Beantwoording technische vragen D66 inzake Plan van Aanpak Planomzetting van bestemmingsplan naar omgevingsplan.docx

Beantwoording technische vragen D66 inzake Plan van Aanpak Planomzetting van bestemmingsplan naar omgevingsplan Vraag 1: Op basis van welke criteria wordt besloten er gebruik wordt gemaakt van open/ gesloten normen? Is er een lijst beschikbaar van de thema's waar open en waar gesloten normen wordt toegepast. (keuze 7: open of gesloten normen) Antwoord 1: Afgelopen januari zijn met uw raad de sturingsstijlen besproken en is gekeken naar het reguleringsregiem. Daarin is al veel gesproken over de open versus de gesloten normen. Allereerst kan worden aangegeven dat er geen lijst met thema’s beschikbaar is. Er kan dan ook niet worden aangegeven waar open en gesloten normen wel of niet zouden kunnen worden toegepast. Wat denkbaar is, is dat bij thema’s als veiligheid en gezondheid er meer gesloten normen zullen zijn (harde waarborgen) en bij bijvoorbeeld het gebruik en activiteiten er meer gekeken kan worden naar open normen. Bij de start van het opstellen van het omgevingsplan voor een deelgebied stellen wij een nota van uitgangspunten op. Hierin zal ook het vraagstuk van gesloten en open normen in het gebied een plek krijgen. Met welk thema gaan we in eerste instantie experimenteren, zal dan uit deze nota volgen. Het ligt immers niet voor de hand om voor elk thema open normen te maken. Daarnaast zal in de loop van het project steeds meer duidelijk worden wat wel en niet kan.

Het werken met regels met open normen in het omgevingsplan moet namelijk ook wel juridisch mogelijk zijn. Willen is één, juridisc kunnen is twee. Het werken met regels met open normen ten aanzien van activiteiten is een eenvoudige opgave. Vooral het aspect van rechtszekerheid is een belangrijk andachtspunt en brengt een beperkingen met zich mee.

Vraag 2: Kunt u enkele voorbeelden geven over de voordelen en nadelen van het opnemen van de omgevingswaarden in de omgevingsvisie? (Keuze 14: omgevingswaarde al dan niet gebruiken) Antwoord 2: Om te begrijpen wat omgevingswaarden zijn, dient er eerst teruggegrepen te worden op wat nu het doel is van de Omgevingswet. Het doel van de Omgevingswet is het in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, in onderlinge samenhang met het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften. Deze doelen dienen door de gemeente omgezet te worden in beleid. De beleidsdoelstellingen van de overheid voor de fysieke leefomgeving kunnen worden uitgedrukt in doelstellingen en omgevingswaarden voor de fysieke leefomgeving. De doelstellingen vinden hun weg via de omgevingsvisie. De omgevingsvisie bevat de hoofdlijnen voor de fysieke leefomgeving. De omgevingsvisie vormt de basis voor verdere beleidskeuzes en regelgeving over de fysieke leefomgeving. De keuzes uit de visie zijn relevant voor het opstellen van omgevingsplan en het uitvoering geven van programma’s en verlenen van vergunningen.

Omgevingswaarden kunnen worden gekoppeld aan beleidsdoelen die in omgevingsvisies worden genoemd. Omgevingswaarden zijn normen die de kwaliteit van de fysieke leefomgeving aangegeven. Zoals de maximale hoeveelheid stof in de lucht. Het doel van de omgevingswaarden is om de beleidsdoelen concreter en meetbaarder te maken. De omgevingswaarden kunnen naar aanleiding van de visie een plek krijgen in het omgevingsplan. Belangrijk verschil tussen beide is dat de vaststelling van omgevingswaarden in het omgevingsplan gepaard gaat met een monitorings- en programmaplicht. Daarmee hangt samen dat omgevingswaarden ten behoeve van de monitoring meetbaar moeten zijn. Het monitoren, de programmaverplichtingen en de daarmee gepaard gaande kosten staan soms niet in verhouding met het doel dat je als gemeente hiermee wilt gaan bereiken. Op gemeentelijk niveau komt daar nog bij dat er tegen de vaststelling van omgevingswaarden in een omgevingsplan bestuursrechtelijke rechtsbescherming openstaat. Hoewel de bestuursrechtelijke toetsing van deze beleidsdoelstellingen terughoudend zal zijn, levert dit toch extra procesrisico’s voor het omgevingsplan op. Tot slot kan de aansprakelijkheid van de gemeente een rem zetten op het vaststellen van omgevingswaarden.

Een omgevingswaarde is immers een concreet juridisch bindend en meetbaar kwalitatief beleidsdoel, waar de gemeente op kan worden afgerekend, ongeacht of de omgevingswaarde wordt uitgedrukt als inspannings- of resultaatsverplichting. Dit omdat een overschrijding van een omgevingswaarde eenvoudig(er) is aan te tonen vanwege de objectieve termen (meetbaar en berekenbaar) waarin deze moet zijn vervat. In de tweede plaats omdat in het geval van een resultaatsverplichting per definitie sprake is van strijd met een wettelijke plicht.

Vraag 3: Wat is de argumentatie voor de volgorde en prioritering van de ontwikkelingen van de deelgebieden, en dan met name de buitengebied Leerdam als derde plek en de kleine kernen op plek 6. Antwoord 3: De keuze voor de deelgebieden staat uitgewerkt in hoofdstuk 5 onder 5.1.1. en 5.1.2. Alle buitengebieden binnen de gemeente Vijfheerenlanden hebben een heel eigen karakter als het gaat om ruimtelijke kenmerken en andere aspecten van de leefomgeving. Deelgebied 3 betreft buitengebied Leerdam. Het bestemmingsplan van Leerdam is het meest recent en vormt daarmee een goede basis voor de omzetting. Immers de regelgeving zou meer up to date moeten zijn als de andere plannen. Daarnaast zijn de buitengebieden grote plandelen die je niet allemaal tegelijk wilt oppakken. Ook wil je van het ene plan leren om daarna verder te gaan met een ander deelplan om zo de regelgeving die je hebt bedacht verder te kunnen uitbreiden. De kleine kernen beslaan ook een groot deel van het grondgebied. Door eerst de andere woonkernen te doen die algemener van aard zijn worden de regels voor de kleine kernen al deels gemaakt. Echter zal bij dit deelplan meer specifieke regelgeving benodigd zijn om de kwaliteiten van elke kern goed te kunnen beschrijven. Deze specifieke regelgeving kost tijd en dat wil je niet tegelijk formuleren met de algemene regels.

Tot slot willen wij met elk deelplan leren van het vorige deelplan. Met de volgorde die nu is opgenomen halen wij het maximale uit ons leerproces en zal er zo een zo volledig mogelijk geharmoniseerd omgevingsplan liggen waarbij ook de specifieke kwaliteiten benoemd kunnen worden.