03 Visie Vlakwater - Het Venrayse Stadsbos
Tekst van het document
VISIE VLAKWATER
HET VENRAYSE STADSBOS Recreatie en cultuur in een natuurlijke omgeving
Inhoud
Gemeente Venray
Projectteam
Postbus 500
Jan Erik Kikkert
5800 AM Venray
Martine Sillekens
1.
Inleiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
1.1
Aanleiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
1.2
Plangebied Vlakwaterbos . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
2.
Beschrijving kwaliteiten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
2.1
Ruimtelijke kenmerken . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
2.2
Landschap en natuur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10
3.
Naar een gezamenlijke visie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11
3.1
Voorgeschiedenis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11
3.2
Ontwikkelingen en knelpunten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11
3.3
Stakeholders . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13
4.
Uitgangspunten voor het Stadsbos Vlakwater . . . . . . . . . . . . . . . . 14
4.1
Koester de natuur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14
4.2
Een stadsbos is geen park . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14
4.3
Schoon houdt schoon . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15
4.4
Activiteiten versterken het karakter . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16
4.5
Veel kan, maar niet alles en overal . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16
5.
De uitgangspunten vertaald . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
5.1
Landschap en natuur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
5.2
Ruimtelijke vertaling . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18
6.
Uitvoering en beheer . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22
6.1
Juridische borging . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22
6.2
Uitwerking van de plannen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22
6.3
Onderhoud . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24
6.4
Regie op het gebied . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25
Gijs Dinghs
2
Samengesteld door
Marion de Bresser
Germy Thielen
Jessie Riechelman
3
1. Inleiding
2..Beschrijving kwaliteiten
1.2 Plangebied Vlakwaterbos
2.1 Ruimtelijke kenmerken
Het Vlakwaterbos is ruim 73 hectare groot en ligt ten
Plangebied
westen van de stadskern Venray. Het gebied wordt aan de
Op onderstaande kaart is het gebied met de
noordkant begrensd door de Hoopweg en Merseloseweg,
stippellijn aangegeven.
aan de oostkant door de Westsingel, aan de zuidkant door de Kempweg en aan de westkant door de Hardeweg. In het noordelijk deel ligt een gebied met een aantal stuifduinen. De stuifzanden zijn in 1850 voor een deel bebost met voornamelijk naaldhout. In het noordoostelijk deel ligt het St. Odapark. Het park
1.1 Aanleiding
is in 1899 door de zusters Ursulinen aangekocht ten
Het Vlakwaterbos is een belangrijke groene long voor de
behoeve van buitenverblijf voor de kinderen van de
kern van Venray. Naast natuurlijke en landschappelijke
kostschool. In 1981 is het terrein aan de gemeente in
kwaliteiten heeft het gebied een recreatieve functie
eigendom overgedragen. Na een periode van verval is
voor de Venrayse inwoners. Zo zijn in de loop van de tijd
het beheer van het park en het daarin gelegen Theehuis
initiatieven en activiteiten in het bos tot stand gekomen
sinds 1992 in handen van de Stichting Odapark. In het
die in meer of mindere mate op gespannen
paviljoen bevindt zicht nu een centrum voor hedendaagse
voet staan met het behoud van groen en natuur.
kunst (met het monumentale Theehuis, een Projectruimte,
Bij het opstellen van het bestemmingsplan Venray in 2017
het Kunstlab en het Odacafé) en in het historische park
bleek dat de meest recente ontwikkelingen leiden tot tal
en aangrenzende bos is een verzameling beelden van
van vraagtekens over hoe het gebied ingericht en gebruikt
internationale kunstenaars aanwezig, gezamenlijk het
moet worden. Daarom is er voor gekozen het gebied uit
Beeldenbos.
het bestemmingsplan te halen en eerst een visie voor het
In het zuidwestelijk deel van het Vlakwaterbos ontstond
hele gebied op te stellen om hier meer duidelijkheid in
in de jaren ‘60 Recreatieoord Vlakwater. Hier waren
te krijgen. Deze visie vormt daarmee de opstap voor
mogelijkheden tot kamperen, verblijf in één van de
de nog te volgen planologische procedure voor dit
vakantiehuisjes en werden bijbehorende recreatieve
deel van Venray.
voorzieningen zoals een zwembad, speeltuin en horeca
Plangebied Vlakwater
gerealiseerd. Na de sluiting van het recreatieoord zijn alle nog aanwezige voorzieningen verwijderd en zijn
Het plangebied is gelijk aan het gebied dat uit het
alleen een tweetal gebouwen aan de Kempweg en het
bestemmingsplan Venray 2017 is gehouden. De woningen
voormalige parkeerterrein nog zichtbaar aanwezig.
en andere bebouwing (tennisbanen, zwembad etc.) zijn wel in het bestemmingsplan meegenomen en
Het Vlakwatergebied is daarmee in de huidige situatie nog
behoren dus niet tot het plangebied van deze visie.
grofweg te verdelen in twee delen: een restant van het
Deze eigenaren/gebruikers van deze locaties zijn wel als
voormalige stuifduincomplex met het buitenverblijf van
stakeholder in het visietraject meegenomen, vanwege hun
de zusters Ursulinen in het noorden en het gedeelte van
directe betrokkenheid en belangen bij het gebied.
de voormalige camping in het zuiden.
In Hoofdstuk 3 zijn de locaties daarom ook wel opgenomen, omdat eventuele ontwikkelingen (wensen) invloed kunnen hebben op het plangebied.
4
5
Bestemmingsplan
Eigendom
Opbouw/historie
Het Vlakwatergebied vormt de duidelijkste en diepste
Voor het gehele plangebied geldt, aangezien dit
Het plangebied kent een aantal verschillende eigenaren.
Venray is van oorsprong een esdorp. Van de
insteek van het buitengebied tot in de kern.
deel uit het bestemmingsplan Venray uit 2017 is
Een groot deel van het Vlakwaterbos is in eigendom
oorspronkelijke es van Venray is nog maar een klein
De beboste stuifduinen aan de westzijde van Venray, met
gehaald, het bestemmingsplan Venray uit 2006. In dit
van de gemeente of wordt in erfpacht gegeven aan de
gedeelte over. De oude bouwlanden rondom Venray zijn
name het Vlakwatergebied, staan onder grote druk van de
bestemmingsplan is de vigerende bestemming van het
gebruikers. De aanwezige woningen in het gebied zijn
grotendeels bedekt door uitbreidingen met woonwijken
stedelijke uitbreidingen en recreatieve activiteiten.
gebied voornamelijk de bestemming bos. De bebouwing
in particuliere eigendom, evenals het merendeel van de
en bedrijventerreinen.
Deze bossen aan de rand van Venray vervullen een
binnen dit gebied heeft de bestemming Maatschappelijke
bospercelen langs de Hoopweg.
belangrijke bufferfunctie tussen de kern van Venray en
doeleinden. Voor de Perdstal is in 2015 een vergunning
De kern van Venray kent een zogenoemde concentrische
het beekdal van de Loobeek.
verleend om afwijkend gebruik toe te staan in de vorm
opbouw; vanuit het centrum van Venray als middelpunt
Het sportpark de Wieёn, St. Annapark en het
van horeca.
zijn in de loop van de tijd woonwijken rondom dit
psychiatrische centrum St. Servatius vormen samen
centrumgebied gebouwd. Op een enkele plek steekt
met het Vlakwatergebied de ‘groene lobben’ in het
een woonwijk of een industriegebied als uitloper het
stedelijke gebied van Venray. Het Vlakwatergebied
buitengebied in. In deze stedelijke structuur vormen
combineert daarbij als enige de recreatieve en natuur- en
diverse groengebieden de scheiding tussen de
landschappelijke waarde met de stedenbouwkundige
woonwijken. Deze groene lobben zijn essentieel en
functie. Het Vlakwatergebied is daarom uniek voor de
karakteristiek voor de opbouw van Venray.
kern Venray.
Eigendomssituatie Vlakwaterbos
Omgeving Vlakwaterbos: bebouwd versus landschap
6
7
Functies en voorzieningen
Daarnaast bevinden zich in het gebied een aantal
Er zijn een aantal verschillende functies te onderscheiden
recreatieve wandelpaden en fietspaden. De tennisbanen
in het plangebied. De meeste functies zijn ten behoeve
zijn al opgenomen in het bestemmingsplan Venray 2017
van het recreatieve gebruik van het gebied.
en behoren niet tot het plangebied van deze visie.
Met uitzondering van het Odapark hebben de aanwezige voorzieningen een sterk lokaal verzorgingsniveau.
Speelplekken
De huidige toeristische betekenis van het Vlakwatergebied
Op en rondom de stuifduinen bij het Odapark bevinden
voor mensen van buiten Venray is beperkt.
zich een aantal natuurlijke speelelementen. Verder bevindt zich aan de westkant van het Vlakwaterbos een grote
Recreatieve- & sportvoorzieningen
speeltuin, het Speelvlak.
Het Vlakwaterbos heeft vooral een recreatieve functie. Er zijn een aantal recreatieve (sport- en cultuur) voorzieningen te vinden zoals: het Odapark met het Theehuis, het tennispark met buitenbanen en de tennishal de Schaapskooi, de Perdstal en het clubgebouw van Jong Nederland.
Wegenstructuur Vlakwaterbos
Wegen en parkeren
Er is een aantal openbare parkeerplaatsen voor bezoekers
Aan de oostkant ligt de Westsingel: onderdeel van de 2e
van het Vlakwaterbos, net buiten het plangebied
ring van Venray. Vanaf de Westsingel is zowel het noorden
gelegen, zoals de parkeerplaats naast het Odapark en de
als het zuiden van het Vlakwaterbos te bereiken. Rondom
Sprank. Daarnaast hebben de meeste voorzieningen een
het Vlakwaterbos bevinden zich een aantal doorgaande
parkeerplaats op eigen terrein.
wegen met fietsvoorziening. Richting de westkant gaan deze doorgaande ontsluitingswegen over in smallere wegen die het buitengebied insteken. Dwars door het Vlakwaterbos loopt de verharde weg Vlakwater. Deze weg dient alleen voor ontsluiting van de woningen. Vlakwater gaat halverwege over in een breed zandpad. Er lopen nog enkele brede zandpaden door het bos en er bevinden zich een aantal (half )verharde fietsroutes in het gebied. Het bosgebied bevat verder een fijnmazig netwerk van onverharde wandelpaden in zowel Recreatie en spelen in het plangebied
8
gemeentebossen als de particuliere bossen.
9
Wonen
belangrijk leefgebied voor broedvogels van oudere
Binnen het Vlakwatergebied zijn een aantal vrijstaande
bossen zoals matkop, boomklever, bonte Vliegenvanger,
particuliere woningen (en tuinen) gelegen. De tuinen
wielewaal en bosuil.
zijn niet als zodanig afgebakend en lopen veelal door
3.1 Voorgeschiedenis
beheer van het omliggende bosperceel met inzet van
het bos in. Deze woningen zijn wel opgenomen in het
Beheer en onderhoud
In september 2017 is door de gemeenteraad het
mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, met name
bestemmingsplan Venray uit 2017 en behoren niet tot het
De gemeentelijke bossen zijn merendeels in het verleden
bestemmingsplan Venray geactualiseerd. Een groot
jongeren vanaf 16 jaar.
plangebied van deze visie.
aangelegd voor mijnhout: monotone dennenakkers.
deel van de tegen dit plan ingediende zienswijzen had
Eind 2018 zijn enkele wijzigingen aangebracht in de
Ook liggen er aan de Hoopweg een aantal particuliere
Deze bossen worden, op het tempo van de natuur,
betrekking op restaurant ‘De Perdstal’. Op dat moment
overeenkomsten. Zo is de doelgroep in de overeenkomst
percelen. Omdat er geen woonbestemming op deze
omgevormd naar gemengd bos. Bos dat weerbaarder is
was juist door het college een mediationtraject gestart
tot opdracht uitgebreid tot kwetsbare burgers en/of
percelen zit, is het niet mogelijk om hier een woning te
voor de klimaatveranderingen. Echter bosbeheer is een
tussen de omwonenden en exploitanten van ‘De Perdstal’.
vrijwilligers nadat bleek dat er in de oorspronkelijke
bouwen. De percelen zijn onderdeel van het bos.
beheer met lange adem: veranderingen gaan langzaam,
Om dit proces niet onnodig te verstoren is besloten
doelgroep te weinig mensen beschikbaar waren om
de bosbeheerder kijkt 100 jaar vooruit.
om het gehele Vlakwatergebied en het perceel van ‘De
in te zetten. Verder is ook de koppeling tussen beide
Perdstal’ buiten het plangebied te houden. Voor dit gebied
overeenkomsten losgelaten om te voorkomen dat in de
2.2 Landschap en natuur
10
3..Naar een gezamenlijke visie
Het huidige bosgebied is ontstaan als gevolg van een
De bossen van Vlakwater bestaan grotendeels uit grove
zou na afronding van het mediationtraject een nieuwe
toekomst een situatie ontstaat waarin bijvoorbeeld de
beplanting van heide en stuifduinen. De beplanting was
dennen, met name aan de westelijke kant van het gebied.
bestemmingsplanprocedure worden opgestart. Gelet op
Stichting ophoudt te bestaan met mogelijk onwenselijke
bedoeld om de verstuiving van het gebied tegen te gaan.
Dat deel ziet er gecultiveerder uit door onder meer
de diversiteit aan ontwikkelingen en knelpunten in het
consequenties voor de koopovereenkomst tot gevolg.
In de 18de eeuw was de schapenteelt een belangrijke
de structuur die achter gebleven is van de voormalige
gebied is in 2019 een proces gestart om te komen tot
Een laatste wijziging in de koopovereenkomst betrof de
bron van inkomsten. De van nature arme gronden in
camping.
een zo breed mogelijk gedragen visie op het betreffende
mogelijkheid voor de eigenaar van ‘De Perdstal’ om de
Venray waren ongeschikt voor akkerbouw.
Aan de oostzijde bestaat het bos deels uit inlandse eiken.
gebied.
parkeerplaatsen af te kunnen sluiten. De eigenaar heeft
Er was een levendige handel in schapen met grote delen
Stikstofdeposito, droogte en klimaatveranderingen
van Nederland en verder naar het zuiden tot in Parijs.
hebben een negatieve invloed op deze boomsoort.
3.2 Ontwikkelingen en knelpunten
De steeds toenemende aantallen grazende schapen
De voormalige stuifduinen zijn in het terrein herkenbaar.
De populariteit van het Vlakwaterbos is in de afgelopen
vormden echter ook een bedreiging op de toch al arme
Dit deel heeft een natuurlijker karakter.
decennia toegenomen. Bewoners, verenigingen,
Mediation
gronden en als gevolg van overbegrazing veranderden
In dit gebied is het 100-jarigenbos gerealiseerd: sedert
ondernemers en andere initiatiefnemers kwamen –
De verkoop en exploitatie van het gebouw ‘De Perdstal’ als
de heiden in zandverstuivingen. Onder invloed van de
2013 wordt hier voor elke 100-jarige in Venray een boom
vaak met de beste bedoelingen – met allerlei ideeën
horecagelegenheid veroorzaakte in de directe omgeving
wind werd stuifzand opgepakt en elders weer neergelegd.
geplant. De 100 jarige mag zelf de boomsoort bepalen.
voor het bosgebied. Zo is een lappendeken van
onrust onder de bewoners. Hun zorgen over toenemende
Hierdoor ontstonden de stuifduinen zoals we die nu nog
Samen met de burgermeester wordt de boom geplant en
initiatieven ontstaan en piept en kraakt het bos onder
geluidsoverlast en parkeerproblemen leidden tot diverse
zien in het Vlakwatergebied. Het stuifzand hield echter
een herdenkingsbordje erbij geplaatst
alle belangstelling. Een greep uit de initiatieven laat de
(juridische) procedures. In april 2017 besloot het College
niet op bij de grens van Venray. Om de stuifduinen vast te
Het bos van Vlakwater mag zo oud worden als kan.
diversiteit aan activiteiten en knelpunten in het gebied
van B&W een mediationtraject aan te bieden voor de
leggen en overlast in de kern van Venray te voorkomen
Om dit te bereiken worden de gemeentelijke bossen eens
zien.
omwonenden en de exploitanten van ‘De Perdstal’.
werden de duinen beplant met bomen.
in de 6 à 9 jaar gedund.
De duinen zijn echter erg droog en de grond bevat weinig
Zodra een deel van het bos niet meer functioneert of
Verkoop perceel ‘De Perdstal’
aantal schriftelijk vastgelegde afspraken tussen de
voedingsstoffen. Slechts enkele boomsoorten kunnen
uitvalt, wordt er een verjonging ingezet. Afhankelijk van
In 2014 is het voormalige repetitielokaal van de harmonie
deelnemers aan het traject. Deze afspraken hebben
hierdoor groeien zoals Zomereiken en Grove dennen.
een aantal factoren wordt er geplant of wordt gebruik
‘De Perdstal’ aan de Kempweg verkocht ten behoeve van
vooral betrekking op overlastsituaties en de onderlinge
gemaakt van natuurlijke verjonging.
een pannenkoekenrestaurant en een natuureducatie- en
communicatie.
voor eigen rekening het aantal aanwezige parkeerplaatsen uitgebreid.
Eind 2018 is het mediationtraject afgesloten met een
In de loop der tijd zijn delen van het bos open gekapt om
informatiecentrum. Aan deze verkoopovereenkomst
andere functies mogelijk te maken zoals het (voormalige)
was een overeenkomst tot opdracht verbonden met de
campingterrein. Op deze plekken zijn schrale graslanden
Stichting Stadsbos Vlakwater. Met de overeenkomst tot
te vinden met zandzegge. Het bosgebied vormt een
opdracht verplichtte de Stichting zich tot onderhoud en
11
Stichting Stadsbos Vlakwater
Bodycamp Kempweg
Parkeerknelpunt
3.3 Stakeholders
De Stichting Stadsbos Vlakwater is, voortkomend uit
Aan de Kempweg is sinds 2015 een particulier bosperceel
De parkeermogelijkheden voor het Vlakwaterbos zijn
Een inventarisatie van het gebied Stadsbos Vlakwater
de verplichtingen rond de verkoop van het perceel ‘De
in gebruik voor bodycamp. Dit initiatief beschikt niet over
op dit moment op te delen in Vlakwaterbos-Noordzijde
levert een divers samengestelde groep op van betrokken
Perdstal’ in het voorjaar van 2014 opgericht. De Stichting
de vereiste vergunning voor het gebruik en de inrichting
en Vlakwaterbos-Zuidzijde. Voor het Vlakwaterbos-
partijen. Dit zijn zowel eigenaren, bewoners als ook
heeft tot doel het ontwikkelen, behouden en beheren
van het perceel als bodycamp. Deze vorm van buitensport
Noordzijde vindt het parkeren voornamelijk plaats op
gebruikers, ondernemers en omwonenden. Om aan de
van het Vlakwaterbos als groene long van de kern van
is de laatste jaren in belangstelling toegenomen en met
de parkeerplaats Sint Odapark. Voor het Vlakwaterbos-
uiteenlopende belangen van elke individuele partij recht
Venray en voor het ontplooien van activiteiten gericht op
de toestroom van de gebruikers ontstond ook op deze
Zuidzijde kan worden gesproken van een organische
te doen is in eerste aanleg gekozen voor een intensief
educatie, cultuurhistorie, duurzaamheid en participatie
hoogte van de Kempweg een parkeerknelpunt.
groei van losse parkeergelegenheden aan de Kempweg.
traject van individuele gesprekken met de stakeholders.
van (kwetsbare) burgers in het gebied.
De aanwezige openbare parkeergelegenheid bij de naast-
Het parkeren is hier verspreid over meerdere ‘kleinere’
Daarnaast is een enquête uitgezet onder de inwoners
Het bestuur van de Stichting bestaat uit een negental
c.q. achtergelegen tennishal blijkt veelal onvoldoende.
locaties al dan niet voorzien van voorzieningen voor
van Venray en een inloopbijeenkomst georganiseerd in
vrijwilligers. De Stichting wil verder invulling geven aan
In geval van legalisatie van de bodycamp vormt de
gehandicapten, fietsers of zitgelegenheid met horeca.
het Wijkcentrum in de wijk Veltum. Ruim 400 inwoners
onder meer de educatieve functie in het bosperceel.
parkeerbehoefte een belangrijk aandachtspunt.
Dit zorgt voor een chaotisch en intensief gebruik van
hebben de enquête ingevuld. Circa vijftig wijkbewoners
de parkeergelegenheden, zoals in de omgeving van
bezochten de inloopbijeenkomst.
Stichting Odapark
Tennispark TCV
het tennispark, de Perdstal en ’t Speulvlak. Ook langs
Met de opbrengsten uit de individuele gesprekken,
Stichting Odapark beheerde sinds 2016 een deel van
TennisClub Venray (TCV) heeft een erfpachtovereenkomst
Vlakwaterweg wordt door wandelaars geparkeerd in de
de enquête en de inloopbijeenkomst is een gezamenlijke
Vlakwater: van Merseloseweg tot aan de Vlakwaterweg
met de gemeente voor de tennisbanen en het
bosrand of voor de slagboom. In de huidige situatie is bij
bijeenkomst georganiseerd voor de meest betrokken
(oude zwembadterrein). In 2020 is een nieuw
bijbehorende clubgebouw aan de Kempweg. De
gelijkblijvende activiteiten op maatgevende momenten
stakeholders waarin met elkaar verdiepende gesprekken
verhuurcontract aangegaan voor het Odapark, inclusief de
tennisbanen zijn verouderd.
sprake van een tekort aan parkeervoorzieningen.
zijn gevoerd.
opstallen. Het beheerterrein is verkleind: zij beheren het
Een verzoek om een financiële bijdrage door de gemeente
Odapark en het ernaast gelegen bos-/natuurterrein tussen
aan het renovatieplan voor de banen, de aanleg van
3e ring
In grote lijnen laten de opbrengsten uit de bijeenkomsten
Merseloseweg en Parkweg.
een padelbaan en vergroening/verduurzaming van
De Derde Ring (een rondweg voor het langzaam verkeer)
een beeld zien waarbij het Vlakwaterbos een groen en
In het contract zijn afspraken gemaakt over het beheer
het complex is afgewezen. Samen met enkele andere
is in september 2019 als onderdeel van de “Netwerkennota
rustig gebied moet blijven met ruimte voor de natuur.
en – maatregelen en de financiële ondersteuning vanuit
tennisverenigingen in een gelijksoortige situatie is een
2019” vastgesteld door de gemeenteraad. Deze derde ring
Inwoners zijn blij met de groene long zo dicht bij het
de gemeente.
mediationtraject met de gemeente ingezet. In afwachting
loopt ook dwars door Vlakwater. Omdat een verhard en
verstedelijkte gebied waar men met een wandeling tot
van nadere besluitvorming is voorzien in een beperkte
verlicht fietspad niet is toegestaan binnen de regels van
rust kan komen. Een vijftal punten bieden de basis voor
Speeltuin Juniorkamer
financiële ondersteuning voor enkele noodzakelijke en
het geldende bestemmingsplan is na de besluitvorming is
de behoefte aan richting en keuzes voor de toekomstige
De Juniorkamer Venray heeft in 2007 de realisatie van
urgente aanpassingen.
in 2019 een halfverhard fietspad gerealiseerd waarbij wel
invulling van het gebied. Deze zijn uitgewerkt in
alvast de route van de Derde Ring is aangehouden. Bij het
hoofdstuk 4.
de speeltuin ‘Het Speelvlak’ aan de westzijde van het Vlakwaterbos mogelijk gemaakt door sponsoracties en
Overige activiteiten en evenementen
opstellen van de visie Vlakwater zal bekeken worden welke
fondsenwerving. De speeltuin voorziet in een behoefte en
Naast bovenstaande activiteiten weten verenigingen
mogelijkheden er zijn voor de definitieve uitvoering van
heeft daarmee haar positie binnen de speelvoorzieningen
en/of ondernemers het bosgebied Vlakwater te vinden
de 3e ring door Vlakwater.
in Venray verworven. Na realisatie is het beheer van de
voor hun activiteiten en evenementen. Zo vindt er
speeltuin overgedragen aan een daartoe opgerichte
jaarlijks de Vlakwatercross en de X-Triathlon plaats, heeft
Stichting: Stichting Speelvlak.
Kindervakantiewerk er haar vaste uitvalsbasis en worden
Enige tijd geleden heeft de Juniorkamer een aanvullend
incidentele bijeenkomsten of festivals georganiseerd.
plan gelanceerd voor een spettervallei c.q. spetterbad.
Ook kent het Vlakwaterbos inmiddels een hindernisbaan,
De Juniorkamer heeft een aantal sponsoren bereid
een dwergenpad, een stormbaan en een ATB-
gevonden om de realisatie van het spetterbad (mede)
trainingsparcours.
te financieren.
12
13
4..Uitgangspunten voor het Stadsbos Vlakwater
4.3. Schoon houdt schoon Er bestaat een helder onderscheid tussen het ecologisch bosbeheer, waarin we de natuur meer
4.1. Koester de natuur
4.2. Een stadsbos is geen park
‘Dood hout leeft’ is een belangrijk principe onder
haar gang laten gaan en het reageren op menselijk
het onderhoud van het park. Ongeveer veertig
handelen in het gebied. Zwerfvuil en afval wordt
Wij zijn ons bewust van onze
Een stadsbos is geen
procent van alle bosdieren is afhankelijk van dood
zoveel mogelijk voorkomen. We werken volgens
bevoorrechte positie met
aangeharkt park.
hout. Insecten leven in het hout en breken met
het principe ‘schoon houdt schoon’ vanuit drie
een relatief groot bos in het hart van ons stedelijk
Het Vlakwaterbos is een bos en daarbij hoort ook
schimmels en bacteriën het afweermechanisme
uitgangspunten: preventie, handhaving en
gebied. Daarom zijn wij zuinig op ons bos en
een bepaald type beheer en onderhoud.
van de dode boom af. Zo wordt het dode
aandacht.
willen we de natuur niet alleen beschermen maar
Beheer kan ook bestaan uit ‘niets doen’. Het is
hout een aantrekkelijke plek voor insecten en
zo mogelijk ook verder versterken.
dan een kwestie van goed uitleggen waarom
schimmels. Kevers, torren en wespen kunnen in
In de eerste plaats worden bezoekers van
er geen of beperkt beheeractiviteit plaatsvindt
de bomen leven. Larven maken gangen in het
het bos zoveel mogelijk op hun eigen
De Nederlandse natuur en de biodiversiteit
en de natuur zélf aan haar gang laten gaan. De
hout, schimmels en bacteriën kunnen de kern van
verantwoordelijkheid gewezen. Dit gebeurt in
worden bedreigd. Het is ons doel om de natuur
natuurlijke waarde versterken kan gevolgen
de boom bereiken. Dit vormt op hun beurt weer
gezamenlijkheid met stakeholders: omwonenden
in het Vlakwaterbos weerbaarder te maken
hebben voor de toegankelijkheid van het
voedsel voor andere dieren. Dode bomen blijven
en initiatiefnemers. Uitgangspunt is dat iedere
tegen menselijke invloeden en de biodiversiteit
bos, bijvoorbeeld voor mindervaliden. Op die
staan mits het de veiligheid voor de recreant op de
bezoeker zijn of haar afval niet in het bos
te versterken. Behouden wat we nu hebben is
momenten geven we de natuur de hoogste
paden niet in gevaar brengt.
achterlaat. Dat wordt op verschillende manieren
daarom niet voldoende: we hebben de ambitie
prioriteit, zonder veiligheidsaspecten uit het oog
duidelijk gemaakt en waar nodig wordt in het
om de kwaliteit van de natuurlijke waarden te
te verliezen.
kader van preventie voor voldoende afvalbakken
verbeteren.
op strategische locaties gezorgd.
De waarde van de natuur bestaat uit een intrinsieke
Ons handelen is gericht op het versterken van de
waarde (intrinsieke waarde van de natuur betekent
soortenrijkdom in het Vlakwaterbos. Dat betekent
Wanneer preventie niet werkt, moet er een stok
dat de natuur op zichzelf waardevol is) en een
dat we op sommige plekken de natuur zijn gang
achter deur zijn: handhaving. Toezicht op het
kwalitatieve waarde (dit kan een economische,
laten gaan. We richten ons dan op het begeleiden
dumpen van kleine of grote hoeveelheden afval is
recreatieve of belevingswaarde zijn).
van de natuur en grijpen slechts in als het nodig
essentieel voor het principe ‘schoon houdt schoon’.
Bij alle activiteiten die we in het Vlakwaterbos
is. Lange tijd zagen we onkruid en dieren als eng
Wie het bos ondanks alle preventieve maatregelen
toestaan, stellen we ons de vraag of die activiteit
en lastig. Maar echte natuur is niet aangeharkt,
vies achterlaat, moet kunnen rekenen op een fikse
de natuurlijk waarde van het gebied respecteert.
dat kan soms een rommelige indruk maken en de
sanctie.
Is daarop het antwoord nee, dan wordt deze
toegankelijkheid voor mensen niet altijd ten goede
activiteit niet toegestaan.
komen.
Is daarop het antwoord ja, dan stellen we een
Tenslotte blijft het Vlakwaterbos schoon, óók wanneer er mensen zijn die er ondanks onze
vraag die nog een stapje verder gaat: Is deze
De arme zure bodem waar het bos op staat,
preventieve én repressieve maatregelen het bos
activiteit passend bij de natuurlijke waarde? Is het
heeft het dode hout hard nodig voor de
vervuild achterlaten. Op die momenten zorgen we
antwoord daarop volmondig ‘ja’, dan weten we dat
bodemontwikkeling. Takken blijven daarom in
ervoor dat het onderhoudsniveau voor wat betreft
we een goede beslissing nemen die in lijn is met
het bos om te kunnen verteren en worden niet
zwerfvuil en afval op orde blijft en krijgt het bos
de gewenste ontwikkelrichting van het gebied.
versnipperd of afgevoerd.
de aandacht die het verdient. Uiteraard is dit het
Helemaal positief , maar niet altijd mogelijk, is
sluitstuk en blijft de aandacht in eerste instantie
het als door de activiteit de natuurwaarde ook
gericht op de eigen verantwoordelijkheid om
nog versterkt kan worden, doordat een activiteit
zorgvuldig met het Vlakwaterbos om te gaan.
bijvoorbeeld vraagt om een onderhoud van een stukje bosgebied.
14
15
Uitbreiding is niet gewenst. Bestaande
We koesteren de natuurlijk,
geprobeerd in gezamenlijkheid met stakeholders
ook bij het afwegingskader
zo mogelijk nog beter te laten aansluiten bij het
Als stadsbos is Vlakwater een belangrijke groen- en
Grof gezien kan het gebied Vlakwater op basis van de
voor initiatieven in het Vlakwaterbos. We zetten
uitgangspunt dat activiteiten het karakter van het
recreatievoorziening binnen de kern Venray. Op basis van
natuurlijke kwaliteiten in tweeën gedeeld worden: noord
het bos niet op slot voor activiteiten en initiatieven,
bos moeten respecteren.
de gedragen uitgangspunten uit het vorige hoofdstuk
en zuid. De weg Vlakwater ligt als natuurlijke scheiding
maar geven initiatiefnemers heldere kaders mee
kan gesteld worden dat het behouden van groen en
tussen deze twee gebieden, waarbij de natuurtypen zich
waarbinnen zij hun activiteiten kunnen ontplooien.
natuur in combinatie met het recreatief medegebruik
natuurlijk niet houden aan een strakke scheiding maar in
voor de Venrayse inwoners het leidend principe voor
elkaar overlopen.
plaatsvinden, terwijl andere initiatieven juist heel
4.5. Veel kan, maar niet alles en overal
goed in het bos passen.
In deze visie maken we
belangrijke culturele voorziening in Venray die zelfs een
Noord
een heldere keuze voor
regionaal (en landelijk) publiek trekt.
Het noordelijke deel van het gebied wordt gekenmerkt
overeenkomsten worden gerespecteerd en
Sommige initiatieven kunnen dan niet (meer)
het Vlakwatergebied is. Daarnaast is het Odapark een
We zien activiteiten in de breedste zin van het
het behoud en het versterken van de natuur.
woord: van spelende kinderen tot concerten en van
Tegelijkertijd zetten we het bos niet op slot voor
5.1 Landschap en natuur
daartussen. Het bosgebied heeft kenmerken van een oud
informatiebordjes tot hardloopwedstrijden. Voor
activiteiten, omdat we het belangrijk vinden dat het
De natuurwaarden van het Vlakwaterbos vormen een heel
bos door een afwisseling van met name grove dennen
alle activiteiten geldt: waar een activiteit aansluit
bos een plek is waar inwoners van kunnen genieten
belangrijk uitgangspunt van deze visie.
en zomereiken die meer verspreidt door elkaar staan.
bij het karakter van het bos, of dit zelfs versterkt,
én omdat we via het bos inwoners meer over de
zeggen we ‘ja’. Waar een activiteit dat niet doet, en
natuur en onze omgeving willen leren. We willen
We streven naar een gevarieerd bosgebied dat
waar de natuur dus slechts als een activiteitenterrein
inwoners naar het bos halen, maar met respect en
karakteristiek is voor een droge zure en voedselarme
wordt gebruikt, zeggen we ‘nee’. We vragen elke
waardering voor de natuur. Ontmoeten ín het bos
bodem. Een goed functionerend bos heeft tenminste een
Zuid
initiatiefnemer naar de manier waarop zijn of
staat dan ook altijd in verbinding mét het bos.
boomlaag, struiklaag en kruidenlaag. Het bos bestaat uit
Het zuidelijke deel van het gebied kent meer structuur.
een afwisseling van boomsoorten die hierbij horen zoals
Er is minder reliëf aanwezig en de bossen ogen jonger als
Idealiter willen we met activiteiten niet alleen het
eiken en grove dennen. Op de wat minder droge delen
gevolg van rechte plantstructuren. De bossen zijn hier ook
natuurlijke karakter van het bos versterken, maar
groeien ook berken. De struiklaag omvat soorten als
meer monotoon van aard met uitzondering van enkele
Zonder te veel op deze belangenafweging vooruit
daarmee ook elkaar. Zo versterken activiteiten
vogelkers, krent en hazelaar. Het beeld van de kruidenlaag
oude laanstructuren die nog zichtbaar zijn door oude
te lopen, geldt dat de natuur recht heeft op rust.
elkaar. Dat kan echter alleen als dit gecoördineerd
wordt gedomineerd door enkele algemene grassen,
eiken in een verder door dennen overheerst gebied.
Versterkte muziek, maar ook activiteiten die na
gebeurt: sommige activiteiten kunnen elkaar
maar plaatselijk komen ook wat zeldzamere planten voor.
zonsondergang plaatsvinden, doen geen recht aan
versterken, maar niet op dezelfde (of een
Er is een rijke diversiteit aan paddenstoelen, mossen
Deze landschappelijke tweedeling vormt de basis
de natuurlijke kwaliteiten in het gebied. Wel moeten
aangrenzende) locatie of niet op hetzelfde moment.
en korstmossen. Door de gevarieerde leeftijdsopbouw
voor de visie.
mensen kennis kunnen maken met en kunnen
Daarom gaan we werken met zonering (in de
van het bos staan er oude grote bomen en kleine jonge
genieten van de natuur in het bos. Grote delen van
ruimte) en planning (in de tijd).
bomen. Dit is een belangrijke factor voor een rijke
het bos zullen dus toegankelijk blijven voor publiek,
De verantwoordelijkheid daarvoor leggen we bij de
biodiversiteit met soorten die kenmerkend zijn voor
zeker als er een combinatie is met (natuur)educatie
initiatiefnemer zelf. De gemeente heeft daarin een
dit type bos. Dood hout is een belangrijk element voor
en voorlichting. Ook via sportieve activiteiten kunnen
faciliterende rol.
de biodiversiteit. Hierin leven insecten die het voedsel
haar initiatief het karakter van het bos en de natuurwaarden respecteert.
door een reliëf vanwege de opgestoven duinen en valleien
Bos wordt afgewisseld door grotere open plekken met stuifzand. Hierdoor ontstaat er een woest karakter.
vormen voor veel vogelsoorten zoals mezen en spechten.
mensen de natuur in het bos leren kennen, maar
16
5..De uitgangspunten vertaald
4.4. Activiteiten versterken het karakter
ook hiervoor geldt dat deze activiteiten moeten
In de nieuwe situatie kan veel, maar niet alles
Het bosgebied bestaat niet alleen uit bomen en struiken,
passen bij de natuurlijke kwaliteiten van het gebied
en overal. Heldere coördinatie op deze zonering
maar ook uit open plekken. Deze plekken hebben een heel
en de uitgangspunten in deze visie. Een bos van ons
van het gebied zorgt voor meer duidelijkheid en
ander microklimaat, in de zomer warmer, droger en meer
allemaal blijft daarbij een uitgangspunt.
versterkt uiteindelijk zowel het karakter van het
zon dan in het bos, en vormen het leefgebied van tal van
bos als de activiteiten die er plaatsvinden en de
andere soorten. Ook de overgangen van het bos naar deze
De kleinschalige horeca en cultuuruitingen die
samenhang daartussen. Wellicht kan daarbij worden
plekken zijn erg waardevol. Hierdoor vormen de open
aansluiten op de natuurlijke kwaliteiten die bij het
gedacht aan een gemeenschappelijk beeldmerk of
plekken een belangrijke rol in de biodiversiteit.
gebied passen kunnen doorgang vinden.
‘branding’ van (activiteiten in) het Vlakwaterbos.
17
De toegang tot het noordelijke deel van Vlakwater gaat
centraal in het Odapark en voorziet in de behoefte van de
(voor gemotoriseerd verkeer) via de parkeerplaatsen
dagrecreatie in dit gedeelte van het Vlakwaterbos.
Odapark, het ziekenhuis en de Bouledrome. Een versterking
Nieuwe horeca in dit deel van het bos is niet toegestaan.
van de entree, door middel van een centrale ingang, zou een
Het Theehuis is niet direct zichtbaar vanuit de parkeerplaatsen.
extra dimensie kunnen geven aan het gebied. Daarbij kan
Door de bestaande voorziening duidelijk aan te kondigen
ook (het behoud van) de waarde van de natuur benadrukt
vanuit de entrees van het gebied kan de horeca, ook
worden voor de bezoekers.
vanwege de centrale ligging in het gebied, een centrale rol spelen bij de activiteiten (start- en/of verzamelpunt,
Functies
bijeenkomstfunctie en een informatieve functie).
Cultuur Het Odapark is ingericht voor de (bestaande) culturele en
Evenementen
educatieve activiteiten, vooral in de buitenlucht. De culturele
Het gebied leent zich alleen voor kleinschalige activiteiten
en educatieve functie van het Odapark is zeer waardevol
ten behoeve van culturele en educatieve doeleinden van het
voor de recreatieve maar vooral voor de culturele waarde
Cultureel centrum. Met kleinschalig wordt bedoeld dat de
van Venray. Het Odapark heeft een unieke positie in het
activiteiten alleen bij daglicht zijn toegestaan en dat er geen
(kunst)landschap, als plek waar kunst en natuur in elkaars
enorme bezoekersaantallen tegelijk aanwezig zijn.
directe gezelschap verkeren. Bezoekers kunnen in alle rust
Het belangrijkste criterium is dat de natuur niet mag
struinen door tentoonstellingen en dwalen tussen bomen en
worden geschaad.
zandverstuivingen. Nieuwe initiatieven zijn alleen mogelijk
Landschappelijke tweedeling Vlakwaterbos
als zij de natuur betrekken in de activiteiten.
Bebouwingsmogelijkheden De functie cultureel centrum vraagt om voorzieningen,
Recreatie
zoals horeca, ruimtes voor tentoonstellingen en lezingen.
Dit gebied leent zich alleen voor kleinschalige dagrecreatie:
Met het Theehuis is voldoende in deze behoefte voorzien.
5.2 Ruimtelijke vertaling
Cultureel noorden
Vrijetijdsbesteding buitenshuis waarbij je dezelfde dag weer
Nieuwe gebouwen zijn uitsluitend ter versterking (zoals
Op basis van ligging, landschap en gebruik kan
Het noordelijke deel van het Vlakwaterbos is een stadsbos
thuis komt. Daarbij worden de natuurwaarden waar mogelijk
voor maatschappelijke en financiële ontwikkeling van het
bovenstaande landschappelijke verdeling in het gebied
waar natuur, cultuur en recreatie samen komen. De natuur
versterkt door de activiteiten. Onder de mogelijkheden
cultureel centrum) of ter vervanging van de bestaande
verder worden uitgewerkt: het culturele noorden en het
is in dit gedeelte leidend door het fraaie landschap van de
vallen activiteiten zoals (educatieve) wandelingen,
bebouwing toegestaan.
recreatieve zuiden.
reliëfrijke stuifduinen en eikenbossen. Behoud (en waar
natuurlijk spelen en het bezoeken van het museum.
Voor bouwwerken, geen gebouw zijnde zoals speel-
In deze paragraaf wordt een doorvertaling gemaakt
nodig herstel) van de historische inrichting draagt bij aan het
Verblijfsrecreatie (het verblijven van tenminste een nacht in
voorzieningen of informatieborden geldt dat de natuur
naar een concrete beschrijving van het gebied en de
unieke karakter van dit gebied.
een recreatiegebied of toeristische plaats, waaronder dus ook
leidend is. Deze bouwwerken zijn alleen toegestaan wanneer
kamperen en overnachten in een vakantiewoning of camper)
er geen aantasting van de natuurlijke waarden plaatsvindt.
is uitgesloten.
De bouwwerken zijn passend in het landschap.
daarin mogelijke activiteiten. Mogelijke activiteiten zijn bijvoorbeeld: het gebruiken van gronden en gebouwen,
In dit gebied zijn openbare voorzieningen zoals het Odapark,
het oprichten van nieuwe bebouwing en bouwwerken,
het paviljoen, de stuifduinen met het Beeldenbos, het
paden en verhardingen, het houden van evenementen.
Avonturenpad en de diverse wandelroutes gelegen.
Nieuwe ontwikkelingen zijn beperkt mogelijk. Ze dienen
Het gebied wordt gebruikt door wandelaars, fietsers,
voort te borduren op het reeds ingezette beleid: cultuur en
kinderen en mensen met honden.
natuur (Odapark), natuureducatie en natuurrecreatie. De
Verhardingen
mogelijke nieuwe ontwikkelingen dienen tevens aanvullend
Ook het aanbrengen van extra (half)verhardingen en voorzie-
Het grootste deel van dit gebied is gemeentelijk eigendom.
te zijn op de bestaande voorzieningen en er een relatie mee
ningen, voor wegen of parkeerplaatsen is niet toegestaan. Hier-
Dat blijft zo. Er worden geen gronden binnen de
aan te gaan. De bestaande natuurwaarden in het bos- en
voor kan, zoveel mogelijk met inachtneming van de uitgangs-
gemeentebossen verkocht of verhuurd. Daarnaast is het
natuurgebied mogen absoluut niet worden aangetast en
punten van deze visie,een uitzondering worden gemaakt indien
niet de bedoeling dat er stukken (particulier) bosgebied
worden bij voorkeur zelfs versterkt.
verharding noodzakelijk is voor de verbetering en uitbreiding
Deze voorzieningen zijn ter versterking van de bestaande
van het (toeristisch) fiets- en/of wandelroutenetwerk.
omheind of afgesloten worden. Dit heeft een negatieve
18
functies of parkeervoorzieningen.
invloed op de natuurontwikkeling en de openbaarheid van
Horeca
Een kwalitatief goed en aantrekkelijk routenetwerk draagt bij
het gebied.
De bestaande horecavoorziening in het Theehuis ligt
aan het verhogen van de toeristische bestedingen.
19
Recreatief zuiden
Uitsluitend langs de rand kunnen wat meer intensieve
Evenementen
Bouwwerken (zoals sport- of speelvoorzieningen)
gebruiksvormen een plaats vinden op de daarvoor
Evenementen zijn alleen toegestaan ten behoeve van
worden tot een minimum beperkt en mogen alleen
aangemerkte locaties, zoals speeltuin Het Speelvlak,
sportieve en recreatieve doeleinden én zijn kleinschalig,
worden uitgevoerd in natuurlijke materialen (en zullen
In het zuidelijke deel heeft het Vlakwaterbos echt een
de activiteiten van Jong Nederland, de bodycamp, de
kortdurend en bij daglicht. Er kan hierbij gedacht
vergunningplichtig zijn). Het kappen van bomen en
uitstraling van een bosgebied: Hoge, dichte bomen met
tennisclub en de horeca bij de Perdstal.
worden aan een trimloop, een speurtocht en een
struiken is alleen toegestaan in het kader van onderhoud
wandelevenement. Het aantal evenementen dient beperkt
of calamiteiten en voor behoud, beheer en versterking van de natuur.
onverharde zandpaden er doorheen. In dit gedeelte is het gebruik gericht op recreatieve en
Nieuwe dagrecreatieve ontwikkelingen in dit gebied
te blijven. Daarbij geldt ook dat de natuur op geen enkele
sportieve gebruikers, rustzoekers en natuurliefhebbers in
dienen te voldoen aan de uitgangspunten uit deze visie.
wijze mag worden geschaad.
de bestaande natuur. De concentratie van de activiteiten
Er dient zeer terughoudend omgegaan te worden met het
ligt in de zuidelijke rand langs de Kempweg door de
toelaten van de diverse particuliere initiatieven die voor
Bebouwingsmogelijkheden
voorzieningen, voor wegen of parkeerplaatsen is niet
aanwezigheid van de bestaande voorzieningen zoals
het Vlakwatergebied geopperd worden.
Bebouwing ten behoeve van dagrecreatieve
toegestaan. Hiervoor kan een uitzondering worden
de Perdstal, Jong Nederland, de bodycamp en de
Vanwege de landschappelijke en natuurlijke kwaliteiten
voorzieningen dient tot een minimum beperkt te worden
gemaakt indien verharding noodzakelijk is voor de
tennisbanen.
en het bestaande aanbod van recreatieve voorzieningen
en is alleen mogelijk bij bestaande bebouwing.
verbetering en uitbreiding van het (toeristisch) fiets- en/of
Omdat er geen centrale parkeerplek aanwezig is, is het
kunnen alleen nieuwe voorzieningen met een beperkt
Qua uitstraling dient nieuwe bebouwing aan te sluiten
wandelroutenetwerk. Een kwalitatief goed en aantrekkelijk
parkeren, en daarmee ook de toegang het gebied in,
ruimtebeslag, behoud en zo mogelijk versterking van
op de natuurlijke omgeving.
routenetwerk draagt bij aan het verhogen van de
zeer versnipperd. Het heeft de voorkeur om de verkeers-
de natuur en met een duidelijke toegevoegde waarde
(en parkeer)druk van de Kempweg weg te halen en te
voor inwoners van Venray worden gerealiseerd in het
centreren. Daardoor zal de overgang tussen de woonwijk
plangebied.
Ook het aanbrengen van extra (half )verhardingen en
toeristische bestedingen.
Vlakwater en het bosgebied veel geleidelijker verlopen. De weg Vlakwater is in het eerste stuk verhard en steekt
Horeca
dwars het bos in. De weg geeft toegang tot het tennispark
In de Perdstal bevindt zich een horecavoorziening.
en de achterliggende woning(en). Daarna wordt deze weg
De gebruiksmogelijkheden voor deze locatie zijn
onverhard. Deze weg leent zich perfect om de entree van
vastgelegd in de omgevingsvergunning uit 2015 en
het zuidelijke deel te faciliteren. (zie verder H6)
de exploitatievergunning uit 2017. Verbreding van de
cultureel noorden
activiteiten kan alleen plaatsvinden indien voldaan kan Functies
worden aan de uitgangspunten van de visie.
Extensieve recreatie
Legenda
De belangrijkste functie, naast de hoofdfunctie natuur,van
Sport
Fietsontsluiting
dit deel van het Vlakwaterbos is het extensief, recreatief
In het Vlakwaterbos liggen de tennisbanen en tennishal.
Het culturele noorden
gebruik. Extensieve recreatie is een vorm van dagrecreatie
Deze liggen buiten het plangebied van deze visie.
kleinschalige dagrecreatie en
die niet zo verstorend is voor natuur en bewoners van
Echter heeft de aanwezigheid van deze voorzieningen
het gebied en waarvoor nauwelijks voorzieningen
wel invloed op het gebied. Sportieve activiteiten kunnen
aangelegd hoeven te worden. Het gebied is bedoeld voor
eventueel gebruik maken van deze voorzieningen,
dagrecreatie in combinatie met sportieve activiteiten
bijv. als startlocatie, toiletgebruik en de parkeerplaatsen.
in de openlucht. Er kan hierbij gedacht worden aan
Sinds enkele jaren is een naastgelegen perceel in gebruik
activiteiten met een recreatief en/of sportief karakter
en ingericht als locatie voor de buitensportschool
zoals bijvoorbeeld wandeltochten, fietsroutes, hardloop/
‘Bodycamp. Bezoekers van de bodycamp maken gebruik
trimparcours. Recreatief gebruik van het bosgebied kan
van de parkeerplaatsen van de tennisclub.
alleen als er geen aantasting van de natuur plaatsvindt.
Deze parkeervoorzieningen staan onder druk.
Cultuur, natuureducatie, kleinschalige culturele evenementen Het recreatieve zuiden Wandelen, fietsen, hardlopen, kleinschalige sportieve evenementen
Verblijfsrecreatie (het verblijven van tenminste een nacht
recreatief zuiden
in een recreatiegebied of toeristische plaats, waaronder dus ook kamperen en overnachten in een vakantiewoning
Visie Vlakwaterbos
of hotel) is uitgesloten.
20
21
6..Uitvoering en beheer De uitgangspunten in deze visie geven een heldere
6.2 Uitwerken van de plannen
richting in een aantal samenhangende keuzes. Het is nu
Naast de uitwerking van deze visie in de Omgevingsvisie
zaak om van dit richtinggevende document de vertaalslag
Venray resteren er nog enkele aandachtspunten die in de
naar de praktijk van alledag te maken. Daarbij geldt de
komende tijd om verdieping en besluitvorming vragen.
overtuiging dat deze richting niet alleen het karakter van het gebied versterkt, maar ook de onderlinge samenhang
Versterken van de entrees
tussen activiteiten én de relatie tussen de verschillende
De toegang tot het gebied is nog niet goed zichtbaar.
stakeholders. Om tot coördinatie en samenhang te komen
Er ontbreken duidelijke entrees die het Vlakwaterbos
is samenwerking een voorwaarde.
meer aanzien als recreatieve voorziening geven.
6.1 Juridische borging
De twee rotondes op de Westsingel geven de allereerste toegang tot het gebied, ofwel zuid of wel noord.
Oplossingsrichting parkeerknelpunt
De visie Vlakwater is bedoeld om keuzes te maken in de
Deze punten kunnen een bijdrage leveren in de
(ontwikkel)mogelijkheden van het gebied Vlakwater.
aankondiging van het Vlakwaterbos.
Een gebiedsvisie heeft op zichzelf geen direct juridisch
In het noorden kan een versterking van de entree
Zuid
Het idee is om een nieuwe parkeervoorziening op
bindende werking. Het bindt derden niet, maar het
samengaan met een herstructurering van het parkeren
Het parkeren aan de Zuidzijde van het Vlakwaterbos is
te richten waarbij aan de voorzijde het fietsparkeren
overheidsorgaan dat het vaststelt wel. Het schept
(zie volgende punt).
nu verspreid, over meerdere “kleinere” locaties met wel of
gehandhaafd blijft en het huidige parkeerterrein bij
daarnaast ook de verwachtingen naar de omgeving.
In het zuiden zou een duidelijke entree kunnen worden
geen voorzieningen voor gehandicapten,
het tennispark weer als bos kan worden ingericht.
Uiteindelijk zullen de (ruimtelijk relevante) keuzes
gemaakt aan het begin van de straat Vlakwater.
met wel of geen voorzieningen voor fietsers, met wel
Het uitbreiden van parkeerplaatsen aan de noordzijde
uit deze visie juridisch vertaald worden in een nieuw
Voor het langzaam verkeer ligt het voor de hand om de
of geen zitgelegenheid met horeca. Dit zorgt voor
van het tennispark heeft, indien gebruik wordt gemaakt
bestemmingsplan (of na 1 januari 2022 omgevingsplan)
entree bij de toegang van het gebied via de derde ring
een wat meer chaotisch en intensief gebruik van de
van de groenstrook langs de tennisbanen/tennishal en
zodat initiatieven daaraan getoetst kunnen worden.
te realiseren.
parkeergelegenheden, zoals in de omgeving van het
een van de speelvelden, beperkte gevolgen voor het
tennispark, de Perdstal en ’t Speelvlak en biedt
aanwezige groen.
Daarnaast vraagt de borging van de uitgangspunten in deze visie in de praktijk om regie op het gebied.
Om de entrees naar het park te versterken kan bekeken
momenteel onvoldoende parkeercapaciteit.
worden of een kleine ondersteunende voorziening
Investeren in deze vier locaties heeft een grote negatieve
De strook langs de rijbaan is in het bestemmingsplan
Op dit moment wordt er ook gewerkt aan de
bij de entree een mogelijkheid is ((bijvoorbeeld een
impact op het karakter van het bos. Het is wenselijk
Venray 2017 al bestemd als ‘verkeer’ waardoor
Omgevingsvisie Venray: één integrale toekomstvisie
informatiebord).
bezoekers meer te concentreren en te geleiden naar een
compensatie vanuit de wet natuurbescherming niet
grotere parkeerlocatie.
aan de orde is. De geparkeerde auto’s worden op deze
voor de hele gemeente Venray waarin de hele fysieke leefomgeving is opgenomen. Het is de bedoeling dat alle
Verbetering parkeervoorzieningen
beleidsnota’s over de fysieke leefomgeving en alle losse
Noord
Eén van de mogelijkheden zou een nieuw parkeerterrein
Kempweg waardoor de beleving van het groene karakter
gebiedsvisie ’s uiteindelijk in deze Omgevingsvisie landen.
Aan de Noordzijde van het Vlakwaterbos zijn voldoende
achter het tennispark aan Vlakwater (zie de afbeelding
van het gebied vanuit de Kempweg behouden blijft.
De Omgevingsvisie Venray zal in 2021 worden vastgesteld.
parkeerplaatsen op het parkeerplaats bij het Odapark.
hieronder) kunnen zijn.
Het faciliteren in parkeren op deze locatie zal er ook
De gebiedsvisie Vlakwater zal dus (in compacte vorm)
Het is het overdenken waard en om ook het terrein van de
Dit gebied valt buiten het plangebied maar omdat de
voor zorgen dat er door wandelaars minder in de berm
uiteindelijk in deze Omgevingsvisie Venray worden
Bouledrome Venray open te stellen met een verbinding
activiteiten waar de parkeervoorziening voor nodig
geparkeerd gaat worden.
overgenomen.
naar het Vlakwaterbos en hier meer parkeerplaatsen te
is binnen het plangebied, wordt dit toch in deze visie
De overige omliggende groenstroken rond het tennispark
realiseren. Zodat aan de noordzijde van het Vlakwaterbos
opgenomen. Wellicht zijn er nog meer zoekgebieden te
zijn momenteel bestemd als bos waardoor vanuit de wet
dit terrein als overloop kan dienen.
bedenken.
natuurbescherming gecompenseerd zal moeten worden
beoogde locatie ook aan het zicht onttrokken vanaf de
indien van deze stroken gebruikt gemaakt gaat worden. Aantasting van deze ‘bos’stroken heeft visueel gezien ook een grotere impact op het gebied en sluit niet aan bij de uitgangspunten van deze visie.
22
23
3e Ring
De natuurlijke speelaanleidingen gelegen op en nabij
6.4 Regie
De komende periode werken we toe naar één
Aan de hand van de uitgangspunten uit deze visie kan
het open stuifduingebied en speeltuin ’t Speelvlak
Momenteel ligt de verantwoordelijkheid voor beheer en/
overkoepelende beheersorganisatie. Zowel het proces
nader bekeken worden op welke wijze de huidige tijdelijke
maken vanwege hun ligging en betekenis voor heel
of onderhoud bij verschillende stakeholders in het gebied.
naar deze organisatie als de uiteindelijke organisatie is nog
fietsroute een kwaliteitsverbetering kan krijgen, waarbij
Venray onderdeel uit van het speelruimteplan. Gezien de
De Stichting Stadsbos Vlakwater beheert aan de westzijde
ongewis: hierover zijn afspraken nodig met stakeholders.
de belangen van de natuurontwikkeling, natuurbehoud,
leeftijd van de voorzieningen is inmiddels overgegaan
van Vlakwater de ondergroei: het snoeien van de bomen
In deze beheersorganisatie is de gemeente Venray een
recreatief gebruik van Vlakwater en functionaliteit van het
tot vervanging. De uitstraling van nieuw aan te brengen
(doorrijhoogte) en struiken, prunusbestrijding, ruimen
partner, maar zeker niet de enige belanghebbende. In
fietspad tegen elkaar afgewogen worden.
voorzieningen moet, ook in de toekomst, passen in het
zwerfafval, paden schoon houden.
de beheersorganisatie zit immers de bekrachtiging en
gebied (natuurlijke uitstraling). Voorzieningen mogen
De Stichting Odapark beheert aan de oostzijde het park
continuïteit van deze visie opgesloten.
Lopende initiatieven
de natuurlijke omgeving niet aantasten of nadelig
met een klein deel stuifzand omringd door stukje bos.
Met de beoogde beheersorganisatie krijgt de regie
In afwachting van de visie op het Vlakwaterbos
beïnvloeden.
Hierover zijn afspraken gemaakt in het verhuurcontract
op het gebied vorm en inhoud. Naleving van de
heeft besluitvorming op enkele initiatieven nog niet
De huidige locaties dienen als basis voor vervangingen.
van het gehele Odapark (dus ook opstallen).
uitgangspunten uit deze visie wordt een gezamenlijke
plaatsgevonden. Dit geldt voor de realisatie van een
Dat neemt niet weg dat het plaatsen van enkele
Het boombeheer is hierin opgenomen onder bepaalde
verantwoordelijkheid, evenals de coördinatie van de
spettervallei en de vestiging van de bodycamp aan de
voorzieningen langs bijvoorbeeld een wandelroute
voorwaarden.
activiteiten en een zorgvuldige communicatie met alle
Kempweg. Deze laatste activiteit wordt tot op heden
mogelijk is. Dit kan mensen uitdagen verder het gebied in
Beide partijen overleggen met de gemeentelijke
betrokkenen.
gedoogd. Ingeval van legalisering van deze activiteit
te trekken waarbij ze onderweg worden geprikkeld.
bosbeheerder over de richting van het beheer en de
vormt het parkeerknelpunt één van de aandachtspunten.
daarvoor noodzakelijke werkzaamheden.
Ook het initiatief tot uitbreiding van ’t Speelvlak met een
Beheer en onderhoud en de sociale veiligheid van
Daarnaast worden verschillende initiatieven in het
spettervallei vraagt om besluitvorming. Bezien moet
(speel)voorzieningen vormt, met name bij particuliere
gebied onderhouden en beheerd door de evenzovele
worden in hoeverre de plannen voor de aan te brengen
initiatieven, een aandachtspunt. Deze zaken, evenals
initiatiefnemers. ATV Venray onderhoudt het
voorziening passen binnen de uitgangspunten van
eventuele vervanging, moeten geborgd zijn voordat tot
Vlakwatercrossparcours.
deze visie.
plaatsing van de toestellen wordt overgegaan.
De Hindernisbaan wordt door de particuliere
6.3 Onderhoud
Bossen
en palen maar niet de paden. Het pad van het
Speelvoorzieningen en Speelaanleidingen
In ruimtelijke en functionele zin wordt er voor het gehele
trainingsparcours ATB wordt door de Mudhunters
De gemeente is verantwoordelijk en aansprakelijk
bos- en natuurgebied een conserverend beleid gevoerd.
onderhouden. De dwergenroute is in onderhoud bij
voor alle formele speelplekken en –toestellen in de
Dit geldt zowel voor de gemeentebossen als voor de
stichting Stadsbos Vlakwater.
openbare ruimte. Speeltoestellen moeten voldoen aan de
particuliere boskavels.
De palen van de wandelknooppuntenroute door
initiatiefnemer onderhouden. Dit zijn de toestellen
voorwaarden uit het zogenaamde ‘Attractiebesluit’.
Vlakwater worden onderhouden door het Toeristisch en De Wet natuurbescherming geeft aan dat bos, bos moet
Recreatief Platform Venray.
Binnen het gemeentelijk speelruimtebeleid wordt gestreefd
blijven. Indien men de bestemming “bos” wil wijzigen in
naar een betere spreiding van speelvoorzieningen en
een andere bestemming er natuurcompensatie plaats
In het ideaalbeeld houden stakeholders gezamenlijk
stimulering van ontmoeting. Bij de vervanging van
dient te vinden tot maximaal 1,66 keer de oppervlakte
en in samenwerking met de gemeente zelf toezicht op
voorzieningen wordt gekeken naar de behoefte van
bos die verdwijnt. Een dergelijke herplantplicht geldt
het nastreven én –leven van de uitgangspunten die in
gebruikers om zodoende beter aansluiting te vinden bij de
ook vanuit de Wet natuurbescherming – beschermde
deze visie geformuleerd zijn. Op het karakter van het
doelgroep. Waar mogelijk zal de groene omgeving beter
houtopstanden. Deze is 1:1.
bos, op het niveau van het onderhoud, op de aanpak
benut gaan worden om jongeren meer uit te dagen en de creatieve geest te stimuleren.
van zwerfvuil, op de wenselijkheid van activiteiten en Er worden geen eisen gesteld aan de kwaliteit.
op zonering en planning. De gemeente neemt hierin de
Het gemeentelijke bosdeel van Vlakwater is onderdeel
faciliterende rol om stakeholders vanuit álle belangen bij
van het bosbeheerplan. Hierin wordt Vlakwater genoemd
deze organisatie te betrekken.
als “stadsbos”, recreëren is naast de natuurwaarde een belangrijke functie.
24
25