4 Aanvullingen op bodemonderzoek.pdf

BAKKER

MILIEUADVIEZEN WAALWIJK Burg. v.d. Klokkenlaan 51a 5141 EG Waalwijk Tel: 06-51583837 Email: o.bakker4@upcmail.nl

Van den Heuvel Ontwikkeling en Beheer BV Dhr. T. Versluis Lekdijk 44 2967 GB Langerak Waalwijk, 20 juli 2021 Betreft: Aanvullingen op bodemonderzoek Aaksterveld 2 Ameide kenmerk: 2652-2020 Geachte heer Versluis, In 2020 is op bovengenoemd perceel een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd. Naar aanleiding daarvan zijn op verzoek van de ODRU enkele aanvullende werkzaamheden verricht, zoals het uitvoeren van 3 inpandige boringen . Verder dienden enkele zaken toegelicht te worden. Bij de tweede beoordeling zijn 3 punten genoemd waarop actie ondernomen moest worden danwel gereageerd moest worden . Hieronder wordt dit beschreven. 1. Aanvullend onderzoek naar boomgaardverleden. De ODRU wenste alsnog een onderzoek naar OCB in de bodem omdat er op het perceel sprake geweest is van een boomgaard. Hiervoor is wederom een locatiebezoek uitgevoerd en er zijn 4 nieuwe boringen verricht waarbij de uitkomende grond van 1 van de 4 boringen (nameijk 103) niet bruikbaar was voor een mengmonster omdat hier de eerste 40 cm bestond uit ophoogzand, hetgeen geen originele bodem is. In onderstaande tabel staan de boorprofielen: Boorprofielen.: Boring

diepte cm-mv

bodemsoort

monster

100

0-6 8-30 30-60

tegel lichtbruin matig grof zand (ophoogzand) bruingrijze matig humeuze klei (zwak kooldeeltjes (k1)

100 30-60

0-6 6-30 30-60

tegel grijsbruin matig grof zand (ophoogzand) donkergrijze matig humeuze klei (k1)

101 30-60

0-6 6-20 20-50

tegel grijsbruin matig grof zand bruingrijze matig humeuze klei (k1)

102 20-50

0-6 6-50 .

tegel ophoogzand

101

102

103

103 10-50

NB: de bruikbare monsters 100 t/m 102 zijn genomen over een traject van maximaal 30 cm.

Gespecialiseerd in het verrichten van bodemonderzoek. IBAN: NL27INGB0006778864. K.v.K. Tilburg inschrijvingsnr.: 18132686

Analyseresultaten. Een mengmonster van de grondmonsters van de oorspronkelijk veronderstelde kleiige bovengrond is onderzocht op OCB. Het analyserapport is bijgevoegd. Voor de beoordeling van de analyseresultaten wordt gebruik gemaakt van de achtergrondwaarden AW 2000 en de tussen- en interventiewaarden voor microverontreinigingen, zoals opgenomen in de Leidraad Bodembescherming. De omschrijving van deze waarden luidt als volgt: Achtergrondwaarde AW 2000. Deze waarde geeft het niveau aan waarbij sprake is van een duurzame bodemkwaliteit. Dit komt overeen met het niveau waarbij de functionele eigenschappen, die de bodem voor mens, dier en plant heeft, zijn veiliggesteld. Interventiewaarde: Deze waarde geeft het verontreinigingsniveau aan waarboven sprake kan zijn van een geval van ernstige bodemverontreiniging. Hierbij is sprake van een zodanige bodemverontreiniging, dat de functionele eigenschappen die de bodem heeft voor mens, dier en plant kunnen verminderen. De interventiewaarden zijn gebaseerd op een uitgebreide studie van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), naar zowel de humaan- als ecotoxicologische effecten van bodemverontreinigende stoffen. Er is sprake van een ernstig geval van bodemverontreiniging indien in meer dan 25 m3 grond of in meer dan 100 m3 grondwater sprake is van een overschrijding van de interventiewaarde door een of meer parameters.

Tussenwaarde: Voor de waarde voor nader onderzoek, de tussenwaarde genaamd, wordt het gemiddelde van de AW 2000 en de interventiewaarde gehanteerd. De genoemde waarden zijn afhankelijk gesteld van het percentage organische stof van de grond. De berekening van deze waarden is opgenomen in bijlage 3 (BOTOVA-toets) In het hierna volgende overzicht staan per geanalyseerd monster de overschrijdingen van de toetsingswaarden als volgt weergegeven: > AW overschrijding achtergrondwaarde AW 2000 (lichte verontreiniging); >T overschrijding tussenwaarde (matige verontreiniging); >I overschrijding interventiewaarde (ernstige verontreiniging). Grond. Mengmonster

Bodemlaag

Gehalte > AW

Gehalte > T

Gehalte > I

100+101+102

bovengrond 30-60 cm onder ophoogzand

DDE (1.36 * AW)

-

-

Conclusies. Op basis van de resultaten van het onderzoek kan het volgende worden geconcludeerd: De originele kleiige bovengrond onder het opgebrachte ophoogzand bevat een minimaal verhoogd gehalte aan DDE. Dit vormt geen belemmering voor de herontwikkeling van het terrein. De bovengrond is overigens ook licht verontreinigd met diverse andere parameters (zie bodemonderzoeksrapport), ofwel in die zin is de bodemkwaliteit niet gewijzigd door dit aanvullende OCB-onderzoek. NB: Bij de BOTOVA toetsing wordt voor een aantal andere OCB-stoffen ook een overschrijding aangegeven maar dat heeft te maken met een te hoge detectiegrens die het laboratorium hanteert.

__________________________________________________________________________________________ N.O. Aaksterveld 2, Ameide Bakker Milieuadviezen

Onderdeel 2. Nogmaals een toelichting op mengmonster 1+3+4 (wel en geen kooldeeltjes in deelmonsters) In het aanvankelijke onderzoek is een mengmonster samengesteld van de monsters 1, 3 en 4, waarbij bij boring 1 en 4 stond vermeld dat deze monster zwak kooldeeltjeshoudend zijn en bij monster 3 was dat niet het geval. Meestal worden kooldeeltjes geassocieerd met PAK. Dit is op zich een plausibele of logische gedachte maar het is zeker niet altijd van toepassing. Een bodem zonder kooldeeltjes kan ook met PAK verontreinigd zijn als gevolg van bijvoorbeeld PAK-houdende vloeistoffen zoals teer en carbolineum. Verder zijn uit eigen archief diverse onderzoeken bekend waarbij koolassen in de bodem niet of nauwelijks tot uiting kwamen in verhoogde PAKgehalten. Meestal gaat het dan om koolassen van een professioneel verbrandingsproces met temperaturen boven de 800 °C. Dus het is niet zo dat hoe meer kooldeeltjes er in een mengmonster zitten het PAK-gehalte evenredig toeneemt. Hoe dan ook is de bovenbeschreven opmenging niet in overeenstemming met de NEN 5740 en dit is uiteraard ook bekend bij ondergetekende. In dit geval wordt het beschouwd als een menselijke fout of vergissing. Het PAK-gehalte in het mengmonster bedroeg 6.4 mg/kgds. Dit mengmonster was ook licht verontreinigd met kwik en lood.

Indien monster 3 buiten het mengmonster was gehouden en als monster 3 een lager PAK-gehalte zou bevatten dan zou het mengmonstergehaltevan 1 en 4 iets hoger zijn geweest maar dus duidelijk nog steeds ver verwijderd van de tussenwaarde van 20.8 mg. In het andere mengmonster bedroeg het PAK-gehalte 4 mg en hier waren 3 kooldeeltjeshoudende monsters gemengd. De bodem ter plaatse is gebruikelijk licht verontreinigd met PAK. Het PAK-gehalte van het per abuis niet juist samengestelde mengmonster heeft verder geen consequenties. Onderdeel 3, melding conserveringstermijnoverschrijding bij tweede mengmonster 5+6+7 Deze opmerking wordt automatisch door het laboratorium vermeld als een bepaalde periode is verstreken. Bij dit monster was het aanvankelijke lutumgehalte gerapporteerd als minder dan 2%, hetgeen door ondergetekende als onjuist werd aangemerkt en daarom heb ik een heranalyse aangevraagd op lutum. Na heranalyse kwam er wel een normaal (verwacht) lutumgehalte uit van 22%. Om de twijfel weg te nemen van het aanvankelijke onderzochte mengmonster is toen na overleg met het lab besloten om het monster opnieuw te onderzoeken op het gehele NENpakket. Door deze heranalyses was het eindrapport van de analyse zo’n 2 weken later dan normaal gereed en vandaar kwam die mededeling erbij op het analyserapport. Dit alles buiten mijn schuld om dus.

Mijn mening over de conserveringstermijnopmerking is als volgt: Wat verandert er aan PAK in een grondmonster dat bij 4 graden in een potje in een koelcel wordt bewaard ? Wat mij betreft is dat helemaal niets en zeker niet meetbaar omdat twee PAK-analyses uit een zelfde monster al duidelijk uiteenlopende resultaten kunnen hebben. Verder wordt PAK beschouwd als een immobiele parameter, ofwel een parameter die niet of nauwelijks afbreekt en in dat kader is de vermelding van de overschrijding van de conserveringstermijn dan ook niet nodig. Met vriendelijke groet, Ing. O. Bakker

Bijlage: Situatitekening met extra boorpunten Analyserapport met OCB-analyse BOTOVA

__________________________________________________________________________________________ N.O. Aaksterveld 2, Ameide Bakker Milieuadviezen

De parameters die in dit document worden vermeld, zijn geaccrediteerd volgens EN ISO/IEC 17025:2017. Alleen niet-geaccrediteerde parameters/resultaten zijn gemarkeerd met het symbool " *) ".

DOC-13-16603201-NL-P1

AL-West B.V. Dortmundstraat 16B, 7418 BH Deventer, the Netherlands Tel. +31(0)570 788110 e-Mail: info@al-west.nl, www.al-west.nl

BAKKER MILIEUADVIEZEN Oscar Bakker Koolweg 40 5759 PX Helenaveen Datum Relatienr Opdrachtnr.

16.07.2021 35004092 1064145

ANALYSERAPPORT Opdracht 1064145 Bodem / Eluaat Opdrachtgever Uw referentie Opdrachtacceptatie Monsternemer

35004092 BAKKER MILIEUADVIEZEN 2652 Aaksterveld 2 Ameide 13.07.21 Opdrachtgever

Geachte heer, mevrouw, Hierbij zenden wij u de resultaten van het door u aangevraagde laboratoriumonderzoek. De analyses zijn, tenzij anders vermeld, uitgevoerd overeenkomstig onze erkenning voor de werkzaamheid "Analyse voor milieuhygiënisch bodemonderzoek" van het Besluit Bodemkwaliteit. Dit rapport mag alleen in zijn geheel worden gereproduceerd. Eventuele bijlagen zijn onderdeel van het rapport. Indien u nog vragen heeft of aanvullende informatie wenst, verzoeken wij u om contact op te nemen met Klantenservice. Wij vertrouwen U met de toegezonden informatie van dienst te zijn. Met vriendelijke groet,

AL-West B.V. Dhr. Peter Wijers, Tel. +31/570788111 Klantenservice

Blad 1 van 3 Kamer van Koophandel Nr. 08110898 VAT/BTW-ID-Nr.: NL 811132559 B01

Directeur ppa. Marc van Gelder Dr. Paul Wimmer

De parameters die in dit document worden vermeld, zijn geaccrediteerd volgens EN ISO/IEC 17025:2017. Alleen niet-geaccrediteerde parameters/resultaten zijn gemarkeerd met het symbool " *) ".

DOC-13-16603201-NL-P2

AL-West B.V. Dortmundstraat 16B, 7418 BH Deventer, the Netherlands Tel. +31(0)570 788110 e-Mail: info@al-west.nl, www.al-west.nl

Opdracht 1064145 Bodem / Eluaat Monsternr. Monstername

Monster beschrijving

597462

MIX: 100 101 102

12.07.2021

Eenheid

597462 MIX: 100 101 102

Algemene monstervoorbehandeling S

-++

Voorbehandeling conform AS3000

S Droge stof

%

-73,9

S IJzer (Fe2O3) Klassiek Chemische Analyses

% Ds

-<5,0

S Organische stof Pesticiden (OCB's)

% Ds

7,0 --

S 2,4-DDD (ortho, para-DDD)

mg/kg Ds

-0,0034

S 4,4-DDD (para, para-DDD)

mg/kg Ds

-0,0083

S Som DDD (Factor 0,7)

mg/kg Ds

-0,012

S 2,4-DDE (ortho, para-DDE)

mg/kg Ds

-0,0014

S 4,4-DDE (para, para-DDE)

mg/kg Ds

-0,095

S Som DDE (Factor 0,7)

mg/kg Ds

-0,096

S 2,4-DDT (ortho, para-DDT)

mg/kg Ds

-<0,0010

S 4,4-DDT (para, para-DDT)

mg/kg Ds

-0,0069

S Som DDT (Factor 0,7)

mg/kg Ds

0,0076 --

#)

S Som DDT/DDE/DDD (Factor 0,7)

mg/kg Ds

0,12 --

#)

S Aldrin

mg/kg Ds

-<0,0010

S Dieldrin

mg/kg Ds

-<0,0010

S Endrin

mg/kg Ds

<0,010 --

S Isodrin

mg/kg Ds

-<0,0010

S Telodrin

mg/kg Ds

<0,010 --

S Som Drins (STI) (Factor 0,7)

mg/kg Ds

0,0084 --

#)

S alfa-HCH

mg/kg Ds

<0,010 --

m)

S beta-HCH

mg/kg Ds

<0,010 --

m)

S gamma-HCH

mg/kg Ds

<0,010 --

m)

S delta-HCH

mg/kg Ds

<0,010 --

m)

S Som HCH (STI) (Factor 0,7)

mg/kg Ds

0,028 --

#)

S 1,3-Hexachloorbutadieen

mg/kg Ds

-<0,001

S cis-Chloordaan

mg/kg Ds

-<0,0010

S trans-Chloordaan

mg/kg Ds

-<0,0010

S Som Chloordaan (Factor 0,7)

mg/kg Ds

0,0014 --

S cis-Heptachloorepoxide

mg/kg Ds

-<0,0010

S trans-Heptachloorepoxide

mg/kg Ds

<0,010 --

m)

mg/kg Ds

0,0077 --

#)

S

Som cis/trans-Heptachloorepoxide (Factor 0,7)

x)

m)

m)

#)

Blad 2 van 3 Kamer van Koophandel Nr. 08110898 VAT/BTW-ID-Nr.: NL 811132559 B01

Directeur ppa. Marc van Gelder Dr. Paul Wimmer

De parameters die in dit document worden vermeld, zijn geaccrediteerd volgens EN ISO/IEC 17025:2017. Alleen niet-geaccrediteerde parameters/resultaten zijn gemarkeerd met het symbool " *) ".

DOC-13-16603201-NL-P3

AL-West B.V. Dortmundstraat 16B, 7418 BH Deventer, the Netherlands Tel. +31(0)570 788110 e-Mail: info@al-west.nl, www.al-west.nl

Opdracht 1064145 Bodem / Eluaat

Eenheid

597462 MIX: 100 101 102

Pesticiden (OCB's) mg/kg Ds

<0,010 --

m)

S alfa-Endosulfan

mg/kg Ds

<0,010 --

m)

S Som OCB landbodem (Factor 0,7) Chloorbenzenen

mg/kg Ds

0,18 --

#)

S Hexachloorbenzeen (HCB)

mg/kg Ds

-<0,0010

S Heptachloor

x) Gehaltes beneden de rapportagegrens zijn niet mee inbegrepen. #) Bij deze som zijn resultaten "<rapportagegrens" vermenigvuldigd met 0,7. m) De rapportagegrens is verhoogd, omdat door matrixeffecten, resp. co-elutie een kwantificering bemoeilijkt wordt. S) Erkend volgens AS SIKB 3000 Verklaring:"<" of n.a. betekent dat het gehalte van de component lager is dan de rapportagegrens. De parameter-specifieke analytische meetonzekerheid en informatie over de berekeningsmethode zijn op aanvraag beschikbaar, indien de gerapporteerde resultaten boven de parameterspecifieke rapportagegrens liggen. Begin van de analyses: 13.07.2021 Einde van de analyses: 16.07.2021 De resultaten hebben uitsluitend betrekking op de geanalyseerde monsters. In gevallen waarin het testlaboratorium niet verantwoordelijk was voor de bemonstering, gelden de gerapporteerde resultaten voor de monsters zoals zij zijn ontvangen. .

AL-West B.V. Dhr. Peter Wijers, Tel. +31/570788111 Klantenservice Toegepaste methoden conform Protocollen AS 3000 :

Voorbehandeling conform AS3000 Organische stof 2,4-DDD (ortho, para-DDD) 4,4-DDD (para, para-DDD) Som DDD (Factor 0,7) 2,4-DDE (ortho, para-DDE) 4,4-DDE (para, para-DDE) Som DDE (Factor 0,7) 2,4-DDT (ortho, para-DDT) 4,4-DDT (para, para-DDT) Som DDT (Factor 0,7) Som DDT/DDE/DDD (Factor 0,7) Aldrin Dieldrin Endrin Isodrin Telodrin Som Drins (STI) (Factor 0,7) alfa-HCH beta-HCH gamma-HCH delta-HCH Som HCH (STI) (Factor 0,7) Hexachloorbenzeen (HCB) 1,3-Hexachloorbutadieen cis-Chloordaan trans-Chloordaan Som Chloordaan (Factor 0,7) cis-Heptachloorepoxide trans-Heptachloorepoxide Som cis/trans-Heptachloorepoxide (Factor 0,7) Heptachloor alfa-Endosulfan Som OCB landbodem (Factor 0,7)

conformNEN-EN12880; AS3000, AS3200; NEN-EN15934 : Gelijkwaardig aan NEN 5739 :

Droge stof

IJzer (Fe2O3)

Blad 3 van 3 Kamer van Koophandel Nr. 08110898 VAT/BTW-ID-Nr.: NL 811132559 B01

Directeur ppa. Marc van Gelder Dr. Paul Wimmer

AL-West B.V. - AL-West B.V. Dortmundstraat 16B NL - 7418 BH Deventer. Tel: +31 570 788110 Fax: +31 570 788108

Toetsingsinstellingen Versie Toetsingsmethode

3.1.0 Beoordeling kwaliteit van grond volgens Wbb [T.12]

De toetsing is uitgevoerd volgens de vigerende wetgeving waarbij gebruik gemaakt is van de BOTOVA webservice (zie https://www.BOTOVA-service.nl/) Opdracht Opdrachtnummer Laboratorium Matrix Project Datum binnenkomst Rapportagedatum CRM

1064145 AL-West B.V. Vaste stoffen 2652 Aaksterveld 2 Ameide 13.07.2021 16.07.2021 Dhr. Peter Wijers

AL-West B.V. - AL-West B.V. Dortmundstraat 16B NL - 7418 BH Deventer. Tel: +31 570 788110 Fax: +31 570 788108

Monster Analysenummer Monsteromschrijving Datum monstername Monstersoort Versie

597462 MIX: 100 101 102 12.07.2021 Bodem / Eluaat 1

Gehanteerde waarden voor dit monster Humus (%) Lutum (%)

7 2

Resultaat voor dit monster Toetsingsresultaat

Parameter IJzer (Fe2O3) 2,4-DDD (ortho, para-DDD) 4,4-DDD (para, para-DDD) 2,4-DDE (ortho, para-DDE) 4,4-DDE (para, para-DDE) 2,4-DDT (ortho, para-DDT) 4,4-DDT (para, para-DDT) Aldrin Dieldrin Endrin Isodrin Telodrin alfa-HCH beta-HCH gamma-HCH delta-HCH 1,3Hexachloorbutadieen cis-Chloordaan trans-Chloordaan cisHeptachloorepoxide transHeptachloorepoxide Heptachloor alfa-Endosulfan Hexachloorbenzeen (HCB) som heptachloorepoxide (som cis- en trans-) som chloordaan (som cis- en trans-) som 2,4'- en 4,4'DDE som aldrin, dieldrin en endrin som 2,4'- en 4,4'DDD som 2,4'- en 4,4'DDT som 21 organochloorhoud. bestrijdingsm. (Bbk, 1-1-2008:landb)

Tabelinformatie Toetsing BOTOVA IRW

Gemeten waarde Ingevoerde waarde

Overschrijding Achtergrondwaarde

Resultaat

Eenheid

Resultaat BOTOVA(G_standaard) eenheid 3,5 % 4,86 ug/kg

Toetsing

IRW

AW

I

T-index

Toets oordeel

17000 1600 1200

0 0,005 0,0058

> AW en <= T > AW en <= T > AW en <= T

<5 0,0034

% Ds mg/kg Ds

N N

0,0083

mg/kg Ds

11,9

ug/kg

N

0,0014

mg/kg Ds

2

ug/kg

N

0,095

mg/kg Ds

136

ug/kg

N

< 0,001

mg/kg Ds

1

ug/kg

N

0,0069

mg/kg Ds

9,86

ug/kg

N

< 0,001 < 0,001 < 0,01 < 0,001 < 0,01 < 0,01 < 0,01 < 0,01 < 0,01 < 0,001

mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds

1 1 10 1 10 10 10 10 10 1

ug/kg ug/kg ug/kg ug/kg ug/kg ug/kg ug/kg ug/kg ug/kg ug/kg

N N N N N N N N N N

< 0,001 < 0,001 < 0,001

mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds

1 1 1

ug/kg ug/kg ug/kg

N N N

< 0,01

mg/kg Ds

10

ug/kg

N

< 0,01 < 0,01 < 0,001

mg/kg Ds mg/kg Ds mg/kg Ds

10 10 1

ug/kg ug/kg ug/kg

Industrie Industrie <= Achtergrondwaarde

N N N

0,7 0,9 8,5

4000 4000 2000

0,0023 0,0023 -1

> AW en <= T > AW en <= T <= AW

11

ug/kg

Industrie

N

2

4000

0,0023

> AW en <= T

2

ug/kg

<= Achtergrondwaarde

N

2

4000

-1

<= AW

138

ug/kg

Industrie

N

100

2300

0,017

> AW en <= T

12

ug/kg

<= Achtergrondwaarde

N

15

4000

-1

<= AW

16,7

ug/kg

<= Achtergrondwaarde

N

20

34000

-1

<= AW

10,9

ug/kg

<= Achtergrondwaarde

N

200

1700

-1

<= AW

252

ug/kg

<= Achtergrondwaarde

N

400

Industrie Industrie Wonen <= Achtergrondwaarde

320

1 2 3 3

Toetsresultaat uit BOTOVA Indicatieve Referentie Waarden (Bijlage 1, Tabel 2, Staatscourant 2013 nr 16675)

AL-West B.V. - AL-West B.V. Dortmundstraat 16B NL - 7418 BH Deventer. Tel: +31 570 788110 Fax: +31 570 788108

AW I T-index Toets oordeel

Achtergrondwaarde Interventiewaarde Index voor de afwijking van Gstandaard tov gemiddelde van Streefwaarde en Interventiewaarde Parameteroordeel op basis van de waarde bij 'T Index'

Tabelinformatie Index < 0 0 < Index < 0,5 0,5 < Index < 1 Index > 1

GStandaard < AW GStandaard ligt tussen de AW en de oude T GStandaard ligt tussen de oude T en I I overschreden