gunstigste condities. 2. Indien er een liquiditeitsbehoefte ontstaat, uit hoofde van uitoefening van de publieke taak, kan de gemeente kortlopende middelen aantrekken. Hierbij wordt – conform artikel 4 lid 1 – de kasgeldlimiet niet overschreden. 3. Bij het extern uitzetten van gelden korter dan één jaar zijn slechts de in artikel 6, lid 1 genoemde tegenpartijen toegestaan; 4. De gemeente heeft een rekening-courant overeenkomst afgesloten met de verschillende banken. 5. De gemeente streeft naar een uiterste betalingstermijn van 30 dagen. Hierbij wordt zo veel mogelijk rekening gehouden met de betalingsvoorwaarden van de leverancier.

Delegatie en mandaat, administratieve organisatie en interne controle Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 19 Artikel 14. Delegatie en mandaat 1. Op grond de Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie VHL 2026, is dit treasurystatuut opgesteld. In artikel 24 van deze verordening wordt ingegaan op de verplichte paragraaf financiering in de begroting en de jaarstukken. Hierin wordt in elk geval aandacht besteed aan de rente-risiconorm, de kasgeldlimiet en het aantrekken en uitzetten van middelen voor de korte en de lange termijn. 2. Met de vaststelling van de begroting door de raad wordt het college gemachtigd de treasury uit te voeren binnen de kaders van de paragraaf financiering zoals bedoeld in het eerste lid. 3. Het college kan onder nader te stellen voorwaarden bevoegdheden mandateren aan ambtelijk medewerkers. De nader te stellen voorwaarden hebben betrekking op de administratieve organisatie en interne controle waaronder de handhaving van de functiescheiding, zoals die hierna in artikel 15 is beschreven. 4. De raad wordt geïnformeerd over de voortgang van de in de begroting opgenomen paragraaf financiering. 5. Het college van burgemeester en wethouders legt in de jaarrekening verantwoording af in de paragraaf financiering over het gevoerde treasurybeleid. Artikel 15.

Uitgangspunten administratieve organisatie en interne controle In het kader van de treasuryfunctie gelden de volgende algemene uitgangspunten op het gebied van administratieve organisatie en interne controle: 1. De verantwoordelijkheden en bevoegdheden van treasuryactiviteiten zijn op eenduidige wijze schriftelijk vastgelegd (zie bijlage 1). 2. De door het college verstrekte mandaten worden vastgelegd in een mandaatregister welke indien noodzakelijk wordt geactualiseerd. 3. Bij de uit te voeren treasuryactiviteiten is functiescheiding doorgevoerd met als belangrijkste voorwaarden: a. iedere transactie wordt door minimaal twee functionarissen geautoriseerd; Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 20 b. de uitvoering en controle geschiedt door afzonderlijke functionarissen; c. de uitvoering en de registratie in de financiële administratie geschiedt door afzonderlijke functionarissen. 4. Tegenpartijen wordt gevraagd bevestigingen van iedere transactie te versturen naar de financiële administratie zonder tussenkomst van de personen die bevoegd zijn tot het sluiten van de transacties. 5. Een medewerker van de financiële administratie is verantwoordelijk voor de administratieve vastlegging en afhandeling van de transacties. Alle relevante gegevens en originele documenten worden bewaard in het archief van de financiële administratie.

De treasurer ontvangt afschriften van op een transactie betrekking hebbende documenten ten behoeve van het treasurydossier. 6. Bij afwezigheid van medewerkers treedt een vervangingsregeling in werking om de voortgang van de werkzaamheden te garanderen. In deze regeling wordt het principe van de bovenstaande functiescheiding gehandhaafd. Artikel 16. Verantwoordelijkheden en bevoegdheden 1. Het college is bestuurlijk verantwoordelijk voor de treasuryfunctie en draagt zorg voor de uitvoering van het treasurybeleid binnen de door de raad vastgestelde kaders. Het college legt hierover verantwoording af aan de raad. 2. De treasuryfunctie wordt uitgevoerd volgens het principe van functiescheiding tussen beleidsvorming, autorisatie, uitvoering, administratie en controle. 3. De manager Financiën en Belastingen is binnen de ambtelijke organisatie proceseigenaar van de treasuryfunctie en verantwoordelijk voor: • de inrichting en werking van het treasuryproces; • de naleving van wet- en regelgeving, het treasurystatuut en de mandaatregeling; • de kwaliteit van de interne beheersing en functiescheiding; • de ambtelijke escalatie van treasuryrisico's richting directie en college. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 21 4.

De financieel adviseur van het team Financieel beleid is verantwoordelijk voor de beleidsmatige uitvoering van treasury waaronder: • het opstellen en actualiseren van treasurybeleid; • het opstellen van de liquiditeitsprognose; • het adviseren over financieringsvraagstukken; • het toetsen van treasurytransacties aan wettelijke kaders en interne regelgeving; • het autoriseren van treasurytransacties conform de geldende mandaten. 5. De treasurer is verantwoordelijk voor de operationele uitvoering van treasuryactiviteiten. De treasurer voert treasurytransacties uitsluitend uit binnen de kaders van dit statuut en na de vereiste autorisatie. 6. De financiële administratie is verantwoordelijk voor de juiste, tijdige en volledige administratieve verwerking, registratie en archivering van treasurytransacties. 7. De concerncontroller en de adviseur AO/IC zijn verantwoordelijk voor de onafhankelijke toetsing van de naleving van wet- en regelgeving, het treasurystatuut en de interne beheersmaatregelen. 8. Bij het aantrekken en uitzetten van middelen wordt onderscheid gemaakt tussen kortlopende en langlopende financiering: • kortlopende financieringen worden vooraf geautoriseerd door een financieel adviseur van het team Financieel beleid en uitgevoerd door de treasurer; • Langlopende financiering worden geautoriseerd conform artikel 9 lid 7.

Het college wordt hierover geïnformeerd door de portefeuillehouder. 9. Het college besluit niet over het verstrekken van leningen, waarborgen en garanties groter dan € 100.000 nadat de raad hierover is geïnformeerd en in de gelegenheid is gesteld zijn wensen en bedenkingen ter kennis van het college te brengen, overeenkomstig artikel 8 lid 1 a van de Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie VHL 2026. Artikel 17. Informatieverstrekking aan derden 1. Ingevolge artikel 8 van de Wet Fido is de gemeente verplicht informatie aangaande de treasury te verstrekken aan de toezichthouder (provincie) en het CBS. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 22 2. De door de raad genomen lenings-, uitzettings- en garantiebesluiten worden door het college verstrekt aan de toezichthouder (de provincie). Artikel 18. Controle 1. De externe accountant is in het kader van haar reguliere controletaak belast met het adviseren en het controleren omtrent de feitelijke naleving van het treasurystatuut en de dienaangaande getroffen maatregelen voor de administratieve organisatie en interne controle. 2. De interne controle op de treasuryfunctie is opgenomen in het interne controleplan en vindt jaarlijks plaats. Artikel 19. Afwijkingsbevoegdheid 1. De raad kan in bijzondere gevallen en op voorstel van het college afwijken van de bepalingen in het treasurystatuut. 2.

In gevallen waarin dit treasurystatuut niet voorziet, beslist de raad. Artikel 20. Inwerkingtreding en citeertitel 1. Dit statuut treedt in werking op 1 januari 2027. Hiermee komt het treasurystatuut gemeente Vijfheerenlanden 2019 te vervallen. 2. Deze verordening wordt aangehaald als 'Treasurystatuut gemeente Vijfheerenlanden 2027'. Aldus vastgesteld door de raad van Vijfheerenlanden in zijn openbare vergadering van 12 november 2026 de raadsgriffier de voorzitter Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 23 3. Bijlagen: Verantwoordelijkheden De functie en verantwoordelijkheden met betrekking tot de treasury functie van de gemeente Vijfheerenlanden staan in onderstaande tabel gedefinieerd. Functie Verantwoordelijkheden Gemeenteraad • Het vaststellen van het treasurystatuut. • Het vaststellen van de Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie. • Het vaststellen van de beleidsmatige kaders voor de treasuryfunctie. • Het vaststellen van de financieringsparagraaf als onderdeel van begroting en jaarstukken. • Het uitoefenen van de kaderstellende en controlerende rol ten aanzien van treasury. • Het behandelen van voorstellen waarvoor op grond van wet- en regelgeving of de Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie betrokkenheid van de raad is vereist.

• Het kennisnemen van en het kenbaar maken van wensen en bedenkingen omtrent door het college voorgenomen besluiten inzake leningen, waarborgen en garanties boven de in de Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie vastgestelde grens. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 24 • Het evalueren en als gevolg daarvan (eventueel) bijstellen van het treasurybeleid. College van B&W • De uitvoering van het treasurybeleid binnen de door de raad vastgestelde kaders. • Het beheersen van financiële risico's op het gebied van treasury. • Het zorgdragen voor een adequate inrichting van de treasuryfunctie. • Het besluiten over het aantrekken en uitzetten van middelen binnen de vastgestelde kaders. • Het besluiten over het verstrekken van leningen, garanties en waarborgen uit hoofde van de publieke taak. • Het besluiten over deelnemingen en kapitaalverstrekkingen voor zover wettelijk toegestaan. • Het afleggen van verantwoording aan de gemeenteraad over het gevoerde treasurybeleid. Portefeuillehouder Financiën • Het bestuurlijk toezien op de uitvoering van het treasurybeleid. • Het autoriseren van langlopende financieringstransacties. • Het beoordelen van voorstellen inzake financiering, leningen, garanties en waarborgen. • Het informeren van het college over belangrijke treasuryontwikkelingen en risico's.

Concerncontroller • Het onafhankelijk toezicht op de werking van de treasuryfunctie. • Het beoordelen van de kwaliteit van de interne beheersing. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 25 • Het toetsen van de naleving van wet- en regelgeving. • Het signaleren van risico's binnen treasuryprocessen. • Het adviseren van directie en college over treasuryrisico's en beheersmaatregelen. • Het rapporteren van bevindingen met betrekking tot treasury aan directie, college en auditcommissie. Manager Financiën en Belastingen De manager Financiën en Belastingen is proceseigenaar van de treasuryfunctie en verantwoordelijk voor: • De inrichting, werking en doorontwikkeling van het treasuryproces. • Het bewaken van de kwaliteit van de interne beheersing van treasuryprocessen. • Het bewaken van de continuïteit van de treasuryfunctie. • Het bespreken en escaleren van materiële treasury-risico's richting directie en college. • Het initiëren van actualisatie van treasurybeleid en het treasurystatuut. Treasurer (uitvoerend) De treasurer is verantwoordelijk voor de operationele uitvoering van de treasuryfunctie en draagt zorg voor: • Het uitvoeren van treasurytransacties binnen de vastgestelde kaders. • Het aantrekken van kortlopende financiering na autorisatie. • Het uitvoeren van langlopende financieringen na autorisatie. • Het uitzetten van middelen conform wet- en regelgeving.

Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 26 • Het beheren van de dagelijkse liquiditeitspositie. • Het uitvoeren van saldo- en liquiditeitenbeheer. • Het uitvoeren van schatkistbankieren. • Het opvragen en vergelijken van offertes van financiële instellingen. • Het onderhouden van contacten met banken, geldmakelaars en andere financiële instellingen. • Het monitoren van renteontwikkelingen en financieringsmogelijkheden. • Het voorbereiden van treasurytransacties voor autorisatie. • Het bijhouden van het treasurydossier. • Het signaleren van risico's en afwijkingen en het informeren van de financieel adviseur en manager Financiën en Belastingen. • Het aanleveren van gegevens ten behoeve van treasuryrapportages. Financieel Adviseur De financieel adviseur van het team Financieel beleid is beleidsverantwoordelijk voor treasury en verantwoordelijk voor: • Het ontwikkelen, opstellen en actualiseren van treasurybeleid. • Het opstellen van de treasuryparagraaf in begroting en jaarstukken. • Het opstellen en actualiseren van de korte- en meerjarige liquiditeitsprognose. • Het analyseren van de financieringsbehoefte. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 27 • Het adviseren over het aantrekken en uitzetten van middelen. • Het adviseren over rentevisie en financieringsstrategie. • Het adviseren van de teams over de financiële gevolgen van hun activiteiten en projecten.

• Het toetsen van treasuryactiviteiten aan Wet Fido, Ruddo, schatkistbankieren en interne regelgeving. • Het bewaken van de kasgeldlimiet en renterisiconorm. • Het beoordelen van aanvragen voor leningen, garanties, waarborgen en deelnemingen. • Het uitvoeren van kredietwaardigheidsbeoordelingen. • Het autoriseren van treasurytransacties conform mandaat. • Het adviseren van management, directie, college en raad over treasuryvraagstukken. • Het opstellen van treasuryrapportages en managementinformatie. Medewerkers financiële administratie • De juiste, volledige en tijdige administratieve verwerking van treasurytransacties. • Het registreren van leningen, uitzettingen, renteverplichtingen en aflossingen. • Het uitvoeren van het betalingsverkeer. • Het verwerken van bankmutaties. Het beheren van de treasuryadministratie. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 28 • Het bewaken van de volledigheid van treasurydossiers. • Het archiveren van contracten en treasurydocumentatie. • Het uitvoeren van interne verbandscontroles tussen administratie, bankgegevens en treasuryregistraties. • Het verzorgen van informatie ten behoeve van accountantscontrole en interne controles. Adviseur AO/IC • Het toetsen van de naleving van treasuryprocedures. • Het toetsen van de werking van de functiescheiding. • Het uitvoeren van interne controles op treasurytransacties.

• Het toetsen van autorisaties en mandaten. • Het beoordelen van de opzet en werking van interne beheersmaatregelen. • Het rapporteren van bevindingen aan de manager Financiën en Belastingen en de concerncontroller. • Het adviseren over verbeteringen in de administratieve organisatie en interne beheersing. Uitgangspunt functiescheiding Bij treasuryactiviteiten wordt altijd een scheiding aangebracht tussen: • beleidsvorming en uitvoering; • autorisatie en uitvoering; • uitvoering en administratie; • administratie en controle. Hierdoor wordt gewaarborgd dat geen enkele functionaris zelfstandig een treasurytransactie kan initiëren, autoriseren, uitvoeren, Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 29 registreren én controleren. Dit vormt een essentieel onderdeel van de interne beheersing van de treasuryfunctie. Binnen de gemeente Vijfheerenlanden worden de volgende functies in de financiële kolom onderscheiden: Bevoegdheden In onderstaande tabel zijn de bevoegdheden met betrekking tot de treasuryactiviteiten weergegeven alsmede de benodigde fiattering.

Uitvoering Autorisatie Het aantrekken van middelen > 1 jaar Medewerker financiële administratie A Financieel adviseur & Wethouder financiën Het aantrekken van middelen < 1 jaar Medewerker financiële administratie A Financieel adviseur Betalingsopdrachten voorbereiden en versturen Medewerker financiële administratie Medewerker financiële administratie A/B Bankrekeningen openen/sluiten/wijzigen Medewerker financiële administratie A/ Financieel adviseur Wettelijk vertegenwoordiger (burgemeester) Functie HR 21 Manager Financiën en Belastingen Medewerker financiële administratie A (Treasurer/kassier) Financieel adviseur Medewerker financiële administratie B (financieel beheer) Managers Concerncontroller Adviseur AO/IC Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 30 Bankcondities en tarieven afspreken Medewerker financiële administratie A/ Financieel adviseur Wettelijk vertegenwoordiger (burgemeester) Het verstrekken van leningen uit hoofde van de publieke taak Medewerker financiële administratie A/ Financieel adviseur College van B&W na opvragen wensen en bedenkingen bij Gemeenteraad Vervangingsregeling In principe geldt bij afwezigheid van medewerkers dat er sprake is van horizontale vervanging. Dat wil zeggen dat de medewerkers financiële administratie A elkaar onderling vervangen evenals de financieel adviseurs. In geval van de wethouder financiën ligt dit anders.

Hiervoor geldt dat deze door de burgemeester vervangen wordt bij afwezigheid. Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 31 4. Toelichting In dit treasurystatuut wordt het treasurybeleid voor de gemeente Vijfheerenlanden op hoofdlijnen vastgelegd. Dat gebeurt in de eerste plaats door het aangeven van de doelstellingen van de treasuryfunctie (in artikel 2). Vervolgens geeft het bestuur in het statuut aan binnen welke richtlijnen en limieten de doelstellingen dienen te worden gerealiseerd. Een richtlijn is een bindend voorschrift voor een handelswijze die gevolgd moet worden en een limiet is een type richtlijn die een uiterste grens aangeeft. Een belangrijk deel van de limieten en richtlijnen is bepaald door de Wet Fido. Door middel van de limieten en richtlijnen wordt het “risicoprofiel” van de gemeente bepaald, waarbinnen de treasuryactiviteiten dienen te worden uitgevoerd. De financieringsparagraaf in de begroting geeft de beleidsplannen voor de treasuryfunctie voor de komende jaren en in het bijzonder voor het eerstkomende jaar weer. Het bevat onder meer gegevens over de algemene ontwikkelingen en de concrete beleidsplannen binnen de kaders van het statuut. Het gaat hierbij vooral om de plannen voor het risicobeheer, de gemeentefinanciering (analyse financieringspositie, leningen- en garantieportefeuille en uitzettingsportefeuille) en het kasbeheer.

Uit de toelichting zal moeten blijken dat de plannen binnen de kaders van de Wet Fido en het treasurystatuut blijven. De financieringsparagraaf in het jaarverslag geeft in het bijzonder een verschillenanalyse tussen de plannen zoals deze zijn opgenomen in de begroting en de realisatie in het verslagjaar. Artikel 2 In artikel 2 worden de doelstellingen van de treasuryfunctie van de gemeente Vijfheerenlanden weergegeven, hieronder worden deze doelstellingen afzonderlijk toegelicht. Artikel 2 lid 1 en 2 In de eerste plaats moet de treasury ervoor te zorgen dat de gemeente duurzaam toegang heeft tot de financiële markten tegen acceptabele condities. De treasury moet waarborgen dat de gemeente duurzaam in staat is de voor haar activiteiten benodigde Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 32 middelen aan te trekken c.q. haar overtollige middelen uit te zetten op de financiële markten (bijv. bij banken). De condities die daarbij worden bedongen dienen, in het licht van de op het betreffende moment gebruikelijke condities, acceptabel (tenminste marktconform) te zijn. Artikel 2 lid 3 De gemeente loopt de volgende financiële risico's: renterisico's, koersrisico's, kredietrisico's, interne liquiditeitsrisico's en valutarisico's. Het is de taak van de treasury dergelijke risico's tegen acceptabele condities te beperken.

In de artikelen 4 tot en met 8 wordt aangegeven op welke wijze dit wordt gewaarborgd. Artikel 2 lid 4 Daarnaast is een doelstelling van de treasuryfunctie het minimaliseren van de kosten bij het beheren van de geldstromen en de financiële posities. Deze kosten bestaan o.a. uit rentekosten, provisies en kosten van het betalingsverkeer. Het is de taak van de treasury het beheer zo efficiënt mogelijk uit te voeren. Artikel 2 lid 6 De gemeente streeft naar optimale renteresultaten ofwel zo hoog mogelijke renteopbrengsten, en zo laag mogelijk rentekosten, zonder dat daarbij overmatige risico’s worden gelopen. De prioriteiten van de treasuryfunctie liggen bij het beheersen en beperken van financiële risico’s; de treasuryfunctie is immers géén winstgerichte afdeling (profit center). Binnen het risicoprofiel uit de Wet Fido en dit treasurystatuut wordt desondanks gestreefd naar optimalisatie van de renteresultaten. Artikel 2 lid 7 Het in kaart brengen en waarborgen van de taken en verantwoordelijkheden op het gebied van treasury draagt bij aan de beheersbaarheid van de financiële en interne risico’s van de gemeente. Artikel 2 lid 8 Ten slotte wordt door het voorkomen van over- en onderfinanciering het betalingsverkeer zo efficiënt mogelijk ingericht. Artikel 3 lid 1 De Wet Fido geeft twee belangrijke beleidsmatige uitgangspunten met betrekking tot treasury.

Dit betreft de publieke taak waarvoor leningen en garanties Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 33 dienen enerzijds en het prudente karakter van (overige) uitzettingen anderzijds. Er wordt hierbij dus een specifiek onderscheid gemaakt tussen het verstrekken van leningen uit hoofde van de publieke taak en het uitzetten van middelen uit hoofde van treasury. De wet stelt geen eisen aan het verstrekken van leningen en garanties uit hoofde van de publieke taak. Wel wordt in de toelichting op de Wet Fido het volgende aangegeven: “Het gemeentebestuur bepaalt de publieke taak. De begroting en de begrotingswijzigingen bepalen het budgettaire kader voor de uitoefening van de publieke taak”. Artikel 3 lid 2 Conform de Wet Fido, dienen uitzettingen uit hoofde van treasury (zie toelichting artikel 3 lid 1) een prudent karakter te hebben. In de Wet Fido en de bijbehorende ministeriële regelingen wordt het begrip prudent nader uitgewerkt. Het aangaan van financiële transacties met als oogmerk die financiële waarden te zijner tijd eventueel met winst te verkopen, is nadrukkelijk niet toegestaan (zie artikel 2 lid 2 Wet Fido en de memorie van toelichting op de Wet Fido). Bankachtige activiteiten – het aantrekken en uitzetten van middelen met als doel het genereren van inkomen – zijn als gevolg van deze bepaling verboden.

De richtlijnen en limieten van dit treasurystatuut vallen binnen de kaders van de Wet Fido. De limieten en richtlijnen van dit treasurystatuut zijn specifiek geformuleerd om het prudente karakter van de uitzettingen uit hoofde van treasury te garanderen en hebben derhalve géén betrekking op (eventueel) verstrekte leningen of garanties uit hoofde van de publieke taak van de gemeente. Artikel 3 lid 3 Het is decentrale overheden verboden om te lenen met het enkele doel de middelen tegen een hoger rendement uit te zetten (near banking). Dit verbod is nu expliciet geregeld in artikel 2a, eerste lid van Ruddo. Artikel 3 lid 4 De Wet Fido stelt geen eisen aan de kwaliteit van de debiteuren bij het verstrekken van leningen of Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 34 garanties aan derden in het kader van de publieke taak. Omdat de gemeenteraad de publieke taak bepaalt, worden leningen of garanties uitsluitend verstrekt aan door de gemeenteraad goedgekeurde partijen. Indien sprake is van activiteiten die zowel een publiek als een commercieel karakter hebben, wordt uitsluitend financiering verstrekt voor het deel dat betrekking heeft op de publieke taak. Hiermee wordt voorkomen dat gemeentelijke middelen indirect worden ingezet voor commerciële activiteiten.

Artikel 3 lid 5 In dit artikel is toegevoegd dat er eerst wordt gekeken naar een eigen waarborgfonds, waarop de aanvrager mogelijk (deels) kan terugvallen. In dit geval zal de gemeente (deels) niet financieren. Dit is toegevoegd, met het oog op het Waarborgfonds Sociale Woningen en andere mogelijke waarborgfondsen. In deze gevallen zal de gemeente geen (risico nemen door) leningen of garanties te verstrekken. Artikel 3 lid 6 t/m 9 Door deze bepalingen op te nemen wordt het risico voor de gemeente beperkt. Artikel 3 lid 10 Derivaten zijn financiële instrumenten die hun bestaan ontlenen aan een bepaalde onderliggende waarde. Derivaten kennen een breed toepassingsgebied en worden onder andere gebruikt om renterisico’s te sturen en financieringskosten te minimaliseren. De Wet Fido stelt dat derivaten uitsluitend mogen worden gebruikt ter beperking van financiële risico’s. Gezien de (mogelijke) complexiteit van derivaten en de beperkte kennis binnen de organisatie omtrent dergelijke instrumenten, wordt het gebruik niet toegestaan. Artikel 3 lid 11 Op basis van artikel 2a lid 3 van de Wet Fido is het openbare lichamen niet toegestaan om contracten met betrekking tot hypothecaire leningen of garanties op de verstrekking van hypothecaire leningen door financiële instellingen te sluiten ten gunste van personeel of politieke ambtsdragers.

Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 35 Artikel 3 lid 12 In het BBV staat in artikel 13 welke informatie de paragraaf financiering in elk geval moet bevatten. In aanvulling daarop is er, op grond van artikel 24 Verordening Financieel Beleid, Beheer en Organisatie VHL 2026 opgenomen dat de raad in de paragraaf financiering ook wordt geïnformeerd over de opbouw van de korte en lange schuldpositie, de liquiditeitsplanning, renterisicobeheer en debiteuren en crediteurenbeheer. De meerjarige liquiditeitsplanning vormt een essentieel instrument voor treasury. Door een planning van ten minste vier jaar op te stellen ontstaat inzicht in toekomstige financieringsbehoeften, investeringen, schuldposities en renterisico's. Artikel 4 lid 1 Renterisicobeheer omvat het beperken van de invloed van (externe-) rentewijzigingen op de financiële resultaten van de gemeente. Een belangrijk uitgangspunt van de Wet Fido is het vermijden van grote fluctuaties in de rentelasten van openbare lichamen. Teneinde een grens te stellen aan korte financiering (met een rentetypische looptijd tot één jaar) is in de Wet Fido (evenals in de Wet Filo) de kasgeldlimiet opgenomen. Juist voor korte financiering geldt dat het renterisico aanzienlijk kan zijn, aangezien fluctuaties in de rente bij korte financiering direct een relatief grote invloed hebben op de rentelasten.

De kasgeldlimiet wordt berekend als een percentage (8,5%) van het totaal van de jaarbegroting van de gemeente bij aanvang van het jaar (zie artikel 3 en 4 van de Wet Fido en de Uitvoeringsregeling financiering decentrale overheden). Artikel 4 lid 2 Het doel van de renterisiconorm is het beheersen van de renterisico’s op de vaste schuld (schuld met een rentetypische looptijd van één jaar of langer) door het aanbrengen van spreiding in de looptijden in de leningenportefeuille. De renterisiconorm kan worden berekend door een vastgesteld percentage (20%) te vermenigvuldigen met het totaal van de jaarbegroting Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 36 van de gemeente bij aanvang van het jaar (zie artikel 6 van de Wet Fido en de Uitvoeringsregeling financiering decentrale overheden). Artikel 4 lid 3 Afstemming op de liquiditeitenplanning beoogt middelen slechts te lenen cq. uit te zetten gedurende de periode dat zij daadwerkelijk nodig respectievelijk beschikbaar zijn. Artikel 4 lid 4 Afhankelijk van de (interne- of externe) ontwikkelingen zal de gemeente haar rentevisie actualiseren. De rentevisie kan daarbij gebaseerd worden op de rentevisie van enkele gezaghebbende financiële instellingen, zoals de huisbankier. Afstemming van het beleid op de rentevisie betekent bijvoorbeeld het uitstellen van uitzettingen met een lange looptijd indien men een rentestijging verwacht.

Artikel 4 lid 5 Door spreiding aan te brengen in de rentetypische looptijd (de periode dat de rente van een uitzetting vast is) van uitzettingen, wordt de invloed van een rentedaling op de renteresultaten gespreid over meerdere jaren. Deze spreiding is slechts mogelijk indien uit de liquiditeitenplanning blijkt dat middelen gedurende een langere periode beschikbaar zijn. Artikel 5 lid 1 Ten aanzien van de financiële instrumenten die kunnen worden gehanteerd voor uitzettingen in het kader van treasury, geldt in de Wet Fido als belangrijkste uitgangspunt dat de hoofdsom van de betreffende uitzetting aan het einde van looptijd in tact blijft. Bij alle in dit artikel genoemde producten wordt aan het einde van de looptijd ten minste de hoofdsom (bij vastrentende waarden de nominale waarde) uitgekeerd. Bij het uitzetten van gelden op rekening courant, spaarrekening, daggeld of deposito's worden géén koersrisico's gelopen. Het kan bij dergelijke producten echter voorkomen dat de opnamemogelijkheden beperkt zijn (in het bijzonder bij deposito's en soms bij een spaarrekening). Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 37 Artikel 5 lid 2 Koersrisico’s kunnen nooit volledig worden uitgesloten.

Als de organisatie in een vastrentend product heeft belegd maar – wegens wijziging in de liquiditeitenplanning - voor de afloopdatum deze uitzetting moet verkopen, dan wordt niet 100% van de hoofdsom terugbetaald, maar de actuele waarde van de uitzetting afhankelijk van de rente en resterende looptijd. Om deze koersrisico’s zoveel mogelijk te beperken stemt de gemeente de looptijd van de uitzetting af op de liquiditeitenplanning. Artikel 6 lid 1 De Wet Fido biedt ruimte om middelen uit te zetten in het kader van de uitoefening van een publieke taak. Daarom kunnen onder voorwaarden leningen worden verstrekt aan instellingen, stichtingen en verenigingen die activiteiten verrichten die bijdragen aan gemeentelijke beleidsdoelstellingen. Voorwaarde is dat sprake is van een publiek belang, dat de financiering past binnen het gemeentelijk beleid en dat de financiële positie van de betreffende organisatie voldoende waarborgen biedt voor rente- en aflossingsbetalingen. Artikel 6 lid 2 t/m 4 De Wet Fido stelt geen eisen aan de kwaliteit van de debiteuren bij het verstrekken van leningen of garanties aan derden in het kader van de publieke taak. Omdat de gemeenteraad de publieke taak bepaalt, worden leningen of garanties uitsluitend verstrekt aan door de gemeenteraad goedgekeurde partijen.

Teneinde de kredietrisico’s te beheersen kunnen zekerheden of garanties worden verlangd van de debiteuren. Garantieproducten zijn beleggingsproducten waarbij de uitgevende (financiële) instelling garandeert dat op de afloopdatum (een bepaald percentage van) de hoofdsom wordt uitgekeerd. Garantieproducten keren vaak minder of geen rente uit en bieden in plaats daarvan bijvoorbeeld een rendement dat gebaseerd is op een aandelen-index (zoals de AEX-index). Garantieproducten waarbij minder dan 100% van de hoofdsom wordt gegarandeerd zijn expliciet niet Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 38 toegestaan onder de Wet Fido. Bij garantieproducten is vaak enkel de hoofdsom gegarandeerd. Aangezien de reële waarde (de koopkracht) van de hoofdsom door inflatie kan verminderen, verdient het de aanbeveling om bij een langere looptijd naast een hoofdsomgarantie een minimaal rendement (bijv. ter hoogte van het inflatieniveau) te eisen. Artikel 6 lid 5 Artikel 10 bevat een verdere toelichting met betrekking tot schatkistbankieren. Om renterisico's en onzekerheden in de liquiditeitsbehoefte te beperken wordt de maximale looptijd van uitzettingen begrensd op tien jaar. Hiermee blijft voldoende flexibiliteit bestaan om toekomstige financieringsbehoeften op te vangen.

Artikel 7 Interne liquiditeitsrisico’s doen zich bijvoorbeeld voor wanneer de gemeente middelen voor een bepaalde periode heeft uitgezet en gedurende de looptijd van de uitzetting blijkt dat de middelen (onverwacht) nodig zijn voor het doen van een investering. Dit kan tot gevolg hebben dat de gemeente tijdelijk een lening moet aantrekken (wanneer de uitzettingen vast staan in bijvoorbeeld een deposito) ofwel tussentijds een uitzetting moet verkopen. In beide gevallen kan dit negatieve gevolgen hebben voor de financiële resultaten. Ter beperking van dit risico baseert de gemeente haar financiële transacties op een liquiditeitenplanning waarin de toekomstige inkomsten en uitgaven van de gehele organisatie zijn gepland. Een liquiditeitenplanning van minimaal één jaar wordt toereikend en realistisch haalbaar geacht. In de praktijk is het opstellen van een betrouwbare en nauwkeurige liquiditeitenplanning niet eenvoudig. Dit heeft te maken met de inherente onzekerheden die verbonden zijn aan de activiteiten van de gemeente en de hieraan verbonden mogelijke financiële gevolgen. Het is daarom van groot belang dat de verantwoordelijke organisatorische eenheden binnen de gemeente juist, tijdig en volledig wordt Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 39 geïnformeerd door de overige afdelingen over de financiële gevolgen van hun activiteiten.

Artikel 8 Valutarisico’s worden in de gemeente uitgesloten door uitsluitend leningen te verstrekken of aan te gaan in euro’s. Artikel 9 lid 1 Het aantrekken van middelen met als doel deze met winstoogmerk te beleggen is door artikel 2 lid 2 van de Wet Fido nadrukkelijk niet toegestaan. Artikel 9 lid 2 Teneinde de renteresultaten te optimaliseren wordt zoveel mogelijk intern gefinancierd. Artikel 9 lid 3 Onderhandse geldleningen zijn leningen waarbij de voorwaarden van de lening in onderling overleg met de geld gevende partij kunnen worden vastgesteld. Artikel 9 lid 4 en 5 Deze richtlijn beoogt de marktconformiteit van financieringen te waarborgen, voor bijvoorbeeld te betalen rentepercentages, provisies, (boete-) clausules bij vervroegde aflossing etc. Door middel van het opvragen van meerdere offertes wordt bereikt dat de gemeente een objectief beeld heeft van de op dat moment gebruikelijke tarieven en voorwaarden op de financiële markten. Op basis daarvan kan een afgewogen keuze worden gemaakt. Artikel 9 lid 6 Naast totaalfinanciering kan de gemeente ook te maken hebben met projectfinanciering voor grote investeringen. Bij projectfinanciering moet het uitgangspunt zijn dat niet eerder wordt geleend dan dat de financiële middelen daadwerkelijk benodigd zijn.

Anders dan bij totaalfinanciering kan bij projectfinanciering het verloop van de financieringsbehoefte, en de lening die daarbij betrokken is, in voldoende mate worden gevolgd. Dat laat onverlet dat kasprognoses ten aanzien van de oplevering van projecten regelmatig moeten worden aangepast omdat projecten geen doorgang vinden of vertraging oplopen. Artikel 9 lid 7 Bij de toewijzing van bevoegdheden is zoveel mogelijk rekening gehouden met de vereiste functiescheiding tussen besluitvorming, uitvoering, administratie en Treasurystatuut Gemeente Vijfheerenlanden 40 controle. In artikel 15 en 16 wordt dit uitgebreider beschreven. Artikel 9 lid 8 In dit lid worden limitatief de mogelijke korte termijn financieringsinstrumenten benoemd. De term daggeld (callgeld) staat voor opgenomen of uitgezette middelen voor onbepaalde tijd die dagelijks gewijzigd kan worden. Kasgeldleningen zijn niet verhandelbare leningen voor een vast bedrag en een vaste periode en tegen een vooraf overeengekomen rentepercentage. Kredietlimiet op de rekening courant betreft de mogelijkheid debet (“rood”) te staan op de rekening courant tegen vooraf overeengekomen condities. Artikel 9 lid 9 Bij de toewijzing van bevoegdheden is zoveel mogelijk rekening gehouden met de vereiste functiescheiding tussen besluitvorming, uitvoering, administratie en controle. In artikel 15 en 16 wordt dit uitgebreider beschreven.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://vijfheerenlanden.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/1e0a1d69-2c9a-49cd-8b9a-18bc15e52d8f?agendaItemId=3cb8ceae-89d3-4235-a232-6daf3a424309