Beantwoording technische vragen VHL Lokaal inzake personeelsverloop.docx

L.S. Ter beantwoording van de op 5 oktober jl. bij ons binnengekomen technische raadsvragen, informeren wij u als volgt: Vanuit verschillende bronnen horen wij dat er in onze gemeente een groot verloop heeft onder het personeel, kunt u dit bevestigen? De uitstroompercentages over de voorgaande 2 jaren en de eerste helft van 2021 zijn als volgt: 2019

2020

1e helft 2021

Landelijk

8,2%

8,4%

-

Vijfheerenlanden

6,7%

8,3%

4,4%

Deze percentages zijn inclusief medewerkers die met pensioen zijn gegaan. Uit bovenstaande cijfers blijkt dat het uitstroompercentage in 2020 gestegen is t.o.v. 2019, maar nog steeds onder het landelijk gemiddelde ligt. Voor de eerste helft van 2021 zijn geen landelijke cijfers bekend; het percentage voor Vijfheerenlanden lijkt gedaald. We zien echter dat in de 2e helft van 2021 inmiddels een aantal medewerkers hun dienstverband heeft opgezegd, waardoor niet uit te sluiten is dat het gemiddelde over heel 2021 in lijn zal liggen met de voorgaande jaren. Momenteel zijn er binnen de gemeente Vijfheerenlanden 13 openstaande vacatures. Voor enkele vacatures geldt dat het invullen ervan langer duurt dan wij vanuit het verleden gewend zijn. In zulke gevallen worden deze vacatures nogmaals gepubliceerd in diverse media, waardoor het kan lijken alsof er weer een nieuwe vacature is ontstaan, terwijl het dezelfde vacature betreft die enkele weken daarvoor al geplaatst was. Om er voor te zorgen dat de dienstverlening op peil blijft en huidige medewerkers niet onevenredig zwaar belast worden, wordt, indien noodzakelijk, middels tijdelijke inhuur een langer openstaande vacature tijdelijk ingevuld, in afwachting van het aantrekken van een vaste nieuwe medewerker. De langere doorlooptijd van sommige vacatures wordt veroorzaakt door de huidige situatie op de arbeidsmarkt.

Twee weken geleden verscheen een artikel in Binnenlands Bestuur waarin werd aangegeven dat het aantal vacatures bij gemeenten in het tweede kwartaal van 2021 40% hoger ligt dan het kwartaal daarvoor en 173% hoger dan hetzelfde kwartaal in 2020. Ook in andere sectoren speelt dit probleem; op landelijk niveau is het aantal opstaande vacatures halverwege dit jaar met 63% gestegen t.o.v. 2020. De concurrentie in de zoektocht naar gemotiveerd en voldoende gekwalificeerd personeel is dan ook groot. Zijn er afdelingen die onderbezet zijn en kunnen deze wel voldoen aan hun taken? Komt de dienstverlening aan onze inwoners in de knel? Op enkele afdelingen merken wij de krapte op de arbeidsmarkt bij het vervullen van de ontstane vacatures. Op dit moment bestaan er meerdere vacatures bij de uitvoerende teams in het Sociaal Domein, met name het team WMO en Sociaal Loket. Deze vacatures zijn niet in te vullen door gebrek aan kandidaten met de noodzakelijke werkervaring. Daarbij komt dat wij naar aanleiding van de accountantscontrole over de jaren 2019 en 2020 te maken hebben met een administratieve lastenverzwaring en kwaliteitscontroles. Dit bevordert de rechtmatigheid maar de snelheid van handelen neemt hierdoor af Ook de opgelegde taakstelling in het Sociaal Domein maakt dat we strenger moeten beoordelen en extra

activiteiten (herindicaties en scherper indiceren vraagt meer overleg, klachten en bezwaren) moeten uitvoeren. Deze factoren tezamen hebben tot gevolg dat de wachttijden voor het in behandeling nemen van een WMO-melding zijn toegenomen. Momenteel stabiliseren de wachttijden echter wel. Door te werken met triage en een spoedrooster proberen we dagelijks de juiste prioriteiten te stellen. De teams Vergunningen, Toezicht en Handhaving en Ruimtelijke Ontwikkeling, Wonen en Duurzaamheid hebben te kampen met moeilijk vervulbare vacatures. Met inzet van tijdelijke inhuur proberen de teams te voldoen aan de bestaande vraagstukken die er leven. Echter, ook inhuur is schaars. Bovendien is inhuur duurder dan eigen medewerkers en dit leidt tot hogere kosten. Bij nieuwe opgaven – vooral in de gebiedsontwikkeling- is het daarom onvermijdelijk dat prioriteiten worden gesteld. Bij de BOA’s zijn de afgelopen periode enkele ervaren medewerkers vertrokken. Het invullen van deze vacatures verloopt moeizaam; bij de omliggende gemeentes zijn ook openstaande vacatures voor deze functies waardoor eventuele kandidaten ruime keuze hebben voor een nieuwe werkgever. Bovendien hebben BOA’s in de coronaperiode veel extra taken gekregen. De handhavingstaak en dan voornamelijk die op het gebied van de nieuwe drank- en horecawet kan hierdoor in het geding komen.

Wordt door de onderbezetting het overige personeel veel belast? De medewerkers binnen het Sociaal Domein (WMO en Sociaal Loket) hebben te maken met een forse werkvoorraadtoename, terwijl de capaciteit niet kan worden aangevuld en zelfs teruggelopen is vanwege de krapte op de arbeidsmarkt Het aannemen van onervaren, en dus geheel op te leiden, personeel is geen optie en leidt tot nog meer werkdruk bij het bestaande personeel. Ook de preferred suppliers en andere marktpartijen kunnen geen geschikt personeel leveren op dit moment. Dat dit leidt tot grote belasting van de medewerkers is een understatement. Binnen de teams Vergunningen, Toezicht en Handhaving, Ruimtelijke Ontwikkeling, Wonen en Duurzaamheid is op momenten de belasting hoog. Door het inhuren van medewerkers en het stellen van prioriteiten houden we de druk werkbaar. De BOA’s maken meer overuren om in de handhavingstaken te kunnen voorzien. Momenteel wordt onder de medewerkers van de gemeente Vijfheerenlanden een onderzoek naar de Psycho-sociale-arbeidsbelasting uitgevoerd. Hierin wordt aandacht besteed aan onderwerpen als werkstress, herstelbehoefte, ongewenste omgangsvormen, werk-privé balans, relatie met collega's, leidinggevende en werkplezier.

Eventuele risico’s op uitval van medewerkers door problemen op een van deze terreinen worden verkleind doordat op basis van dit onderzoek bijgestuurd kan worden indien de uitkomsten van dit onderzoek daar aanleiding voor geven. Zijn er oorzaken aan te wijzen, behalve wijzen naar de herindeling en Corona waarom het personeelsverloop zo groot is? Met medewerkers die hun dienstverband beëindigen wordt een exitgesprek gevoerd om de daaraan ten grondslag liggende redenen te inventariseren. Momenteel wordt een breder onderzoek uitgevoerd naar de vertrekredenen van medewerkers die in 2020 en de eerste helft van 2021 hun dienstverband met de gemeente Vijfheerenlanden hebben beëindigd. Het binden en boeien van de huidige medewerkers is een gebied waar wij onze aandacht op richten. Immers, iedere vacature die níet ontstaat hoeft ook niet vervuld te worden in deze turbulente arbeidsmarkt. Met name doen we dit in díe teams die vooral te maken

hebben met de krapte op de arbeidsmarkt. Vernieuwen en verdiepen van het arbeidsmarktbeleid is om deze reden met prioriteit opgepakt. Graag ontvangen wij een overzicht van het personeelsverloop over de laatste twee jaar. Zie beantwoording eerste vraag. Graag ontvangen wij ook de cijfers over het ziekteverzuim over de laatste twee jaar. De ziekteverzuimpercentages over de 2 voorgaande jaren en de eerste helft van het lopende jaar zijn als volgt; 2019

2020

1e helft 2021

Landelijk

5,8%

5,5%

5,1%

Vijfheerenlanden

5,4%

4,9%

5,2%

Gesteld kan worden dat het gemiddelde ziekteverzuimpercentage over de afgelopen 2 jaren onder het landelijk gemiddelde voor onze sector lag. Voor de eerste helft van 2021 is het ziekteverzuimpercentage van de gemeente Vijfheerenlanden in lijn met dat van de overheidsbranche. Over deze periode zijn geen landelijke cijfers voor sec de gemeentelijke sector bekend.