01 Omgevingsprogramma Wonen (raadsvoorstel)
Tekst van het document
Raadsvoorstel
Onderwerp
Omgevingsprogramma Wonen ‘Verder bouwen aan de toekomst van Venray’
Zaaknummer
Raad datum
15 februari 2022
Openbaar
Ja
Ter advisering/
Ter advisering
Steller
Henny van de Ven
Team
RO
Teammanager
Margon van den Hoek
Portefeuillehouder
Jan Jenneskens
kennisneming/ bespreking
Voorstel 1. Vaststellen Omgevingsprogramma Wonen ‘Verder bouwen aan de toekomst van Venray en het uitvoeringsprogramma Omgevingsprogramma Wonen’. 2. Intrekken van het Programma Wonen ‘Koers op Wonen – naar meer, beter en groener wonen in Venray’.
Pagina 1 van 4
Samenvatting In het gemeentelijke programma Koers op Wonen uit het voorjaar van 2021 zijn de ambities en uitgangspunten voor met name de kwantitatieve bouwopgave vastgelegd. De kwalitatieve opgave is echter nog onderbelicht gebleven. Hiervoor was een uitwerking noodzakelijk. In het voorliggende Omgevingsprogramma Wonen is een en ander verder uitgewerkt. Zo zijn de eerdere vier actielijnen (versnellen, vergroten, veranderen en verduurzamen) aangevuld en vertaald naar vijf centrale thema’s: 1) Snel woningen bouwen. 2) Gevarieerd aanbod. 3) Duurzame woningvoorraad. 4) Wonen en zorg. 5) Vitale wijken en kernen. Het Omgevingsprogramma Wonen bevat tevens een uitvoeringsparagraaf waarin concrete voorstellen zijn opgenomen. Hierin wordt o.a. ingegaan op de organisatie, de regierol van de gemeente en de samenwerking met onze partners en het beoogde instrumentarium. Om de algehele voortgang te bewaken, wordt voorgesteld om het in 2021 ingestelde Regieteam Wonen te continueren. In de bijlage is een beschrijving opgenomen van de belangrijkste woonopgaven per wijk of kern . Deze bijlage is een momentopname van de actuele stand van zaken van de woningbouwprojecten in alle kernen van Venray. Het overzicht wordt jaarlijks bijgewerkt en geactualiseerd.
Beoogd resultaat Vaststellen van het Omgevingsprogramma Wonen “Verder bouwen aan de toekomst van Venray’ met een integrale strategie en beleidsvoorstellen voor de aanpak van de actuele ontwikkelingen op de woningmarkt en de woonopgave in Venray. En de gevolgen hiervan te ‘vertalen’ naar aanpassingen van de bestaande woningvoorraad en het toevoegen van en passende nieuwbouwwoningen, die aansluiten bij de woonbehoefte van nu en in de toekomst. Argumenten 1.1.
1.2.
1.3.
1.4.
Een actueel beleidskader Wonen is nodig voor het maken van prestatieafspraken met Wonen Limburg en de huurdervereniging Noord Limburg. We sluiten met het Omgevingsprogramma Wonen aan bij onze ambities uit de Toekomstvisie, de Omgevingsvisie (met name de hoofdambitie Groen wonen voor iedereen) en de Regionale Woonvisie. Ook is rekening gehouden met de resultaten van de recent uitgevoerde onderzoeken (woonbehoeftenonderzoek van Stec Groep en open data onderzoek Wonen Zorg van Sinfore). Voor het beleidsterrein wonen is het van belang om de diverse opgaven en ontwikkelingen die op de gemeente afkomen, zoals de vergrijzing, de huishoudensverdunning, de vraag naar betaalbare huisvesting voor bijzondere groepen, starters en senioren, in samenhang en een lange termijnperspectief constructief en met een toekomstgericht uitvoeringsplan aan te pakken. We zetten in op een gevarieerd aanbod van woningtypes in alle kernen van de gemeente. Met de focus op het toevoegen van betaalbare woningen aan de bestaande woningvoorraad, met name voor starters en senioren. Daarbij willen we ook meer doorstroming in de bestaande woningvoorraad (huur en koopwoningen) realiseren.
We willen als gemeente meer regie in de nieuwbouw van betaalbare woningen, in het sociaal en middensegment (huur en koop), waardoor deze woningen voor langere termijn betaalbaar en beschikbaar blijven als betaalbare woningen voor de doelgroepen van beleid. Hiervoor worden verschillende privaat- en publiekrechtelijke instrumenten ingezet, zoals een huisvestingsverordening,
Pagina 2 van 4
1.5.
1.6.
2.1.
doelgroepenverordening en zelfbewoningsplicht en opkoopregeling. In bijlage 3 is hiervan een overzicht opgenomen, inclusief de voor- en nadelen van de instrumenten. Het Omgevingsprogramma Wonen is het kader voor het gemeentelijk woonbeleid voor de komende jaren en tevens ‘de onderlegger’ voor de besprekingen en onderhandelingen door de gemeente met alle partijen die actief betrokken zijn bij de lokale woningmarkt. Het programma geeft de richting aan hoe de gemeente in de komende jaren de woonopgave en volkshuisvestingvragen van alle inwoners met hen samen wil oppakken. Het programma gaat uit van het totale woningaanbod en de manier van werken van de gemeente en het woningaanbod dat de gemeente dit in de komende jaren wil gaan ontwikkelen. Met een heldere aanpak wat de gemeente hiervoor samen met alle betrokken partijen gaat doen. De woonopgave per wijk en kern (bijlage) en het uitvoeringsprogramma Omgevingsprogramma Wonen (bijlage 3) hebben nadrukkelijk een dynamisch karakter. De woningmarkt, maar ook beleid vanuit het Rijk staan immers niet stil en diverse ontwikkelingen kunnen voor veranderingen zorgen. Door dit deel van het programma flexibel in te richten, kan het meebewegen met toekomstige ontwikkelingen en inspelen op kansen die zich voordoen. Het huidige programma Koers op Wonen wordt met de vaststelling van het Omgevingsprogramma Wonen ingetrokken.
Zoals eerder vermeld, zijn de daarin opgenomen ambities en actielijnen integraal opgenomen in het Omgevingsprogramma Wonen en aangevuld met nieuwe accenten. In de nota Koers op Wonen ging het nog vooral om de kwantiteit (meer woningen), terwijl in het nieuwe omgevingsprogramma de nadruk meer komt te liggen op de kwaliteit (passende woningen).
Risico’s N.v.t. Kanttekeningen Geen. Communicatie Bij de voorbereiding van het concept Omgevingsprogramma Wonen zijn de verschillende belanghebbenden (denk aan Wonen Limburg, de huurdersvereniging Noord Limburg, projectontwikkelaars, initiatiefnemers maar ook de dorpsraden) actief geïnformeerd tijdens de Avond van het Wonen op 15 november jl. Daarnaast zijn alle betrokken gevraagd een reactie te geven op het concept Omgevingsprogramma Wonen. Tevens is een communicatieplan opgesteld, dat ook na vaststelling van het Omgevingsprogramma Wonen zijn vervolg krijgt. Zo zal o.a. de website van de gemeente worden gebruikt om relevante informatie over de verschillende vervolgacties, juridische instrumenten, vervolgbijeenkomsten en procedures te verspreiden. Financiële gevolgen Voor de uitvoering van de Nota Koers op Wonen is in het afgelopen voorjaar een budget beschikbaar gesteld tot een bedrag van € 100.000,-. Bij de tweede berap 2021 is een inschatting gemaakt van de uitgaven voor 2021 en 2022 en is reeds een deel van het budget overgeheveld naar 2022. Bij de jaarrekening 2021 wordt voor een eventueel restant budgetoverheveling aangevraagd.
Voor de uitvoering van het omgevingsprogramma Wonen worden kosten voorzien voor de inhuur van expertise en ondersteuning voor de uitwerking van de verschillende privaat- en publiekrechtelijke instrumenten, zoals de huisvestingsverordening en de doelgroepenverordening. Op dit moment is hiervoor (nog) geen duidelijk bedrag op te geven. Daarom wordt voorgesteld hierover later, bij de Kadernota 2023, dan wel bij het opstellen van de Programmabegroting 2023, een onderbouwd voorstel te doen aan de gemeenteraad. Personele/organisatorische gevolgen Zie financiële gevolgen.
Pagina 3 van 4
Juridische gevolgen Gezien de bestuurlijke wens om het Omgevingsprogramma Wonen nog vóór de gemeenteraadsverkiezingen (maart 2022) vast te stellen, is het niet mogelijk om dit programma de formele status van omgevingsprogramma onder de nieuwe Omgevingswet te geven (de wet is dan immers nog niet in werking getreden). We zien het werken met de nieuwe instrumenten van de Omgevingswet dan ook als een groeiproces; de insteek is om de Omgevingsvisie, maar ook omgevingsprogramma(s), meer onderdeel te laten uitmaken van onze beleidscyclus. Zowel omgevingsvisie als omgevingsprogramma(s) zullen na vaststelling regelmatig worden geactualiseerd. Zo nodig kunnen dan de woonteksten in de omgevingsvisie worden aangepast en aangevuld en vice versa. Ook is het (na inwerkingtreding van de wet) mogelijk om het Omgevingsprogramma Wonen zodanig aan te passen dat het voldoet aan de wettelijke vereisten van een programma onder de Omgevingswet (zoals het digitaal stelsel Omgevingswet). Het omgevingsprogramma is een beleidsdocument dat alleen de gemeente zelf bindt en niet rechtstreeks werkt naar de burgers en bedrijven. De formele kennisgeving van het Omgevingsprogramma Wonen zal worden gepubliceerd in het Gemeenteblad. De juridische vertaling naar verordeningen en bestemmingsplannen (straks het omgevingsplan) moet echter nog plaatsvinden.
Rechtmatigheid Het opstellen van een omgevingsprogramma sluit aan bij de beoogde invoering van de Omgevingswet. Een actueel beleidskader Wonen is daarnaast nodig voor het maken van prestatieafspraken. Gebaseerd op de huidige inzichten voldoet het Omgevingsprogramma Wonen aan de wettelijke eisen. Fatale termijnen N.v.t. Vervolgtraject besluitvorming N.v.t. Evaluatie Minimaal éénmaal per vier jaar vindt een evaluatie en integrale actualisatie van het Omgevingsprogramma Wonen plaats. Vaker is mogelijk, indien zich specifieke opgaven aandienen. Bij de evaluatie leggen we nadrukkelijk ook een relatie met de monitoring en evaluatie van onze Omgevingsvisie en de andere omgevingsprogramma’s die we hebben opgesteld of gaan opstellen onder de nieuwe Omgevingswet. We gaan uit van een groeiproces waarbij we (de monitoring van) de verschillende programma’s steeds beter op elkaar afstemmen. Hiertoe ontwikkelen we een cyclisch proces om de gemeenteraad, maar ook onze inwoners en andere partners te betrekken bij nieuwe trends, ontwikkelingen en/of opgaven. Daarnaast blijven we jaarlijks een Woonmonitor opstellen en actualiseren wij jaarlijks het gemeentelijk woningbouwprogramma.
Bijlagen 1. Omgevingsprogramma Wonen ‘Verder bouwen aan de toekomst van Venray’. 2. Concept Raadsbesluit. 3. Uitvoeringsprogramma Omgevingsprogramma Wonen.
Naslagwerk N.v.t.
Pagina 4 van 4