01 Regionaal beleidsplan jeugd 2022 en verder (raadsvoorstel)

Raadsvoorstel

Onderwerp

Regionaal beleidsplan jeugd 2022 en verder

Zaaknummer

Raad datum

14 december 2021

Openbaar

Ja

Ter advisering/

Ter bespreking

Steller

Floor van der Giessen

Team

MO

Teammanager

Ernst-Jan Meerbeek

Portefeuillehouder

Chantal Nijkerken

kennisneming/ bespreking

Voorstel 1. Vaststellen van het Regionaal beleidsplan jeugd 2022 en verder. Samenvatting Sinds 2015 zijn gemeenten op basis van de Jeugdwet verantwoordelijk voor bijna alle ondersteuning, hulp en zorg aan jeugdigen en gezinnen bij het opvoeden en opgroeien. De organisatie van deze ondersteuning is vastgelegd in regionale beleidskaders die inmiddels verlopen zijn. Daarnaast hebben gemeenten sinds 2019 verschillende Kamerbrieven, de Norm voor Opdrachtgeverschap (NvO, waar we via de VNG mee hebben ingestemd) en het wetsvoorstel ‘Verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’, de opdracht gekregen een regionaal beleidsplan op te stellen. In onze samenwerking als regio hebben we als gemeenten ervaren dat een regionaal beleidskader voordelen en kansen biedt. We willen als regio de komende jaren de transformatie in het jeugdhulpstelsel nog verder vormgeven, meer preventief en integraal werken, het voorliggend veld en lichtere vormen van ondersteuning optimaal benutten om zo een beroep op (specialistische) zorg af te laten nemen. Hoe we dit als regio gaan doen, willen we vastleggen in een regionaal beleidsplan. We moeten én willen daarom als regio Noord-Limburg een nieuw regionaal beleidsplan jeugd laten vaststellen.

In het regionaal beleidsplan komen verschillende ontwikkelingen van de afgelopen jaren en lopende ontwikkelingen samen: transformatie, Sturing en Inkoop, Toegang, regiovisie aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling, (boven)regionale samenwerking en de MGR. Daarnaast hebben de verplichte onderwerpen uit de NvO een plek gekregen. Beoogd resultaat In 2040 is Noord-Limburg de gezondste regio: het warme en veilige thuis van 300.000 trotse NoordLimburgers en de thuisbasis van vele ondernemingen. Onze jongeren groeien op in wijken en kernen, waarvan de bewoners het als hun opdracht zien om hen op te laten groeien tot waardevolle leden van diezelfde gemeenschap. Onze inwoners, verenigingen, organisaties en bedrijven voelen zich verantwoordelijk voor de kwaliteit van hun lokale gemeenschap en de directe leefomgeving. De overheid inspireert, verbindt en faciliteert dat deze leef-, woon- en werkgemeenschappen in gezamenlijkheid hun eigen toekomst bepalen. We werken aan een voor iedereen toegankelijke, laagdrempelige en mensgerichte zorg die ingezet wordt waar nodig. De brede benadering van Positieve Gezondheid, waarbij een betekenisvol leven met nadruk op veerkracht en eigen regie centraal staan, past daarbij.

Pagina 1 van 5

Kortom: de kinderen en jongeren (de jeugd) in Noord-Limburg kunnen gezond en veilig opgroeien en zich optimaal ontwikkelen. Argumenten 1.

Dit voorstel draagt bij aan de toekomstvisie 2030 ‘Venray loopt voorop’ en de ‘Regiovisie Regio NoordLimburg 2040 Gezondste Regio’. Het werken vanuit het gedachtegoed van positieve gezondheid aan het versterken van inwoners en hun netwerken, waardoor jeugdigen en gezinnen (weer) kunnen meedoen, sluit aan bij zowel de toekomstvisie van Venray als ook de regiovisie van de regio Noord-Limburg. In het regionaal beleidsplan jeugd is dit gedachtegoed verwerkt in de ambitie (zie hiervoor het beoogd resultaat) en de visiepunten. Daarnaast is de beweging omschreven die we als regio in gang willen zetten. In het regionaal beleidsplan jeugd zijn de volgende visiepunten opgenomen: 1. We richten ons op alle jeugd, waarbij de focus ligt op positieve gezondheid. Het gezin is de basis en ouders zijn primair verantwoordelijk voor de opvoeding en het welzijn van hun kinderen. We leggen de nadruk op preventie, vroegsignalering en een sterke omgeving. 2. Passende en tijdige hulp en bescherming voor kinderen en gezinnen die dat nodig hebben. Hulp en bescherming vinden bij voorkeur in de eigen omgeving van het kind plaats en hebben (zo veel mogelijk) een tijdelijk en duurzaam karakter en zijn er op gericht om inwoners zo veel mogelijk zelf en met hun omgeving in staat te stellen om het gewone leven (weer) op te pakken. 3. We zijn een lerende jeugdhulpregio.

We investeren in het ophalen en ontsluiten van kennis, het evalueren van beleid en uitvoering en de bijstelling en verbetering hiervan. We delen ervaringen en leren van elkaar: van jeugdigen en ouders (gezinnen), van gemeenschappen, van cliënten(raden), van professionals, van andere partners en sectoren en van andere gemeenten en regio’s. Daarnaast is de volgende beweging omschreven: We willen een vitale gemeenschap, waarbij inwoners zoveel mogelijk zelf en met hulp van anderen uit de samenleving hun problemen oplossen. We werken samen met de vitale gemeenschappen en de partners op basis van vertrouwen en partnerschap. We zetten in op preventie, vroegsignalering en versterken de omgeving, die onder andere bestaat uit het eigen netwerk van inwoners, het onderwijs, jongerenwerk, het verenigingsleven, informele zorg en vrijwilligersorganisaties. Hoe sterker de omgeving, hoe minder snel inwoners een beroep hoeven te doen op het vangnet van de gemeente (visiepunt 1). Op die manier kunnen we als gemeenten voor de meest kwetsbare groepen het vangnet van ondersteuning waarborgen. Wanneer er toch een beroep op het vangnet gedaan wordt, heeft ondersteuning zo veel mogelijk een tijdelijk karakter, wordt deze duurzaam ingezet en waar dat kan, wordt deze ondersteuning in de eigen omgeving van de inwoners geboden (visiepunt 2).

Tot slot delen we ervaringen en leren we van elkaar om zo continu ons beleid en de uitvoering te verbeteren en passend en actueel te laten zijn (visiepunt 3).

2.

Het is noodzakelijk en wenselijk dat regiogemeenten een regiovisie maken op het gebied van jeugdhulp. Vanuit de Kamerbrieven, de NvO en het wetsvoorstel ‘Beschikbaarheid verbetering zorg voor jeugdigen’ hebben gemeenten de opdracht om een regionaal beleidsplan jeugd op te stellen en dit ter vaststelling aan de gemeenteraden voor te leggen. In het beleidsplan is de regiovisie verwerkt die in de NvO is benoemd. Het doel van het regionaal beleidsplan is om richting te geven aan de gezamenlijke opdracht voor de jeugdregio om stappen te zetten in de (verdere) transformatie van de jeugdhulp en het (blijven) bieden van kwalitatief goede zorg die aansluit bij behoeften van jeugdigen en gezinnen en die betaalbaar is en blijft.

Pagina 2 van 5

We staan in Noord-Limburg voor een spannende en uitdagende opgave, waarbij de ontwikkeling van vitale gemeenschappen en tegelijkertijd de organisatie van de jeugdhulp er om vragen dat we in gesprek blijven en de handen ineen slaan om met elkaar en met onze inwoners en partners samen de gezondste regio van Nederland te worden. 3.

Het regionaal beleidsplan jeugd is integraal tot stand gekomen en wordt breed gedragen. De inhoud van het regionaal beleidsplan is tot stand gekomen in overleg met diverse partijen: regionale cliëntenraden, regionale adviesraden sociaal domein, onderwijsbesturen en de samenwerkingsverbanden primair onderwijs en voortgezet onderwijs, de regionale beleidsmedewerkers en collega’s uit de uitvoering op het gebied van jeugd, de regionale werkgroep Toegang, regiocollega’s onderwijs, participatie, gezondheid en Wmo het regionaal management team (RMT) en de wethouders sociaal domein. Tijdens diverse overleggen en bijeenkomst is input opgehaald en kregen partijen de mogelijkheid om te reageren. Tijdens een regionale heidag zijn uitvoering, beleid, management en bestuur met elkaar in gesprek gegaan over de toekomst van het jeugdhulplandschap in Noord-Limburg. Ook heeft tijdens het proces van Sturing en Inkoop diverse keren afstemming plaatsgevonden met aanbieders. De inhoud en uitkomsten uit de diverse overleggen, bijeenkomsten, de heidag Jeugd en het programma Sturing en Inkoop hebben nadrukkelijk een plek gekregen in dit beleidsplan. Dit beleidsplan wordt breed gedragen door (vertegenwoordigers van) jongeren en ouders en ketenpartijen. De adviesraden sociaal domein van de verschillende gemeenten hebben een gezamenlijk advies uitgebracht (zie bijlage 3).

De adviesraden geven aan goed meegenomen te zijn in het tot stand komen van dit regionaal beleidsplan jeugd. Wat betreft de inhoud en samenwerking delen zij de ambitie, visie, leidende principes en intenties die zijn opgenomen in het regionaal beleidsplan jeugd. De adviesraden zijn kritisch ten aanzien van de uitvoering van het beleid en het bijstellen en verbeteren hiervan. De concretere uitvoering krijgt een plek in het uitvoeringsplan en daarnaast zullen de adviesraden meegenomen worden in de jaarlijkse evaluaties. Daarnaast wijzen de adviesraden er op dat de regio Noord-Limburg eerst invulling heeft gegeven aan Sturing en Inkoop en dat er daarna pas een regionaal beleidsplan is opgesteld. Deze volgorde zou wat de adviesraden betreft andersom moeten zijn: eerst een beleidsplan opstellen, daarna invulling geven aan inkoop. Dit advies is begrijpelijk, maar er was een grote noodzaak en gezamenlijke intentie om als regio eerst het proces Sturing en Inkoop op te pakken. De ontwikkelingen van het regionaal beleidsplan jeugd en het proces Sturing en Inkoop grijpen overigens mooi in elkaar en de uitkomsten van Sturing en Inkoop hebben nadrukkelijk een plek gekregen in het regionaal beleidsplan jeugd. Tot slot lopen de cyclus van het regionaal beleidsplan jeugd en de inkoopcyclus gelijk op, conform de opdracht vanuit het rijk.

4.

Het Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO) heeft ingestemd met het regionaal beleidsplan jeugd. Conform de Jeugdwet artikel 2.2 lid 3 heeft voorafgaand aan besluitvorming door de gemeenteraden over het concept beleidsplan op overeenstemming gericht overleg plaatsgevonden met de samenwerkingsverbanden primair onderwijs en voortgezet onderwijs. Eind september 2021 heeft het OOGO plaatsgevonden en daar is ingestemd met het regionaal beleidsplan jeugd dat nu voorligt.

Risico’s 1. Te hoge ambitie ten opzichte van beschikbare middelen en capaciteit. Het bereiken van de ambitie binnen de beschikbare middelen en capaciteit vraagt om het maken van keuzes en het aanbrengen van focus. Wanneer er nieuwe ontwikkelingen zijn, wordt allereerst gekeken of deze passen binnen de prioritering die in het regionaal beleidsplan benoemd is en wat dit betekent voor het oppakken van de al lopende taken. Een voorbeeld van zo’n ontwikkeling is de Hervormingsagenda

Pagina 3 van 5

2022-2028 (van het Rijk en de VNG) waarmee onder andere wordt ingegaan op de afbakening van de reikwijdte van de jeugdhulp. 2. Niet alle colleges van B&W en de gemeenteraden in Noord-Limburg stemmen in met het regionaal budget voor transformatie, preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving. Wanneer niet wordt ingestemd met het voorstel voor het regionaal budget voor transformatie, preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving, worden voor de borging van diverse regionale projecten die bijdragen aan preventie en vroegsignalering aparte voorstellen uitgewerkt waarvoor een financiële bijdrage aan de gemeenten gevraagd wordt. Kanttekeningen N.v.t. Communicatie Na vaststelling van het regionaal beleidsplan jeugd zal dit beleidsplan gecommuniceerd worden naar alle betrokken partijen. Financiële gevolgen De regiogemeenten in Noord-Limburg hebben aangegeven in gezamenlijkheid invulling te willen geven aan de transformatie en in te zetten op preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving. Het gezamenlijk sturen op en financieren van transformatie en projecten die bijdragen aan preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving: 

geeft ruimte om bestaande projecten, zoals Nu Niet Zwanger (NNZ), 1000 kansen, Gelukkig Ouderschap (GO), Begeleide omgang regeling niveau 1 (BOR), Steun door jou te borgen en biedt ruimte om nieuwe initiatieven mogelijk te maken;



maakt dat we meer invulling kunnen geven aan duurzaam partnerschap: onze partners maken afspraken met de hele regio in plaats van met zeven lokale gemeenten;



zorgt ervoor dat monitoring, leren en verbeteren op schaal van de regio plaatsvindt en we de ontwikkelingen van de regio kunnen volgen, ook ten opzichte van onze gezamenlijke inkoop;



is efficiënter en minder arbeidsintensief.

Het regionaal budget voor transformatie, preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving bedraagt € 500.000,- per jaar en is als volgt opgebouwd: 

Borging projecten NNZ, 1000 kansen, GO, BOR, Steun door jou:

€ 300.000



Nieuwe initiatieven:

€ 175.000



Communicatie en werkbudget:

€

25.000

Voor de berekening van de bijdrage wordt als basis het inwoneraantal jaar t-1 gehanteerd. Op deze manier draagt iedere gemeente bij naar rato en wordt niet gekeken naar het daadwerkelijk gebruik van jeugdhulp. Voor het jaar 2022 betekent dit de volgende bijdrage per gemeente: Beesel

Aantal inwoners

Bergen

Gennep

Horst aan

Peel en

de Maas

Maas

Venlo

Venray

Totaal

13.450

13.108

17.035

42.487

43.658

101.988

43.713

275.439

Percentage

4,88%

4,76%

6,18%

15,43%

15,85%

37,03%

15,87%

100%

Bijdrage aan

€24.400

€23.800

€30.900

€77.150

€79.250

€185.150

€79.350

€500.000

per 1-1-2021

1

regionaal budget Bron: https://www.cbs.nl/nl-nl/maatwerk/2021/10/voorlopige-bevolkingsaantallen-per-gemeente-1-1-2021 en https://allecijfers.nl/gemeente/peel-en-maas/ 1

Pagina 4 van 5

Voor de gemeente Venray bedraagt de bijdrage aan het regionale budget voor transformatie, preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving jaarlijks € 79.350,-. De kosten voor de jaren 2022 t/m 2025 worden verwerkt bij Berap I van 2022. Door de inzet van projecten en initiatieven op het gebied van preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving wordt de inzet van maatwerkvoorzieningen verminderd of zelfs voorkomen en dat betekent dus ook dat voor de inzet van maatwerkvoorzieningen minder kosten gemaakt worden. Deze financiële inbreng aan het regionale budget voor transformatie, preventie, vroegsignalering en het versterken van de omgeving zou zich dus terug moeten verdienen door verminderde uitgaven op de budgetten voor maatwerkvoorzieningen. Op dit moment is het echter nog niet mogelijk om het financieel effect van de projecten te concretiseren. Mocht dit tussentijds mogelijk blijken, dan wordt dit ook meegenomen bij de Berap. Na vier jaar kijken we wat de projecten hebben opgeleverd. Bij positief resultaat zullen de projecten bekostigd gaan worden uit de reguliere maatwerkbudgetten. Personele/organisatorische gevolgen Iedere gemeente levert een bijdrage aan de regionale samenwerking jeugd en het bereiken van de ambitie, visie en doelstellingen uit het regionaal beleidsplan jeugd. Juridische gevolgen N.v.t. Rechtmatigheid N.v.t.

Fatale termijnen De gemeenteraadsvergadering van december 2021 is de laatste gemeenteraadsvergadering voor 2022. Het regionaal beleidsplan jeugd heeft als ingangsdatum 2022. Een ingangsdatum die, conform de verplichting uit de Kamerbrieven, de NvO en het wetsvoorstel ‘Verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen’ gekoppeld is aan de inkoopcyclus. De inkoopcyclus in Noord-Limburg gaat in per 2022. Vervolgtraject besluitvorming Het regionaal beleidsplan jeugd beschrijft onze ambitie, visie en doelstellingen voor de komende jaren. De concrete vertaling hiervan in activiteiten, wordt uitgewerkt in de vorm van een uitvoeringsplan. De gemeenteraden worden daar per raadsinformatiebrief nader over geïnformeerd. Evaluatie In het regionaal beleidsplan jeugd is per visiepunt opgenomen hoe we gaan meten of we de doelstellingen uit het beleidsplan behalen. Jaarlijks voeren we deze evaluatie aan de hand van de beschreven monitoring uit en worden de gemeenteraden daar per raadsinformatiebrief nader over geïnformeerd. Bijlagen 1. Regionaal beleidsplan jeugd 2022 en verder 2. Advies regionale adviesraden sociaal domein Naslagwerk N.v.t.

Pagina 5 van 5