Naslagwerk 1. Kadernota sociaal domein okt 15102019
Tekst van het document
al a i c o S a t o n r Kade Domein y | 2019
Venra gemeente
1
Venray, focus op mensen
Sociaal Domein
2
Voorwoord
Inhoud Voorwoord
5
Durf en lef gevraagd 7
Inleiding Soms moet je dingen anders doen Vijf bouwstenen bepalen onze koers
8
Bouwsteen 1: de omgeving
10
Versterken in plaats van sturen Bouwsteen 2: vangnet
12
We ondersteunen onze kwetsbare inwoners Bouwsteen 3: houding & gedrag
13
We gaan anders kijken en anders doen Bouwsteen 4: communicatie
16
We willen inspireren, mobiliseren en activeren Bouwsteen 5: financiën
17
Alertheid is geboden Doelen en resultaten in één overzicht
20
Beslispunten
22
Afkortingen
23
Bijlage 1: Uitvoeringsagenda 1.
Inleiding
2.
Bouwstenen
3.
3
25
2.1
Omgeving
25
2.2
Vangnet
26
2.3
Gedrag en houding
26
2.4
Communicatie
27
2.5
Financiën
27
Activiteiten
28
Slot
30
Sociaal Domein
“Zet u de volgende stap samen met mij?”
4
Voorwoord
Durf en lef gevraagd Deze nieuwe kadernota Sociaal Domein sluit aan bij de ambities van het college van B en W: het is tijd voor vernieuwing. De eerste jaren na de decentralisaties van 2015 stonden vooral in het teken van grip krijgen op de nieuwe taken en het goed inrichten van het vangnet. Nu we grip hebben, is het tijd voor de volgende fase, tijd voor de volgende stap: innovatie en integraal werken zijn de belangrijkste pijlers van deze kadernota. Dit heeft twee belangrijke gevolgen: we hanteren een bredere definitie van het Sociaal Domein én we maken één nota voor het gehele Sociaal Domein. Hieronder vallen alle Wmo-taken, de Jeugdwet en de Participatiewet, maar ook sport, onderwijs, maatschappelijke dienstverlening, gezondheid, schulddienstverlening, sociaal cultureel werk, leefbaarheid en kunst en cultuur. We gaan de leefwereld van onze inwoners en hun positieve gezondheid nog centraler stellen (positieve gezondheid zegt dat gezondheid bestaat uit méér dan ‘niet ziek zijn’ en richt zich op mensen zelf, op hun veerkracht, op wat hun leven betekenisvol maakt). Op deze manier werken we integraal: we richten ons op de omgeving van onze inwoners en hun sociale basisinfrastructuur én op verduurzaming van goede initiatieven in de samenleving. Zo werken we toe naar een meer inclusieve samenleving.
Daarnaast faciliteren we nieuwe initiatieven die op een andere manier kijken naar vraagstukken in het Sociaal Domein en die bijdragen aan promotie van een gezonde leefstijl en aan preventie. Onze taak als vangnet verliezen we hierbij zeker niet uit het oog. Het is dus tijd voor vernieuwing. Voor positieve gezondheid. Voor integraal werken. Het is tijd voor de volgende stap. Deze stap vraagt durf en lef. We kunnen en willen het niet forceren, en het zal de komende jaren de nodige energie vragen. Maar we doen het samen met onze inwoners en partners. En we doen het heel graag ook met ú. Zet u deze volgende stap samen met mij? Anne Thielen Wethouder Sociaal Domein
5
Sociaal Domein
Leeswijzer Aan de hand van de bouwstenen
In de hoofdstukken daarna lichten
nemen we u mee in de volgende stap
we de bedoeling van de vijf
die we in het brede Sociaal Domein
bouwstenen toe en bespreken we de
willen zetten.
doelen en indicatoren.
Het volgende hoofdstuk geeft kort
In het laatste hoofdstuk geven
uitleg over de samenhang tussen de
we vervolgens een beeld van
vijf bouwstenen en de verbinding
het maatschappelijk effect en de
met een andere grote ontwikkeling:
bijbehorende doelen en indicatoren.
de Omgevingswet. Hier formuleren we ook het maatschappelijk effect dat we willen bereiken.
6
inleiding
Soms moet je dingen anders doen Soms moet je dingen anders doen dan je gewend was. Deze kadernota en de manier waarop hij tot stand kwam, is daarvan een voorbeeld. Een andere aanpak die past bij een andere koers. Als gemeente zijn wij sinds 2015 verantwoordelijk
Driemaal input, vijf bouwstenen
voor jeugdzorg (alle vormen van jeugdhulp en
Voor deze nieuwe kadernota verzamelden we op drie
ondersteuning aan jeugdigen, jeugdbescherming en
manieren input:
jeugdreclassering), werk en inkomen (Participatiewet) •
en voor de ondersteuning van inwoners die niet
Voor de gemeenteraad, commissies en de
zelfstandig kunnen wonen of meedoen (Wmo). In 2015
Participatieraad organiseerden we een gezamenlijke,
kozen we voor drie aparte nota’s per domein en één
interactieve sessie.
overkoepelende kadernota met een looptijd tot en met •
2017. In 2018 moesten nieuwe kadernota’s worden
Voor de formele en informele partners organiseerden
gemaakt voor de Wmo, Jeugdwet en Participatiewet en
we in januari 2018 een netwerkbijeenkomst. Hierbij
het lokaal gezondheidsbeleid.
zetten we onder andere de escaperoom ‘positieve gezondheid’ in. Zo maakten de professionals kennis
Deze keer wilden we het anders doen. Al in 2017
met het gedachtegoed van positieve gezondheid en
namen we onze gemeenteraad mee in de aanpak
de breedte van het gezondheidsbeleid. Daarnaast
die we voor ogen hadden: één integrale nota
spraken we apart met huisartsen.
voor het brede Sociaal Domein. Hieronder vallen •
Wmo, Jeugdwet, Participatiewet en het lokaal
Tot onze vreugde waren de inwoners heel betrokken
gezondheidsbeleid, maar ook sport, kunst en cultuur,
en verzorgden ze veel input voor deze nota. Met
onderwijs, schulddienstverlening en leefbaarheid. Deze
hen gingen we op creatieve manieren in gesprek.
brede nota baseerden we aanvankelijk op vijf thema’s:
We gingen eropuit en bezochten onder andere
preventie, sociale verbindingen, veiligheid, versterken
scholen, het consultatiebureau, de bibliotheek, het
en vangnet.
zwembad, verenigingen en de wekelijkse markt. We maakten gebruik van foto’s over gezondheid, het Levenswegspel gebaseerd op positieve gezondheid, het Rad van Fortuin, en de kletspot. Vooral uit de gesprekken met inwoners bleek dat de vijf genoemde thema’s (preventie, sociale verbindingen, veiligheid, versterken en vangnet) amper leefden. Daarom hebben we vijf nieuwe bouwstenen
omgeving
geformuleerd die de basis vormen van deze nota en die er als een rode draad doorheen lopen: omgeving,
vangnet
vangnet, houding & gedrag, communicatie en financiën. Dit zijn de vijf bouwstenen die het succes van onze
houding & gedrag
nieuwe koers gaan bepalen – en daarmee het succes van onze nieuwe aanpak.
communicatie financiën
7
Sociaal Domein
vangnet Positieve gezondheid
omgeving
Communicatie
gedrag/houding
Financien
Vijf bouwstenen bepalen onze koers Hoe geven wij richting aan de koers voor het Sociaal Domein? Het is belangrijk om hierbij een heldere en eenduidige aanpak te hanteren. De gemeente Venray kiest dan ook voor vijf bouwstenen die samen de richting bepalen.
8
Bouwstenen
Vangnet Verduurzaming van goede initiatieven in de samenleving en het ondersteunen van nieuwe initiatieven zijn belangrijk. Zo werken we toe naar een meer inclusieve samenleving, maar daarbij verliezen we onze taak voor en de kwaliteit van het vangnet niet uit het oog. Als gemeente blijven we namelijk ook altijd een (zorg)taak hebben voor onze inwoners die het (al dan niet tijdelijk) zelf niet redden. Als het nodig is, bieden wij ondersteuning door het inzetten van maatwerkvoorzieningen. Denk aan begeleiding, het verstrekken van een uitkering, ondersteuning in het huishouden of kinderopvang op sociaal-medische gronden. Dit noemen we het vangnet. Dit vangnet moet
omgevingswet
zo effectief en efficiënt mogelijk functioneren, zodat de ondersteuning waar mogelijk tijdelijk kan zijn. Gedrag & houding
Omgeving
Onze vernieuwde aanpak in het Sociaal Domein vraagt
De komende jaren leggen wij de nadruk op de
iets van ons als gemeente, onze partners en zeker ook
omgeving van onze inwoners en hun sociale
van onze inwoners. Vindingrijkheid, durf en lef willen
basisinfrastructuur. Die omgeving bestaat uit
we belonen en stimuleren.
alle voorzieningen waar inwoners gebruik van kunnen maken zonder dat ze een doorverwijzing
Communicatie
of indicatie nodig hebben. Het gaat onder andere
Om goed te kunnen investeren in de omgeving
om de volgende voorzieningen:
van inwoners moeten wij en onze partners nog
- het eigen netwerk van inwoners
nadrukkelijker de boer op. Niet alleen om de boodschap
- onderwijs
te verkondigen, maar juist ook om in gesprek te blijven
- de bibliotheek
met onze inwoners. Hierbij moeten we duidelijker
- maatschappelijk werk en jongerenwerk
communiceren waarvoor we als gemeente staan, maar
- de arbeidsmarkt
ook waar we niet van zijn.
- gezinscoaches - het verenigingsleven
Financiën
- sportfaciliteiten
Bij dit alles moet rekening gehouden worden met
- informele zorg
onze financiën. We moeten ons blijven afvragen: wat
- gemeenschapshuizen
hebben we beschikbaar en wat mag het kosten? Tot nu
- vrijwilligersorganisaties.
toe is het gelukt om het beleid uit te voeren met de
Afhankelijk van de persoonlijke situatie van de inwoner
budgetten die het Rijk ons beschikbaar heeft gesteld.
kan de behoefte verschillen.
Een prestatie op zich! Maar die prestatie geeft geen
Het is belangrijk dat het in die omgeving goed toeven is
zekerheid voor de toekomst. Integendeel, de budgetten
en dat onze inwoners alle kansen krijgen om zich
gaan op in de algemene uitkering in het
te ontwikkelen. Onze inzet gaat daarbij naar het
Gemeentefonds en zijn daardoor op termijn niet meer
versterken van de omgeving vanuit preventief oogpunt
te volgen. Een nieuw herverdelingsmodel vanaf 2021
(hoe sterker de omgeving, hoe minder snel mensen een
maakt een andere aanpak noodzakelijk.
beroep doen op ondersteuning), het realiseren van voorzieningen, maar zeker ook naar het maken van
Maatschappelijk effect
duurzame verbindingen en een gezonde leefomgeving.
Iedereen in Venray heeft de kans om zich te
Deze aanpak sluit aan bij de denkwijze van positieve
ontwikkelen en mee te doen.
gezondheid: gezondheid bestaat uit méér dan ‘niet ziek zijn’ en richt zich op mensen zelf, op hun veerkracht, op wat hun leven betekenisvol maakt. Als het gaat om een gezonde leefomgeving, dan zien we ook een verbinding met een andere grote opgave die wij hebben als gemeente: de Omgevingswet.
9
Sociaal Domein
Bouwsteen 1: de omgeving
Versterken in plaats van sturen Onze omgeving wordt steeds complexer en vergt steeds meer van de talenten van onze inwoners. De moderne participatiemaatschappij vraagt dan ook om een samenwerkende en ondersteunende overheid die de omgeving van inwoners helpt versterken.Zo gaan we dat doen. Sinds de jaren veertig van de vorige eeuw kreeg de verzorgingsstaat steeds meer vorm, maar nu zien we een tegengestelde beweging: het streven naar een participatiemaatschappij, een maatschappij waarin inwoners zelfredzaam zijn en minder afhankelijk van de overheid. Deze maatschappij vraagt om een andere manier van werken en denken, met name in het sociaal domein. Het is een uitdaging die we als gemeente Venray heel graag aangaan. We worden een andere overheid… Allerlei ontwikkelingen in onze omgeving doen een steeds groter beroep op de talenten van onze inwoners. Denk aan de emancipatie en individualisering van grote groepen inwoners; de toenemende invloed van de buitenwereld; en de uitdijende rol van (digitale) netwerken. Maatschappelijke vraagstukken worden steeds complexer, perspectieven op problemen veranderen continu. Passende oplossingen vragen om een flexibele inzet van mensen en middelen – ook bij ons. Als gemeente vervullen wij een belangrijke rol in de steeds veranderende omgeving van onze inwoners. Die rol wordt weliswaar kleiner, maar is nog steeds groot.
We zien de kracht van de gemeenschap toenemen, maar we bevinden ons nog in een overgangsfase naar een andere rol als overheid. Van beheersen naar betrokken. Van sturing-van-bovenaf naar samen-doen. We maken de overgang naar onze nieuwe rol van samenwerkende en ondersteunende overheid. Dat is een even spannend als boeiend proces. … die inzet op onderlinge verbindingen… Als we het hebben over de omgeving van inwoners,
redelijkheid in sociale verbanden (buurten, groepen,
dan hebben we het over hun ‘sociale
netwerken, gezinnen) kunnen leven en kunnen
basisinfrastructuur’. De sociale basisinfrastructuur
deelnemen aan de samenleving.’
moet zo sterk mogelijk zijn, en daarom steken we er
Bij de sociale basisinfrastructuur gaat het dus niet
als gemeente Venray samen met onze partners de
alleen om de aanwezigheid van voorzieningen, maar
komende jaren veel tijd en energie in.
juist ook om onderlinge verbindingen: scholen, sportvoorzieningen en een bibliotheek zijn belangrijk,
Wat is de sociale basisinfrastructuur? Al in 1998
maar ook de leefomgeving en de samenwerking. Simpel
formuleerden Radboud Engbersen en Ard Sprinkhuizen
gezegd: het gaat om alles in een buurt, wijk of dorp
deze definitie: ‘Een sociale basisinfrastructuur is het
waar bewoners iets aan hebben (‘sociale’); bovendien
geheel van organisaties, diensten, voorzieningen en
moet het in die omgeving zelf gevestigd zijn en
betrekkingen die het mogelijk maken dat mensen in
makkelijk toegankelijk (‘basis’).
10
De omgeving
Doelstelling
… die de kloof overbrugt… De omgeving kent een formele en een informele component. De formele component wordt gevormd
Een sterke omgeving die (kwetsbare) inwoners
door organisaties, diensten en voorzieningen die
ondersteunt en versterkt.
inwoners professionele ondersteuning bieden. Indicatoren
Tegelijkertijd leveren inwoners (individueel of samen) ook een bijdrage aan de omgeving: dat is de informele component, ook wel de ‘civil society’ genoemd. In een ideale wereld sluiten beide componenten op elkaar aan. Maar de praktijk leert helaas anders: er is
Basisindicatoren
een kloof tussen de formele en informele component.
Mate van zelfredzaamheid
Die kloof willen we overbruggen, want alleen dan
Beroep op sociale omgeving
kunnen we een zo sterk mogelijke omgeving creëren.
gebruik van algemene voorzieningen
Dat is belangrijk omdat in een sterke omgeving de eerste- en tweedelijnszorg mensen kunnen doorverwijzen en verbinden aan netwerken, activiteiten en basisvoorzieningen. Zo’n solide omgeving heeft
Early warnings
bovendien een belangrijke preventieve functie, die voor
Aantal zorgmijders
het Sociaal Domein erg belangrijk is, want de behoefte
Aantal personen met verward
aan zwaardere (zorg)voorzieningen neemt erdoor af. En
gedrag
mocht ondersteuning onverhoopt toch nodig zijn, dan
Aantal WW
kan deze dankzij een sterke omgeving korter nodig zijn
Aantal schoolverzuim
of minder zwaar zijn.
Aantal vroegtijdige schoolverlaters Aantal ondertoezichtstellingen
… en die duurzaam investeert Een sterke omgeving bestaat uit drie nauw verbonden pijlers: inwoners zelf, hun netwerken en de sociale basisinfrastructuur. Samen dragen deze pijlers
Beslispunten gemeenteraad
een inclusieve, betrokken en vitale samenleving. Als gemeente kunnen en willen we dit niet van a tot z sturen (die tijd is gelukkig voorbij), maar we
-
kunnen wél activiteiten ontplooien om de omgeving
We maken de overgang naar onze nieuwe rol van samenwerkende en ondersteunende overheid.
te versterken. Ons streven om een kwalitatief sterke
-
We gaan duurzaam investeren in de omgeving.
omgeving te helpen creëren, is nooit klaar, want
-
We leggen actief de verbinding tussen inwoners, hun
omgevingen veranderen. Het vraagt dus om duurzaam
netwerken en de sociale basisinfrastructuur.
investeren in ontwikkelingen waarvan de effecten op korte termijn misschien nog niet zichtbaar zijn. Ons doel is dat iemands omgeving niet langer een risico vormt; we maken van de omgeving een middel om kwetsbare inwoners te ondersteunen en versterken (bijvoorbeeld doordat we eenzaamheid bestrijden). Gebiedsgericht werken De gemeente Venray kent een grote diversiteit aan wijken en dorpen die elk een eigen behoefte hebben. Het is daarom belangrijk dat we zoeken naar een mix van maatregelen die aansluit bij die behoeftes. Het gebiedsgericht werken – een aanpak waarmee Venray al enkele jaren succesvol werkt – kan hieraan een goede bijdrage leveren.
11
Sociaal Domein
Bouwsteen 2: vangnet
We ondersteunen onze kwetsbare inwoners Dé uitdaging voor de komende jaren is om in de omgeving van onze inwoners de ondersteuning te geven die ze nodig hebben. Daarna komen eventueel maatwerkvoorzieningen in beeld. Wat zijn hierbij de belangrijkste uitdagingen? Als gemeente Venray bieden wij alle ondersteuning
Dit zijn onze uitdagingen
waarvoor we wettelijk verantwoordelijk zijn, dit
Als gemeente hebben we een wettelijke verplichting
doen we via het bieden van maatwerkvoorzieningen
om maatwerkvoorzieningen te leveren als inwoners
voor inwoners met een individuele indicatie. Een
aan bepaalde voorwaarden voldoen en zij zelf een
maatwerkvoorziening zorgt ervoor dat iemand
aanvraag doen. Daarbij staan we voor enkele stevige
snel meer zelfstandigheid krijgt en de regie over
uitdagingen:
zijn of haar leven kan (her-) nemen. Maar een •
maatwerkvoorziening is altijd een aanvullende
Er is sprake van een openeinderegeling en dus van
maatregel, want eerst kijken inwoners wat ze zelf
een financieel risico. Dat risico is onderdeel van
kunnen en wat er in de omgeving al aan ondersteuning
de Sociaal Domein-wetgeving en vormt voor alle
aanwezig is.
gemeenten een grote uitdaging. Tegelijkertijd zijn er enkele knoppen waar we als gemeente wel aan
Eventueel permanente inzet
kunnen draaien. De belangrijkste zijn:
Is herstel van de zelfredzaamheid niet aan de orde,
-
het versterken van de omgeving
bijvoorbeeld omdat iemand een progressieve ziekte
-
het organiseren van de toegang
heeft? Dan kunnen we de vangnetvoorzieningen
-
het maken van afspraken met andere verwijzers
eventueel blijvend inzetten. Ze zijn beschikbaar
-
het werken met zorgaanbieders
op de deelterreinen van het Sociaal Domein.
-
onze inkoopmethodiek.
•
Denk bijvoorbeeld aan het verstrekken van
In het aanbod van de maatwerkvoorzieningen moet
bijstandsuitkeringen, hulp bij het huishouden,
aandacht zijn voor de ontwikkeling van de eigen
opvoedondersteuning of een psychiatrische stoornis.
kracht van inwoners én voor innovatie, bijvoorbeeld
Deels bepalen wij als gemeente de toegang tot deze
door het toepassen van e-health en nieuwe
voorzieningen zelf, met onze wijkteams en consulenten.
methodieken.
Voor een ander deel zijn we afhankelijk van anderen, •
zoals de rechtbank (bij bewindvoering) of huisartsen
In de samenwerking met aanbieders streven we waar mogelijk naar duurzame partnerschappen. Door
(bij jeugdhulp).
meerjarige afspraken te maken met aanbieders krijgen zij het vertrouwen om te investeren in innovatie en kunnen we samen stappen zetten in de transformatie van het Sociaal Domein. •
Het is belangrijk dat we voldoende aandacht hebben voor het afschalen van ondersteuning en het combineren van ondersteuning uit maatwerkvoorzieningen met ondersteuning in de omgeving. De kwaliteit van de ondersteuning verliezen wij hierbij niet uit het oog.
•
Ook de doorontwikkeling van individuele maatwerkvoorzieningen naar maatwerkvoorzieningen in groepsvormen én samenwerkingsafspraken met doorverwijzers naar het vangnet hebben onze nadrukkelijke aandacht.
12
Vangnet
Doelstelling
Beslispunten gemeenteraad
Onze kwetsbare inwoners worden adequaat
-
ondersteund.
Een oplossing in de omgeving gaat altijd vóór het vangnet.
Indicatoren
In de samenwerking met aanbieders streven we naar duurzame partnerschappen.
-
Voldoende aandacht voor het afschalen van ondersteuning en het combineren van ondersteuning
Basisindicatoren
uit maatwerkvoorzieningen met ondersteuning in de omgeving.
Aantallen maatwerkvoorzieningen -
Jeugd, Wmo en Participatie
Deze kadernota is richtinggevend voor de wijze waarop wij organisaties subsidiëren en inkopen.
Cliënt ervaringsonderzoek
Early warnings Aantallen bezwaar en beroep Aantal klachten Mate van recidive
Houding & gedrag
Bouwsteen 3: houding & gedrag
We gaan anders kijken en anders doen Vol enthousiasme en overtuiging kiezen we voor positieve gezondheid, voor duurzame samenwerking én voor e-health. Dat vraagt om een andere houding en gedrag. Van onszelf en van onze partners. Positieve gezondheid legt het accent niet op iemands
Onze leidraad: positieve gezondheid
ziekte of beperking, niet op iemands klachten en
Als gemeente Venray hebben we de ontwikkelingen
gezondheidsproblemen. Positieve gezondheid gaat altijd
op het gebied van positieve gezondheid met grote
uit van mensen zelf, van hun (veer)kracht, van wat hun
belangstelling gadegeslagen. We constateren dat
leven betekenisvol maakt.
positieve gezondheid een blijvertje is. En we zijn ervan overtuigd dat positieve gezondheid een cruciale
Dit gedachtegoed hebben we te danken aan Machteld
bijdrage kan leveren aan de samenleving zoals wij die
Huber, een voormalige Nederlandse huisarts die zelf op
in Venray graag willen realiseren. Een samenleving
een dag ziek werd en ontdekte dat ze grote invloed had
waarin het versterken van de gezondheid van
op haar herstel. Dat zette haar aan het denken. Het
inwoners alle aandacht krijgt van onze medewerkers
resultaat, positieve gezondheid, is een nieuwe manier
en professionals. Een samenleving waarin we mensen
van kijken naar mensen die sinds 2012 bezig is aan een
ruimte geven om hun talenten te ontwikkelen en tot
opmars. Het wordt inmiddels omarmd door gemeenten
volle bloei te komen. Een samenleving waarin mensen
en andere bestuursorganen (inclusief ministeries), door
het vermogen hebben om met de fysieke, emotionele
zorgorganisaties en bestuurders, door professionals in
en sociale uitdagingen van het leven om te gaan – door
het sociaal domein, maar vooral ook door inwoners.
zo veel mogelijk eigen regie te voeren.
13
Sociaal Domein
Met de bredere benadering die positieve gezondheid
… samen met partners…
biedt, brengen we deze samenleving dichterbij. Daarom
Deze vragen maken iets wezenlijks duidelijk: wij
gaan we dit gedachtegoed krachtig integreren in ons
erkennen dat het ons als gemeente nooit zal lukken om
sociaal domein. Positieve gezondheid is de komende
patronen in ons eentje te doorbreken. Daar hebben we
jaren onze leidraad.
elkaar voor nodig. Samen met onze partners moeten we een andere blik krijgen die ons helpt om:
De brede blik en het goede gesprek
•
elkaar nog meer op te zoeken dan we tot nu
Positieve gezondheid gaat over alle leefdomeinen:
toe al deden en nog meer op zoek te gaan naar
van leefstijl tot welbevinden, van sociale steun tot
oplossingen vanuit de gedachte van samenwerking; •
participatie, van gezonde financiële huishouding tot
nog meer buiten de bestaande kaders te denken
sociale contacten. Al deze factoren (en nog veel meer)
en nog meer van de gebaande paden durven af te
bepalen iemands positieve gezondheid. Voor ons als
gaan.
gemeente is het dan ook belangrijk dat we breed (durven) kijken en dat we samenwerking tussen de
… in een duurzame samenwerking
verschillende domeinen stimuleren.
Om deze doelen te bereiken én om het maximale
Dat begint tijdens het gesprek tussen professionals
resultaat te halen uit samenwerking, gaan we lokaal –
en inwoners (een belangrijk hulpmiddel om hun
en regionaal waar dit logisch is – afspraken maken met
wensen en behoeftes te achterhalen): ‘Wat is voor
onze stakeholders, zowel op strategisch als tactisch
u echt belangrijk? Wat zou u willen veranderen?’
niveau. Die afspraken zijn erop gericht om samen het
Om vervolgens samen te bedenken wie of wat in de
gesprek met de klant te verbreden en te zoeken naar
omgeving kan helpen om de situatie te verbeteren.
nieuwe kansen.
Zo worden professionals verleid om verder te kijken
Geen enkele samenwerking die we aangaan of
dan hun eigen vakgebied en om de samenwerking te
continueren, mag vrijblijvend zijn. Integendeel:
zoeken met andere beroepsgroepen. Zo leidt het
met elke stakeholder willen we een duurzaam,
goede gesprek tot een verbinding tussen het vangnet
serieus partnerschap aangaan. Daaronder verstaan
(zorg en ondersteuning) en de omgeving (welzijn).
wij een langetermijnsamenwerking op basis van
En zo ligt de nadruk op mogelijkheden – en dat
gelijkwaardigheid die aantoonbaar bijdraagt aan
werkt preventief.
maatschappelijke vraagstukken en oplossingen. Dat vraagt natuurlijk ook iets van onszelf. Elke partner
We gaan patronen doorbreken…
mag ervan uitgaan dat wij aan de voorkant transparant
Positieve gezondheid centraal stellen, dat gaat niet
zijn in onze uitgangspunten en verwachtingen. Dat we
vanzelf. Er is meer voor nodig dan er de loftrompet
in overleg met onze stakeholders en onze inwoners
over steken in een kadernota. Positieve gezondheid
zoeken naar creatieve oplossingen, dat we steeds méér
moet een manier van denken en handelen worden.
en anders doen, en dat we op deze manier een olievlek
Het betekent dat we bestaande patronen moeten
creëren die zich steeds verder uitbreidt.
doorbreken. Het betekent dat we moeten investeren in
Op regionaal niveau blijven we investeren in de
een aanpak die nog meer recht doet aan de kracht van
samenwerking met onze regiogemeenten om samen
mensen, zowel die van onze professionals als van onze
onze dienstverlening naar een hoger niveau te tillen.
inwoners.
Samen willen we ons sterk maken voor andere wetten
Daarom is het belangrijk dat we onszelf eerst de
en regels om de kwaliteit van leven van onze inwoners
volgende vragen stellen:
te versterken en het gedachtegoed van positieve
•
gezondheid ingang te laten vinden.
Welke signalen krijgen wij van onze partners, zoals de gezinscoaches, de wijkteams en Synthese?
• •
Wat doen we met deze signalen? Maken we wel voldoende gebruik van de expertise van onze partners?
•
Zetten we wel voldoende in op andere hulpmiddelen dan ‘de bekende weg’?
14
Houding & gedrag
Voor ons als gemeente ligt er dan ook een taak: we moeten deze ontwikkeling versnellen. E-health is voor de gemeente strategisch van groot belang. Wij kunnen het belang van digitale oplossingen benadrukken. Wij kunnen de toepassing stimuleren en faciliteren. Wij kunnen als regisseur zorgen voor regelgeving en standaardisatie. Maar dat kunnen we niet alleen. Ook hiervoor is samenwerking nodig met onze partners. Bovendien vraagt het iets van onze medewerkers op strategisch, tactisch en operationeel niveau. Ook deze verbetering vraagt om een verandering in houding en gedrag: sta open voor vernieuwing, geloof in de nieuwe aanpak, We grijpen e-health kansen
draag die uit en stimuleer onze inwoners om hun leven
E-health biedt prachtige kansen om de nieuwe aanpak
te vergemakkelijken met E-health.
in het sociaal domein te ondersteunen. Het gebruik van
Doelstelling
digitale toepassingen door inwoners voor de verbetering of ondersteuning van hun zorg, verzorging en kwaliteit van leven (e-health dus) kan hen helpen om zelf regie
We kiezen voor positieve gezondheid, duurzame
te houden. Bovendien is het efficiënt en klantgericht:
samenwerking en e-health en dus voor een andere
•
Als hulpverlener kun je snel en adequaat reageren
houding en gedrag van onszelf en van onze partners.
op vragen, omdat het aanbod divers is en Indicatoren
flexibel (zowel qua tijd als plaats). Dit bevordert ondersteuning op maat, snelle acties en korte doorlooptijden. •
Basisindicatoren
Goede digitale dienstverlening kan leiden tot minder (fysieke) contactmomenten en dus tot minder
Aantal externe partners waarmee een
kosten voor ons als gemeente. •
gezamenlijke visie wordt gedeeld
E-health kan een oplossing bieden voor de
Gebruik e-health
toenemende zorgvraag. Op dit gebied staan de zorgaanbieders en wij als gemeente onder druk: de zorgvraag wordt steeds groter, maar er is een tekort aan professionals. •
Beslispunten gemeenteraad
E-health kan bijdragen aan het anders organiseren van de zorg, aan dezelfde of zelfs efficiëntere en betere zorg met minder professionals. E-health
-
kan professionals helpen tijd te besparen die ze
Positieve gezondheid bepaalt onze manier van denken en handelen.
vervolgens kunnen besteden aan waar ze goed
-
We doorbreken bestaande patronen.
in zijn en waar ze energie van krijgen: cliënten
-
We durven breed te kijken en stimuleren de
begeleiden.
samenwerking tussen de verschillende domeinen. -
We grijpen de kansen die E-health biedt om
E-health is dus meer dan een handig hulpmiddel.
de nieuwe aanpak in het sociaal domein te
E-health is een must. Gek genoeg is de toepassing
ondersteunen.
van e-health in onze (zeer digitale!) samenleving nog steeds geen vanzelfsprekendheid. Digitale ondersteuning moet logisch zijn in onze samenleving. Er liggen volop innovatiekansen: in de preventie, in de ondersteuning én in het werken van curatie naar ondersteuning. Denk aan online zorgplannen, digitale samenwerkingsdossiers, eenvoudiger rapportages opstellen, allerlei diagnostische instrumenten en contact op afstand.
15
Communicatie
Bouwsteen 4: communicatie
We willen informeren, inspireren, mobiliseren en activeren De verantwoordelijkheden van de organisaties binnen het Sociaal Domein zijn sinds de decentralisaties veranderd. Alleen als we goed informeren, is het voor iedereen duidelijk wie welke taken heeft. Maar communicatie is meer dan informeren; we willen ook inspireren, mobiliseren én activeren. Uit gesprekken voor deze kadernota met inwoners en
Inwoners in beweging
partners blijkt dat er op het gebied van communicatie
Onze nieuwe aanpak smaakt naar meer. Daarom
nog volop ruimte is voor verbetering. Dit zijn
doen we er een schepje bovenop. De komende
bijvoorbeeld enkele vragen en opmerkingen van
periode willen we het gesprek met onze inwoners nog
inwoners:
meer benutten om hen in beweging te krijgen. Het
•
‘Is de rol van de overheid veranderd? Hoe dan?’
vertrekpunt is daarbij telkens de inwoner zelf, zijn of
•
‘Welke route moet ik volgen voor zorg en
haar behoefte aan informatie en de wijze waarop hij of
ondersteuning? Bij wie moet ik welke vraag stellen?’
zij informatie zoekt. We kiezen daarom bewust voor een
‘Het is me niet duidelijk wat de gemeente wel en
zorgvuldige mix van persoonlijke, papieren en digitale
niet voor mijn kan betekenen en waarom dat zo is.’
communicatie.
•
Waarom vinden wij de dialoog met onze inwoners en Geëxperimenteerd met nieuwe aanpak
partners zo belangrijk? Omdat we als gemeente Venray
Met communicatie kunnen we inwoners informeren – en
samen met hen willen werken aan een nieuwe denk- en
dat doen we voortdurend. Maar er is meer mogelijk.
werkwijze binnen het Sociaal Domein. Onze nieuwe
We willen inwoners ook inspireren, mobiliseren en
strategie is dat we iedereen bewust willen maken
activeren. Dat vraagt om een nieuwe aanpak, en
van wat zij zelf of samen met hun omgeving kunnen
daar hebben we als gemeente de afgelopen periode
betekenen en hoe wij als gemeente daaraan kunnen
volop mee geëxperimenteerd. We organiseerden
bijdragen: dat is wat we bedoelen met ‘inspireren,
dialoogtafels, ontwikkelden spelvormen als het Rad van
mobiliseren én activeren’.
Fortuin en het Levenswegspel en benaderden inwoners
Doelstelling
tijdens een wandeling of leesuurtje in de bibliotheek. Met deze nieuwe manieren van communicatie hebben we de verhalen van inwoners gehoord en verzameld. Ze
Onze communicatie heeft als doel om onze inwoners te
hebben ons inzicht gegeven in de drijfveren van onze
informeren, inspireren, mobiliseren én activeren.
inwoners, hun wensen en verlangens, maar ook in hun Indicatoren
klachten en zorgen. Deze aanpak bevalt ons uitstekend en werpt nu al vruchten af.
Basisindicatoren Cliënt ervaringsonderzoek Gebruik hulpwijzer
Beslispunten gemeenteraad -
We richten onze communicatie begrijpelijk en laagdrempelig in en gebruiken een zorgvuldige mix van persoonlijke, papieren en digitale communicatie.
-
Door de dialoog te zoeken met onze inwoners, werken we samen met hen aan een nieuwe denk- en werkwijze binnen het Sociaal Domein.
16
Financiën
Bouwsteen 5: financiën
Alertheid is geboden Dat we tot nu toe alle ‘nieuwe’ taken hebben uitgevoerd binnen het budget, biedt geen garantie voor de toekomst. Zorgelijke ontwikkelingen maken dat we ons meer moeten richten op een verschuiving van vangnet naar omgeving en op het beheersbaar houden van de kosten.
Het deelprogramma Sociaal Domein is bij de begroting
uitkering. Een vergelijking tussen inkomsten en
van 2019 gewijzigd. We spreken nu van het brede
uitgaven is niet meer op alle terreinen te maken.
Sociaal Domein. Hiermee liepen we vooruit op het
Daarentegen hebben we de afgelopen jaren natuurlijk
vaststellen van deze kadernota.
de nodige ervaring opgedaan in de ontwikkeling van kosten. We zullen dan ook uitgaan van het principe
Het Rijk stelde een uitvoeringsbudget beschikbaar
realistisch begroten. Voor sommige taken blijven ookin
voor de sinds 2015 nieuwe taken Wmo, Jeugdwet en
de toekomst specifieke uitkeringen bestaan.
Participatiewet. Het uitgangspunt voor de gemeente
We gaan ons dus meer richten op een verschuiving van
Venray was dat dit budget het maximum is dat we
vangnet naar omgeving en het beheersbaar houden van
mogen uitgeven. In de periode 2015-2018 bleek dat
de kosten.
het budget voldoende was om de taken uit te voeren. Huidige financiën
In die tijd is een egalisatiereserve gevormd.
Om inzicht te geven in de huidige financiële stromen Zorgelijke ontwikkelingen
binnen het Sociaal Domein, staan in het onderstaande
Dat we in het verleden alle ‘nieuwe’ taken binnen
overzicht uit de septembercirculaire van 2018 de
het budget hebben kunnen uitvoeren, biedt echter
inkomsten en uitgaven. Zoals aangegeven zijn de
geen garantie voor de toekomst. Zoals bij elke
inkomsten vanaf 2019 niet meer inzichtelijk en dient
overheveling van taken wordt decentralisatie gevolgd
het overzicht van inkomsten vooral als een indicatie.
door gedeeltelijke centralisatie. De beleidsvrijheid van gemeenten wordt hiermee ingeperkt.
De begroting van het Sociaal Domein wordt voor
Voorbeelden hiervan zijn de AMvB reële kostprijs,
een groot deel bepaald door de Wsw (Wet sociale
het abonnementstarief Wmo en het opleggen van
werkvoorziening), sociale uitkeringen (bijstand) en de
één loonwaardesystematiek in de Participatiewet.
regionaal ingekochte zorg voor Jeugdzorg en Wmo-
Dit zijn zorgelijke ontwikkelingen, aangezien onze
ondersteuning. Als we de uitgaven vervolgens verdelen,
mogelijkheden om op inhoud en financiën te sturen
zien we dat het overgrote deel van het budget (80%)
gedeeltelijk worden ontnomen.
wordt uitgegeven aan het vangnet. Die 80% wordt ingezet voor zo’n 5.000 unieke cliënten.
Niet meer inzichtelijk Een ander punt van zorg is dat de budgetten voor de
In de figuren op de volgende pagina is te zien hoe de
taken Wmo, Jeugdwet en Participatiewet niet meer
inkomsten en uitgaven procentueel verdeeld zijn in het
inzichtelijk zijn, omdat deze opgaan in de algemene
boekjaar 2019.
17
Sociaal Domein
70000 60000 50000 40000 30000 20000 10000 0 2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
Inkomsten nieuw
26.872
26.595
27.133
27.471
26.772
26.211
25.976
25.659
25.294
Inkomsten bestaand
34.062
34.294
32.490
33.302
33.834
34.507
35.353
36.406
36.566
Uitgaven
60.934
60.845
59.622
60.773
60.606
60.718
61.328
62.066
61.860
Doelstelling
Als we de uitgaven vervolgens verdelen, zien we dat het overgrote deel van het budget (80%) wordt uitgegeven aan het vangnet. Die 80% wordt ingezet
We hebben financieel grip op de taken die we
voor zo’n 5.000 unieke cliënten.
uitvoeren.
Door de wijzigingen in de landelijke verdeelmodellen,
Indicatoren
die naar verwachting in 2021 plaatsvinden, is het Basisindicatoren
denkbaar dat de Rijksinkomsten voor Venray in de toekomst nadelig kunnen uitpakken. Ook het
Uitgaven t.o.v. primaire begroting
meebewegen met Rijksoverheidsuitgaven (‘trap-
Inkomsten t.o.v. primaire begroting
op-trap-af’-systematiek) maakt de inkomsten
Verschuiving van maatwerk naar omgeving
onvoorspelbaarder. Hier valt niet of nauwelijks op te sturen. Door efficiencykortingen en herverdeling van
Beslispunten gemeenteraad
het gemeentefonds is er een risico dat de inkomsten de komende jaren gaan dalen. De transformatie en de daarbij behorende kostenbesparing ging al in een lager
-
tempo dan door het Rijk is voorzien.
We begroten realistisch en sturen op kostenbeheersing.
-
We sturen aan op een financiële verschuiving van vangnet naar omgeving.
18
Financiën
Inkomsten
Uitgaven
3% 3% 1% 2% 3%
3% 19%
55%
23%
49%
n jeugd n wmo n participatie n sport n lokaal onderwijs
20%
19%
n maatschappelijke zorg
n gezondheidszorg n sociaal cultureel werk n overig
Als we de uitgaven verdelen, zien we dat het overgrote deel van het budget (80%) wordt uitgegeven aan het vangnet. Die 80% wordt ingezet voor zo’n 5.000 unieke cliënten.
1. Vangnet
€ 49.494.898
2. Omgeving
€ 11.404.995
3. Gedrag en houding 4. Communicatie
-
5. Financiën
-
Totaal
19
€ 55.000
€ 60.954.893
Sociaal Domein
Doelen en resultaten in één overzicht
Een sterke omgeving die (kwetsbare) inwoners ondersteunt en versterkt
Onze inwoners worden adequaat ondersteund
Iedereen in Venray heeft de kans om zich te ontwikkelen en mee te doen
We kiezen voor positieve gezondheid, duurzame samenwerking en e-health en dus voor een andere houding en gedrag van onszelf en van onze partners.
Onze communicatie heeft als doel om onze inwoners te informeren, inspireren, mobiliseren én activeren.
We hebben financieel grip op de taken die we uitvoeren.
20
Doelen en resultaten overzicht
Basisindicatoren
Early warnings
Mate van zelfredzaamheid
Aantal zorgmijders
Beroep op sociale omgeving
Aantal personen met verward
Gebruik van
gedrag
algemene voorzieningen
Aantal WW Aantal schoolverzuim Aantal vroegtijdig schoolverlaters Aantal ondertoezichtstellingen
Basisindicatoren
Aantallen maatwerkvoorzieningen
Early warnings
Jeugd, Wmo en Participatie
Aantallen bezwaar en beroep
Cliënt ervaringsonderzoek
Aantal klachten Mate van recidive
Basisindicatoren
Aantal externe partners waarmee een gezamenlijke visie wordt gedeeld Gebruik e-health
Basisindicatoren
Cliënt ervaringsonderzoek Gebruik hulpwijzer
Basisindicatoren
Uitgaven tov primaire begroting Inkomsten tov primaire begroting Verschuiving van maatwerk naar omgeving
21
Sociaal Domein
Beslispunten Bouwsteen 1 de omgeving: -
We maken de overgang naar onze nieuwe rol van
-
We gaan duurzaam investeren in de omgeving.
-
We leggen actief de verbinding tussen inwoners, hun
samenwerkende en ondersteunende overheid.
netwerken en de sociale basisinfrastructuur.
Bouwsteen 2 vangnet: -
Een oplossing in de omgeving gaat altijd vóór het vangnet.
-
In de samenwerking met aanbieders streven we naar duurzame partnerschappen.
-
Voldoende aandacht voor het afschalen van ondersteuning en het combineren van ondersteuning uit maatwerkvoorzieningen met ondersteuning in de omgeving.
-
Deze kadernota is richtinggevend voor de wijze waarop wij organisaties subsidiëren en inkopen.
Bouwsteen 3 houding & gedrag: -
Positieve gezondheid bepaalt onze manier van
-
We doorbreken bestaande patronen.
-
We durven breed te kijken en stimuleren de
-
We grijpen de kansen die E-health biedt om
denken en handelen.
samenwerking tussen de verschillende domeinen. de nieuwe aanpak in het sociaal domein te ondersteunen.
Bouwsteen 4 communicatie: -
We richten onze communicatie begrijpelijk en laagdrempelig in en gebruiken een zorgvuldige mix van persoonlijke, papieren en digitale communicatie.
-
Door de dialoog te zoeken met onze inwoners, werken we samen met hen aan een nieuwe denk- en werkwijze binnen het Sociaal Domein.
Bouwsteen 5 Financiën: -
We sturen aan op een financiële verschuiving van
-
We begroten realistisch en sturen aan op
vangnet naar omgeving. kostenbeheersing.
22
Afkortingen en begrippenlijst
Afkortingen en begrippenlijst Algemene voorziening
Een algemene voorziening is het aanbod van diensten of activiteiten dat, zonder voorafgaand onderzoek naar de behoeften, persoonskenmerken en mogelijkheden van de gebruikers, vrij toegankelijk is en dat is gericht op maatschappelijke ondersteuning.
AMvB
Een besluit van de regering waarin wettelijke regels nader worden uitgewerkt.
E-health
E-health is de toepassing van zowel digitale informatie als communicatie om de gezondheid en gezondheidszorg te ondersteunen en/of te verbeteren.
Maatwerkvoorziening
Een maatwerkvoorziening is een op behoeften, persoonskenmerken en mogelijkheden van een persoon afgestemd geheel van zorg en diensten. Een maatwerkvoorziening is dus afgestemd op de behoeften en omstandigheden van een specifieke persoon en alleen beschikbaar op basis van een indicatie.
Sociale Basisinfrastructuur
Een sociale basisinfrastructuur is het geheel van organisaties, diensten, voorzieningen en betrekkingen die het mogelijk maken dat mensen in redelijkheid in sociale verbanden (buurten, groepen, netwerken, gezinnen) kunnen leven en kunnen deelnemen aan de samenleving.
Wmo
Wet maatschappelijke ondersteuning
Wsw
Wet Sociale Werkvoorziening
23
Sociaal Domein
Bijlage 1 Uitvoeringsagenda
1. Inleiding De basis voor deze uitvoeringsagenda ligt in de kadernota Sociaal Domein. De uitvoeringsagenda betreft een verdere uitwerking van de richtinggevende kaders. We sluiten af met een opsomming van verschillende activiteiten die de komende jaren worden opgepakt. Maar deze lijst is zeker niet compleet en zal ook aan verandering onderhevig zijn. Een kadernota is richtinggevend maar op onderdelen hebben we ook beleidsplannen. Deze beleidsplannen worden de komende jaren herrijkt en geënt op de kadernota. Het Sociaal Domein is breed en we moeten niet de illusie hebben dat we alles kunnen regelen of organiseren. We doen al veel maar moeten vooral focus hebben. Deze uitvoeringsagenda geeft de focus voor de komende jaren weer.
24
Bijlage 1
2. Bouwstenen 2.1 Omgeving Een gezonde leefomgeving is van belang willen
Kortom we maken van de omgeving een middel om
inwoners zich kunnen ontwikkelen en meedoen. De
kwetsbare inwoners te ondersteunen en versterken. Dit
nieuwe Omgevingswet zal hierin ook een belangrijke
doen we onder andere door het actieplan Eenzaamheid
bijdrage leveren. Als Sociaal Domein zoeken we dan
en Venray Dementievriendelijk.
ook de verbinding met het Fysieke Domein waarbij we juist de sociale en gezondheidsaspecten laten meewegen in het opstellen van de omgevingsvisie en Samenvattend:
het plan.
Relatie Omgevingswet
Het op peil houden van voorzieningen en daar waar
Zorgaanbod
witte vlekken zijn aanvullende voorzieningen creëren zien we eveneens als een belangrijke opgave de
Wijkgericht werken
komende jaren. Overigens hoeft het niet altijd de gemeente te zijn die voorzieningen tot stand brengt.
Duurzame verbindingen
Juist onze inwoners en hun sociale omgeving willen
Kansengelijkheid
we ondersteunen en belonen in het tonen van
Eenzaamheid en dementie
vindingrijkheid, durf en lef. Hiervoor creëren we ruimte om dit mogelijk te maken. De grote diversiteit aan wijken en dorpen die elk een eigen behoefte hebben. Het gebiedsgericht werken kan hieraan een goede bijdrage leveren. Maar ook goede wijkprofielen op basis waarvan de dialoog gevoerd kan worden vormen onderdeel van de nieuwe focus. Overigens zal dit niet voor alle voorzieningen mogelijk zijn. Soms is een bepaalde omvang nodig om een voorziening rendabel te houden. Naast de aanwezigheid van voorzieningen is het ook van belang dat die voorzieningen toegankelijk zijn. De afwezigheid of toegankelijkheid mag geen belemmering zijn om mee te kunnen doen. Eenduidig het VN-verdrag voor de Rechten van Personen met een Handicap. Zo gaan we het huidige zorgaanbod onderzoeken om te kijken of er de komende jaren knelpunten ontstaan. Er komt ook een nieuw subsidie- en accommodatiebeleid. Ook is er veel winst te halen door het leggen van duurzame verbindingen. Niet alleen tussen gemeenten, aanbieders en onderwijs. Maar ook tussen maatschappelijke organisaties en aanbieders (informeel en formeel). We willen als gemeente hierin een voortrekkersrol in pakken. Door enerzijds het goede voorbeeld te geven en door anderzijds de dialoog op te zoeken. We creëren gelijke kansen voor alle jongeren en kinderen door het verbinden van school, thuis en omgeving.
25
Sociaal Domein
2.2 Vangnet
2.3 Gedrag en houding
Veel geld gaat naar de maatwerkvoorzieningen. Dit
Onze vernieuwde aanpak in het Sociaal Domein vraagt
kan en moet anders. Anders wordt het op de langere
iets van ons als gemeente, onze partners en zeker ook
termijn simpelweg onbetaalbaar. We geloven dat hierin
van onze inwoners. Vindingrijkheid, durf en lef willen
nog volop winst te halen valt. Enerzijds door te
we belonen en stimuleren.
investeren in de omgeving maar ook door anders te kijken naar de huidige wijze van organisatie en aanbod.
De beweging die we inzetten is meerjarig. Het is daarom wel van belang om de samenwerking met
Ook willen we nog nadrukkelijker kijken naar het
aanbieders meer om te vormen naar duurzame
afschalen van ondersteuning en het combineren
partnerschappen. Door meerjarige afspraken te maken
van ondersteuning uit maatwerkvoorzieningen met
met aanbieders krijgen zij het vertrouwen om te
ondersteuning in de omgeving. Daarbij verliezen we de
investeren in innovatie en kunnen we samen stappen
kwaliteit van de ondersteuning niet uit het oog.
zetten in de transformatie van het Sociaal Domein. Met andere woorden partnerschap.
Verder zullen we ook de doorontwikkeling van individuele maatwerkvoorzieningen naar
In het aanbod van de maatwerkvoorzieningen moet
maatwerkvoorzieningen in groepsvormen verder
blijvend aandacht zijn voor de ontwikkeling van de
vormgeven en de samenwerkingsafspraken met
eigen kracht van inwoners én voor innovatie. Hierbij
doorverwijzers concretiseren.
denken we bijvoorbeeld aan het nog meer toepassen van e-health en nieuwe methodieken in de omgeving.
Als laatste zullen we ook onze eigen toegang tegen het
Maar ook zijn we regionaal aan het kijken welke vorm
licht houden en doorontwikkelen naar één integrale
van inkoop het beste past bij welk product.
toegang. Daarbij zullen we tevens het brede gesprek op basis van positieve gezondheid meenemen.
Onze medewerkers zijn tevens ambassadeurs van de gemeentelijke visie. Het is dan ook van belang dat zij werken zoals wij voor ogen hebben met deze kadernota. We zetten de volgende stap in de
Samenvattend:
ontwikkeling van onze medewerkers waarbij een
Regionaal traject sturing en
ontwikkelplan zal worden opgesteld gericht op het gesprek met de inwoner, de integraliteit en het
inkoop
aansluiten bij wat er in de omgeving is.
Samenwerkingsafspraken Eén integrale toegang en het brede gesprek
Samenvattend:
Duurzaam partnerschap Toepassen e-health en innovatie Ontwikkelplan Sociaal Domein
26
Bijlage 1
2.4 Communicatie
2.5 Financiën
Een boodschap opschrijven en niet uitdragen heeft
Als gemeenten zijn we sterk afhankelijk van het rijk
natuurlijk weinig meerwaarde.
voor wat betreft de inkomsten. Belangrijkste pijler is het gemeentefonds. Voor één enkele gemeente is
Om goed te kunnen investeren in de omgeving
het lastig om hier invloed op uit te oefenen. Maar we
van inwoners moeten wij en onze partners nog
kunnen wel extra middelen genereren door actiever
nadrukkelijker de boer op. Niet alleen om de boodschap
een beroep te doen op subsidieregelingen (landelijk
te verkondigen, maar juist ook om vragen op te halen.
en provinciaal). Dit om de benodigde vernieuwing tot
Hierbij moeten we duidelijker communiceren waarvoor
stand te kunnen brengen. Natuurlijk zijn subsidies wel
we als gemeente staan, maar ook waar we niet voor
incidentele middelen.
zijn. Voor wat betreft de inkomsten zullen we verder bovenal We zullen meer publiciteitscampagnes ontwikkelen op
vinger aan de pols houden door middel van onze
specifieke actuele thema’s en aansluiten bij landelijke
rapportage Sociaal Domein. Landelijke ontwikkelingen
campagnes waar mogelijk. Hierbij zullen we naast
zullen we vertalen naar de gevolgen voor ons als
de traditionele middelen als de krant 'Samen pakken
gemeente.
we het aan in Venray' en de gemeentelijke publicaties ook meer gebruik maken van de hedendaagse
We zijn inmiddels vier jaar verder sinds de
technische mogelijkheden (bijvoorbeeld YouTube).
decentralisaties. De opgedane ervaring heeft er voor
Ook zullen we kritisch kijken naar de wijze waarop we
gezorgd dat wij steeds meer grip en inzicht op de
communiceren. De inzet moet simpel en begrijpelijk
kosten krijgen. Hierdoor lukt het ons steeds beter om
zijn. Dit kan door woord maar ook juist door beeld.
ontwikkelingen in kosten te voorspellen. We willen dit
Onze huidige verordeningen willen we bijvoorbeeld
de komende jaren verder ontwikkelen en opnemen in
anders vorm gaan geven waarbij we natuurlijk
de rapportage Sociaal Domein.
wel rekening moeten houden met de juridische mogelijkheden (de omgekeerde verordening).
Samenvattend:
Meer gebruik maken van
Samenvattend:
subsidies
Publiciteitscampagnes
Rapportages Sociaal Domein
Simpel en begrijpelijk
Meer inzicht in ontwikkeling
De dialoog
kosten
27
Sociaal Domein
Activiteiten Bouwsteen
Activiteit
Nieuw
Omgeving
Implementeren beleidskader Peuterspeelzalen
Jaar
Continu
2018-2021 Invulling geven aan het VN-verdrag Handicap
2019 e.v.
Invulling geven aan het COC-convenant
2019 e.v.
Doorontwikkelen “Venray Dementievriendelijk”
X
2019 e.v.
Opstellen actieplan Eenzaamheid
X
2020 e.v.
Opstellen van een visie Zorgaanbod
X
2020
Inzetten voor het behoud van Viecuri Venray
2019 e.v.
Opwaarderen mantelzorgcompliment
X
2019
Relatie Omgevingswet
X
2019 e.v.
Taalakkoord
X
2019 e.v.
Implementeren van het nieuwe beleidskader
X
2019 e.v.
X
2019 e.v.
subsidies Opstellen en implementeren vastgoed- en accommodatiebeleid Schoon door de Poort
2019-2022 X
2019
X
2019
Jongerencentra
X
2019 e.v.
Opstellen van gebiedsagenda samen met de
X
2019 e.v.
Evalueren van de kunst- en cultuurnota
X
2019
Evalueren Cultura Venray
X
2019
Integratie arbeidsmigranten
X
2019 e.v.
Veranderopgave inburgering
X
2020
Uitvoeren intentieverklaring gelijke kansen
X
2019 e.v.
Opstellen visie op stabiele samenwerking met gebruikers/beheerders van gemeenschapsaccomodaties Opstellen nieuw integraal huisvestingsplan primair onderwijs
dorpen en wijken
alliantie
28
Activiteiten
Bouwsteen
Activiteit
Nieuw
Jaar
Vangnet
Onderzoeken mogelijkheden om te komen tot een
X
2019
Regionaal traject sturing en inkoop
X
2019 e.v.
Herijking toegang
X
2019 e.v.
Herijking Armoedebeleid
X
2019
Gedrag en houding
Ontwikkelplan Sociaal Domein
X
2019 e.v.
Communicatie
Onderzoeken wenselijkheid en haalbaarheid
X
2019
Publiciteitscampagnes
X
2019 e.v.
Communicatiestrategie
X
2019 e.v.
integrale verordening sociaal domein
regionale ombudsfunctie specifiek voor het sociaal domein
Financiën
Doorontwikkelen van de Monitoring sociaal domein Ondersteuning subsidies
Continu X
Inzetten op kostenbeheersing
2019 e.v. 2019 e.v.
Daar waar in de jaarkolom ‘Continu’ staat is er sprake van voortgezet beleid. Daar waar staat ‘2019 of 2019 e.v.’ is er sprake van beleid dat in dat jaar wordt opgestart om vervolgens voor onbepaalde tijd te worden voortgezet.
29
Sociaal Domein
3. Slot De beweging die we op gang zetten zal veel vragen van iedereen. Maar bovenal ook tijd, durf en lef. Voortdurend zullen we de verschuivingen binnen het Sociaal Domein blijven volgen om te peilen of we nog op de juiste weg zijn of andere ontwikkelingen vragen om een andere koers.
30
31
“Zet u e d n e g l o v e d stap?”
www.venray.nl