BenW-nota Aanpassing beleidsregels tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten TONK

B en W Adviesnota Onderwerp

Aanpassing Beleidsregels Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten Tonk

Zaaknummer B & W datum

29 maart 2021

Teammanager

Ernst-Jan Meerbeek

Afdeling/Team

Stad Dorpen en Wijken/Maatschappelijke ontwikkeling

Naam steller

Franca Melssen

Portefeuillehouder

Besproken met

Ja, met Anne Thielen op 22-03-2021

Anne Thielen

portefeuillehouder Openbaarheid

Deze adviesnota is openbaar

Bevoegd orgaan

B&W

Per direct.

Ter kennisname Aanbieden via de Griffie aan Commissie Leven

ADVIES Uw college wordt voorgesteld om: 1.

de aangepaste Beleidsregels Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (Tonk) met terugwerkende kracht per 1 januari 2021 vast te stellen;

2.

hiervoor de ontvangen rijksbijdrage in te zetten;

3.

de huidige Beleidsregels in te trekken met terugwerkende kracht per 1 januari 2021.

B en W Adviesnota Samenvatting Sinds 1 maart 2021 kunnen inwoners een aanvraag indienen voor de Tonk. Er zijn tot nu toe drie aanvragen binnengekomen. De ambtelijke organisatie maakt uit signalen uit de samenleving op dat dit komt door het hanteren van een inkomensgrens van 120% en een partnertoets. Na vaststelling van de regeling is een oproep gekomen vanuit het Rijk om de Tonk ruimhartig toe te passen. Inmiddels is ook duidelijk dat het eerder beschikbaar gestelde budget voor uitvoering van de Tonk wordt verdubbeld. Een van de voornaamste redenen voor het hanteren van de eerder genoemde inkomensgrens was de onduidelijkheid omtrent de financiering en de onzekerheid over de aantallen. Aan die onzekerheid is voor een deel nu tegemoetgekomen door het rijk. Reden waarom wordt voorgesteld de regeling op onderdelen aan te passen: 1. De inkomensgrens te verhogen tot 150%; 2. Het laten vervallen van de partnertoets; 3. Het invoeren van een maximumvergoeding van € 500,- per maand.

Beoogd resultaat Ondersteuning van huishoudens die door de coronacrisis met een dermate onvoorziene en onvermijdelijke inkomensterugval geconfronteerd worden dat zij hun noodzakelijke kosten niet meer kunnen betalen.

Argumenten 1. 1 Signalen vanuit de samenleving van inwoners die net buiten de boot vallen De gemeente Venray hanteert bij de uitvoering van de huidige Tonk een aantal kaders. Zo is de inkomensgrens op 120% van de bijstandsnorm gezet. Verder worden een partnertoets en een vermogenstoets gehanteerd. Hierbij is aangesloten bij het huidige regime van de bijzondere bijstand. Vanuit de samenleving ontvangt de ambtelijke organisatie signalen dat inwoners door het aanhouden van met name de inkomensgrens en de partnertoets worden uitgesloten van ondersteuning, terwijl zij deze vanwege financiële problemen wel nodig hebben. 1.2 Verruiming van de rijksbijdrage De rijksoverheid heeft laten weten dat de landelijke middelen voor de Tonk worden verdubbeld van 130 miljoen euro naar 260 miljoen euro. Een nadere specificatie is opgenomen in de financiële paragraaf. 1.3 Coulance Vanuit de rijksoverheid worden gemeente gestimuleerd om ruimhartig met de beschikbare middelen om te gaan. Voor veel inwoners is de Tonk namelijk te beschouwen als een laatste financieel redmiddel, met name voor (zelfstandig) ondernemers die niet in aanmerking komen voor ondersteuning vanuit de Tozo. 1.4 Meer in lijn met gemeenten binnen de regio In de Regionale Werkgroep Participatie zijn de beleidsregels besproken.

De keuze van de gemeente Venray wijkt tot nu toe regionaal af wat betreft de inkomensgrens en de hoogte van de vergoeding: 120% van de bijstandsnorm, maar geen grens aan de hoogte van de tegemoetkoming. Hoewel het ook geen storm loopt wat betreft de aanvragen bij omliggende gemeenten, hebben zij toch meer aanvragen ontvangen dan de gemeente Venray (Peel en Maas 5, Venlo 21). Wij verwachten dat door een verruiming van de inkomensgrens tot 150% bijstandsnorm en het loslaten van de partnertoets het aantal aanvragen zal toenemen. De vermogensgrens wordt niet gewijzigd.

Risico’s 1.1 Uitvoeringscapaciteit is niet voldoende Doordat gemeenten naast het reguliere beleid ook de Tozo uitvoeren, is het van belang dat de Tonk de ambtelijke uitvoeringscapaciteit zo min mogelijk belast. Dat laat onverlet dat het aantal aanvragen voor de Tonk dermate groot kan worden, dat de uitvoering in de knel komt.

B en W Adviesnota Extra uitvoeringskosten van de gemeente kunnen ten laste worden gebracht van de rijksbijdrage Tonk, zodat er ruimte is om extra personele inzet in te huren. 2.1 Rijksbijdrage is niet voldoende Afhankelijk van het aantal aanvragen voor de Tonk kan de rijksbijdrage onvoldoende blijken te zijn. Volgens het Rijk mag er geen budgetplafond worden ingesteld en kent de regeling een openeind-karakter. Door een bovengrens te stellen aan het inkomen en aan de hoogte van de vergoeding is de verwachting dat de gemeente op het aantal aanvragen kan sturen.

Kanttekeningen 1. 1 Inwoners komen in de schulden terecht Indien inwoners geen gebruik kunnen maken van de Tonk, terwijl zij niet meer de noodzakelijke kosten kunnen betalen, is de kans aanwezig dat zij alsnog een beroep moeten doen op de schuldhulpverlening van de gemeente.

Communicatie De voorliggende beleidsregels zijn afgestemd met de uitvoering. Zodra de beleidsregels door uw college zijn vastgesteld, kunnen zij worden gepubliceerd op overheid.nl en op de gemeentelijke website. Ook zal algemene informatie worden geplaatst op de gemeentelijke website ten behoeve van inwoners. Hetzelfde geldt voor het aanvraagformulier. Na toepassing van de beleidsregels worden aanvragers middels een beschikking op de hoogte gesteld van het besluit.

Financiële gevolgen De gemeente ontvangt een bijdrage van het Rijk. In eerste instantie zou het gaan om een bedrag van € 290.000,-- in de eerste helft van 2021. Door een verdubbeling van de rijksbijdrage kan dit oplopen tot € 580.000,--, uiteraard onder voorbehoud van de landelijke verdeelsleutel. Bij een bedrag van € 580.000,-- kunnen maximaal 193 huishoudens worden ondersteund indien zij allen de maximale tegemoetkoming van € 500,-- per maand ontvangen.

Personele/organisatorische gevolgen Na uw besluitvorming zal de ambtelijke organisatie te maken krijgen met de uitvoering van de Tonk. Omdat de Tonk loopt van 1 januari 2021 tot 1 juli 2021 kan dit tijdelijk leiden tot een verhoogde werkdruk bij de ambtelijke organisatie.

Juridische gevolgen Niet van toepassing.

Rechtmatigheid Door de Tonk op te nemen in beleidsregels wordt de rechtmatigheid gegarandeerd.

Fatale termijnen Niet van toepassing.

Vervolgtraject besluitvorming Niet van toepassing.

Evaluatie Niet van toepassing.

B en W Adviesnota Bijlagen 1. Beleidsregels Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten Tonk

Naslagwerk Niet van toepassing.