003. Bijlage 1. Havenbeheerplan 2026-2030
Tekst van het document
RAPPORT Beheerplan haven Wanssum
Klant:
Gemeente Venray
Referentie:
BK5864-HK-RP-251021-1300
Status:
Definitief/01
Datum:
28 oktober 2025
Vertrouwelijk
HASKONING NEDERLAND B.V.
Jonkerbosplein 52 6534 AB Nijmegen Netherlands Mobility & Infrastructure Trade register number: 56515154 Telefoon: +31 88 348 70 00 E-mail: info@rhdhv.com Website: haskoning.com
Titel document: Ondertitel: Referentie: Uw kenmerk Status: Datum: Projectnaam: Projectnummer: Auteur(s):
Beheerplan haven Wanssum
Opgesteld door:
Jos Reinders
Gecontroleerd door:
Einar Abels, Jos Reinders
Datum:
15 oktober 2025
Goedgekeurd door:
Jos Reinders
Datum:
28 oktober 2025
Classificatie:
Vertrouwelijk
BK5864-HK-RP-251021-1300 Definitief/01 28 oktober 2025 Beheerplan haven Wanssum BK5864-101-100 Jos Reinders
Behoudens andersluidende afspraken met de Opdrachtgever, mag niets uit dit document worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt of worden gebruikt voor een ander doel dan waarvoor het document is vervaardigd. Haskoning Nederland B.V. aanvaardt geen enkele verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid voor dit document, anders dan jegens de Opdrachtgever. Let op: dit document bevat mogelijk persoonsgegevens van medewerkers van Haskoning Nederland B.V. Voordat publicatie plaatsvindt (of anderszins openbaarmaking), dient dit document te worden geanonimiseerd of dient toestemming te worden verkregen om dit document met persoonsgegevens te publiceren. Dit hoeft niet als wet- of regelgeving anonimiseren niet toestaat. 28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
ii
Vertrouwelijk
Inhoud 1
Inleiding
1
2
Beleid, kaders en wetgeving
2
2.1
Wet- en regelgeving
2
2.2
Beleidskader
2
3
Beheerscope
3
3.1
Huidig areaal
3
3.1.1 3.1.2 3.1.3 3.1.4 3.1.5
Omschrijving haven Eigendoms- en onderhoudssituatie Onderdelen haven Waterbodem Buiten scope vallende onderdelen
3 3 4 6 7
4
Toekomstig (aanpassingen) areaal / ontwikkelingen
8
5
Beheervisie
9
6
Kwaliteit
12
6.1
Inleiding
12
6.2
Kades en oeverbeschermingen
12
6.3
Afmeervoorzieningen
13
6.4
Wegen
13
6.5
Zandvang “Over het Broek”
14
6.6
Waterbodem haven
14
7
Meerjarenonderhoudsplan
15
7.1
Benodigde financiële middelen
15
7.1.1 7.1.2 7.1.3 7.1.4
Kosten instandhouding kades, oeververdedigingen en losse objecten. Kosten instandhouding wegen Kosten beheer en middelen Onderhoudskosten baggeren industrie- en jachthaven en zandvang
15 16 16 18
7.1.4.1
Baggeren industriehaven
18
7.1.4.2
Baggeren jachthaven
20
7.1.4.3
Baggeren zandvang
21
7.1.5 7.1.6
Zwaaikom Overzicht totaal benodigde financiële middelen
21 22
7.2
Inkomsten haven
23
7.3
Verschil benodigd budget en inkomsten
24
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
iii
Vertrouwelijk
8
Beheerorganisatie
26
9
Risicoparagraaf
27
Tabellen
Tabellen 1. Wet- en regelgeving 2. Overzicht onderdelen haven 3. Kostendekkingsplan
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
iv
Vertrouwelijk
1
Inleiding
Binnen de gemeente Venray ligt in Wanssum een industrie- en jachthaven aan de Maas. Deze haven heeft de afgelopen 10 jaar veel veranderingen ondergaan: “Ruimte voor de rivier”, verhoging van het rivierpand, verdieping van de haven, uitbreiding van de haven en rondweg inclusief brug (in het kader van de Gebiedsontwikkeling Ooijen-Wanssum). Het laatste beheerplan dateert van 2022. Elke vier jaren dient het beheerplan te worden geactualiseerd. Het nieuwe beheerplan heeft eenmalig een looptijd van 5 jaar 2026-2030; dit in verband met het verwachte grote aantal te actualiseren beheerplannen in het jaar 2029. De gemeente wenst goed inzicht te hebben in het benodigde budget voor het beheer en instandhouding van de haven zoals deze nu is; met de uitdagingen van vandaag en morgen. Dit beheerplan inclusief meerjarenonderhoudsplan (MJOP) en investeringsraming is hiervoor het juiste instrument. Haskoning heeft in nauwe samenwerking met de gemeente Venray dit beheerplan haven Wanssum opgesteld.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
1
Vertrouwelijk
2
Beleid, kaders en wetgeving
Beleid, kaders en wetgeving vormen belangrijke uitgangspunten en randvoorwaarden voor het beheer en de instandhouding van de haven Wanssum.
2.1
Wet- en regelgeving
De wet- en regelgeving die van toepassing is op het construeren, onderhouden of vervangen van kunstwerken in de haven zijn in deze paragraaf omschreven. Hieronder enkele relevante vermeld; in bijlage 1 is een volledig overzicht aanwezig. • Wet milieubeheer • Arbowet • Flora- en faunawet • Omgevingswet • Waterwet • Richtlijn Vaarwegen (RVW) 2020 • Binnenschepenbesluit • Wet Informatie-uitwisseling Ondergrondse Netten (WION); • Regelgeving Baggerwerken, inclusief bijbehorende wetten; • Gemeentelijke verordeningen: o Havenverordening Venray 2017 o Verordening havengelden 2025
2.2
Beleidskader
Scheepvaartklasse Vb In het havenbeheerplan 2016 is opgenomen dat de haven geschikt moet zijn voor klasse Vb schepen. Dit zijn de grootste schepen die nu over de Maas mogen varen. Deze schepen zijn maximaal 135 meter lang, 11,4 meter breed en hebben een diepgang van 3,5 meter (op basis van een groot Rijnschip). Exploitatie haven Voor de gehele haven is de Havenverordering 2017 van kracht (“Verordening regelende de openbare orde en veiligheid in de haven 2017”; het is een geldende gemeentelijke verordening die het juridisch kader vormt voor het beheer van de haven. Voor het gebruik van de industriehaven door schepen en havenondernemers wordt havengeld geïnd. De jachthaven is verpacht aan een particuliere ondernemer. Een gedeelte van de haven is verpacht aan een ondernemer die er vervolgens een jachthaven exploiteert. Een andere ondernemer huurt een deeltje van de industriehaven (nabij de jachthaven) voor de verkoop van jachten. De gemeente staat (sport)vissen aan één visvereniging in de jachthaven wel toe maar niet in de industriehaven. Financiële kaders De haven heeft baten en lasten; inkomsten van de havengelden en kosten vanwege onderhoud (klein en groot onderhoud) en vervangingsinvesteringen. Uit concurrentieoverwegingen heeft de gemeente ervoor gekozen om de haven niet kostendekkend te exploiteren. Voor overige financiële kaders zie hoofdstuk 7 Meerjarenonderhoudsplan.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
2
Vertrouwelijk
3
Beheerscope
3.1
Huidig areaal
3.1.1
Omschrijving haven
De haven Wanssum is een haven in de monding van de Groote Molenbeek (het eindpunt van de Oude Maasarm) en mondt rechtstreeks uit in de Maas. Het haventerrein heeft een totale oppervlakte van circa 76 hectare (waarvan circa 22 hectare tot het “natte” gedeelte behoord). De haven is op hoofdlijnen ingedeeld in twee delen: • industriehaven; • jachthaven.
Industriehaven De industriehaven is oorspronkelijk aangelegd in de jaren 30 en later uitgebreid in de jaren 70 (insteekhaven). De huidige haven is in 2019-2021 grootschalig aangepast en vernieuwd, waarbij de insteekhaven met ruim 400 m1 in westelijke richting is verlengd met een oppervlakte van circa 2,7 ha. (natte deel). De kadelengte bedraagt circa 2.500 m1; de kades zijn allemaal in eigendom van de gemeente (na overdracht). De kades die ook dienstdoen als primaire waterkering zijn samen met het waterschap in beheer; hierover moeten nog wel nadere (financiële) afspraken worden gemaakt. Op dit moment kunnen schepen met een lengte tot 135 meter en een diepgang tot 3,50 m1 (klasse Vb) gebruik maken van de industriehaven Wanssum. Jachthaven De jachthaven is gelegen in het zuiden van de haven en een capaciteit van ongeveer 150 ligplaatsen.
3.1.2
Eigendoms- en onderhoudssituatie
Voor de haven Wanssum is sprake van een aantal eigenaren en belanghebbenden: • gemeente Venray; • waterschap Limburg; • Rijkswaterstaat; • provincie Limburg; • jachthaven Wanssum; • bedrijven.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
3
Vertrouwelijk
Het water in de havens (industrie- en jachthaven) is eigendom van de gemeente. Het beheer en onderhoud van de haven is eveneens in handen van de gemeente. Alle kademuren, oeververdedigingen, de weg rondom de haven, de drijvende brug en de zandvang zijn in eigendom van de gemeente. Daarnaast zijn er nog eigenaren van de bedrijventerreinen; verschillende gelegen aan het water. De primaire waterkering loopt ook over enkele damwanden (vrijwel allemaal van de gemeente Venray); de waterkering is van het waterschap Limburg. Rijkswaterstaat is de eigenaar van de rivier de Maas en bepaalt hierdoor het beheerregime, de waterpeilen en debieten in en rondom de haven. De nieuwe Lienebrug in de N270 over de haven is van de provincie. De brug over de Groote Moolenbeek is van de gemeente (na overdracht van de oude N270). Jachthaven Wanssum is eigenaar van de drijvende delen in de jachthaven: steigers en havenvoorzieningen zoals elektriciteit, water en douches. De haven zelf wordt gepacht van de gemeente.
3.1.3
Onderdelen haven
We beschrijven hieronder de onderdelen van de haven met onderscheid naar locatie en/of gebruik die in eigendom en beheer zijn van de gemeente Venray (gezien van oost naar west en per deel beschreven met de klok mee). Zie bijlage 2 voor een grote versie van het overzicht van de haven.
Figuur 1 Overzicht type en lengte oeververdediging en ander onderdelen
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
4
Vertrouwelijk
Objectcode Omschrijving
Lengte
A. Industriehaven Deel 1
Havenmonding
1.1
Zetsteen oostzijde havenmond
1.2
Stalen afmeerpaal
1 st.
1.3
Damwand laag oost (nabij Cementbouw)
27 m1
1.4
Damwand west (laag deel bij begin insteekhaven)
26 m1
1.5
Steenbestorting west havenmond
305 m1
1.6
Stalen Afmeerpalen (waarvan 2 stuks met loopplank)
Deel 2
Insteekhaven
2.1
Damwand (oud) zuidzijde (circa 0,5 m1 lager)
119 m1
2.2
Damwand (nieuw) insteekhaven (kopse kant)
66 m1
2.3
Damwand (oud) noordzijde (circa 0,5 m 1 lager)
136 m1
2.4.
Damwand (nieuw) noord- en zuidzijde +
808 m1
Bodembescherming nieuwe damwand (breed10 m1)
8740 m2
220 m1
5 st.
(Damwand heeft wrijfstijlen, bolders en drenkelingenladers) Deel 3
Industriehaven
3.1
Damwand “nieuw” oostzijde
740 m1
3.2
Damwand van oprit/helling oostzijde
36 m1
3.3
Toegangsweg (4 m1 breed) naar helling en autolosplaats
40 m1
3.4
Aanvaarpalen (bij ingang jachthaven)
6 st.
3.5
Damwand “nieuw” westzijde
593 m1
3.6
Damwand (oud) westzijde (circa 0,5 m1 lager)
92 m1
3.7
Toegangspoorten calamiteitenweg en doorgang
2 st.
3.8
Bodembescherming nieuwe damwand (breed 20 m1)
8740 m2
(Damwand heeft wrijfstijlen, bolders en drenkelingenladers) B. Jachthaven Deel 4
Jachthaven
4.1
Damwand laag “nieuw” oostzijde tot einde
295 m1
4.2
Damwand laag “nieuw” westzijde tot einde
298 m1
4.3
Toegangsweg (4 m1 breed)
30 m1
4.4
Boothelling (4 m1 breed)
10 m1
C. Zandvang Deel 5
Zandvang
5.4
Noordelijk deel nabij/onder brug “Over ’t Broek”
5.5
Meanderende uitmonding beek
1700 m2
5.6
Water-/zandvangoppervlak aan zuidzijde brug
6400 m2
5.7
Water-/ zandvangopp. Aan noordzijde brug tot loopbrug
3000 m2
Tabel 1 Overzicht type en lengte oeververdediging en ander onderdelen
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
5
Vertrouwelijk
Zandvang Groote Molenbeek In de Groote Molenbeek (gelegen in de Oude Maasarm) is in het verleden een zandvang aangelegd. Het doel van de zandvang is het afvangen van slib uit de beek zodat het niet in de haven terechtkomt. Door het slib gecontroleerd op een zelfgekozen plek te laten bezinken wordt de hoeveelheid slib in de haven beperkt en kan het onderhoud (baggeren) tegen lagere kosten en zonder al te veel hinder plaatsvinden. De zandvang is in 2011 voor de laatste keer geleegd. Deze zuidelijke zandvang (voorheen de objecten 5.1 t/m 5.3) is nu in eigendom en beheer van het waterschap Limburg; de zandvang in het noordelijk deel nabij / onder brug “Over ’t Broek” is wel in eigendom en beheer van de gemeente Venray. Overige onderdelen van de scope: Naast de al genoemde “grote” onderdelen heeft de haven nog andere onderdelen die op diverse locaties in de haven aanwezig zijn. Hieronder volgt het overzicht van deze onderdelen: • bebording haven; • camerasysteem haven (CCTV); • verharding (4 m1 breed, inclusief HWA) langs de damwanden is in beheer en eigendom van de gemeente; • waterpunten (3 stuks); • gangpad tussen Grand Yachts en Staalmeesters (150 m2). Deze zijn eigendom en in beheer van de haven van de gemeente Venray,
3.1.4
Waterbodem
Dit onderdeel betreft de waterbodem van zowel de industrieals de jachthaven. Inmiddels zijn de havens uitgediept tijdens nieuwbouw en baggerwerkzaamheden. Dit heeft in fasen plaatsgevonden: • verdieping tijdens aanleg kade Heemex-SDH in 2014 (donker groen); • verdieping tijdens aanleg kade gebiedsontwikkeling (blauw); • aanleg nieuwe containerterminal met nieuwe havendiepte (donkerbruin); • reststand deel industriehaven; het deel van de voormalige insteekhaven is in 2021 wel gebaggerd (deel licht bruin). De havenmond is niet geheel op diepe; onderhoud is gepland; • de havenbodem is voorzien van een bodemverdediging (stortsteen met colloïdaal beton; delen donkergroen, blauw, donkerbruin). De bodembescherming heeft een breedte van 20 meter uit de damwand. Figuur 2 Overzicht baggeren haven
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
6
Vertrouwelijk
Resumerend De totale lengte van de oevers bedraagt 3413 meter (in eigendom gemeente). De verdeling in type en materiaal in onderstaande tabel weergegeven. Soort oeververdediging
Materiaal
Damwand havenmonding “(laag)
staal
Totale lengte 136 m1
Damwand “hoog” (industrie-/insteekhaven)
staal
2684 m1
Damwand “laag” (jachthaven)
staal
593 m1
Bodembescherming
onderwater beton
8740 m2
Steenbestorting
stortsteen
525 m1
Tabel 2 Overzicht type en lengte oeververdediging
3.1.5
Buiten scope vallende onderdelen
De volgende onderdelen vallen buiten de scope van het beheer van de haven: • Calamiteitenweg ten zuiden van de westelijke toerit Lienebrug dit is geen eigendom van de gemeente: gemeente heeft alleen recht van overpad. • Brug “Over ’t Broek” in de Brugstraat: valt onder beheer kunstwerken gemeente Venray. • Aangepaste N270 en de Lienebrug”: eigendom van de provincie Limburg. • De drijvende loopbrug in de jachthaven: wel eigendom van de gemeente Venray. • De uitlaten van overstorten bij Grote Molenbeek gemeente: HWA en Vuilwater: in beheer bij rioleringsbeheer gemeente Venray. • Jachthaven Wanssum, alle steigers en ook de beweegbare trap naar de drijvende steigers. • Wegen en riolering in het havengebied: in beheer bij wegbeheer en rioleringsbeheer van de gemeente Venray. • Reddingsmiddelen: de aanwezige middelen zijn van de betreffende bedrijven. • Hoogwaterkering waterschap Limburg • Ter plaatse van de wal/industrieterrein, deze loopt langs de containerterminal naar het westen, damwand tussen BCTN Venray B.V. en Geelen Beton Wanssum B.V. • De hoogwaterkering (inclusief de coupure) rondom jachthaven.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
7
Vertrouwelijk
4
Toekomstig (aanpassingen) areaal / ontwikkelingen
Zwaaikom Om de schepen met verkeersklasse Vb ter plaatse van de insteekhaven makkelijker te laten draaien is een zwaaikom nodig. Deze zou aangelegd kunnen worden ter plaatse van de knik, aan de westzijde van de havenmond. Er wordt nog nader onderzoek uitgevoerd over de nut en noodzaak inclusief mogelijke optimale locatie. Bodembescherming Bodembescherming aanbrengen bij BCTN (oude deel van de insteekhaven zowel aan de noord- als de zuidzijde). Walstroom Volgens Europese regelgeving mogen schepen in havens vanaf 2030 geen CO2 meer uitstoten en zou er te zijner tijd walstroom aanwezig moeten zijn. De haven van Wanssum is geen verblijfshaven, de schepen zijn er maar kort en voor het laden en lossen wordt vaak gebruik gemaakt van materieel vanaf de wal. Op dit moment is er dus geen vraag naar walstroom. De gemeente Venray zal de komende jaren gebruiken voor onderzoek naar de noodzaak van of wens naar walstroom en naar de benodigde investering. Afhankelijk van de uitkomsten van het onderzoek zal er worden geïnvesteerd; vooralsnog hanteren we een budget van € 15.000, - voor het jaar 2026. Hoogwaterkering waterschap Limburg Rondom de haven zijn in de dijken de hoogwaterkering van het waterschap Limburg aanwezig (stalen damwand); het waterschap is verantwoordelijk voor de instandhouding daarvan.
Het is mogelijk dat in de toekomst de waterkering moet worden verhoogd in verband met het voldoen aan de vigerende wet- en regelgeving. Dat betekent ook aanpassingen aan de dijk en omliggende infrastructuur en objecten. Structurele financiële afspraken zijn hiervoor nodig. Zie ook hoofdstuk Beheervisie – Waterschap Limburg. Kleine aanpassingen Diverse kleine aanpassingen (materiaalcontainer, boeien lijn, reddingsmiddelen en olie absorberend materiaal). De boeienlijn is nodig als afzetting van de lagere kades bij hoog water. Aanschaf in 2026.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
8
Vertrouwelijk
5
Beheervisie
De gemeente wenst een duurzame en verantwoorde ontwikkeling van de haven waarbij de ontwikkeling niet alleen het economische doel dient, maar waarbij ook nadrukkelijk oog is voor de leefbaarheid van de inwoners en de aanwezige natuur- en landschapswaarden. In dit hoofdstuk schetsen we de beheervisie op verschillende onderwerpen. Functionele, veilige en bereikbare haven Wanssum De haven Wanssum moet functioneel zijn met voldoende voorzieningen, waarbij de veiligheid en gezondheid gewaarborgd is, de bereikbaarheid van de kades en terreinen is gegarandeerd, waar zuinig met energie wordt omgegaan en het milieu wordt gerespecteerd. Bereikbaar- en beschikbaarheid De haven Wanssum moet altijd bereikbaar en beschikbaar zijn. Bereikbaarheid van de haven wordt gerealiseerd door altijd voldoende waterdiepte voor het scheepvaartverkeer. De industriehaven is op dit moment geschikt voor schepen met een diepgang van 3,50 m 1. Door regulier te baggeren moet een diepgang van minimaal 3,50 m1 + 0.50 m1 = 4,0 m1 worden gegarandeerd (voor scheepvaartklasse Vb). De jachthaven is geschikt voor boten met een diepgang van 1.50 m1; hetgeen een baggerdiepte van 2.00 m1 zou kunnen betekenen. Door de ontwikkelingen rondom en in de haven (verbreding Oude Maasarm en verhoging waterpeil Maas) is naar verwachting de slibaanwas in de haven groter geworden. De kosten voor het baggeren worden dan hoger.
Deze veronderstelling dient door een nadere studie te worden onderbouwd. Jaarlijks wordt de diepte van de havenbodem gemeten; door de verschillen door de jaren heen te meten verkrijgen we meer inzicht in de slibdepositie. Als de oude Maasarm tijdens hoogwater gaat mee stromen, zal er totaal nieuwe stromingsbeelden kunnen optreden in de haven. De beschikbaarheid van de haven als geheel en kadeconstructies specifiek kan worden gerealiseerd door de tijdperiode voor het benodigd onderhoud aan de kades, (meer)palen en waterbodem zoveel mogelijk te beperken. Gebruik van duurzame materialen met een lange levensduur en weinig onderhoudsbehoefte is hierbij van groot belang. Bij de nieuwe kades wordt gewerkt met een ontwerp levensduur van 100 jaar. De bereikbaarheid over land (verkeerswegen) is verbeterd door de aanleg van de rondweg. De (nieuwe) industriegebieden hebben hun eigen aansluiting via de rondweg. Hierdoor is er geen vrachtverkeer meer door de kern van Wanssum; dit scheelt onderhoud aan de betreffende wegen. De rondweg is eigendom en in beheer van de provincie. De rondweg rondom de haven is weer in eigendom en beheer van de gemeente en valt buiten de scope van dit beheerplan. Voorzieningen (jachthaven en industriehaven) Voor zowel de beroeps- als de pleziervaart zijn voorzieningen in de haven aanwezig. Op drie locaties is een watertappunt aanwezig.
Tenslotte is op twee locaties een mogelijkheid voor het wegbrengen van huishoudelijk afval. De voorzieningen voor de pleziervaart wordt geheel door “Jachthaven Wanssum” geregeld en onderhouden. Veiligheid In en rondom de haven moet de veiligheid voor de burgers en gebruikers van de haven continue gewaarborgd zijn. Veiligheid is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van alle betrokken partijen: overheden, bedrijven en burgers. We maken onderscheid tussen verschillende soorten veiligheid: externe veiligheid, verkeersveiligheid en persoonlijke veiligheid. De externe veiligheid betreft de risico’s die in een omgeving aanwezig zijn door het gebruik van gevaarlijke stoffen (bijvoorbeeld brand- en explosiegevaar). We maken bij het veiligheidsbeleid onderscheid tussen
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
9
Vertrouwelijk
transportrisico en risico bij bedrijven. Door de handhaving van vergunningen kan dit laatste risico worden beperkt (Besluit externe veiligheid inrichtingen). Het transportrisico wordt beperkt door veilige wegen (verkeersveiligheid). Persoonlijke veiligheid betreft de risicobeheersing van gevaren voor personen. We beperken ons in het beheerplan tot de veiligheid in de haven. In de haven zijn voorzieningen die veilig moeten zijn voor de gebruikers. In de nieuwe inrichting streven we ernaar dat hulpvoertuigen (Brandweer, Ambulance) overal aan de kade kunnen komen. Daarnaast moeten personen die te water raken snel en eenvoudig op de walkant kunnen komen. De aanwezige reddingsmiddelen zijn van de bedrijven. In de nieuwe damwanden zijn voldoende trappen opgenomen die volgens de richtlijnen zijn uitgevoerd. Zandvang brug “Over het Broek” De zandvang in de Groote Molenbeek (Oude Maas arm) blijft ook na uitvoering van de diverse projecten van het Gebiedsplan Ooijen-Wanssum ongewijzigd in functie. Alleen de zandvang ter plaatse van de de brug “Over het Broek” is in beheer van de gemeente. Tezamen met de zandvang in de Groote Molenbeek moet het zorgen voor minder slib in de haven; dit vergt dus een goede afstemming met het waterschap Limburg. Het waterschap verzorgt het leeghalen van de zandvang; de gemeente draagt bij aan de kosten; zie paragraaf 7.1.3.
Waterschap Limburg Rondom een deel van de haven ligt de waterkering van het Waterschap. Aanpassingen aan zowel particuliere als gemeenteonderdelen van de haven (b.v. damwanden en wegen) moeten daarom in nauw overleg met het Waterschap plaatsvinden. De vervangen damwand is een voorbeeld van deze samenwerking; de damwand is waterkering en een kering voor de industriële kade in één. Waterschap Limburg draagt bij aan onderhoud en vervanging. Hierover dienen nog wel structurele financiële afspraken te worden gemaakt. Dagelijks beheer van de haven Havenmeester en CCTV De gemeente heeft het dagelijkse toezicht in de haven veranderd door de aanleg van CCTV (Closed Circuit TV installatie) op bepaalde locaties in de haven. Hierdoor is de dagelijkse aanwezigheid van de havenmeester in de haven verminderd. In combinatie met een aangepaste wijze van innen van de havengelden is het mogelijk gebleken te besparen op de kosten van de havenmeester.; hiervoor is in de veranderde haven (uitbreiding, aanleg brug) het camerasysteem aangepast. Vergunningen Vanuit de vermelde wet- en regelgeving, vermeld in hoofdstuk 2.1, zijn de gebruikers van de haven (en de bedrijventerreinen) vergunningsplichtig op diverse onderwerpen zoals geluid en uitstoot. Vanuit de Watervergunning dient de gemeente jaarlijks de haven te peilen.
Verhuur De bestaande situatie van het verhuren van de jachthaven en verhuur ligplaatsen Grand Yachts blijft gehandhaafd. Havengelden Vanaf 1 januari 2012 leveren de ondernemers maandelijks een overzicht aan van de schepen die geladen en gelost zijn. Tevens dient elk schip één dag van tevoren te zijn aangemeld bij de havenmeester. De havengelden worden dan niet meer geïnd bij de schippers, maar bij de ondernemers die de goederen ontvangen/ verzenden. De meldingen van de bedrijven worden o.a. via het CCTV-systeem door de
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
10
Vertrouwelijk
havenmeester gecontroleerd. Schepen die voldoen aan het Green Award keurmerk (hoge eisen aan veiligheid en milieu) krijgen 15% korting op de havengelden. Vissen De gemeente staat (sport)vissen in de jachthaven wel toe, maar in de industriehaven niet.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
11
Vertrouwelijk
6
Kwaliteit
In dit hoofdstuk beschrijven we de actuele kwaliteit van het areaal in de haven. Ook is een eenvoudige inventarisatie uitgevoerd naar de risico’s in de haven. Dit inzicht is nodig om de beheer en instandhoudingsmaatregelen te bepalen en van kosten te voorzien.
6.1
Inleiding
Van de civiele objecten (kades, oeverbeschermingen en afmeervoorzieningen) is een her-inspectie uitgevoerd. Deze inspectie is uitgevoerd op 10 september 2025. De inspectie is uitgevoerd door inspecteurs van Haskoning in samenwerking met van de havenmeester. De inspectie is uitgevoerd in de lijn van de toestandsinspectie volgens CROW-CUR 117:2020, type B2 door een beschrijving van de schades en gebreken inclusief het maken van foto’s. De kwaliteit is daarnaast woordelijk beoordeeld op een 5-schaal: • zeer goed • goed • voldoende • matig • slecht Aansluitend is per object de restlevensduur vastgesteld. Met de restlevensduur wordt bedoeld de technische restlevensduur. De eventuele benodigde herstelmaatregelen en regulier onderhoudsmaatregelen zijn verwerkt in het meerjarenonderhoudsplan (zie hoofdstuk 7). Ook is een technische risico-inventarisatie uitgevoerd; risico’s die verband houden met de technische en functionele staat van de objecten. In hoofdstuk 9 is een risicoparagraaf opgenomen die ingaat op de overige risico die verband houden met het beheer en de instandhouding van de haven.
6.2
1.1 1.5
Kades en oeverbeschermingen
Zetsteen oostzijde havenmond (kwaliteit: redelijk, risico: aanzienlijk) Oeverbescherming van stortsteen westzijde havenmond (kwaliteit: slecht, risico: aanzienlijk)
Aan de noordzijde van de haven is stortsteen aanwezig; deze ontbreekt grotendeels en het geo-doek is op meerdere plaatsen zichtbaar. Ook is er veel begroeiing dat de stortsteen los. Eveneens aan de andere zijn waar de oever uit zetsteen bestaat. Overige kades en oeverbeschermingen vertonen geen gebreken.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
12
Vertrouwelijk
6.3
Afmeervoorzieningen
1.2, 1.6 en 3.4
Meerpalen en aanvaarpalen
(kwaliteit: voldoende, risico: laag)
De meerpalen in de haven zijn functioneel bestaan uit stalen buispalen of is een door damwanden samengestelde constructie. De stalen buispalen zijn nieuw en in goede staat. De samengestelde constructies staan aan de westzijde in de havenmonding en sommige vertonen lichte scheefstand en/of (lichte) aanvaarschade aan de bovenzijde. Deze voorzieningen voldoen niet volledig aan de normen en moeten worden aangepast. Op enkele meerpalen is door de havenondernemer een loopbrug aangebracht en deze vertonen technisch gezien geen gebreken. De leuning voldoet niet aan het Bouwbesluit en dient te worden aangepast. Overige afmeervoorzieningen vertonen geen gebreken.
6.4
Wegen
Rondom de jacht- en industriehaven zijn diverse wegen in eigendom van de gemeente. Dit betreft met name de eerste 4m1 direct achter de stalen damwanden (asfalt- en elementenverharding). Deze verharding is voorzien van een HWA-systeem; het hemelwater wordt geloosd in de haven. Daarnaast zijn er de toegangswegen naar de boothelling en de autolosplaats.
Wegen kwaliteit: voldoende – goed en risico: laag.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
13
Vertrouwelijk
6.5
Zandvang “Over het Broek”
De zandvang (5.4 uit de overzichtstekening) is wel vol. Het waterschap is op aangeven van de gemeente bezig met het opstellen van een plan voor het baggeren van deze zandvang. De werkzaamheden worden eind 2025 / begin 2026 uitgevoerd. De zandvang is verder beoordeeld op de stabiliteit van de oevers; de stabiliteit is goed.
6.6
Waterbodem haven
Diepgang De havenbodem dient regulier te worden gebaggerd om te voldoen aan de scheepvaartklasse Vb. Bij de nieuwe stalen damwanden is de bodem tot op de juiste diepte ontgraven en is een bodembescherming aangebracht van onderwaterbeton. Alleen ter plaatse van de oude insteekhaven, objecten 2.1 en 2.3, dient nog de bodembescherming te worden aangebracht. Slibkwaliteit De bagger uit de haven is deels verontreinigd; deze bagger wordt gestort in een daarvoor bestemd depot. Voor een deel is licht verontreinigd (omdat een deel van de vaste bodem ie meegenomen); deze bagger kan worden hergebruikt en hoeft dus niet te worden gestort. PFAS in grond en bagger werkt zeer prijsopdrijvend voor de kosten van het baggeren. Onderzoek naar de huidige baggerkwaliteit is nodig om dit effect op de baggerkosten in de haven Wanssum te kunnen vaststellen.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
14
Vertrouwelijk
7
Meerjarenonderhoudsplan
In dit hoofdstuk behandelen we het onderwerp beheersmaatregel, onderhoudsmaatregelen, investeringen, planning en kosten van de instandhouding, de inkomsten en het verschil tussen inkomsten en uitgaven. Het uitgangspunt voor de instandhouding is een functioneel en sober onderhoudsniveau gericht op het doel en de functies van de haven. Ook worden onderhoudsmaatregelen aan voorzieningen die in de gebiedsontwikkeling gaan verdwijnen, zo mogelijk, niet uitgevoerd. Dit om desinvestering tegen te gaan. Alle kosten en bedragen in deze paragraaf zijn exclusief btw, prijspeil 2025 en de index per jaar is 1,4% (tenzij anders aangegeven). We behandelen achtereenvolgens: • 7.1 Benodigde financiële middelen • 7.2 Inkomsten haven • 7.3 Verschil benodigde financiële middelen en inkomsten • 7.4 Conclusies financiën
7.1
Benodigde financiële middelen
In deze paragraaf komen de benodigde kosten voor de instandhouding van de verschillende onderdelen in de haven aan bod: • kades en oeververdedigingen; • wegen; • zandvang; • beheer en middelen; • baggeren; • investeringen. Voor een totaaloverzicht van de onderhouds- en herstelmaatregelen zie bijlage 3 Kostendekkingsplan.
7.1.1
Kosten instandhouding kades, oeververdedigingen en losse objecten.
Voor het overzicht van de kosten van de instandhouding kades en oeververdedigingen wordt verwezen naar het bijgevoegde `kostendekkingsplan´. Enkele algemene reguliere onderhoudsmaatregelen zijn: • technische inspectie 1 x 4 jaar; • schouw 1 x 1 jaar; • verwijderen begroeiing in stortsteen en zetsteen 1 x 5 jaar; • onderhoud stenen bestortingen 1 x 5 jaar; • vervangen stalen damwanden 1 x 100 jaar; • aanbrengen nieuwe steenbestorting 1 x 50 jaar. Hieronder melden we enkele onderhoudsmaatregelen naar aanleiding van de inspectie; prijspeil 2025, uitvoering in periode 2026 - 2030: • baggeren industrie en jachthaven (2027); • herstellen zetsteen oostzijde havenmond en bestorting westzijde havenmond (2032); • herstel en conserveren leuning op loopplanken (2026); • aanleg walstroom in (2027); • wrijfstijlen herstellen (2026);
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
15
Vertrouwelijk
• • •
hoogtebord herstellen (2026); drenkelingen trap herstellen (2026); aanbrengen bodembescherming t.p.v. oude insteekhaven (2027).
Geen vervangingen op korte termijn Aangezien een substantieel deel van de damwanden nieuw zijn, zullen deze op korte termijn niet hoeven te worden vervangen. Verschillende damwanden maken onderdeel uit van de waterkering. Indien deze damwanden moeten worden verhoogd i.v.m. nieuwe eisen aan de waterkering, dat zal dat moeten worden gefinancierd door het waterschap Limburg. Als de damwand moeten worden vervangen, dan zou een verdeling van kosten kunnen worden afgesproken; vooralsnog gaan we uit van een verdeling van 50% 50%.
7.1.2
Kosten instandhouding wegen
Kosten wegen
cyclus
kosten
Inspectie
1 x 4 jaar
€ 200,-
Klein onderhoud
1 x 10 jaar
€ 35,-/m2
Groot onderhoud
1 x 10 jaar
€ 75,-/m2
Rehabilitatie wegen
1 x 40 jaar
€ 110,-/m2
Tabel 3 Kosten wegen
Dit onderdeel betreft wegen van zowel asfalt en elementen.
7.1.3
Kosten beheer en middelen
Havenmeester / havenbeheerder De havenmeester en -beheerder (geen fulltime fte) komen voor € 31.690,- ten laste van het havenbudget. Kosten havenbeheer Havenmeester / havenbeheerder
per jaar € 31.690-
Tabel 4 Kosten havenbeheer
CCTV In 2023 heeft de gemeente de CCTV vervangen en uitgebreid. Op basis een levensduur van 15 jaar zal deze in 2038 weer moeten worden vervangen. Kosten CCTV Vervanging CCTV (15 jaar)
kosten
per jaar
€ 25.000,-
€ 1.666,-
Jaarlijks onderhoud
€
600,-
Totaal per jaar
€ 2.266,-
Tabel 5 Kosten CCTV
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
16
Vertrouwelijk
Waterpunten Onderhoud en vervanging van de waterpunten (3 stuks). Kosten waterpunten frequentie
kosten
Klein onderhoud
1 x 5 jaar
€ 500,-
Vervangen waterpunten
1 x 20 jaar
€ 5.000,-
Tabel 6 Kosten waterpunten
Walstroom Zoals vermeld in hoofdstuk 4.2 zal de gemeente Venray de komende jaren gebruiken voor onderzoek naar de noodzaak van of wens naar walstroom en de benodigde investering. Afhankelijk van de uitkomsten van het onderzoek zal een bedrag van € 15.000,- opgevoerd. Middelen Hieronder een overzicht van de benodigde investeringen en onderhoud aan diverse middelen. Kosten middelen
kosten
Vervanging boot (40 jaar)
€ 16.000,-
Vervanging motor (15 jaar)
€ 10.000,-
Verzekering
€
Jaarlijks onderhoud / brandstof
€ 1.000,-
Opslagcontainer materiaal
(25
jaar)
incl.
420,-
€ 15.000,-
Tabel 7 Kosten middelen
De opslagcontainer inclusief boeienlijn, reddingsmiddelen en olie absorberend materiaal.
Overige exploitatiekosten Onder overige exploitatiekosten vallen de kosten voor stroom, water, OZB, contributies, leges en kosten voor het maaien, afvalverwerking en klein incidenteel onderhoud. Exploitatiekosten
per jaar
Energie
€ 1.669,-
Water
€ 1.261,-
OZB industriehaven en jachthaven
€ 2.630,-
Contributies en leges
€ 4.102,-
Onderhoud (maaien, incidenteel) Totaal per jaar
afval,
€ 3.706,€ 13.368,-
Tabel 8 Overige exploitatiekosten
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
17
Vertrouwelijk
Havenbeheerplan Dit havenbeheerplan zal elke 4 jaar worden geactualiseerd, inclusief een visuele inspectie (toestandsinspectie) van het areaal. De kosten komen ten laste van de haven en zijn opgenomen in de MJOP. Areaal op orde is essentieel voor goed beheer van de haven; hiertoe wenst de gemeente een beheerdatabase op zetten van het areaal dat tot het beheerplan behoort. In de database wordt het volgende bijgehouden: het areaal (inclusief dimensies, materialen, berekeningen, ontwerpbelastingen enz.), de actuele kwaliteit (schades en gebreken door een schouw) en de MJOP met benodigd onderhoud en investeringen. Door dit jaarlijks te actualiseren heeft de gemeente het beheer van de haven op orde. Havenbeheerplan
kosten
Actualiseren beheerplan (4 jaar)
€ 20.000,-
Beheerdatabase • Opzetten (eenmalig) • Bijhouden
€ 10.000,€ 1.000,-
Tabel 9 Kosten havenbeheerplan
7.1.4
Onderhoudskosten baggeren industrie- en jachthaven en zandvang
De grootste kostenposten voor de instandhouding van de haven is het baggeren, het op peil houden van de bodem ten hoeve van de vereiste diepgang voor de schepen in de industriehaven en jachthaven en het onderhoud aan de zandvang.
7.1.4.1 Baggeren industriehaven In deze paragraaf behandelen we achtereenvolgens: • algemene informatie baggeren; • reguliere baggerwerkzaamheden; • bodemdiepte havenmond. Algemene informatie baggeren Baggeronderhoud Het baggeronderhoud wordt bepaald door: • jaarlijkse aanwas van slib • maximale sliblaag • ingrijpdiepte c.q. contractuele verplichtingen met de gebruikers van de haven. De maximale sliblaag wordt bepaald door het verschil tussen de minimale waterdiepte en het beoogd bodempeil (streefpeil). Door wisselingen in de waterstand moeten we een bepaalde waterstand als referentiekader houden voor de waterdiepte. We hanteren een minimale diepgang van 4,00 m1 als gewenste diepgang, dit om schepen van klasse Vb toegang te geven. De jaarlijkse slibaanwas wordt bepaald door de aanwas van de Oude Maasarm en de Maas zelf. Omdat het effect van het Gebiedsplan Ooijen-Wanssum op de slibaanwas onbekend is zullen we de slibaanwas jaarlijks meten voor zowel de haven zelf als de zandvang (eis vanuit de watervergunning). De kosten voor het meten (peilen van industrie- en jachthaven en zandvang) is geraamd op € 5.000,-. Waterbodembeheer Bij waterbodembeheer moet rekening gehouden worden met het feit dat slibkwaliteit en diepte van een perceel veel invloed kan uitoefenen op andere percelen. Slib heeft van nature de neiging om zich in de diepst gelegen delen te verzamelen.
Daarnaast zal een verontreinigd perceel naastgelegen percelen ook 28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
18
Vertrouwelijk
verontreinigen. In het contract met Domeinen (De Staat) is aangegeven dat baggeren niet is toegestaan zonder vergunningverlening door Domeinen. Percelen of delen van percelen met een overdiepte ten opzichte van de vereiste diepte kunnen soms gebruikt worden om overtollig slib in op te slaan. Zolang de slibklasse niet te verontreinigd is (licht verontreinigd slib mag, zwaar niet) en de vereiste diepte bereikt wordt kan het slib tussen de percelen (binnen een bepaald gebied) onderling geruild worden. Hierbij dient echter aan strenge eisen te worden voldaan en daarom is dit lang niet altijd uitvoerbaar. Reguliere baggerwerkzaamheden Baggerfrequentie De baggerfrequentie is afhankelijk van de slibaanwas en de ruimte op de bodem. Met de ruimte op de bodem wordt bedoeld het ingrijppeil minus de ontwerpdiepte van de haven. Voor de haven van Wanssum adviseren we een baggerfrequentie van 10-15 jaar. Voor het kostendekkingsplan gaan we uit van 12 jaar en de eerstkomende uitvoering verwachten we in 2027. De jaarlijkse peiling bepaald wanneer er de komende keer zal worden gebaggerd.
Baggerhoeveelheid De hoeveelheid bagger wordt bepaald door: • oppervlakte; • omtrek; • chart datum (CD) (0-niveau van de rivier zonder waardes als stand en getij); • vast bodempeil (gewenste of geëiste bodempeil); • overbaggeren (overdiepte, baggeren kan tot op 5 cm nauwkeurig); • aanwezige stroming; • eventueel morsverlies . De afvoer in de Maas kan door klimaatverandering en projecten in het kader van Ruimte voor de Rivier / gebiedsontwikkeling Ooijen - Wanssum veranderen waardoor ook de hoeveelheid slib wijzigt. Het ingrijppeil wordt bepaald aan de hand van de beoogde diepte en het baggerbeleid. De nieuwe aanleghoogte van de havenbodem is 6,05 meter+NAP. Bij een gemiddeld waterpeil ter hoogte van de haven van 11,15 meter+NAP staat er gemiddeld 5,1 meter water in de industriehaven. Wat dit precies betekent voor de baggerfrequentie is niet zonder meer 1 op 1 door te rekenen, het idee is dat als er minder vaak gebaggerd hoeft te worden de kosten verhoudingsgewijs lager zullen zijn. Stel dat we het baggeren uitstellen tot er zich een laag slib heeft gevormd die tot op 0,5 meter van de onderkant van de schepen komt, de bovenkant van het slib zit dan op 7,15 meter+NAP. Dan baggeren we in 1 keer terug naar de aanlegdiepte van 6,05 meter+NAP. Dit is goedkoper dan twee keer de halve diepte baggeren. Wij adviseren dus te gaan baggeren bij ongeveer 7,00 meter+NAP.
In de praktijk zal moeten blijken of de gehele haven in hetzelfde tempo dichtslibt. Metingen in de huidige haven wijzen uit dat dit waarschijnlijk niet het geval zal zijn, maar dat er wel patronen herkenbaar zijn. We gaan er bij de kostenberekening van uit dat we een baggerfrequentie van eens in de 12 jaar zullen aanhouden, als in de praktijk blijkt dat we dit kunnen rekken dan levert dit winst op ten opzichte van het plan. Slibkwaliteit De slibkwaliteit bepaalt mede de kosten voor het baggeren als geheel. De stort- en verwerkingskosten worden hierdoor in grote mate bepaald. De kwaliteit van het te baggeren slib is in 2021 onderzocht. Uit de resultaten blijkt dat de waterbodem op de locatie het oordeel ‘klasse A ‘(voor een monster) en ‘Klasse B’ voor ontvangende waterbodem heeft gekregen. Voor de kostenberekening gaan we in dit plan uit van Klasse B.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
19
Vertrouwelijk
Baggerkosten De baggerkosten worden bepaald door de baggerhoeveelheid in m 3, de te baggeren sliblaagdikte en de slibklasse. De bagger-, verwerking- en transportkosten zijn afhankelijk van de slibklasse, brandstof en speciale baggervaartuigen. Overige kosten zijn scheepvaartverlet, NGE (niet gesprongen explosieven), vaarafstanden, weer, wetgeving enz. Hoe meer het slib vervuild is, hoe strenger de eisen en daardoor hoe hoger de kosten om het slib te verwerken. Hoe dunner de te baggeren sliblaag hoe duurder het baggeren per kuub is. Voor het reguliere baggeren de komende jaren gaan we uit van een slibkwaliteit van gemiddeld klasse B. Er is een explosievenonderzoek uitgevoerd waarna er gebaggerd is en een bodembescherming is aangelegd (in bepaalde delen van de haven). We ramen dit baggerwerk op € 600.000 eens per 12 jaar, het bedrag is voor de gehele haven; zie ook pararagraaf 7.1.4.2. Baggeren jachthaven. Bodemdiepte havenmond Zoals in hoofdstuk 4 al is aangegeven heeft er de afgelopen jaren een verdieping van de haven plaatsgevonden. Het lichtbruine deel van de industriehaven, bij de ingang van de haven, is nog niet uitgediept; dat zou in eerste instantie plaatsvinden in 2018 (als onderdeel van reguliere baggerwerkzaamheden). De signaleringswaarden waren destijds nog niet overschreden.
De baggerwerkzaamheden worden nu gecombineerd met het aanleggen van de zwaaikom (nog niet besloten) ten noorden van de insteekhaven inclusief aanleg oeververdediging. Er komt geen damwand maar een oeververdediging. Uitvoering naar verwachting in 2027.
7.1.4.2 Baggeren jachthaven Bij de jachthaven spelen uiteraard dezelfde onderwerpen als de industriehaven. Baggerhoeveelheid en -frequentie De baggerhoeveelheid wordt bepaald door de benodigde diepte voor pleziervaart en uiteraard de oppervlakte van de jachthaven. Voor pleziervaart / een jachthaven is doorgaans een diepte van 1,50 tot 2,00 meter voldoende voor de meeste jachten. we stellen voor om 1,50 m1 te hanteren. De vereiste bodemdiepte is dan 11,15 meter+NAP minus 1,50 m1 is 9,65 meter+NAP. We stellen voor te baggeren tot een diepte van 8,65 meter+NAP; 1 m1 onder de vereiste bodemdiepte. Op basis van het voorgaande verwachten we 1 x per 12 jaar te moeten baggeren. Slibkwaliteit Voor de kostenberekening gaan we in dit plan uit van Klasse B.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
20
Vertrouwelijk
Baggerkosten De baggerkosten van de jachthaven is opgenomen in het bedrag van de baggerkosten van de industriehaven. Uitvoering De verwachting is dat er binnen vijf jaar (dus voor 2030), op basis van de peilingen, zal moeten worden gebaggerd; in het kostendekkingsplan is de uitvoering opgenomen in het jaar 2027.
7.1.4.3 Baggeren zandvang Het baggeren van de zandvang zal naar verwachting 1 x 10 jaar plaats moeten vinden, naar verwachting de komende keer in 2026. De zandvang is de meandering nabij de brug; circa 3000 m3 slib. Door onderzoek uit te voeren naar de slibaanwas kan een betere inschatting worden gemaakt over het jaar van uitvoering. Kosten zandvang
omvang
kosten
per baggerbeurt
Baggeren
3000 m3
€ 60,-
€ 180.000,-
Toezicht
30 uur
€ 95,-
€
Totaal
2.850,-
€ 182.850,-
Aandeel gemeente Venray
60%
€ 108.000,-
Tabel 10 Kosten baggeren zandvang
De verdeling van de kosten van het leeghalen van de zandvang “Over het Broek” is 60% gemeente Venray en 40% waterschap Limburg.
7.1.5
Zwaaikom
Zoals hiervoor vermeld is er de wens om een zwaaikom aan te leggen. Deze kom zou dat aangelegd moeten worden ter plaatse van de knik, aan de westzijde van de havenmond. De kom zorgt ervoor dat de schepen eenvoudiger kunnen draaien bij het verlaten van de haven. De aanleg vindt bij voorkeur plaats tegelijk met de baggerwerkzaamheden aan de havenmond. De komende planperiode zal worden bekeken wat de precieze behoefte is; onderzoek voor voorontwerp € 10.000,- in 2027. Vooralsnog geen kosten voor de uitvoering opgenomen; uitvoering zal na de planperiode van het beheerplan zijn.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
21
Vertrouwelijk
7.1.6
Overzicht totaal benodigde financiële middelen
In voorgaande paragrafen is het benodigd budget per onderdeel vermeld. Hieronder de totalen van het benodigd budget groot onderhoud en exploitatie voor de industriehaven en jachthaven apart. Ook een overzicht van de vervangingen (investeringen). Alle kosten en bedragen in deze paragraaf zijn exclusief btw , prijspeil 2025 en de index per jaar is 1,4% (tenzij anders aangegeven). Benodigd budget groot onderhoud industriehaven Benodigd budget 2026 Groot onderhoud Industriehaven
€ 194.710
2027
2028
2029
2030
€ 621.779
€ 14.549
€ 9.227
€ 44.930
Tabel 11 Overzicht benodigd budget groot onderhoud industriehaven
Exploitatiekosten industrie- en jachthaven Kosten industrie- en jachthaven
2026
2027
2028
2029
2030
Industriehaven
€ 381.320
€ 373.940
€ 393.985
€ 440.722
€ 399.248
Jachthaven
€
€
€
3.272
€ 22.119
€
2027
2028
2029
2030
€0 €0
€0
€0
0
€0
€0
€0
3.253
3.253
12.633
Tabel 12 Overzicht kosten industrie- en jachthaven
Vervangingen (investeringen) industriehaven. Kosten industriehaven 2026 Industriehaven Jachthaven
€ 48.422 €0
Tabel 13 Overzicht investeringen industriehaven
De vervangingen zijn investeringen waarvoor investeringsbudgetten worden aangevraagd en deze worden gekapitaliseerd. De kosten komen ten laste van de exploitatiebegroting van de industriehaven. Er zijn de komende 5 jaar geen investeringen nodig in de jachthaven. Jaarlijkse storting In het kostendekkingsplan is bij de exploitatie van de industriehaven een post “Toevoeging aan de voorziening voor groot onderhoud”. Dit is een bedrag uit de industriehavenexploitatie om de voorziening op peil te houden; de voorziening mag niet negatief worden. De hoogte van de deze jaarlijkse storting bepaalt mede de stand van de voorziening voor de komende jaren. In 2026 is de post € 99.584,- (prijspeil 2026). Voor een totaaloverzicht van de financiële uiteenzetting zie bijlage 3.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
22
Vertrouwelijk
7.2
Inkomsten haven
De opbrengsten van de haven bestaan uit de volgende onderdelen: • havengelden • overige inkomsten Havengelden De grootste inkomstenbron van de haven is het havengeld voor gebruik van de haven en de faciliteiten. Het havengeld worden geheven naar laadvermogen van het schip (uitgedrukt in tonnen), het aantal te laden of te lossen containers en een vast bedrag voor overige vaartuigen. Hieruit kan al worden opgemaakt dat de inkomsten niet een vast bedrag per jaar is, maar afhankelijk is van het aantal schepen, tonnage en TEU (Twenty feet Equivalent Unit). In het rapport “Ladder uitbereiding haven Wanssum” van de STEC-groep verwachtte men vanaf 2018 een sterke toename van het gebruik van de haven; dat is inmiddels anders gebleken. In het rapport is een conservatieve aanname gedaan voor de toekomstige overslag in de haven. De regels omtrent het havengeld is vastgelegd in de “Verordening op de heffing en invordering van Havengeld 2021”. Deze verordening wordt jaarlijks geactualiseerd. Hierbij wordt het havengeld jaarlijks geïndexeerd conform kostendekkingsplan. Een aanname van de havengelden is moeilijk te maken; grotendeels door de onvoorspelbaarheid van de economie en hoge gasprijzen op de economie (hogere transportkosten, beperkte beschikbaarheid containers). We schatten het havengeld voorzichtig in; hieronder een overzicht. Inkomsten havengelden Havengelden
2026
2027
2028
2029
2030
€ 235.087
€ 239.789
€ 244.585
€ 249.476
€ 254.466
Tabel 14 Overzicht verwachte inkomsten havengelden
Overige inkomsten Naast havengelden ontvangt de gemeente nog meer inkomsten komende uit activiteiten in de haven: • Pachtgeld jachthaven De jachthaven heeft de gemeente verpacht / verhuurd. De huidige overeenkomst loopt tot en met 31 december 2025 en kan telkens met vijf jaar worden verlengd. • Pachtgeld deel industriehaven Een deel van de industriehaven, nabij de jachthaven, wordt gepacht door een particulier bedrijf voor het afmeren van de jachten. • Huurgeld ligplaats rondvaartboot De gemeente verhuurt een ligplaats voor de rondvaartboot. De huidige huurovereenkomst loopt af op 2025. Het totale bedrag aan deze inkomsten is bijna € 25.000,- per jaar.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
23
Vertrouwelijk
7.3
Verschil benodigd budget en inkomsten
Hieronder het verschil tussen benodigd budget en de opbrengsten voor de industrie- en jachthaven voor onderhoud en exploitatie. Onderhoudsvoorziening industrie- en jachthaven Opbrengsten en uitgaven
2026
2027
2028
2029
2030
Stand voorziening
€ 665.000
€ 569.874
€ 49.670
€ 138.728
€ 235.180
Vermeerdering begroting 2026
€ 99.584
€ 101.575
€ 103.607
€ 105.679
€ 107.159
Onttrekking i.v.m. groot onderhoud Stand voorziening d.d. 31/12
€ 194.710
€ 621.779
€ 14.549
€
9.227
€ 44.930
€ 569.874
€ 49.670
€ 138.728
€ 235.180
€ 297.408
Tabel 15 Overzicht opbrengsten en uitgaven groot onderhoud
Exploitatie industriehaven Kosten en opbrengsten
2026
2027
2028
2029
2030
Kosten industriehaven
€ 381.320
€ 373.940
€ 393.985
€ 440.722
€ 399.248
Opbrengsten
€ 235.087
€ 239.789
€ 244.585
€ 249.476
€ 254.466
Resultaat (negatief)
€ 146.233
€ 134.151
€ 149.400
€ 191.246
€ 144.782
2026
2027
2028
2029
2030
Kosten jachthaven
€ 3.253
€ 3.253
€ 3.272
€ 22.119
€ 12.633
Opbrengsten
€ 24.928
€ 25.527
€ 26.038
€ 26.559
€ 26.559
Resultaat (positief)
€ 21.575
€ 22.274
€ 22.766
€ 4.440
€ 13.926
Tabel 16 Overzicht kosten en opbrengsten industriehaven
Exploitatie jachthaven Kosten en opbrengsten
Tabel 17 Overzicht kosten en opbrengsten jachthaven
Het verschil wordt in belangrijke mate veroorzaakt door: • de kosten van het baggeren, het eerstkomende uitvoeringsjaar en de cyclus (pas na 2026) • de hoogte van de inkomsten (havengelden); • de jaarlijkse storting “Toevoeging aan de voorziening voor groot onderhoud”. Hieronder een nadere toelichting op deze aspecten. Baggeren Het bedrag voor het baggeren van de haven en de zandvang is de grootste kostenpost bij het beheerplan van de haven (exploitatie). Het is tevens een post waarvan de hoogte en cyclus op dit moment moeilijk te bepalen is. De onzekerheid komt door de slibaanwas dat op dit moment onvoldoende bekend is. Door uitvoering van het Gebiedsplan Ooijen-Wanssum, aanpassing van de indeling van de haven en de verhoging van de waterstand in de Maas is de slibaanwas in de haven anders dan voorheen; dit bepaalt in grote mate de baggercyclus en dus ook het eerstkomende jaar van uitvoering. Vooralsnog hanteren wij een
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
24
Vertrouwelijk
cyclus van 12 jaar, eerste uitvoering in 2027. Elk jaar wordt de bodemdiepte van de haven gepeild waardoor de slibaanwas, de baggerkosten en baggercyclus nauwkeuriger kunnen worden vastgesteld. Havengelden Een goede inschatting van de havengelden is moeilijk te maken; zoals beschreven in hoofdstuk 7.2. Vooralsnog blijft dit een onzekere factor. Aantrekkelijker maken van de haven Hoe kan de haven aantrekkelijker worden gemaakt waardoor de havengelden worden vergroot? Door de aanleg van de zwaaikom (aanlegkosten niet opgenomen in dit havenbeheerplan) kunnen de grotere schepen zich nabij de insteekhaven zich makkelijker bewegen; dit kan een positief effect hebben. Daarnaast is de duurzaamheid van de haven een factor; de mogelijke toekomstige aanleg van walstroom geeft de haven een duurzamer karakter. Daar staat wel tegenover een korting van 15% op de havengelden indien een schip voldoet aan het Green Award keurmerk. Voor een totaaloverzicht van de financiële uiteenzetting zie bijlage 3.
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
25
Vertrouwelijk
8
Beheerorganisatie
In dit hoofdstuk behandelen we in het kort de huidige beheerorganisatie, de ontwikkelingen versus beheerorganisatie en de beheerdatabase Huidige beheerorganisatie Op dit moment zijn de volgende medewerkers van de gemeente in meer of mindere mate bezig met het beheer van de haven Wanssum: • Beheerder haven Wanssum De beheerder zorgt voor het beheerplan, stelt het onderhoudsprogramma op en geeft inzicht in de benodigde investeringen om te zorgen voor een veilige, gezonde, duurzame en functionele haven met voldoende voorzieningen. Daarnaast zorgt de beheerder, al dan niet samen met collega’s, voor het in uitvoering brengen van de onderhouds- en vervangingsmaatregelen. • Havenmeester / havenbeheerder Deze persoon zorgt voor de dagelijkse zaken in de haven, houdt de veiligheid in de gaten door een dagelijkse schouw en CCTV en controleert de havengelden. Deze functie wordt in deeltijd uitgevoerd. • Overige functies. Naast bovengenoemden zijn ook andere personen / afdelingen met de haven bezig: afdeling Financiën, afdeling Communicatie enz. Ontwikkeling haven versus organisatie Er hebben in de afgelopen jaren veel ontwikkelingen in en rondom de haven plaatsgevonden: uitbreiding insteekhaven, omlegging N270 inclusief brug over de haven, aanpassingen oude N270 en nieuwe brug, aanpassen jachthaven en vervangen damwanden. Deels door uitvoering van het Gebiedsplan OoijenWanssum.
De komende jaren zullen de ontwikkelingen aanmerkelijk minder zijn. Wel een nadere uitvoering van nog enkele werkzaamheden zoals de zwaaikom, aanbrengen oeververdediging, aanbrengen walstroom enz. Beschouwen de toekomstige ontwikkelingen en werkzaamheden dan achten we de huidige beheerorganisatie voldoende om de haven goed te kunnen beheren. Beheerdatabase Areaal op orde en goed inzicht in de toestand van de haven is van groot belang om de haven goed te kunnen beheren. De gemeente wenst daarvoor een beheerdatabase op te zetten. In de eenvoudige database wordt het volgende bijgehouden: • het areaal (berekeningen), eigendom en beheerverantwoordelijkheden; • de actuele kwaliteit (schades en gebreken door een schouw) • de meerjarenonderhoudsplanning (MJOP) met benodigd onderhoud en investeringen inclusief uitgangspunten. Door dit jaarlijks te actualiseren heeft de gemeente het beheer van de haven op orde.
+
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
26
Vertrouwelijk
9
Risicoparagraaf
Risico’s kunnen zich op meerdere niveaus voordoen, namelijk: • strategisch; • operationeel; • financieel; • op functie en veiligheid; • op ecologie. In dit hoofdstuk zijn de risico’s kwalitatief benoemd, voor een goede afstemming en compleetheid van kwantitatieve en kwalitatieve risico’s zal jaarlijks een risicosessie gehouden worden, waarbij ook aandacht zal worden besteed aan het formuleren van risicobeheersmaatregelen.
Onderwerp Beheer
Risico De organisatie van het beheer en onderhoud is onvoldoende voor de instandhouding van het areaal. Men weet niet goed wat er is en wat er moet gebeuren.
Beheer
Het areaal en het beheer en onderhoud komt onvoldoende tegemoet aan de weten regelgeving. De beheerorganisatie gaat naar een regierol. Hierbij dient de kennis en informatie geborgd te worden. Vandalisme op openbare kades
Beheer
Beheer
Beheersmaatregel Het opstellen van dit beheerplan en een beheerdatabase. Daarnaast is het zaak het beheer en onderhoud te borgen in beleid (actie). Onderzoeken op welke wijze het beheer doelmatiger ingezet kan worden (samenwerken met andere haven in Limburg). Areaal regulier toetsen aan wet- en regelgeving. Borgen dat informatie en kennis in voldoende mate aanwezig blijft (bv door opname in beheerdatabase). Uitvoeren van een schouw door de havenmeester. Bij beschadiging van onderdelen correctieve en bij herhaaldelijke beschadiging eventueel preventieve maatregelen nemen. Inzetten van doelmatig baggerregime. Opstellen van baggerbeleid. Nader onderzoek naar verwachte slibaanwas na uitvoering hoger peil Maas en verbreding Oude Maasarm Inzetten van doelmatig baggerregime.
Bereikbaarheid
De havens zijn onbereikbaar of onbruikbaar voor de scheepvaart door ondiepte.
Bereikbaarheid
Risico dat de haven gesloten is voor een bepaalde tijd (tijdens baggeren) Het aansluitende wegennet is niet Afstemmen van de onderhoudsplanning beschikbaar, waardoor bevoorrading naar havens met de wegbeheerder (rondweg van het schip en doorvoer van goederen niet de provincie Limburg) en de droge kan plaatsvinden. kunstwerkenbeheerder. Morsverlies bij overslag lijdt tot Mitigerende actie opschoonslag in verondieping en grotere overslaggebieden tot ontwerpdiepte verantwoordelijkheid van de gebruiker.
Bereikbaarheid
Bereikbaarheid
28 oktober 2025
BK5864-HK-RP-251021-1300
27
Vertrouwelijk
Baggeren
Baggeren
Constructie
Constructie
Constructie
Constructie Constructie
Contractmanagement Financiën Financiën
Financiën Onderhoud
Overig
28 oktober 2025
baggerhoeveelheden. Dit geldt vooral tot 20 meter uit de kade. De slibaanwas is op dit moment onvoldoende nauwkeurig bekend.
Onderzoek naar de slibaanwas, cyclus en baggerkosten in 2026 waardoor de kosten voor het baggeren beter in beeld zijn. Vervuilde grond /slib. Risico van gassen Onderzoek naar de kwaliteit van het slib en die vrijkomen bij het baggeren. Risico voor de aanwezigheid van gevaarlijke stoffen en de bemanning en omgeving. informatie hiervan verwerken aan boord en op het land. De baggerdiepte direct naast kademuren Bij wijziging van de baggerdiepte dient voor mag niet dieper zijn dan de iedere constructie de constructiediepte constructiediepte. vastgesteld te worden. Tijdens het peilen dient gecontroleerd te worden of de gepeilde diepte de constructiediepte overschrijdt. Door scheepsschroeven ontstaan er Tijdens het peilen dient gecontroleerd te ontgrondingskuilen. Hierdoor kan de worden of de gepeilde diepte de maximale stabiliteit van kadeconstructies in gevaar ontgravingdiepte overschrijdt en indien nodig komen. kuilen aanvullen. Indien mogelijk multibeam survey. Plaatsen borden waar niet gedraaid mag worden. De kade stort (gedeeltelijk) in door Via bouwtekeningen nagaan wat een overbelasting. constructie aankan, vervolgens metingen op de kade uitvoeren om te kijken of die hieraan voldoet (gebruikersrisico). Beschadiging van kademuren en Survey van de omgeving en verwerken in constructies door het baggeren. het baggerprogramma en –plan.
Mogelijk voldoen enkele Controle ahv de normen. aanmeervoorzieningen niet aan de Richtlijn Vaarwegen. Verlies van invloed op het eigen beheer Duidelijke afspraken maken met van havens. havenondernemers en regelmatig overleg. PM kosten niet meegenomen in financiën: In het raadsvoorstel duidelijk verwoorden aanleg zwaaikom en aanleg walstroom. wat er nog niet is begroot aan kosten. Baggerkosten zijn hoger door Vroegtijdig de huidige bagger controleren op aanwezigheid van PFAS. de aanwezigheid van PFAS en effect op de baggerkosten bepalen. De havengelden zijn lager dan begroot. Uitvoeren onderzoek naar ontwikkeling omzet en inkomsten van de haven. Geen vooropgesteld plan hoe om te gaan 1) Frequentie van inspecties / diepte peilen met onderhoudsmaatregelen, frequentie vaststellen met dit beheerplan als basis; van inspecties, peilen, etc. 2) Meer veiligheid in de inspectiebeoordeling inbouwen, zodat tijdig maatregelen in gang gezet kunnen worden. De ontwikkeling van de haven houdt geen Een masterplan voor de havens geeft gelijke tred met de capaciteitsvergroting duidelijkheid in de behoefte en de van schepen ontwikkeling van de haven (beleid om te ontwikkelen).
BK5864-HK-RP-251021-1300
28
Vertrouwelijk
Bijlage 1. Wet- en regelgeving
28 oktober 2025
BIJLAGE
BK5864-HK-RP-251021-1300
A0
Vertrouwelijk
Burgerlijk Wetboek De risicoaansprakelijkheid voor gebreken aan de weg is geregeld in het Burgerlijk Wetboek. Artikel 6:174 BW regelt de aansprakelijkheid van de wegbeheerder indien de schade het gevolg is van een gebrek aan de openbare weg. Onder de openbare weg vallen het weglichaam en de weguitrusting. Een kunstwerk moet voor de gebruikers veilig zijn: gebreken aan het kunstwerk kan erin resulteren dat het kunstwerk niet voldoet aan de te stellen (veiligheids)eisen. Daarnaast is het mogelijk dat er op het kunstwerk gebreken aanwezig zijn: voorwerpen of substanties die niet op het kunstwerk thuishoren en die leiden tot gevaarlijke situaties. Wet Milieubeheer * deels In de Wet Milieubeheer is aangegeven welke stoffen als afvalstoffen zijn aangemerkt. Deze stoffen, die in dit kader kunnen vrijkomen bij de aanleg van en het onderhoud aan kunstwerken, mogen niet zonder beschermende maatregelen in het milieu worden gebracht. Arbeidsomstandighedenwet Alle werkgevers zijn op grond van de Arbeidsomstandighedenwet verplicht tot het uitvoeren van arbeidsomstandighedenbeleid, het opstellen van een meerjarenplan daarvoor en het uitbrengen van een jaarverslag. Het beleid moet zijn gericht op zowel veiligheid, gezondheid, welzijn als milieu. Daarnaast moet worden voldaan aan het Bouwprocesbesluit.
Dit is een uitwerking van de EG-richtlijn “Minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid voor tijdelijke en mobiele bouwplaatsen”. Voor de wegbeheerder betekent dit in hoofdzaak het opstellen van bestekanalyses of arboprojectrisicoinventarisaties en het zorgdragen voor het opstellen van Veiligheids- en Gezondheidsplannen (V&Gplannen). In dat kader is ook de CROW-publicatie “Maatregelen bij werken in uitvoering” van toepassing. Wet Natuurbescherming * Mochten er in de buurt van, op of aan kunstwerken zeldzame c.q. beschermde planten groeien, dan dient rekening gehouden te worden met de wet Natuurbescherming. Er dienen afhankelijk van de aard van restauratie of het onderhoud, maatregelen genomen te worden voor de bescherming van beschermde soorten. Hiervoor kunnen twee scenario’s worden onderscheiden: • Scenario 1: Als de plekken waar de soorten groeien absoluut ongemoeid worden gelaten is de situatie niet in strijd met de wet; • Scenario 2: Als de onderdelen om constructie-technische redenen moeten worden vervangen, -op de plekken waar beschermde planten groeien-, dan moet alles in het werk gesteld worden om schade te voorkomen (verplaatsen etc.) en als dat niet kan moeten de effecten worden gemitigeerd (verzachten, minimaliseren). In dit scenario dient een ontheffing in het kader van de deze wet te worden aangevraagd.