Bijlage 1 - Overzicht van ombuigingsvoorstellen voor 2025

Bijlage 1: OMBUIGINGSVOORSTELLEN VOOR BEGROTINGSJAAR 2025 (en verder) Categorie:

Technische ombuigingen met (vrijwel) geen gevolgen voor onze inwoners, (maatschappelijke) partners en gemeentelijke organisatie

Volgnummer Domein 1 Fysiek

Voorstel Actualiseren begroting energiekosten

Keuzeknop Prioriteitsstelling

Beschrijving van het voorstel Financieel effect Struct/Inc Op diverse kostenplaatsen zijn energie- en brandstofkosten geraamd. Deze zijn € -113.000 Structureel nog gebaseerd op het tarief dat onze aanbieders hanteerden tijdens de energiecrisis . Inmiddels is het tarief op een aantal contracten gedaald, waardoor de energiekosten bij bijvoorbeeld openbaar groen en SC Helsdingen lager uitvallen dan begroot.

Onderbouwing en gevolgen Het betreft een actualisering van de begroting ten opzichte van de verwachting van november 2023. Dit heeft geen gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

2

Fysiek

Opbrengst zweminkomsten actualiseren begroting

Inkomsten vergroten

In 2022 en 2023 realiseren we meer inkomsten dan is begroot. We stellen voor de € begroting hierop aan te passen.

-100.000 Structureel

Er is realistischer begroot. Dit heeft geen gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

3

Bedrijfsvoering

Verzekeringen actualiseren Prioriteitsstelling begroting

Door een bundeling van verzekeringen kunnen de totale kosten iets verlaagd worden.

€

-9.000 Structureel

Het betreft een actualisering van de begroting ten opzichte van de verwachting van november 2023. Dit heeft geen gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

4

Fysiek

Actualiseren begroting advies- en onderzoekskosten en uitbestede werkzaamheden wonen

Prioriteitsstelling

Bezuinigen op budget Advies en Onderhoud en geen regulier budget meer voor uitbestede werkzaamheden. Deze begrotingsposten worden niet elk jaar volledig uitgegeven.

€

-31.000 Structureel

Het heeft geen gevolgen voor inwoners en (maatschappelijke) partners. Het gevolg voor de gemeentelijke organisatie is dat benodigde kosten separaat moeten worden aangevraagd als er toch geld nodig is. Dit kan ten koste gaan van de flexibiliteit en slagvaardigheid.

5

Fysiek

Exploitatie wegbeheer; actualiseren begroting algemene en diverse kosten

Prioriteitsstelling

De post Algemene kosten verlagen tot €10.000 en de post Aanschaf diverse goederen laten vervallen. Dit is mogelijk omdat analyse van de uitgaven van de afgelopen jaren laat zien dat we aan het resterende bedrag genoeg hebben.

€

-10.000 Structureel

Het betreft een actualisering van de begroting ten opzichte van de verwachting van november 2023. Dit heeft geen gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

6

Bedrijfsvoering

Dividend Stedin raming aanpassen aan laatste inzichten

Inkomsten vergroten

Stedin heeft bij de uitgiftge van de preferente aandelen een zeer voorzichtige prognose afgegeven. Daarom hebben we ons dividend op gewone aandelen op nihil gezet. In 2023 heeft Stedin over 2022 toch een redelijk dividend uitgekeerd. Met de toetreding van het Rijk en overige marktontwikkelingen, is de dividendprognose van Stedin naar boven bijgesteld. De nieuwe prognose gaat uit van een verdere verbetering van hun bedrijfsresultaat en daarmee ook een hoger dividend. Dit mag op dit moment echter niet worden ingeboekt. Daarom passen we het dividend aan op de ontvangsten van het dividend in het vorig jaar.

€

-325.000 Structureel De gevolgen zijn puur financieel van aard. Het betreft een actualisering van de begroting ten (jaarlijks bij te opzichte van de verwachting van november 2023. Dit heeft geen gevolgen voor inwoners, stellen) (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

7

Bedrijfsvoering

Treasury; voordelen rente Inkomsten vergroten door temporiseren van investeringen

We zien dat investeringen momenteel (structureel) achterblijven bij de € verwachtingen. De oorzaken hiervan zijn divers. Het gevolg hiervan is dat we door het temporiseren van onze investeringen, structureel te maken krijgen met liquiditeitsoverschotten. Deze kunnen we bij de schatkist uitzetten en hiervoor een rentevergoeding ontvangen. Hiervoor zijn we afhankelijk van de marktrente, die op dit moment ruim boven de 3% ligt.

-300.000 Structureel (jaarlijks aflopend)

De gevolgen zijn puur financieel van aard. Ze leiden wel tot een lagere rentetoerekening aan de overige taakvelden/producten. Dit uit zich in lagere kapitaallasten per taakveld/product. Het betreft een actualisering van de begroting ten opzichte van de verwachting van november 2023. Dit heeft geen gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

8

Fysiek

Besparing taakuitvoering toezicht

Prioriteitsstelling

-80.000 Structureel

9

Bedrijfsvoering

Nieuwe website actualiseren begroting

Prioriteitsstelling

Als gevolg van de inwerkingtreding van de wet kwaliteitsborging is de € taakuitvoering van toezicht op de omgevingswet minder omvangrijk. Dit leidt tot een structurele besparing van € 80.000. Bij de raming van de kosten voor de nieuwe website (€ 800.000) was er nog € sprake van een aantal onzekerheden en te maken keuzes. Inmiddels weten we dat het ongeveer € 100.000 goedkoper kan, met behoud van de benodigde faciliteiten. Daarom kan het investeringskrediet kaderstellend worden verlaagd naar € 700.000. Dit leidt tot een bespaarde kapitaallast van €20.000 in de jaren 2025 t/m 2029.

Anticiperend op de invoering van de wet werd op deze openstaande vacature ingehuurd. Dat is vanaf 2025 niet meer nodig. Dit voorstel heeft hierdoor geen gevolgen voor de gemeentelijke organisatie en onze dienstverlening. Het lagere krediet wordt kaderstellend; het resultaat blijft een goed functionerende website die aan de eisen voldoet. Het betreft een actualisering van de begroting ten opzichte van de verwachting van november 2023. Dit heeft geen gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

-20.000 Structureel

10

Sociaal

Eigen bijdrage Wmo

Boter-bij-de-vis

In de Voorjaarsnota 2023 voor het Rijk is vastgesteld dat de eigen bijdrage op de Wmo weer ingevoerd wordt per 1-1-2026. Deze invoering levert structureel € 323.000 op vanaf 2026. We kunnen de mogelijkheid onderzoeken om invoering per 1-1-2025 mogelijk te maken. Omdat het onzeker is of het naar voren halen van de invoering juridisch haalbaar is, staat deze post voor 2025 op PM en wordt deze vanaf 2026 verwerkt in de Programmabegroting 2026.

11

Sociaal

Conservatief begroten wachtlijstbanen; actualiseren begroting

Boter-bij-de-vis

Op 28-03-2023 heeft het college van B&W ingestemd met een voorstel om € wachtlijstbanen in te stellen. Inwoners uit onz gemeente die geïndiceerd zijn voor Nieuw Beschut, maar (nog) niet geplaatst kunnen worden krijgen een wachtlijstbaan aangeboden. Daarmee komen ze in dienst van Avres zodat zij al werkzaamheden kunnen verrichten vooruitlopend op definitieve plaatsing. Het Rijk financiert het aantal plekken tot een bovengrens (quotum), terwijl in de praktijk meer mensen instromen. De inschatting was dat de kosten €20.000 tot €50.000 per jaar bedragen; in de begroting is €50.000 opgenomen. Het huidige inzicht is dat de realiteit dichter ligt bij €20.000.

SUBTOTAAL TECHNISCHE OMBUIGINGEN Categorie:

PM

€

Structureel € Het effect is dat inwoners die financieel een hogere eigen bijdrage kunnen betalen op basis van 323.000 inkomen en vermogen deze bijdrage ook opgelegd krijgen. Daarnaast krijgen inwoners die het (vanaf 2026) vanwege inkomen en vermogen niet kunnen betalen, de minimale eigen bijdrage opgelegd. Het is de verwachting dat herinvoering van de eigen bijdrage een dempend effect heeft op de vraag naar Huishoudelijke Ondersteuning.

-30.000 Structureel

Het financiële risico neemt toe, aangezien het een openeinderegeling betreft. Daardoor kan het voorkomen dat aan het eind van het jaar tekorten gemeld worden. Het lijkt er op dat het Rijk de bovengrens van Beschut Werkplekken gaat afschaffen (en gemeenten daarvoor de financiële middelen krijgen), maar het is nog te vroeg om daarop vooruit te lopen. Deze maatregel heeft geen gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

-1.018.000

Ombuigingen met beperkte gevolgen voor onze inwoners, (maatschappelijke) partners en gemeentelijke organisatie die niet onomkeerbaar zijn

Volgnummer Domein 12 Fysiek

Voorstel

Keuzeknop

Beschrijving van het voorstel

2025

Incidenteel of -20.000 Structureel

Investering in Aan-Uitnet bij veel stroompunten.

Inkomsten vergroten

Gebruik van stroom voor markten en evenementen wordt in veel gevallen niet € geregistreerd en ook niet naar rato verrekend. Met de investering in AanUitkasten kan stroom tegen een vergoeding worden afgenomen. Hierdoor worden de inkomsten verhoogd.

13

Fysiek

Besparing beheerkosten door verkoop gemeentelijke panden

Prioriteitsstelling

Voorgesteld wordt om 18 gemeentelijke panden te verkopen. Voordat hiertoe wordt overgegaan worden de plannen hiervoor aan de gemeenteraad ter besluitvorming aangeboden.

14

Fysiek

Duurzaamheid: Vast personeel ipv rijksbijdrage inzetten voor inhuur huidig personeel

We zetten een deel van het budget van de rijksbijdrage (950k/jaar) in voor financiering van de huidige inzet van personeel op de nieuwe middelen voor duurzaamheid (Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaaten energiebeleid (CDOKE)). Door het inzetten van 2 eigen medewerkers ten laste van deze middelen, komen deze kosten niet langer ten laste van de personeelskosten.

€

-200.000 Structureel

De gevolgen zijn op korte termijn beperkt. Het nadeel kan zijn dat het beeld kan ontstaan dat wij duurzaamheid niet belangrijk vinden en het probleem doorschuiven naar een volgende generatie. Er vindt namelijk een minder grote extra inzet plaats op dit dossier. Het alternatief is om het volledige budget van €950.000 in te zetten voor het aantrekken en/of inhuren van nieuwe medewerkers. Het is echter maar de vraag of dit op korte termijn realistisch is, omdat veel gemeenten momenteel werven op deze functies.

15

Bedrijfsvoering

Afschaffen Hart voor Vijfheerenlanden

Prioriteitsstelling

Hart voor Vijfheerenlanden is het personeelsblad dat 4x per jaar verschijnt. Doel van het blad is de binding met de gemeentelijke organisatie en tussen medewerkers onderling te versterken.

€

-20.000 Structureel

Zeker in een tijd waarin personeelstekorten spelen, de arbeidsmarkt aan de medewerkers trekt en het gemeentehuis verbouwd wordt, kan het afschaffen van het personeelsblad ertoe leiden dat de binding met de organisatie minder wordt. Voor inwoners en (maatschappelijke) partners heeft het afschaffen van het personeelsblad geen gevolgen.

16

Bedrijfsvoering

Projectleiding aanbestedingen

Vast personeel ipv inhuur

Jaarlijks worden diverse applicaties aanbesteed. Dit is een specialistische expertise en kost veel geld. Door 2 fte aan te nemen, besparen we ons geld en tijd en behouden we de expertise in huis.

PM

Structureel

Er is geen specifiek bedrag in de (personeels)begroting opgenomen voor dit soort inhuur. Wel worden er jaarlijks projectleiders ingehuurd. Ongeveer €200.000 per fte (36*48*120)., dus €400.000 in totaal. Door 2 fte in dienst te nemen besparen we €150.000. Dit kan niet als bezuiniging worden ingeboekt, maar levert een besparing op

17

Bedrijfsvoering

Budget inwonerinitiatieven Prioriteitsstelling (minimale variant)

Budget inwonersinitiatieven terugbrengen naar het niveau waarmee we - op basis € van de ervaringscijfers van de afgelopen jaren - het huidige niveau aan inwonersinitiatieven kunnen voortzetten

-150.000 Structureel

Alle budgetten/labels leveren iets in. De inwonersinitiatieven komen in de scenario niet in het geding. Grote (tot nu toe onvoorziene) uitgaven kunnen nog steeds dekking krijgen vanuit de reserve inwonersinitiatieven. In dit scenario komen onze ambities niet in de knel.

18

Fysiek

Handhaving en toezicht: Prioriteitsstelling leefbaarheid en veiligheid

Structurele kosten voor leefbaarheid en veiligheid

€

-40.000 Structureel

Op basis van de jaarrekening 2022 en de eerste analyses over 2023 is gebleken dat er jaarlijks €40.000 overblijft die efficienter gebruikt zou kunnen worden. Dat betekent dat hier vanuit team Veiligheid een kans ligt op ombuiging, zonder grote maatschappelijk gevolgen.

19

Sociaal

Aanschaffen ipv huren Boter-bij-de-vis (dure) hulpmiddelen en/of in eigendom verstrekken

Door het huidige bestand van incidentele rolstoelen in eigendom te verstrekken € i.p.v. hier maandelijks huur voor te betalen, kunnen we jaarlijks €21.000 besparen en de incidentele rolstoelen als algemeen gebruikelijk kenmerken. Daarnaast

-40.000 Structureel

Voor de inwoner heeft dit geen invloed omdat de voorziening al aanwezig is bij de inwoner. Het is een financiële keuze.

PM

Structureel

Gevolgen voor inwoners, (maatschappelijke) organisaties en gem. organisatie Gebruikers van stroom op markten en bij evenementen gaan betalen voor hun stroomverbruik. Dit heeft verder geen gevolen voor inwoners, (maatschappelijke) partners en gem. organisatie.

Omdat het hier veelal geen publieke objecten en geen monumenten betreft, zijn de gevolgen voor de gemeenschap beperkt. Hierop is één uitzondering: het Stadhuisje Ameide.

20

Sociaal

Wmo verordening aanpassen op achteraf vergoeden zelf georganiseerde voorzieningen.

21

Sociaal

22

Boter-bij-de-vis

In de verordening Wmo is bepaald dat inwoners die zelf een voorziening hebben € gerealiseerd/aangeschaft tot 6 maanden na plaatsen/aanschaffen, de gemaakte kosten terug kunnen krijgen (tot het maximumbedrag wat de gemeente zou moeten betalen op basis van prijsafspraken met aanbieders) via de Wmo. Terwijl het probleem al op eigen kracht, een ander artikel in de Wet, is opgelost. Door dit artikel te schrappen uit de verordening en recht te doen aan de kanteling die de wet beoogt, zal de inwoner eerder in zijn eigen kracht gezet worden en zelfredzaamheid wordt bevorderd.

-90.000 Structureel

Inwoners kunnen niet langer met terugwerkende kracht zelf gerealiseerde (en betaalde) voorzieningen bij de gemeente declareren.

Parkeerkosten voor Boter-bij-de-vis houders van een gehandicaptenparkeerkaar t invoeren

Veel gemeenten in Nederland hanteren wel parkeerkosten wanneer er geparkeerd wordt op een gehandicaptenparkeerplaats met een gehandicaptenparkeerkaart. In Vijfheerenlanden is dit momenteel gratis.

-40.000 Structureel

Inwoners en bezoekers die in het bezit zijn van een gehandicaptenparkeerkaart gaan vanaf dit moment ook het reguliere parkeertarief betalen.

Sociaal

Aanpassen op collectief vervoer ikv dubbele voorziening

Boter-bij-de-vis

Er zijn inwoners die naast een collectieve vervoersvoorziening-pas (CVV) ook een individuele vervoersvoorziening (lees: scootmobiel of aangepaste fiets) hebben. Op dit moment bestaat er op deze voorzieningen een overlap. Verwacht mag worden dat inwoners met de vervoersvoorziening een deel van de vervoersbehoeften al kan oplossen met hun individuele voorziening.

23

Bedrijfsvoering

Geen extra wethouder na 2026

Prioriteitsstelling

Vanwege de groei naar een 60.000+ gemeente ontstaat de ruimte voor het € aanstellen van een extra wethouder vanaf de gemeenteraadverkiezingen in 2026. In de begroting is vanaf 2027 daarom rekening gehouden met een extra last van € 150.000. Als gemeente zijn we echter niet verplicht om een extra wethouder aan te stellen. Het is verdedigbaar om ook van het bestuur een bijdrage te vragen in de ombuigingstaakstelling door het aantal wethouders van 5 te handhaven.

24

Fysiek

Beperken inzet beheer openbare ruimte begrotingsjaar 2025

Prioriteitsstelling

Op beheer is sprake van uitgestelde maatregelen die doorlopen in uitvoeringsjaar 2025. Door in 2025 het uitvoeringsprogramma enigszins te beperken wordt ruimte gecreëerd deze achterstanden in te lopen en worden eventuele beleidskeuzes uitgesteld tot de takendiscussie voor uitvoeringsjaar 2026.

€

PM

Structureel

-

Inwoners kunnen niet langer een beroep doen op zowel collectieve als individuele vervoersvoorzieningen tegelijkertijd.

Structureel Met het overschrijden van de grens van 60.000 inwoners is het werkpakket niet direct € 150.000 substantieel groter dan voorheen. Het is mogelijk om het huidige aantal van 5 wethouders (vanaf 2027) vooralsnog te handhaven. De gevolgen van het niet inzetten van een extra wethouder voor onze inwoners zijn naar verwachting daarom beperkt, maar het kan wel van invloed zijn op het kunnen realiseren van bestuurlijke ambities van een grotere gemeente Vijfheerenlanden.

€

-200.000 Incidenteel

SUBTOTAAL OMBUIGINGEN MET BEPERKTE GEVOLGEN

€

-800.000

EINDTOTAAL OMBUIGINGSVOORSTELLEN VOOR BEGROTINGSJAAR 2025 EINDTOTAAL OMBUIGINGSVOORSTELLEN VOOR BEGROTINGSJAAR 2026 EINDTOTAAL OMBUIGINGSVOORSTELLEN VOOR BEGROTINGSJAAR 2027 EINDTOTAAL OMBUIGINGSVOORSTELLEN VOOR BEGROTINGSJAAR 2028

€ € € €

Er zullen door deze incidentele maatregel geen merkbare gevolgen zijn voor inwoners.

-1.818.000 -1.891.000 structurele doorwerking voorstellen 2025 op 2026 -2.041.000 structurele doorwerking voorstellen 2025 op 2027 -1.941.000 structurele doorwerking voorstellen 2025 op 2028