01 Raadsvoorstel Startnotitie AZC + Startnotitie huisvesting

Raadsvoorstel

Onderwerp

Startnotitie AZC + Startnotitie huisvesting

Zaaknummer

Z24002357

Steller Team

Raad datum

24 september 2024

Teammanager Portefeuillehouder

Medewerker Ruimtelijke Ontwikkeling Ruimtelijke Ontwikkeling Teammanager Ruimtelijke Ontwikkeling Martin Leenders (AZC) + Erik van Daal (Huisvesting).

Openbaarheid Ja, per direct. Ter advisering/kennisneming/bespreking Ter bespreking

Voorstel 1. Kennis te nemen van de opiniërende startnotitie AZC en deze opiniërend te behandelen; 2. Een voorkeursscenario betreffende het AZC uit te spreken: 2.1 de opdracht uitvoeren zoals geformuleerd: het realiseren van één AZC (1); 2.2 het stoppen en intrekken van de opdracht om één AZC te realiseren (2); 2.3 óf het herformuleren van de opdracht in bijvoorbeeld 2026, óf eerder óf later (3). 3. Het college van B&W de opdracht te geven om het uitgesproken voorkeursscenario AZC uit te werken (m.u.v. scenario 2) tot een definitief plan van aanpak en deze ter vaststelling aan te bieden aan de raad. 4. Kennis te nemen van de opiniërende startnotitie Huisvesting en deze opiniërend te behandelen; 5. Een voorkeursscenario betreffende flexwonen uit te spreken: 5.1 de opdracht uitvoeren zoals geformuleerd (1); 5.2 het stoppen en intrekken van de opdracht om flexwonen te realiseren (2); 5.3 óf het aanpassen van de opdracht flexwonen op basis van uit te spreken uitgangspunten uit de startnotitie (3). 6. Het college van B&W de opdracht te geven om het uitgesproken voorkeursscenario flexwonen uit te werken (m.u.v. scenario 2) tot een definitief plan van aanpak en deze ter vaststelling aan te bieden aan de raad.

Inleiding Op 27 juni 2023 heeft de gemeenteraad van Venray een voorstel aangeboden gekregen om maximaal 250 flexwoningen te ontwikkelen voor een brede doelgroep van ontheemden en lokale woningzoekenden. Het voorstel bedroeg de ontwikkeling hiervan op een drietal locaties. Dit voorstel is destijds door de gemeenteraad geamendeerd. De raad heeft het college van B&W de opdracht gegeven om eind 2023 een totaalplan aan de gemeenteraad voor te leggen, met inachtneming van de genoemde kaders in het amendement.

1 van 5

Raadsvoorstel Op 12 december 2023 is een totaalplan voorgelegd aan de gemeenteraad en aangenomen. Een van de opdrachten uit het voorstel van 12 december 2023 betrof het realiseren van één AZC op één locatie. Daarnaast de opdracht om flexwonen te realiseren. De gemeenteraad heeft sindsdien een aantal RIB’s met informatie ontvangen en is er voor juni 2024 een raadsvoorstel voorbereid geweest. Het college van B&W adviseerde de raad echter deze niet te behandelen. Op 27 juni 2024 is de raad geïnformeerd over het besluit van de burgemeester om een noodopvang te realiseren voor asielzoekers. Tijdens de behandeling van de RIB en de memo op 27 juni 2024 heeft de gemeenteraad een nieuwe motie aangenomen waarin deze het college van B&W opdraagt: Vóór de raadsvergadering van 24 september een startnotitie voor te bereiden met mogelijke scenario’s om uitvoering te geven aan de bestaande opdracht zoals verwoord in het raadsbesluit van 12 december 2023. Beoogd resultaat De raad spreekt zich uit over een voorkeursscenario voor wat betreft de huisvesting van asielzoekers (1) (startnotitie AZC) en flexwonen (2) (startnotitie huisvesting) in onze gemeente, teneinde er een definitief plan van aanpak door het college van B&W ter vaststelling aan de gemeenteraad wordt aangeboden.

Argumenten 1.1 En 4.1 Door twee losse startnotities voor te leggen, wordt de discussie zuiver gevoerd; De gemeenteraad heeft in 2023 ingestemd met de opdracht om één AZC te realiseren en daarnaast om flexwonen te realiseren. In het raadsvoorstel van december 2023 is terug te vinden dat de opdracht destijds al is gesplist in twee deelopdrachten. Met de motie van de raad is het college van B&W opdragen om scenario’s uit werken betreffende de opdracht uit december 2023. In het publiek- maatschappelijke en politieke debat is echter geconstateerd dat de twee opdrachten in het debat door elkaar gehaald worden, met elkaar vermengd worden en dit van invloed is op een mogelijk resultaat. Om die reden zijn twee losstaande startnotities voorbereid en zien de beslispunten ook toe op het steviger uit elkaar halen van beide opdrachten. Dit vereenvoudigt het debat en de uiteindelijke keuze. 1.2 & 4.2 Met de startnotities AZC en startnotitie huisvesting wordt de gemeenteraad in zijn rol versterkt Gedurende het proces is de gemeenteraad meerdere malen besluitvormend aan zet geweest. Ook heeft het college van B&W de gemeenteraad meerdere malen geïnformeerd over de uitvoering van de opdrachten. Door de aangenomen motie op 27 juni 2024 stelt de gemeenteraad zichzelf in de gelegenheid om keuzes te maken in bepaalde scenario’s.

Tijdens het uitspreken van een voorkeursscenario voor beide opdrachten is de gemeenteraad kaderstellend aan zet en versterkt deze zijn rol hierin. Immers is de raad de opdrachtgever. 1.3 & 4.3 De startnotities geven kennis en inzicht om een weloverwegen voorkeursscenario uit te spreken. De startnotities geven de gemeenteraad voldoende kennis en inzicht in de onderwerpen. De startnotities gaan namelijk in op de aanleiding van het dossier, voor- en nadelen en de uiteindelijk scenario’s. De twee notities worden ondersteund door een vijftal bijlages met achtergrondinformatie: -

Bijlage 1: de historie en context waarbinnen het college van B&W de huidige opdracht van de raad uitvoert;

-

Bijlage 2: de grondslag flexwonen

-

Bijlage 3: de huidige stand van zaken van het Omgevingsprogramma Wonen (versnelling en huisvesting doelgroepen);

-

Bijlage 4: flexwonen onder de omgevingswet en;

2 van 5

Raadsvoorstel -

Bijlage 5: een begrippenkader;

-

Bijlage 6: Volkshuisvestelijk ambtelijk advies

Bij de startnotities is een begrippenkader toegevoegd. Het doorlopen proces toont aan dat er verwarring en onduidelijkheid optreedt over essentiële begrippen in de opdracht. Het begrippenkader zorgt er in voldoende mate voor dat de gemeenteraad dezelfde taal spreekt en hierdoor scenario’s kan uitspreken. Woorden aangeduid met een * achter het woord, zijn opgenomen in het begrippenkader. 2.1 En 5.1 Het uitspreken van een voorkeursscenario AZC en voorkeursscenario huisvesting met uitgangspunten stelt het college van B&W in staat om uitwerking te geven aan een definitief plan van aanpak Wanneer de gemeenteraad zijn voorkeursscenario uitspreekt, stelt deze het college van B&W in de gelegenheid om het uitgesproken voorkeursscenario voor het AZC en flexwonen definitief uit te werken. De gemeenteraad heeft gedurende het proces de opdracht geformuleerd via een amendement. Doordat de raad zijn voorkeur uitspreekt, wordt duidelijk welke koers de raad wenst te varen. Deze koers kan het college van B&W vervolgens uitwerken en definitief voorleggen met een plannen van aanpak ter vaststelling.

3.1 En 6.1 Door toekomstige plannen van aanpak aan de raad aan te bieden blijft de gemeenteraad actief als opdrachtgever in het proces en wordt het getoetst aan verwachtingen Nadat de voorkeur van de gemeenteraad duidelijk is, werkt het college van B&W de scenario’s uit naar een definitief plan van aanpak voor beide onderwerpen. Deze uitwerking wordt aangeboden aan de gemeenteraad ter vaststelling. Dit stelt het college van B&W in staat om het uitgesproken scenario te toetsen aan de verwachtingen van de raad. Het stelt de gemeenteraad tevens in staat om de opdracht al dan niet alsnog aan te scherpen of aan te passen. Op deze wijze houdt de gemeenteraad maximale regie over zijn eigen opdracht. Kanttekeningen en risico’s 1.1 Wanneer er geen voorkeursscenario voor beide opdrachten wordt uitgesproken, kan dat tot het risico leiden dat er onduidelijkheid blijft bestaan Wanneer de raad zijn voorkeur niet uitspreekt of het uitstelt, dan blijft de opdracht onduidelijk. Er kan dan echter teruggevallen worden op de memo van 27 juni 2024. Het college van B&W heeft hierin al voorgesteld dat opdracht 1 vervalt. Daarnaast is aangegeven dat opdracht 2 wordt bevroren tot nader order. Op beide onderwerpen vindt dan ook geen actieve actie van de gemeente Venray plaats. Dat wil derhalve niet zeggen dat het Omgevingsprogramma Wonen stopt.

In het Omgevingsprogramma Wonen wordt nog steeds uitvoering gegeven aan de vijf ambities die zijn gesteld, waaronder het versnellen van huisvesting voor iedereen. Zo wordt er onder andere ingezet op het doorlichten van de grote projecten om te bezien waar versnelling nodig is. Communicatie Na de scenariokeuze van de raad volgt de communicatie over het verdere proces via de digitale nieuwsbrief en via de website van de gemeente. Afhankelijk van het gekozen scenario wordt een communicatieparagraaf uitgewerkt in de plannen van aanpak van aanpak. Financiële gevolgen Nog niet van toepassing in de nu voorliggende scenario’s. Afhankelijk van het te kiezen scenario zijn financiële gevolgen mogelijk. Er wordt in het vervolg dan ook nader ingegaan op financiële consequenties die het

3 van 5

Raadsvoorstel mogelijk realiseren van flexwonen of een AZC met zich meebrengt. Het is echter met het oog op het ravijnjaar van belang dat wanneer besloten wordt om de opdracht voort te zetten, het er vrijwel altijd toe leidt dat er financiële middelen noodzakelijk zijn. Het is echter afhankelijk van bepaalde keuzes uit de uitgangspunten hoe het financiële plaatje eruit komt te zien: bijvoorbeeld zelf gronden verwerven of niet? Vervolgtraject besluitvorming Met het uitspreken van een voorkeursscenario voor een AZC en een voorkeursscenario voor flexwonen, gaat het college van B&W een definitief plan van aanpak voorbereiden dat ter vaststelling wordt aangeboden aan de gemeenteraad. Dit betreffen twee aparte plannen van aanpak, die hoogstwaarschijnlijk ook separaat worden voorgelegd. AZC Het voorleggen van een plan van aanpak voor het AZC is afhankelijk van welk scenario gekozen wordt. Wanneer de raad de opdracht intrekt, dan zal een plan van aanpak niet per definitie noodzakelijk zijn. Wanneer overgegaan wordt tot realisatie van een AZC, dan heeft de voorbereiding enkele maanden nodig. Temeer omdat de ambtelijke capaciteit momenteel ingezet wordt voor de noodopvang. Het is hierbij niet uitgesloten dat er een externe adviseur wordt ingeschakeld. Bij herformuleren zal het College van B&W een meer procesmatig plan van aanpak voorbereiden en mogelijkerwijs sneller kunnen aanbieden.

Huisvesting Het voorleggen van een plan van aanpak voor het realiseren van flexwonen is afhankelijk van welk scenario gekozen wordt. Wanneer de opdracht wordt ingetrokken dan is een plan van aanpak niet per definitie noodzakelijk. Wanneer overgegaan wordt tot realisatie van flexwonen met een actieve rol van de gemeente, dan heeft de voorbereiding enkele maanden nodig. Temeer omdat ook het onderdeel participatie, communicatie en de financiële consequenties goed uitgewerkt moeten worden. Het is hierbij niet uitgesloten dat er een externe adviseur wordt ingeschakeld. Daarnaast is aanbevolen om bij het doorzetten van de opdracht óf het aanpassen van de opdracht een gesprek te organiseren tussen college van B&W en de gemeenteraad. Ook dit is van invloed op het plan van aanpak en het uiteindelijke tijdspad. Evaluatie N.v.t. Bijlagen -

Startnotitie AZC

-

Startnotitie huisvesting

-

Bijlage 1: Historie opdracht en proces

-

Bijlage 2: Grondslag flexwonen

-

Bijlage 3: Stand van zaken Omgevingsprogramma

-

Bijlage 4: Flexwonen onder de omgevingswet

-

Bijlage 5: Begrippenkader

-

Bijlage 6: Volkshuisvestelijk ambtelijk advies

-

Bijlage 7: Memo college aan raad mbt opdracht AZC-flexwoningen - 27 juni 2024

Naslagwerk -

Raadsvoorstel en amendement 27 juni 2023: locatiekeuze flexwoningen ontheemden

-

Raadsvoorstel 12 december 2023: Huisvesting asielzoekers en andere doelgroepen

4 van 5

Raadsvoorstel -

Raadsinformatiebrief 25 april 2024

-

Raadsinformatiebrief 28 mei 2024

-

Omgevingsprogramma Wonen 2022

-

Raadsinformatiebrief 20 juni 2023: Samenwerkingsafspraken Wonen Limburg

-

Raadsinformatiebrief 7 mei 2024: Jaarbrief Wonen 2023

5 van 5