Bijlage 1 Beleidsinstrumentarium.pptx

Bijlage 1 Beleid – en uitvoeringsinstrumentarium ontleend aan Landelijke Nota Gezondheidsbeleid 2020-2024 en Nationaal Preventieakkoord

Sociale en fysieke leefomgeving • Vergroening van de leefomgeving in woonwijken samen met de bewoners, waardoor gezond bewegen, sport, spel en ontmoeting in de publieke ruimte buiten wordt gestimuleerd • Gezondheidsaspecten opnemen in renovatie-, herinrichting-, en nieuwbouwplannen. • Vergroten van sport- en spelmogelijkheden voor de jeugd in alle leeftijdscategorieën • Vergroten van de verkeersveiligheid en fietsvriendelijkheid • Vergroten van het aanbod van gezonde voeding in horeca en winkels • Vergroten van het aanbod en gebruik van watertappunten vooral in de nabijheid van scholen en speelplekken • Rookvrije omgeving in en rond scholen, overheidsgebouwen, sportaccommodaties, speeltuinen en publieke buitenruimte • Vergroten van sociale samenhang en verbinding in wijken en dorpen door stimuleren van het sportieve en culturele verenigingsleven en activiteiten

Gezondheidsverschillen • Verbeteren van inkomenspositie, huisvestingsproblemen, maatschappelijke participatie en gezonde leefstijl (bewegen, voeding en middelengebruik) bij economisch kwetsbare groepen, gezinnen en individuen (jongeren zonder werk of school, werklozen en mensen met een beperking en/of afstand tot de arbeidsmarkt, statushouders, eenzame ouderen) • Bevorderen van gezonde leefstijl (beweging, voeding, middelengebruik) en gezonde leefomgeving gericht op de jeugd 0-17 jaar en hun ouders in top-3 dorpen/steden met de laagste SES-score: Leerdam (00), Vianen (01) en Ameide (05), met specifiek aandacht voor Leerdam-West, Leerdam-Noord en Vianen De Hagen middels Gezonde Wijkaanpak. • Verbeteren van gezonde leefstijl (bewegen, voeding, middelen) en geestelijke gezondheid “klimaat” als onderdeel van integrale aanpak voor de Top-5 scholen - incl. daaraan verbonden VVE’s en BSO’s - met de grootste leerachterstanden (OAB scan 2020): 1. IBS El Boukhari 2 Leerdam. Het Mozaiek Leerdam 3. Tijl Uilenspiegel Vianen 4. De Rank Vianen 5. De Sterrenkijker Leerdam • Bevorderen van lidmaatschap van sport- en cultuurverenigingen/clubs en deelname aan sport- en culturele activiteiten door kwetsbare groepen en individuen

Druk op jongeren en jong-volwassenen • Agenderen en bevorderen van toegang tot werk, inkomen, scholing en huisvesting voor jongeren in de gemeente Vijfheerenlanden. • Bewegen als medicijn: meer jongeren en jong-volwassenen die voldoen aan de beweegnorm door het sport- en beweegaanbod in de omgeving van jongeren en in de ruimtelijke inrichting te versterken op basis van hun behoeften • Bevorderen van lidmaatschap sport- en/of culturele club/vereniging voor kwetsbare groepen/individuen • Sociaal-emotioneel welbevinden op school agenderen als onderdeel van de Lokaal Educatieve Agenda (LEA) • Vergroten van kennis en vaardigheden bij jongeren en jong-volwassenen om de (ervaren) geestelijke gezondheid te duiden en beïnvloeden en om tijdig hulp te zoeken. • Een gepast aanbod van interventies voor mentale weerbaarheid en veerkracht bij jeugd en jongvolwassenen in het sociale domein, en het daarbij betrekken van jongeren en ervaringsdeskundigen. • Bevorderen van Gezonde Scholen aanpak

Vitaal ouder worden • Bewegen als medicijn: meer ouderen die aan de beweegnorm voldoen middels investeren in beweegaanbod of -programma’s voor (alle) ouderen, bijvoorbeeld gericht op de verschillende onderdelen van bewegen (conditie, spierkracht en balans) en op het uitbreiden van kennis over bewegen, gezondheid en valrisico’s • Signalering van problemen van eenzaamheid of sociaal-emotioneel welzijn en bevorderen welzijn op recept • Bevorderen van lidmaatschap sport- of culturele club/vereniging bij kwetsbare en/of eenzame ouderen en/of deelname aan sport- en/of culturele activiteiten • Bevorderen van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving voor ouderen waarin zij worden gestimuleerd om te wandelen en bewegen, en mensen te ontmoeten • Preventie van valongelukken aanpakken

Overgewicht, roken, alcohol- en middelen • Committeren aan doelstellingen Rookvrije Generatie en deelname aan Platform Rookvrije Generatie. Bevorderen van rookvrij beleid in (of invoeren van verplichting tot het invoeren van rookvrij beleid opnemen in subsidies aan) scholen, kinderopvang, zwembaden, kinderboerderijen, zorg- en welzijnsinstellingen, sportverenigingen/clubs en speeltuinen. Rookvrije kindomgeving in omgevingsvisie en verdere plannen, en APV. • Alcohol-ontmoedigingsbeleid in sport- en culturele verenigingen en activiteiten waarvoor gemeentelijke vergunningen worden gegeven. • Bevorderen van alcohol- en middelenvoorlichting op scholen en in de gemeenschap • Handhaving van opium wet en drank- en horecawet en gerelateerde APV in de gemeente • Bevordering gezonde voedingsaanbod, reclames en sponsoring in sport- en bedrijfs/instellingskantines, horecaondernemingen en eetomgeving rondom scholen, en tijdens/rondom activiteiten waarvoor vergunningen worden verleend. • Stijging van een gezond gewicht bij de jeugd in alle leeftijden 0-18 jaar door committeren aan JOGG (Jeugd op Gezond Gewicht) • Bevorderen van begeleid bewegen als onderdeel van GLI (gezonde leefstijlinterventie) bij medische indicatie (via Zorgverzekeringswet).