Inspreker 12 speech 24 september 2025 (geanonimiseerd).pdf

Inspreektekst Gemeenteraad Venlo Goedenavond raadsleden , Het voorgenomen AZC is het moeilijkste dossier van deze raadsperiode – een besluit dat onze stad niet voor een paar jaar , maar voor generaties raakt. Daarom moet dit besluit gebaseerd zijn op feiten , zorgvuldigheid en juridische zekerheid – niet op emotie , partijloyaliteit of blind vertrouwen in het college. Ik wil daarbij duidelijk zijn: ik ben voor eerlijke opvang van vluchtelingen. Maar ik ben óók voor een eerlijke behandeling van de 103. 000 inwoners van Venlo. Dat begint bij een transparant proces en een bestuursovereenkomst die stevig en duidelijk is.

Het probleem:

proces

én overeenkomst

Het hele dossier wordt gekenmerkt door verwarring en gebrekkige informatievoorziening vanuit het college , gecombineerd met de complexiteit van de materie. Zelfs de simpele vraag “is de overeenkomst nou wel of niet ondertekend?” kon niet met bewijs worden beantwoord. Voor een burger is dat onbegrijpelijk – en het past precies in het patroon van dit chaotische en onzorgvuldige proces. Iedereen zegt: “beoordeel dit dossier op feiten , niet op emoties. ” Laten we dat dan ook doen. •

• • •

Feit is: dit plan druist in tegen landelijke én lokale partijprogramma’s. Landelijk vraagt de Spreidingswet om een eerlijke verdeling. Met dit plan draagt Venlo – en binnen Venlo zelfs één wijk – de volle last. Lokaal claimt u op te komen voor de belangen van de Venlose burgers. In dit dossier is daar weinig van terug te zien. Feit is: dit dossier zit vol met juridische onzekerheden en zwaktes voor Venlo. Feit is: de informatievoorziening vanuit het college is vaak onvolledig , verwarrend en te laat. Feit is: tot nu toe zijn er maar twee partijen – PVV en Veur Groeët Venlo – die structureel kritische vragen hebben gesteld. De antwoorden hierop maakten het vaak alleen maar vager.

Het is daarom volstrekt onwaarschijnlijk dat dit dossier voor iedereen in de raad al helder is. De late en gebrekkige informatie , samen met de complexiteit van wetgeving en uitvoering , staat in geen verhouding tot het beperkte aantal vragen dat tot nu toe is gesteld. Een interview bij Omroep Venlo is geen vervanging van echte controle door de raad.

De juridische zwakte Ik heb mij de afgelopen tijd verdiept in de bestuursovereenkomst met het COA. Ik heb die grondig bestudeerd en vergeleken met overeenkomsten van andere gemeenten die allemaal in de problemen kwamen. Gemeenten die rechtszaken

voerden tegen het COA , maar ze stuk voor stuk verloren omdat ze zelf een juridisch zwakke overeenkomst hadden getekend. Onze overeenkomst overlapt voor 70% met die van Budel uit 2017 , vlak vóór de conversie naar aanmeldcentrum. Ik heb verschillende fracties hierover geïnformeerd en met sommige al gesprekken gevoerd. Wat meteen opvalt: er staan geen resultaatverplichtingen in. Overal staat: “het COA spant zich in” of “het COA streeft ernaar. ” Juridisch betekent dat: niet afdwingbaar. Het COA heeft in feite vrij spel , en de gemeente Venlo kan bij overtredingen niet ingrijpen. Precies hierop zijn andere gemeenten keer op keer vastgelopen.

Drie voorbeelden

van

risico’s

1. De duur In de media klinkt het alsof dit tijdelijk is: tien jaar en wordt het verlengd. Maar in de overeenkomst staat: alleen het college kan na tien jaar opzeggen. Doet het dat niet , dan loopt de overeenkomst gewoon door. De raad heeft daar geen bindend advies in. Die tien jaar lijkt tijdelijk , maar in werkelijkheid is dit een contract voor onbepaalde tijd – een publieksvriendelijke manier om een permanente afspraak te verdoezelen. 2. Spoor-2 Het college zegt dat er geen asielzoekers uit veilige landen komen. Maar dat klopt niet: het COA gaat daar niet over , dat doet de IND. Gemiddeld 63% komt Nederland zonder paspoort binnen. Iedereen start standaard als spoor-1. Van die groep blijken na een half jaar onderzoek zo’n 25 tot 30 van elke 100 bewoners spoor-2 te zijn: mensen zonder recht op opvang die tóch maandenlang in Venlo verblijven. Bij 600 bewoners gaat het dus om ruim 100 personen. Dit zou je alleen kunnen voorkomen door alléén mensen toe te laten met een paspoort uit een niet-veilig land. Maar dat staat nergens zwart-op-wit , en het is bovendien zeer de vraag of dit überhaupt uitvoerbaar is.

3. Het aanmeldcentrum Het college zegt dat Venlo geen aanmeldcentrum wordt. Maar in de overeenkomst staat geen bindend verbod. In Budel stond in 2017 letterlijk hetzelfde: “een regulier AZC. ” Toch werd Budel in 2018 aangewezen als aanmeldcentrum. De gemeente verloor de rechtszaak , omdat dit niet expliciet was uitgesloten. Nu Budel sluit , zoekt het Rijk een opvolger in Zuid-Nederland. Grote locaties zoals Venlo komen dan vanzelf in beeld.

Hoe kan het wél – samen verantwoordelijkheid

nemen

Als Venlo zoveel verantwoordelijkheid neemt , dan moet de regie stevig vastgelegd worden – bij de gemeente , niet bij het COA. Dat betekent: • • • • •

Duidelijke resultaatverplichtingen , geen vrijblijvende inspanningen. Een echte einddatum in plaats van een schijnbare termijn van tien jaar , mét bindend advies van de raad. Een bindend verbod op een aanmeldcentrum , zwart-op-wit. Paspoortcontrole en meetbare sancties rond spoor-2. Een onafhankelijke juridische toetsing , alsof u zich voorbereidt op een rechtszaak tegen het COA – met daaropvolgende aanpassingen.

En laten we eerlijk zijn: als dit allemaal niet zo spannend is zoals het college in de media beweert , waarom zetten we het dan niet gewoon zwart-op-wit in de overeenkomst? Daarmee kan de discussie voorgoed gesloten worden. Mijn advies is om in dit dossier de koppen bij elkaar te steken – met álle partijen. Want dit gaat niet over voor of tegen opvang. Dit gaat over een probleem dat ons allemaal raakt. Voor- én tegenstanders zouden het eens moeten kunnen zijn dat Venlo alleen vooruit kan met afspraken die juridisch stevig zijn , duidelijk voor de inwoners en met de regie bij de gemeente. En die afspraken moeten zwart-op-wit vastgelegd worden in de bestuursovereenkomst én , waar nodig , ook bij de vergunning.

Slot Alles is beter dan Venlo vastzetten in een overeenkomst die onvoldoende zekerheden biedt nog vóór de eerste asielzoeker komt. Want dan riskeren we dat wij generaties lang toeschouwers zijn , terwijl het COA de regie overneemt. En vergeet dit niet: de sleutel ligt bij u , de raad. De vergunning is het middel waarmee u voorwaarden kunt afdwingen. Tot 1 juli 2027 voldoet Venlo aan de Spreidingswet. Er is dus geen enkele reden om overhaast te beslissen. Dit gaat om een plan voor tientallen jaren – grondigheid is hier verplicht. Het probleem ligt op tafel , de risico’s zijn benoemd en een oplossing is aangedragen. Nu wegkijken of deze informatie naast u neerleggen zou onverantwoord zijn en in strijd met uw taak als raadslid – en zou het vertrouwen van de kiezers ernstig schaden. Het positieve is: u kunt nu precies doen waarvoor u bent aangesteld. Opkomen voor de burgers van Venlo. Uw verkiezingsbeloften waarmaken. En uw controlerende taak richting het college uitoefenen , op basis van feiten en inhoud. Bedankt voor uw aandacht. Indien u hulp nodig heeft , kunt u mij altijd benaderen. U heeft mijn gegevens.