6. (AZ) Bijlage 1 Ambtelijk advies bij de Agenda van de Buitengewone Algemene Ledenvergadering VNG 12 februari 2021.docx

Ambtelijk advies bij de Agenda van de Buitengewone Algemene Ledenvergadering VNG Vrijdag 12 februari, 10.00 - 12.15 uur digitale vergadering gepresenteerd vanuit de Willemshof in Den Haag. De vergadering start om 10.00 uur met een korte inleiding over onder andere de gevolgen van de coronacrisis, het onderzoek jeugd en de opmaat naar de landelijke verkiezingen en kabinetsformatie. Daarna volgt de inhoudelijke agenda van de Buitengewone ALV, die er als volgt uitziet. Agendapunt 1. Opening

Ambtelijk advies

2. Benoeming van de notulencommissie Buitengewone ALV 12 februari 2021. 3. Vaststelling notulen ALV 25 september 2020. 4. VNG Agenda, Begroting en Jaarplan GGU a. VNG Agenda 2021 en Begroting 2021 b. Jaarplan GGU 2021

-

Geen opmerkingen op het Jaarplan, voor zover het gaat over het Fysiek domein. Dit jaar zal er vanuit onze gemeente grondbeleid worden opgesteld en tevens ook grondprijzenbeleid, mits de omgevingsvisie tijdig gereed is. Grondbeleid maakt hier namelijk onderdeel van uit.

5. Stand van zaken lopende trajecten a. Onderzoek Jeugd (ter kennisname)

5a. Tijdens het ALV wordt het onderzoek van AEF gepresenteerd. Deze wordt ook besproken tijdens het wethoudersoverleg jeugd en in het BPSDL. Dit is een landelijk onderzoek.

b. Uitvoering Klimaatakkoord (ter kennisname)

5b Om als gemeenten het Klimaatakkoord uit te kunnen voeren hebben de gemeenten drie randvoorwaarden gesteld, kortweg: haalbaar/betaalbaar voor de samenleving, beschikking over de juiste gemeentelijke bevoegdheden en een vergoeding voor de uitvoeringslasten. Wij hebben als gemeenten ontvangen over de belangrijkste ontwikkelingen, met in het bijzonder het artikel 2onderzoek naar de uitvoeringslasten (door de ROB). 1. Randvoorwaarde: Vergoeding toename uitvoeringslasten

De VNG heeft een onderzoek laten uitvoeren naar toename uitvoeringslasten Klimaatakkoord. Dit onderzoek geeft een goed beeld van de uitvoeringslasten en VNG gaat met het Rijk in gesprek over de verdeling van de kosten tussen Rijk en gemeenten. Als gemeenten vragen wij de VNG stevig in te blijven zetten op het verkrijgen van voldoende budget en ondersteuning om de afspraken uit het Klimaatakkoord die bij gemeenten liggen uit te kunnen voeren. 2. Randvoorwaarde: Haalbaar en betaalbaar voor de samenleving Om vast te kunnen houden aan de ingezette koers van de wijkgerichte aanpak naar aardgasvrij is het noodzakelijk dat onze gestelde randvoorwaarden zijn geregeld en in het bijzonder dat het Rijk de huishoudens in de eerste wijken die aan de beurt zijn ruimhartig ondersteunt. De VNG op deze punten dan ook volop in gesprek en vraagt het Rijk haar verantwoordelijkheid te nemen en recht te doen aan de inzet van gemeenten op onder andere de transitievisies warmte en wijkgerichte aanpak VNG moet stevig vast blijven vast blijven houden aan de uitgangspunten van het Klimaatakkoord ‘haalbaar en betaalbaar’ en daarom moet de VNG sterk blijven inzetten op voldoende budget en inzet voor de uitvoering van het Klimaatakkoord. 3.

Randvoorwaarde: De juiste bevoegdheden en doorzettingsmacht Het Ministerie van EZ bereidt een aantal wetswijzigingen voor om invulling te geven aan afspraken uit het Klimaatakkoord. De consultatierond loopt nog en we wachten de volgende ALV af waarop de nadere uitwerking besproken zal worden. We nemen kennis van de stand van zaken en we zien dat de VNG zich volop inzet om voldoende geld en middelen te genereren zodat de gemeenten invulling kunnen geven aan de afspraken uit het Klimaatakkoord. We wachten de resultaten van deze onderhandelingen af.

6. Verantwoording uitvoering moties ALV 25 september 2020 en eerdere ledenvergaderingen.

Aan de verantwoording over de uitvoering is steeds een voorstel gekoppeld om de motie aan te houden of als uitgevoerd te beschouwen

a. Moties inzake gemeentefinanciën, inclusief onderzoeken jeugd/abonnementstarief en herverdeling gemeentefonds (p.2)

a. Voorstel VNG: Aanhouden. Advies: Instemmen met dit voorstel. De VNG blijft op dit terrein actief m.n. in het licht van de verkiezingen en de komende kabinetsformatie.

b. Motie “Werkgebied belastingdienst”, Alkmaar (p.6)

b. Voorstel VNG: Aanhouden. Advies:

c. Motie “Compensatieregeling coronaschade zwembaden”, Leusden (p.7)

c. Voorstel VNG: Aanhouden Advies: Voorstel steunen. Compensatieregeling voor zwembaden en ijsbanen is aangekondigd. Wordt in februari verwacht. Dit dus eerst afwachten.

d. Motie “Bekostiging onderwijshuisvesting”, Noordoostpolder (p.8)

d. Voorstel VNG: Aanhouden Advies: Helemaal eens met de motie over onderwijshuisvesting. Onderstrepen en aanhouden. Als ze met het onderzoek (IBO) nog een gemeente zoeken die mee wilt werken, dan doet de beleidsadviseur onderwijshuisvesting daar graag aan mee, omdat er op dit gebied een grote opgave is en de middelen (te) beperkt zijn.

e. Motie Specifieke uitkering stimulering sport/rijkscompensatie verruimde Btw-vrijstelling sport, Lelystad (p.9)

e. Voorstel VNG: Aanhouden tot de definitieve communicatie over de rijkscompensatie verruimde Btw vrijstelling sport 2019 vanuit het ministerie van VWS. Advies: Voorstel steunen. Het lijkt erop dat de gemeenten 100% gecompenseerd worden omdat er sprake is van onderbesteding.

f. Motie “Nieuwe inburgeringstelsel”, Almere (p.10)

f.

Voorstel VNG: Gelet op de actualiteit, waaronder de taakstelling huisvesting statushouders volgend jaar, stellen wij voor om de

motie aan te houden Advies: De financiën voor de uitvoering van de nieuwe Wet inburgering zijn gedurende het hele implementatieproces van de nieuwe wet al een punt van zorg. Of de financiële middelen voldoende zijn om als gemeente de regierol te kunnen pakken, alle inburgeringsvoorzieningen in te kopen, de ondersteunende processen te financieren en ook nog eens maatwerk te kunnen leveren, moet nog blijken. Vijfheerenlanden heeft de Rijksmiddelen als financieel kader bestempeld en is nu met uitvoerende partners is gesprek over het kostenplaatje. Uit deze gesprekken moet blijken in hoeverre de Rijksmiddelen voldoen. De motie van Almere vraagt om een onafhankelijke kostenonderzoek naar de kostprijs van de inburgering, waarbij het Rijk zich committeert aan de uitkomst. Verder vraagt Almere in de motie om de gesignaleerde knelpunten bij de regierol serieus te nemen. Ons advies is om in te stemmen met deze motie, omdat wij de zorgen over de financiële invulling van de taken van de nieuwe Wet Inburgering delen. Het advies van de VNG is om de motie aan te houden, gelet op de actualiteit en de verhoogde taakstelling voor de huisvesting van statushouders volgend jaar. Wij zien geen reden om de motie om deze reden aan te houden. De Rijksbudgetten zijn gerelateerd aan aantallen. Een verhoogd aantal geeft dus per saldo ook meer budget.

Maar het gaat er nu juist om of het bedrag per inburgeringsplichtige voldoende is om de inburgeringsvoorzieningen mee te kunnen inkopen en de uitvoerende processen mee te kunnen financieren. g. Motie “Handhaving vuurwerkverbod”, Utrechtse Heuvelrug (p.11)

g. Voorstel VNG: Afdoen. Advies: Afdoen. De VNG heeft zich over de verschillende onderdelen uit de motie voldoende heeft ingezet om hier

aandacht voor te vragen bij de Rijksoverheid. Ook bij het CCV staan goede stukken en voorbeelden online. h. Moties inzake Klimaatakkoord Regionale Energiestrategieën (RES) (p.12)

h. Voorstel VNG: Aanhouden. Advies: VNG geeft stand van zaken door op de in de ALV van 29 november 2019 gemaakte afspraken over het Klimaatakkoord. Wij zijn blij met de gemaakte vooruitgang en afspraken die de VNG met de Rijksoverheid heeft gemaakt. Akkoord met de verantwoording.

i. Motie “Duidelijkheid over Warmtewet en toepassing warmtetransitie”, Deventer (p.13)

i.

Voorstel VNG: Aanhouden. Advies: We wachten het aanvullend onderzoek af. Dus akkoord met het voorstel om deze motie aan te houden.

j. Motie “Garantie op financiële randvoorwaarden nodig om uitvoering door gemeenten over de gehele eerste tranche tot 2030 nu te starten” van Zaanstad (p.14)

j.

Voorstel VNG: Aanhouden (totdat de uitkomsten van het artikel 2-onderzoek zijn besproken met de leden). Advies: Akkoord met het voorstel. We wachten op de resultaten van het artikel 2 onderzoek. Dus akkoord met het voorstel om deze motie aan te houden.

k. Motie “Budgetneutrale overgang Omgevingswet” Noordoostpolder (p.15)

k. Voorstel VNG: Aanhouden Advies: Akkoord met aanhouden. In het financieel hoofdlijnen akkoord (tussen VNG en regering, is van 2016) zijn o.a. afspraken opgenomen over het volgen van de kosten van invoering en de structurele kosten van uitvoering. Het VNG bestuur beschrijft hoe ze deze kostenontwikkeling wil volgen, en geeft aan dat ze daarover met het Rijk (cf. het hoofdlijnen akkoord) in gesprek zal gaan. Het punt van de NOP-motie, nl. dat ‘kosten neutraal’ wel op een afzienbare termijn gerealiseerd moet kunnen worden (anders geld er bij) blijft zo staan. Aanhouden is dus prima.

l. Motie “Budget volgt bodemtaak” Haarlemmermeer (p.17)

l.

Voorstel VNG: Aanhouden Advies: Akkoord met aanhouden. Uit de verantwoording van het

VNG bestuur blijkt dat veel besef van urgentie is om snel meer duidelijkheid te krijgen over de bodem-budgetten die mee moeten gaan van Rijk en provincie naar de gemeenten (geld volgt de decentralisatie van de bodemtaken). m. Motie “Aanpak Amerikaanse rivierkreeft”, Langedijk (p.18)

m. Voorstel VNG: Aanhouden Advies: Ook in VHL komen de rivierkreeften voor. VNG wil eerst de eerste onderzoeksresultaten afwachten en stelt daarom voor de motie aan te houden. Ik adviseer dat voorstel te volgen.

n. Motie “Aanvullende overeenkomst bij Raamovereenkomst Verpakkingen”, Schiedam (p.18)

n. Voorstel VNG: Aanhouden Advies: We wachten het onderzoek af. En gaan akkoord met het voorstel om deze motie aan te houden.

o. Motie “Structurele afspraken Nationale Parken”, Utrechtse Heuvelrug (p.19).

o. Voorstel VNG: Aanhouden Advies: We zijn bekend met het feit dat Utrechtse Heuvelrug deze motie ging indienen. Ze hebben, binnen de U16, om steun gevraagd. Het voorstel van de VNG, om de motie aan te houden tot meer duidelijkheid is verkregen over de bossenstrategie van de minister, is redelijk.

7. Resolutie VNG inzet kabinetsformatie

Advies: resolutie ondersteunen.

8. Resolutie digitale veiligheid

Waar gaat het over? Deze resolutie stelt voor de beleidslijn op het gebied van digitale veiligheid tot uitvoering te brengen. De beleidslijn vraagt aandacht voor de aanpak van digitale veiligheid, zowel de digitale interne veiligheid (door middel van de implementatie BIO) als de digitale externe veiligheid (door middel van het ondersteunen en informeren van inwoners en ondernemers in onze gemeente rondom cyber security). Daarnaast roept de resolutie op tot het samenwerken in geval van een incident (en ter voorkoming van nieuwe incidenten) tussen gemeenten met daarbij een belangrijke rol voor de informatiebeveiligingsdienst (IBD). Ten tweede stelt de resolutie voor om voldoende budget vrij te maken vanuit het fonds GGU om de beleidslijn te realiseren. Dit budget is op basis van het met het college voor Dienstverleningszaken afgestemde plan van

aanpak. In de beleidslijn wordt gemeenten overigens ook aangeraden om zelf voldoende middelen te investeren in zowel interne als externe digitale veiligheid. Wat doen wij hier al aan? De gemeente Vijfheerenlanden werkt op dit moment al uitgebreid samen in de regio met verschillende partijen op dit gebied. Zowel voor de interne ontwikkelingen (door middel van het regionaal overleg tussen CISO’s van de Lekstroom gemeenten (houten, Nieuwegein, IJsselstein, Lopik en Montfoort) als externe ontwikkelingen door middel van de werkgroep regionale veiligheidsstrategie (waarin onze adviseur Cyberveiligheid van Openbare Orde en Veiligheid deelneemt heeft en onze CISO op afroep bijgeschakeld wordt). Intern vindt er ook regelmatig afstemming plaats, vooral tussen de teams I&A en de CISO. Daarnaast indien nodig tussen de adviseur Cyberveiligheid en CISO. In geval van een calamiteit lichten wij standaard de IBD in en zullen dit in de toekomst dus ook blijven doen. Budgettair is er voor de interne informatieveiligheid een budget beschikbaar van €50.000, en daarnaast worden er kosten gedekt vanuit bestaande budgetten bij I&A. Binnen OOV is er op dit moment geen specifiek budget beschikbaar voor Cyberveiligheid. Kleine acties kunnen bekostigd worden vanuit het lopende budget OOV, maar er is onvoldoende ruimte om hier breder aandacht aan te besteden.

Advies Het advies voor deze resolutie is om in te stemmen. Beleidslijn De voorgestelde beleidslijn ondersteunen wij van harte. De verwachting is dat digitale veiligheid in de komende jaren alleen maar belangrijker gaat worden en de situatie rondom gemeente Hof van Twente, maar ook de toenemende mate van cybercriminaliteit ten opzicht van gewone criminaliteit, onderstreept de noodzaak om hierin (intergemeentelijk) samen te werken en intensief aandacht aan te geven. Vrijmaken budget Om de beleidslijn goed uit te voeren is structureel budget nodig. Voldoende

budget vrijmaken vanuit het fonds GGU om het plan van aanpak uit te voeren is daarom een logisch gevolg van het instemmen met de beleidslijn.

9.

Invoering Landelijk Transitiearrangement Beschermd Wonen

Het voorstel luidt: Aan de VNG het mandaat te verlenen om de komende vijf jaar (vanaf 1 januari 2022) landelijke raamcontracten beschermd wonen af te sluiten onder de in dit voorstel genoemde randvoorwaarden. Het betreft een klein deel, zeer specialistisch beschermd wonen, waarvoor het goed is dit door de VNG op landelijk niveau te laten inkopen. Tot nu toe hebben de centrumgemeenten mandaat verleend aan de VNG. Nu beschermd wonen overgaat naar alle gemeenten is dit mandaat van alle gemeenten nodig. Advies: instemmen.

10. Opening mogelijkheid stellen tegenkandidaten voor vacatures in VNGbestuur en –commissies

Dit is op 19 januari in het college aan de orde geweest. Vijfheerenlanden heeft geen tegenkandidaten. In een ledenbrief van 29 januari heeft de VNG laten weten dat er geen tegenkandidaten zijn aangemeld. In de Buitengewone ALV van 12 februari a.s. worden de kandidaten op de voordracht van de adviescommissie ter besluitvorming aan u voorgelegd. Advies: akkoord gaan met voordracht.

11. Rondvraag/ Wvttk/ Nagekomen stukken: Kwijtschelding gemeentelijke vorderingen gedupeerde ouders kinderopvangtoeslagaffaire

Het VNG bestuur roept gemeenten op om beslaglegging bij gedupeerden te stoppen en vorderingen kwijt te schelden. De kwijtschelding dient pas te gebeuren wanneer duidelijkheid is over kwijtschelding van alle schulden. De VNG vraagt toestemming van de gemeenten om afspraken te maken over compensatie voor en uitvoering van deze kwijtschelding. Advies: Instemmen met bestuursvoorstel. Ligt op de lijn zoals besproken in de collegevergadering van 2 februari. Met volgende nuance: kwijtschelding

moet volgens VNG plaatsvinden als er een bredere afspraak is met alle schuldeisers i.v.m. de claim van private schuldeisers. De VNG neemt met dit besluit de verantwoordelijkheid om de afspraken omtrent kwijtschelding voor alle gemeenten fatsoenlijk te regelen.

Concepttekst Wet op het decentraal bestuur Het pamflet “KRACHTIG GROEN HERSTEL VAN NEDERLAND” Moties

Aanvullende inschatting: Gezien de interbestuurlijke verhoudingen dient het college zich er van bewust te zijn dat het Rijk de kosten van kwijtschelding niet geheel zal vergoeden. Ter informatie Ter informatie

Zie bijlage