28. (RVE)2021-06-18 Brief aan BenW - windmolens in Lexmond.docx

Trots op ons dorp Aan Het college van burgemeester en wethouders van Vijfheerenlanden Afschrift naar De gemeenteraad van Vijfheerenlanden Onderwerp Zoeklocaties voor windturbines in Vijfheerenlanden Lexmond, 18 juni 2021 Beste leden van het college, De gemeente Vijfheerenlanden heeft binnen het kader van de RESU16 op zich genomen per 2030 extra duurzame energie uit Zon en Wind op te wekken. Praktisch betekent dit de plaatsing van 3 mega-windturbines. Elk met een vermogen van ca 5,5 MWatt, een masthoogte van 165 m en een tiphoogte 240 m. Na 2030 zou zelfs een windpark van 8 windturbines tot de mogelijkheden behoren. Nu eerst komt er enig zicht op de gevolgen van dit besluit. Per brief van 10 februari 2021 heeft wethouder Hendriksen de inwoners meegedeeld dat er voor het opwekken van windenergie 3 zoekgebieden zijn, te weten nabij Zijderveld, Autena en Lexmond. Tot nu toe heeft de gemeente haar inwoners nauwelijks geïnformeerd over de impact van megawindturbines op de leefomgeving en de mogelijke aantasting van het woongenot van de omwonenden. Wij zijn zelf op onderzoek uitgegaan en brengen de volgende onderwerpen onder uw aandacht. 1. 2. 3. 4.

Gezondheidsaspecten omwonenden, o.a. de geluidsnormering Landschappelijke kernwaarden van de gemeente Vijfheerenlanden Natura 2000 gebied(en) met instandhoudingsdoelen Nut en noodzaak en Mogelijkheid tot Europese samenwerking

1) Gezondheidsaspecten omwonenden, geluidsnormering Op tal van plaatsen in Nederland vrezen omwonenden de komst van mega-windturbines. Windturbines worden met de huidige wettelijke regelgeving in de hand te dicht bij woningen geplaatst. Slaapstoornissen, stress, chronische vermoeidheid, geheugen- en concentratieverlies zijn het gevolg. Er treedt aantoonbare gezondheidsschade op. Recht om te klagen heeft de burger niet. Inmiddels blijkt dat de gemeente Vijfheerenlanden voor de geluidsnormering de regels van het zg. Activiteitenbesluit hanteert. De geluidsnormering in Nederland is in 2011 echter versoepeld en beschermt de inwoners thans onvoldoende! Windalarm heeft dat kort en bondig uiteengezet in een belangwekkend Paper (februari 2021) met de titel: “Twaalf argumenten om de Nederlandse geluidsnorm voor industriële windturbines aan te scherpen”. Elke stelling is met kennis van zaken goed onderbouwd.

info@dorpsinitiatieflexmond.nl

1/4

www.dorpsinitiatieflexmond.nl

Trots op ons dorp Wij brengen dit zeer interessante rapport hierbij in. https://www.windwiki.nl/wp-content/uploads/2021/03/PP-Windalarm-Twaalf-argumenten-om-degeluidsnorm-voor-windturbines-aan-te-scherpen-2021-02-13-v1_4.pdf Verzoek: Wij verzoeken de gemeente om een technisch inhoudelijk reactie te geven op de twaalf stellingen in het Paper. Met het oog op de besluitvorming graag zo mogelijk binnen 4 weken. In de bijlage van genoemd Paper wordt de casus Windpark Spui uiteengezet en wordt duidelijk hoe het mis kan gaan als de overheid blind vertrouwt op de wettelijke regels. Ook het RIVM heeft onlangs in opdracht van EZK en Klimaat een verkenning uitgevoerd naar de “Effecten van nieuwe energiebronnen op gezondheid en veiligheid in Nederland” (RIVM 2021-0054). Vaststaat dat “Geluid van windturbines (ernstige) hinder kan veroorzaken “ en voorts dat “Bij sommige onderwerpen kennishiaten aanwezig zijn en aanvullend onderzoek nodig is”. Dit gaat vooral om de geluidshinder en andere effecten zoals hinder van visuele aspecten, door windmolens”. Het goede nieuws is dat het RIVM en de GGD gezamenlijk een expertisecentrum oprichten en een onderzoek zullen starten naar de gezondheidsklachten en daarmee de veel gehoorde klachten serieus nemen. Al met al. 



Windparken voldoen aan de wettelijke (geluids)normen, maar de omwonenden ervaren sterke overlast en er kan niets tegen worden gedaan. De huidige regelgeving inzake geluidsnormering voor windmolens schiet aantoonbaar tekort. Daarom is het cruciaal dat zoeklocaties voor windmolens zich op voldoende veilige afstand van de woonbebouwing bevinden. Wij zijn van mening dat de gemeente als hoeder van de volksgezondheid niet met toepassing van de huidige regelgeving mag volstaan. Het is tijd dat het Voorzorgsbeginsel – dat in Nederland geldt - ook wordt toegepast bij de bouw van windturbines. Dr. ir. Jan de Laat (audioloog) van het LUMC en anderen, dringen aan op een veilige afstand tot de woonomgeving van 10 x de masthoogte in meters. In concreto ca 1650 m. Een afstandscriterium dat elders (Denemarken, Beieren etc) reeds wordt toegepast. Verzoek: Wij verzoeken u dit afstandscriterium ook in Vijfheerenlanden toe te passen.

2) Landschappelijke kernwaarden Vijfheerenlanden Vijfheerenlanden heeft rijke natuurwaarden. Het open veenweide landschap met zijn indrukwekkende vergezichten is uniek. Recreanten zoeken en vinden er rust en ruimte. Fiets- en wandelpaden langs waterwegen en -lopen en wandelroutes over kades maken voor velen contact met de natuur mogelijk. Vogelaars genieten van kenmerkende vogelgeluiden. “Het goede leven” in Vijfheerenlanden. Windturbines met een hoogte van 240 meter tip maken lawaai en zijn dominerende en volstrekt gebiedsvreemde objecten. Inwoners kunnen zich met de huidige informatie van de gemeente geen voorstelling maken van de enorme impact op de leefomgeving. De gemeente hoort de inwoners hierbij te helpen en te tonen of en waarom deze enorme ingrepen in de natuur en landschap van Vijfheerenlanden passend zijn. Tot op heden is dat op geen enkele wijze gebeurd.

info@dorpsinitiatieflexmond.nl

2/4

www.dorpsinitiatieflexmond.nl

Trots op ons dorp Vooralsnog zien wij de plaatsing van windturbines als een ernstige aantasting van de landschappelijke kernwaarden van Vijfheerenlanden.

3) Natura 2000 gebieden Het Zouwegebied met een deel van de uiterwaarden heeft een Natura 2000 status. Daarvoor gelden wettelijke instandhoudingsdoelen voor flora en fauna. In het Zouwegebied bevinden zich zeldzame vogelparen en huist er de grootste purperreigerkolonie van Noord-west Europa. Het foerageergebied van de purperreiger is groot en strekt zich in oostelijke richting uit tot ca 1 km ten westen van de A2. Wij vinden dat foerageergebieden van (beschermde) vogelsoorten geheel vrij dienen te blijven van windturbines. Verzoek: Wij verzoeken de gemeente nog voordat een besluit over de zoeklocaties wordt genomen de onder 1, 2 en 3 genoemde effecten in beeld te brengen en hierover met de inwoners, vogel belangenorganisaties en natuurorganisaties van gedachten te wisselen.

4) Opmerkingen inzake Nut en noodzaak en Europese samenwerking Doelstelling 2030 De energietransitie stelt ons voor een grote opgave. Na een periode van achterstand is Nederland goed op weg naar de top. Interessant is dat het huidige opgestelde vermogen aan wind, verhoogd met de reeds vergunde projecten (waarvoor definitieve SDE subsidie is toegezegd) toereikend is voor het behalen van de doelstelling 2030. Anders gezegd, het ziet ernaar uit dat in 2030 het doel 35TWh hernieuwbare energie uit zon en wind zal zijn gehaald. Het aandeel wind via de RES-en komt daar nog bovenop. Overigens heeft de minister onlangs de doelstelling wind met 45 -55 TWh verhoogd, maar dat geldt voor wind op zee. Er lijkt dus ruimte en tijd om binnen de RES-en tot goede oplossingen te komen en geen risico’s te nemen met de volksgezondheid. Overigens wind op zee – waarvoor voldoende ruimte beschikbaar blijkt - is inmiddels significant goedkoper dan wind op land. Denemarken reduceert inmiddels het aandeel wind op land ten faveure van wind op zee. Een ontwikkeling die ook in Nederland zeker mogelijk is. In dit verband wijzen wij u op een verzoek tot moratorium van de NLVOW. De Nederlandse verenigingen omwonenden windenergie: https://nlvow.nl/actueel/moratorium-voor-wind-op-land Europese samenwerking Verder wijzen wij u op de mogelijkheid van Europese samenwerking.

Het is juridisch mogelijk om de verplichte hoeveelheid op te wekken “groene energie” daadwerkelijk te (laten) produceren in landen die bijvoorbeeld over meer zonne-uren beschikken en over grote kale oppervlaktes; in dit verband wordt vaak gewezen op Spanje en delen van Polen. Theoretisch is de regeling ook op windenergie van toepassing.

info@dorpsinitiatieflexmond.nl

3/4

www.dorpsinitiatieflexmond.nl

Trots op ons dorp Nederland is klein en de bevolkingsdichtheid is groot. Realisatie van Wind op land roept dan ook steeds meer verzet op. Verzoek: Wij verzoeken u mede daarom actief in te zetten op de mogelijkheden die het Europese samenwerkingsmodel biedt. Zo kunnen de rijke natuurwaarden van onder meer Vijfheerenlanden worden gespaard /gered en maakt u uw primaire taak “het waken over de volksgezondheid” waar. “Elk mens heeft recht vrij te blijven van schade door de ander”.

Tenslotte Vooralsnog zijn wij van mening dat Vijfheerenlanden te klein van schaal is en te dicht bevolkt, om met voldoende veilige afstand tot de woonbebouwing verantwoord invulling te kunnen geven aan het op grote schaal opwekken van windenergie. Wij roepen het gemeentebestuur op de inwoners te beschermen tegen gezondheidsschade door windturbines en zo “als hoeder van de volksgezondheid” te gaan staan voor haar primaire taak de volksgezondheid te waarborgen. Bovendien vrezen wij ernstige aantasting van de rijke natuurwaarden van Vijfheerenlanden en ons woongenot. “Het goede leven” (Strategische visie gemeente Vijfheerenlanden, april 2021) staat zo in schril contrast met de dreigende werkelijkheid. Behoud van de rijke (natuur)waarden en volksgezondheid, ook in Vijfheerenlanden, is mogelijk door in te zetten op het daarvoor bestemde Europese samenwerkingsmodel. Wij roepen u op daartoe de nodige initiatieven te nemen. Verzoek: Wij verzoeken u af te zien van de plaatsing van windturbines in de omgeving van Lexmond.

Dorpsinitiatief Lexmond is graag bereid een nadere toelichting te geven en ziet uw reactie met belangstelling tegemoet. Wilt u ons informeren wanneer behandeling van deze brief plaatsvindt, zowel in commissie- als raadsvergadering?

Met vriendelijke groet, Stichting Dorpsinitiatief Lexmond Werkgroep Wonen, Werken en Infrastructuur

info@dorpsinitiatieflexmond.nl

4/4

www.dorpsinitiatieflexmond.nl