7. (WOS) RIB inzake voortgang opvang vluchtelingen Oekraïne, 20.04.2022.pdf

Aan: Gemeente Vijfheerenlanden T.a.v. de leden van de Gemeenteraad Postbus 11 4140 AA LEERDAM

Ons kenmerk

: 413097

Onderwerp

: Voortgang opvang vluchtelingen Oekraïne per 20 april 2022

Datum

: 20 april 2022

Geachte leden van de raad, De opvang van Oekraïense vluchtelingen is nu vier weken onderweg. Voor zover bekend verloopt de opvang in onze gemeente goed. Met de grotere particuliere opvanglocaties is contact en wordt informatie uitgewisseld over veiligheid, activiteiten, verzekeringen, onderwijs, leefgeld en werk. De opvang van vluchtelingen bij particulieren komt dankzij de registratieverzoeken (inschrijving Gemeentelijke Basisregistratie Personen: BRP) beter in beeld. Op basis van die beschikbare gegevens verblijven nu 193 vluchtelingen uit Oekraïne in onze gemeente: 96 volwassenen en 97 kinderen. Inmiddels zijn ruim 100 personen ingeschreven in de BRP, 80 personen worden de komende tijd ingeschreven. In de opvanglocatie in het gemeentehuis in Meerkerk verblijven 68 personen. De beschikbare opvangcapaciteit biedt nog ruimte tot 90 personen. De slaapkamers zijn niet allemaal helemaal gevuld. Dat komt met name doordat we families zoveel mogelijk bij elkaar willen huisvesten. Daarmee is er een prettige leefsfeer ontstaan, wat heel belangrijk is voor het kunnen functioneren als woongroep en huishouding. Om de resterende opvangcapaciteit te kunnen benutten overleggen we daarom met de huidige vluchtelingen voor we extra mensen toewijzen aan slaapkamers. In de laatste drie weken is veel media-aandacht geweest voor de vluchtelingen in Meerkerk.

Daardoor is hun verhaal goed naar buiten toe gebracht. In overleg met de groep is afgesproken vanaf vorige week terughoudend te zijn met nog meer media-aandacht. Er is duidelijk behoefte aan rust. Dat respecteren we uiteraard. Als gemeente blijven we ook de particuliere opvang faciliteren. Via de website en het speciale email-adres houden we vraag en aanbod zo goed in beeld en voorzien we in informatie. Via het vrijwilligersplatform “VHL voor elkaar” hebben we vier vrijwilligers bereid gevonden om vraag en aanbod van activiteiten voor Oekraïners op elkaar af te stemmen en een weekkalender te maken voor de vluchtelingen in ons gemeentehuis. Ook vanuit een

Gemeente Vijfheerenlanden / Postbus 11, 4140 AA Leerdam / 088 – 599 7000 / vijfheerenlanden.nl / info@vijfheerenlanden.nl

particulier opvanginitiatief is er contact met dit platform en is er iemand gevonden om activiteiten te organiseren en buddy’s te vinden voor de vluchtelingen. Andere particuliere opvanginitiatieven kunnen ook een uitvraag doen op het platform voor ondersteuning van vrijwilligers. Onderwijs Voor alle opgevangen kinderen is onderwijs beschikbaar. Het merendeel kan daarvoor gebruik maken van lokale voorzieningen en ondersteuning van vrijwilligers. Ook zijn er mogelijkheden voor het volgen van digitaal onderwijs. Een zorg is nog wel de continuïteit van onderwijs in de komende maanden. De inzet van vrijwilligers is daarbij een kwetsbare factor, ook landelijk. Samen met het onderwijsveld kijken we nu naar de mogelijkheden om onderwijs langdurig mogelijk te houden. Werk De eerste vluchtelingen zijn aan de slag gegaan bij ondernemers in de omgeving. Dat is tijdelijk gemakkelijker gemaakt door het Rijk met een vrijstelling voor een tewerkstellingsvergunning. Intussen zijn we begonnen met het faciliteren van de vluchtelingen naar werk. Dat doen we samen met het RMT (Regionaal Mobiliteitsteam) arbeidsmarktregio Gorinchem door het geven van informatie, het verbinden van werkzoekenden en werkgevers en indien nodig de inzet van dienstverlening om een match te ondersteunen (denk hierbij ook aan de taalbeheersing, vaardigheden en vervoer).

Leefgeld Sinds deze week is het mogelijk voor vluchtelingen uit Oekraïne om leefgeld aan te vragen voor de kosten van levensonderhoud. Belangrijke voorwaarden daarbij zijn dat de vluchtelingen zijn geregistreerd (ingeschreven in het BRP) en een Nederlandse bankrekening hebben. Avres gaat deze regeling voor Vijfheerenlanden uitvoeren. Voor het openen van een bankrekening zijn afspraken gemaakt met een bank die de vluchtelingen daarbij helpt. Het bedrag aan leefgeld dat wordt uitgekeerd verschilt tussen een georganiseerde gemeentelijke opvang en de opvang bij particulieren. Dat verschil wordt onder meer veroorzaakt door het wel of niet hoeven bijdragen in de nutskosten. Inwoners die in particuliere opvang zitten ontvangen een hoger bedrag en kunnen daarmee (vrijwillig) bijdragen in deze kosten. In de gemeentelijke opvang nemen wij deze kosten voor onze rekening. Als gemeente volgen we hierin de landelijke regeling die van kracht is geworden per 1 april jl. Er is nog niet bekend of de gemeente voor de opvang in het gemeentehuis kosten mag/moet doorberekenen aan een Oekraïner als deze een baan vindt. Voor particuliere opvang in een gastgezin worden geen kortingen op toeslagen, uitkeringen, of andersoortige inkomsten gedaan vanwege onderdak aan Oekraïners (en het ontvangen van een tegemoetkoming van de gasten voor de huur).

Dat geldt ook voor de kwijtschelding gemeentelijke belastingen. Prognose opvang vluchtelingen Het ziet er naar uit dat de opvang van vluchtelingen uit de Oekraïne voor meerdere maanden nodig zal blijven. Dat betekent dat rekening gehouden moet worden met een langere verblijfsduur en gebruik van dienstverlening en voorzieningen. Ook zal een inschatting gemaakt moeten worden van de verdere ontwikkeling van de in-/uitstroom van vluchtelingen in onze gemeente. Op basis van ervaringen en inschattingen is hiervoor een prognose gemaakt waarin een doorkijk wordt gegeven van de mogelijke consequenties. De voorlopige conclusies daarvan zijn:

-

Een verdere opschaling van de overheids- en particuliere opvang op grond van beschikbare capaciteit en voorzieningen is niet haalbaar zonder afschaling van kwaliteit randvoorwaarden. Gemeentelijke opvang vraagt erg veel van de gemeentelijke organisatie. De rek van medewerkers om hier flexibel mee om te kunnen en willen gaan is er uit. Zonder inzet van vrijwilligers is de opvang niet vol te houden. Langdurige opvang gaat leiden tot knelpunten in vooral onderwijs en zorg waardoor de inburgering niet voor iedereen goed kan verlopen. Voor vluchtelingen die in Nederland willen blijven zal vroegtijdig duidelijk gemaakt moeten worden of en op welke wijze dat mogelijk is. Het maatschappelijk draagvlak voor opvang en inburgering van vluchtelingen differentieert zich maatschappelijk steeds meer. Daarnaast is het bestaande vluchtelingenbeleid vanwege schaarste in woningen en begeleiding onhoudbaar aan het worden.

Deze voorlopige conclusies zullen worden gedeeld met de provincie in het overleg van de Provinciale Regietafel Asiel en Integratie en met de Veiligheidsregio Utrecht. Daar zal de vraag worden neergelegd of gemeenten deze conclusies breder herkennen. We willen dit signaal afgeven zeker nu recent de taakstelling voor opvang statushouders door het Rijk verhoogd is én we rekening moeten houden met verdere instroom van vluchtelingen. Het beeld dat met het onder dak brengen van vluchtelingen en statushouders het vraagstuk is opgelost klopt niet met de werkelijkheid die gemeenten ervaren. Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Vijfheerenlanden, de secretaris,

de burgemeester,

{{signer1}} 20/04/2022 12:55:30 CEST

{{signer2}} 20/04/2022 13:05:39 CEST

Signed By: n.van.ameijde@vijfheerenlanden.nl ID: 302bb46d-6155-4312-8b2c-bdf918e49a49 Auth: Consent

N. (Nanette) van Ameijde-Poortman

Signed By: s.frohlich@vijfheerenlanden.nl ID: 302bb46d-6155-4312-8b2c-bdf918e49a49 Auth: Consent

S. (Sjors) Fröhlich