01 Verlenging tijdelijke asielopvang in Venray (raadsvoorstel)

Raadsvoorstel

Onderwerp

Verlenging tijdelijke asielopvang in Venray

Zaaknummer

Raad datum

Team

Marco van de Voort / Erik Voesten Concern/Projecten

Teammanager

Dorien van der Giessen

Portefeuillehouder

Leontien Kompier

Steller

4 oktober 2022

Openbaar

Ja

Ter advisering/

Ter bespreking

kennisneming/ bespreking

Voorstel Opdracht geven aan het college voor het verlengen van de bestuursovereenkomst van de noodopvang in de evenementenhal Venray voor maximaal 350 asielzoekers tot uiterlijk 1 juli 2023 onder de voorwaarden zoals vastgesteld in de raad van 8 maart 2022, aangevuld met aandachtspunten voor een adequate huisvesting en beheer in de winterperiode. Samenvatting De problematiek en urgentie in de migratieketen is op dit moment onveranderd groot. Het Rijk heeft op 26 augustus 2022 een bestuursovereenkomst gesloten met de gemeenten, provincies en het Veiligheidsberaad, waarin samenhangende afspraken zijn gemaakt over de doorstroom van ontheemden in Nederland. De afspraken zijn gericht op een oplossing van de acute problematiek en bieden tevens een perspectief voor een stabiel, wendbaar en duurzaam stelsel van asielopvang. In hoofdlijn zijn de afspraken gericht op het versneld laten uitstromen van statushouders door onder andere het realiseren van flexwoningen en de Uitvoeringsagenda Flexibilisering Asielketen. Het COA schat in dat er eind 2022 51.000 plekken nodig zijn in AZC’s. Hiervan worden op dit moment echter 20.000 plekken ingenomen door statushouders, waarvoor geen huisvesting beschikbaar is. Hierdoor wordt de asielketen ernstig verstoord.

Door het versneld laten uitstromen van statushouders op de korte termijn, gecombineerd met het realiseren van extra opvanglocaties voor diverse groepen ontheemden in alle gemeenten op de langere termijn én maatregelen om de instroom aan de voorzijde beter te organiseren, wordt ingezet op maatregelen in de gehele asielketen. Onderdeel van deze maatregelen is tevens het verzoek aan alle gemeenten om bestaande opvanglocaties – waar mogelijk – niet te sluiten. Op 12 september 2022 heeft het COA daarom een indringend beroep gedaan op ons college om in gesprek te gaan over de mogelijkheden en scenario’s voor hernieuwde (nood)opvang in de gemeente Venray en een langere openstelling van de locatie in Oostrum. De huidige bestuursovereenkomst met het COA en de vergunning voor de noodopvang in de evenementenhal lopen op 22 oktober 2022 af.

Pagina 1 van 4

De realisatie van duurzame oplossingen, anders dan de huidige noodopvang, vóór 22 oktober 2022 is niet realistisch en daarmee is het risico dat er voor de huidige bewoners van de noodopvang geen adequaat alternatief voor handen is, levensgroot. In lijn met eerdere besluitvorming past het om proactief verantwoordelijkheid te nemen in de realisatie van de afspraken uit het bestuursakkoord. Locatie evenementenhal enige optie op korte termijn Vanuit de afspraken uit het bestuursakkoord heeft de gemeente Venray de verplichting om in 2022 nog 35 statushouders te plaatsen en in de eerste helft van 2023 nogmaals 43. Daarnaast staat de gemeente aan de lat om plekken te realiseren voor ongeveer 80 asielzoekers. De verdeling van de diverse doelgroepen is nog een aandachtspunt dat we regionaal willen oppakken. Voor de opvang van vluchtelingen uit de Oekraïne heeft de gemeente Venray 132 opvangplekken gerealiseerd, maar er is in de regio nog steeds een tekort aan zo’n 900 plekken. De doelgroep valt niet onder het verzoek van het COA, maar is wel een opgave die de gemeente heeft op het gebied van de opvang van ontheemden. Op dit moment werkt het college, samen met de ambtelijke organisatie, aan een plan van aanpak om op korte termijn voldoende extra opvangplekken te realiseren.

Vanwege procedures, beschikbaarheid van locaties, materialen en mankracht, zal de realisatie hiervan nog minimaal enkele maanden kosten. Op de korte termijn is verlenging van de opvang in de evenementenhal de enige optie om een bijdrage te leveren aan de oplossing van het acute probleem. COA in de lead Voor de verlenging dient een nieuwe bestuursovereenkomst te worden gesloten met het COA en een nieuwe vergunning te worden verleend. Het COA zal zelf de volledige noodopvang blijven organiseren. Als facilitator geven we, met onze kennis van de lokale situatie, het COA de randvoorwaarden en kaders mee waarbinnen de verlenging van de opvang in de evenementenhal mogelijk is. In de afgelopen maanden heeft het COA laten zien zijn rol voortvarend op te pakken, waardoor de opvang tot op dit moment probleemloos verloopt. In dit raadsvoorstel stellen wij uw raad voor om het college opdracht te geven voor het verlengen van de bestuursovereenkomst van de noodopvang in de evenementenhal Venray voor maximaal 350 asielzoekers tot uiterlijk 1 juli 2023 onder de voorwaarden zoals eerder vastgesteld in de raadsvergadering van 8 maart 2022, aangevuld met extra maatregelen die noodzakelijk zijn om een adequate huisvesting op deze locatie in de wintermaanden mogelijk te maken.

Beoogd resultaat Gezien de noodzaak én urgentie, in combinatie met de gemaakte afspraken uit het bestuursakkoord die perspectief bieden op afbouw, het gesprek met het COA aangaan over de voorwaarden waaronder wij medewerking kunnen verlenen aan de verlenging van een noodopvang door COA voor maximaal 350 asielzoekers tot uiterlijk 1 juli 2023 op de locatie Evenementenhal in Oostrum.

Pagina 2 van 4

Argumenten 1.1. De druk op de migratieketen is op dit moment onhoudbaar een onverantwoord. Op dit moment is er sprake van een onhoudbare situatie in de migratieketen, met name in Ter Apel. De instroom kan op dit moment niet worden opgevangen en er zijn onvoldoende (crisisnood)opvangplekken om mensen onder te brengen. Acute maatregelen in de gehele keten zijn nodig om tot verlichting te komen 1.2. Het gaat om tijdelijke opvang Door middel van de bestuursafspraken van 26 augustus 2022 zijn afspraken gemaakt voor de acute problematiek en is een perspectief geboden om te komen tot een stabiel, wendbaar en duurzaam stelsel van asielopvang, met uitzicht op afbouw van de noodopvanglocaties. 1.3. 1 juli 2023 is de uiterlijke einddatum De bestuursovereenkomst is erop gericht om de acute problematiek in de eerste helft van 2023 beheersbaar te krijgen. Hierdoor zal er sprake zijn van een afbouw in de noodopvang. Door te kiezen voor de datum van uiterlijk 1 juli 2023 draagt Venray optimaal bij aan de oplossing van deze problematiek en wordt een goede afbouw mogelijk gemaakt. 1.4. Het draagvlak voor opvang van ontheemden is groot in Venray De huidige opvang in de evenementenhal verloopt zonder problemen. Het draagvlak voor verlenging bij de inwoners van Venray en met name de direct betrokkenen – vertegenwoordigd in de klankbordgroep – is groot. 1.5.

Onder voorwaarden zijn er (organisatie)technisch gezien geen belemmeringen om de opvang voort te zetten. Bij de inrichting van de evenementenhal als opvanglocatie is destijds niet specifiek rekening gehouden met opening gedurende de wintermaanden. In het overleg met COA zal extra aandacht worden gevraagd voor zaken als verwarming en verlichting (zowel binnen als buiten), maar ook de mogelijkheden om te recreëren en de verkeersbewegingen in de donkere wintermaanden 1.6. De gemeente Venray wil haar aandeel blijven leveren in het vraagstuk van de opvang van ontheemden. Door mee te werken aan het verzoek tot verlenging kan de gemeente Venray zowel op de korte termijn als langere termijn voldoen aan de aan ons gevraagde inbreng. Risico’s Het belangrijkste risico dat we constateren betreft imagoschade. De opvang verloopt tot op dit moment probleemloos, waardoor het draagvlak binnen de Venrayse samenleving groot is. Bij het besluit in maart 2022 bij de realisatie van deze opvang is echter nadrukkelijk afgesproken dat de opvang voor 6 maanden zou zijn en dat verlenging geen optie is. De huidige situatie was in zijn omvang niet te voorzien. Een onhoudbare situatie en duidelijk perspectief op afbouw maakt heroverweging van dit standpunt verdedigbaar en uitlegbaar. De gemeente Venray wil bekend staan als een betrouwbare partner, ook voor haar burgers.

Het besluit om nu toch te verlengen kan invloed hebben op andere, toekomstige, besluiten om tijdelijk zaken toe te staan of te vergunnen. Kanttekeningen Alle overwegingen staan in het voorstel en de argumenten.

Pagina 3 van 4

Communicatie De gemeente hecht belang aan tijdige, zorgvuldige en kwalitatieve informatievoorziening. Zorgvuldige communicatie met de directe omgeving en met betrokken stakeholders is essentieel. Voor de Venrayse samenleving zal goede uitleg over de context waarbinnen tot de verlenging is besloten belangrijk zijn. Alle beschikbare informatie is straks te vinden op de website van de gemeente. Daarnaast zal op maat communicatie plaatsvinden met de direct belanghebbenden, zoals de directe omgeving en betrokken partners. Met het COA zullen nadere afspraken gemaakt moeten worden over capaciteit en middelen die nodig zijn om deze inzet te leveren. Financiële gevolgen De exploitatie van de noodopvang en eventuele aanpassingen voor de winterperiode zullen in financiële zin in deze opzet gedragen worden door het COA. Dit geldt ook voor de energiekosten welke in de huidige situatie en met voortzetting gedurende de winter een extra aandachtspunt zijn. Directe- en gevolgkosten die de gemeente moet maken, zullen worden teruggevraagd. Personele/organisatorische gevolgen N.v.t.

Juridische gevolgen N.v.t. Rechtmatigheid De gemeenteraad is bevoegd. Fatale termijnen Het huidige contract met het COA loopt op 22 oktober 2022 af. Het college gaat in overleg met het COA over de termijn voor verlenging en exploitatie tot uiterlijk 1 juli 2023. Vervolgtraject besluitvorming Het college gaat in overleg met het COA om te komen tot een bestuursovereenkomst. Daarbij zal het college waar nodig uw raad via het seniorenconvent en informatiebrieven informeren over de voortgang en resultaten van dit overleg. Evaluatie N.v.t.

Bijlagen 1. Brief COA 12 september 2022, verzoek voortzetting noodopvang Naslagwerk 1. Raadsvoorstel verzoek inzake asielopvang in Venray 8 maart 2022 2. VNG ledenbrief Bestuurlijke afspraken opvangcrisis

Pagina 4 van 4