31. (RVE) 4. Beantwoording schriftelijke vragen inzake effect coronamaatregelen en opgroeien (CU).pdf

Aan de leden van de gemeenteraad Vijfheerenlanden

Ons kenmerk

: 258018

Onderwerp

: Beantwoorden schriftelijke Datum vragen inzake de effecten van de coronamaatregelen op veilig opgroeien in Vijfheerenlanden Portefeuillehouders: T. Kamstra-van Dam en M. Verweij

: 8 maart 2021

Beste leden van de raad, Onderstaand vindt u de vragen, die op 16 februari jl. zijn gesteld door de fractie van ChristenUnie over de effecten van de coronamaatregelen op veilig opgroeien in Vijfheerenlanden, en het antwoord van het college van burgemeester en wethouders. Het aantal slachtoffers van kindermishandeling is tijdens de eerste lockdown hoger geschat ten opzichte van een periode zonder lockdown. Dit komt met name door een toename in het aantal slachtoffers van emotionele verwaarlozing, waaronder verwaarlozing van het onderwijs en het getuige zijn van huiselijk geweld. Vooral gezinnen met kinderen over wie al zorgen bestonden lijken kwetsbaar. Dit blijkt uit een onderzoek van de Universiteit Leiden.1 In deze schriftelijke vragen wil de ChristenUnie fractie daarom ingaan op de effecten van de coronamaatregelen op het veilig opgroeien in Vijfheerenlanden. 1. Kunt u een beeld geven van de situatie in Vijfheerenlanden? Zo nee, waarom niet? Zo ja, in welke mate krijgen kwetsbare kinderen adequate hulp? Antwoord: De scholen hebben zo veel als mogelijk contact gehouden met de leerlingen. Dit geldt ook voor de zorgorganisaties waar de kinderen en jongeren bekend waren. De sociaal teams zijn in contact gebleven met de kinderen en jongeren die al bij hen bekend waren. Tevens hebben zij nieuwe aanvragen opgepakt.

In het prille begin, tijdens de eerste lockdown, zijn we vanuit de gemeente zowel op gemeentelijk niveau als in regionaal verband aan de slag gegaan om ervoor te zorgen dat naast de kinderen van ouders met cruciale beroepen, de kwetsbare kinderen de mogelijkheid kregen om gebruik te maken van de noodopvang. Scholen en kinderopvangorganisaties hebben hier op zeer positieve wijze aan meegewerkt. De scholen hebben de ruimte gekregen om zelf te bepalen voor welke kinderen het belangrijk was om van de noodopvang gebruik te maken. De sociaal teams hebben zelf de bij hen bekende kinderen geselecteerd op kwetsbaarheid. Daar waar scholen bijvoorbeeld voor speciaal onderwijs niet open konden, maar kinderen wel opvang nodig hadden vanwege een moeilijk thuissituatie of omdat school een veilig plek is, hebben we

Gemeente Vijfheerenlanden / Postbus 11, 4140 AA Leerdam / 088 – 599 7000 / vijfheerenlanden.nl / info@vijfheerenlanden.nl

noodopvang of extra opvang op basis van aanvullende zorg mogelijk gemaakt. Wij hopen dat er geen enkel kind en jongere in Vijfheerenlanden slachtoffer is geworden van emotionele verwaarlozing en huiselijk geweld. Helaas kunnen we hier geen volledig beeld van geven. Gedurende de 2e lockdown periode en de sluiting van de scholen is onze insteek dezelfde geweest als in het begin. Het aantal meldingen van onveiligheid, ook bij save, nemen toe. De complexiteit van de vragen waar gezinnen mee komen nemen ook toe. Of dit in zijn geheel te wijten is aan de lockdown en coronamaatregelen is moeilijk in te schatten. Zeker is dat we niet alle kinderen goed in beeld hebben en adequate hulp kunnen verlenen. 2. Zijn er lokale organisaties (bijvoorbeeld op het terrein van welzijnswerk, jongerenwerk of sport) die door toenemende hulpvragen tijdelijk hogere kosten hebben? Zo ja, op welke manier ondersteunt de gemeente Vijfheerenlanden deze organisaties? Antwoord: Kinderopvangorganisaties en scholen hebben kosten gemaakt. Deze kosten zijn vooral terug te voeren op kosten die gemaakt zijn om noodopvang te realiseren, ook voor kwetsbare kinderen. Het Rijk keert een bedrag uit ter compensatie van deze kosten. Binnen het sociaal domein wordt een coronacompensatie-lijn uitgedacht om de extra kosten te compenseren.

Mondjesmaat komen er aanvragen binnen van maatschappelijke partners die extra kosten hebben gemaakt of juist inkomsten als gevolg van de coronamaatregelen zijn misgelopen. In de compensatielijn die wordt uitgedacht worden compensatiemogelijkheden voor deze organisaties meegenomen. 3. Hoe functioneert de samenwerking tussen politie en (basis)scholen (via de ‘handle with care werkwijze’) als het gaat om extra zorg en aandacht bieden aan kwetsbare kinderen? Antwoord: Het project ‘Handle with Care’ is in de gemeente Vijfheerenlanden nog niet gestart. Wel wordt nauw samengewerkt tussen politie, leerplicht en onderwijs. Zonder convenant is dit echter soms omslachtig in verband met privacy. De leerplichtambtenaren staan positief tegenover het plan om mee te doen. Deze zijn inmiddels ingeseind om aan de slag te gaan. Samen met politie, leerplicht en (basis)scholen zal in een convenant vastgelegd moeten worden dat zij deelnemen aan deze methode/werkwijze waarna implementatie volgt. 4.

Ten opzichte van 2020: in hoeverre beschikken de Sociaal Teams in de gemeente Vijfheerenlanden over voldoende capaciteit om zicht op de veiligheid te houden in die gezinnen en huishouders die door Veilig Thuis worden overgedragen? Antwoord: Achtergrond Toen de sociaal teams in 2015 ingericht werden, was hun opdracht niet gericht op het hanteren van complexe casuïstiek rondom veiligheid/kindermishandeling/huiselijk geweld. Er is tussen 2015 en 2020 veel aandacht uitgegaan naar en inzet gepleegd op kindermishandeling en huiselijk geweld. Er zijn discussies gevoerd over de rollen en werkwijze van organisaties, die de veiligheid van kinderen moeten garanderen. Naast bijvoorbeeld de impact van de ‘Verbeterde meldcode’, het vernieuwde handelingsprotocol van Veilig Thuis, de aanpak ‘Veiligheid voorop’, het programma ‘Geweld hoort nergens thuis’ heeft de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd in samenwerking met de Inspectie Justitie en Veiligheid een kritisch rapport gepubliceerd over de uitvoering van ondersteuning, hulpverlening en zorg binnen het veiligheidsdomein, dat van oudsher als een soort keten met op elkaar volgende ketenonderdelen is georganiseerd en tekortschiet. Ook het onderzoeksrapport over de Rotterdamse aanpak huiselijk geweld laat zien welke systemische, financiële en

praktische aspecten de samenwerking van het sociaal domein en het veiligheidsdomein belemmeren. 1. Medewerkers ervaren dat er in de loop van de tijd veel taken naar hen toe zijn gekomen. Ook op het gebied van ondersteuning, hulpverlening en zorg binnen het veiligheidsdomein. Pas recent zijn er - met de aanwijzingen van de inspectie, de verbeteringsprocessen lokale teams en veiligheidspartners en de experimenten versterking keten - dwingender oproepen gedaan met betrekking tot de samenwerking. Deze zijn ook in Vijfheerenlanden opgepakt, samen met partners in de keten. In Lekstroomverband is daarnaast de paraplunotitie “Regiovisie voor een veilig thuis” opgesteld, die een ‘boost’ moet geven aan een verbetering van de veiligheidsketen. De resultaten hiervan zullen nog zichtbaar moeten worden. 2. Uit onderzoek van Verwey Jonker “Kan huiselijk geweld en kindermishandeling echt stoppen. Een kwestie van lange adem” blijkt dat er langdurige ondersteuning en monitoring nodig is. Hierop zal de formatie in de sociaal moeten worden afgestemd. 3. In toenemende mate hebben we mensen aangenomen (via St. jeugdteams of inleenorganisaties) die ervaring hebben bij veilig thuis, de jeugdbescherming of bijvoorbeeld in het leveren van ambulante spoedhulp. 4.

Begin 2021 is tijdelijke extra capaciteit aan de sociaal teams toegevoegd met name door de vele complexe casussen met een veiligheidsrisico, zeker ook ten tijde van corona. 5. De kennis van de medewerkers over de hulp en ondersteuning van gezinnen bij ernstige veiligheidscasussen zijn we aan het verbeteren. We hebben hier in de professionaliseringsagenda rekening mee gehouden. Zo is er op 9 maart een kennissessie over Huiselijk geweld. De LIRIK, een risicotaxatie instrument, zal worden ingevoerd. Daarnaast geldt de verplichting voor iedere jeugd- en gezinsprofessional om SKJ geregistreerd te zijn en de training ‘Signs of Safety’ te volgen.

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Vijfheerenlanden, de secretaris,

de burgemeester,

Signed By: n.van.ameijde@vijfheerenlanden.nl {{signer1}} 08/03/2021 12:07:53 CET

Signed By: s.frohlich@vijfheerenlanden.nl {{signer2}} 08/03/2021 12:09:18 CET

ID: 71a669e8-63b8-4332-bcf2-a55b7025e68b

ID: 71a669e8-63b8-4332-bcf2-a55b7025e68b

Auth: Consent

Auth: Consent

N. (Nanette) van Ameijde-Poortman

S. (Sjors) Fröhlich