Bijdrage begroting 2026 GroenLinks.pdf

Dank u voorzitter, Bijna 4 jaar voorbij. En dit is dus de laatste begroting van deze raadsperiode. Het is daarom nu niet de tijd van grote beleidswijzigingen. Dat laat je aan de volgende raad en college. Het is wel tijd om achterom te kijken. Wat hebben we de afgelopen periode als partij en in de coalitie gedaan en bereikt? Zijn we tevreden? | Voorzitter, dan is ons antwoord volmondig: Ja! Met de complimenten voor dit college en de samenwerking die we de afgelopen jaren ervaren hebben. Zaken die we bereikt hebben, ik noem er maar een paar, want een uitputtende opsomming is saai en bovendien te lezen in bijlage 3 bij deze begroting. Voor GroenLinks springen eruit: De realisatie van sportpark Herungerberg; het verlichtingsplan; de extra investeringen in de vergroening van straten en pleinen, waaronder Plein 1817, entree Keulse Poort. En niet te vergeten de invoering van het ecologisch bermbeheer. Maar ook de preventieprogramma’s Gezondheid en Veiligheid; de aanstaande oprichting van het gemeentelijke energiebedrijf; de Agenda Groen & Water; het nieuwe beleidskader Geldzorgen voor ondersteuning van mensen met een laag inkomen en het gratis OV voor minima. En natuurlijk de kortdurende opvang voor dak- en thuisloze arbeidsmigranten. Zodat ze ofwel weer aan het werk kunnen, of wel naar huis gaan. Deze aanpak is succesvol en hebben we met de hele raad en college gerealiseerd.

Zoals al gezegd, deze opsomming is niet uitputtend. Maar laat ik er nog eentje uitpikken, misschien wel de leukste: Venlo = Nederlands kampioen Tegelwippen. Als we tevreden zijn, is er dan niets te verbeteren, is alles geslaagd? Nee, natuurlijk valt er voor GroenLinks nog wel meer van het programma te realiseren. Maar in een compromisland als Nederland kun je ook in een coalitie in Venlo niet je complete partijprogramma realiseren. En er spelen zaken op die je vooraf niet kon overzien maar die opdoemen tijdens de rit. En die vragen om versnelling, in gang zetten of reparatie. Voorzitter, één van de zaken waar GroenLinks zich aan stoort is het trage proces rondom het vrijwilligersbeleid en het realiseren van een shared service center. Er wordt al jaren over gepraat, er is al een jaar een kwartiermaker aangesteld en pas in 2026 gaan we daar iets van merken. Hoe zit het nu met het draagvlak? Kalft dit intussen niet hand over hand af?

Even over arbeidsmigranten. Alhoewel het prima is dat wij de kortdurende opvang voor uitgevallen arbeidsmigranten voort zetten, is nog steeds de vraag waarom dit voor 100% betaald wordt met belastinggeld. Waar blijft het convenant en de bijdrage van het bedrijfsleven? Immers, de gemeenteraad vond en vindt dat niet alleen de lusten voor de bedrijven zijn, maar ook dat zij ook moeten delen in de maatschappelijke lasten. Werkt het college hier nog aan en wat is het te verwachten perspectief? Daar komt bij dat ons geluiden bereiken dat uitgevallen vrouwelijke arbeidsmigranten de opvang, zowel kortdurend als in andere vormen, mijden. Zij vinden het hier niet veilig genoeg en worden te vaak en teveel seksueel benaderd. Kan het college ons toezeggen hier snel naar te kijken en met een voorstel komen? En graag horen we van het College welke initiatieven en mogelijkheden er zijn voor taalonderwijs voor long stay arbeidsmigranten. Immers, meer en meer zullen mensen hier langer blijven en hier hun leven gaan opbouwen. Tegelijkertijd zijn EU-burgers niet inburgering plichtig. Kan het college onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om samen met werkgevers en maatschappelijke organisaties hier vorm aan te geven? Waar we ons zorgen om maken.

Als GroenLinks hebben we al enkele keren aangegeven dat we de visie om meer ondersteuning voor jeugd en mensen uit de WMO willen overbrengen naar een gewone aanpak in de Sociale Basis steunen. Zeg maar: terug naar gewoon maatschappelijk werk in plaats van alles oplossen met maatwerkarrangementen in de zorg. In de plannen van het college staat dat in 2030 80% van de lichte zorg van maatwerk naar de sociale basis moet zijn verschoven. Dit gaat uiteraard gepaard met verschuiven van mensen en enerzijds afbouw en anderzijds opbouw van organisaties. De ervaring leert dat dergelijke grote veranderingen niet vanzelf gaan, maar een planmatige en georganiseerde aanpak vragen. In de begroting is hier echter niet in voorzien. Terwijl tegelijkertijd de Hervormingsagenda jeugd en allerlei zorgakkoorden deze beweging als noodzakelijk benoemen, om de zorg op termijn betaalbaar te houden, Dat baart GroenLinks zorgen. Gaan mensen straks tussen wal en schip vallen? Kan het college toezeggen om in Q1 met een plan van aanpak te komen en met een indicatie van de meerjarige kosten? Teleurstellend vindt GroenLinks dat de uitwerking van de breed ondersteunde motie bij de kadernota over Shelter City in de begroting beperkt blijft tot de zinsnede dat het college gaat kijken welke maatschappelijke organisaties zouden willen bijdragen. Dat is veel te mager en doet aan de motie geen recht. De motie

riep op om met een plan te komen en voor 2 jaar € 90.000 te voteren. Dat is niet gebeurd en daarom dienen wij met andere partijen een amendement in. Voorzitter, met trots lazen wij dat het CITY Collectief en het Flujas Collectief in de prijzen zijn gevallen. Twee Venlose cultuurprijzen tegelijkertijd. Vooral ook jongereninitiatieven in Venlo slaan aan. En de organisatie We-are-today is de stille motor op de achtergrond. Dat moeten we niet verloren laten gaan. Per 1 december stopt de SPUK-subsidie uit de coronatijd van de provincie voor Weare-today. GroenLinks dient met andere partijen een amendement in om voor 1 jaar een overbruggingssubsidie te verlenen. Om in 2026, samen met de provincie en andere gemeenten op zoek te gaan naar een structurele oplossing. In diezelfde sfeer dienen we een motie in om huisvesting te zoeken voor cultuurmakers. Diverse organisaties zijn op zoek naar een broedplaats, zeker nu de oude CITY-bioscoop wegvalt. Voorzitter we lazen in de RIB over het Duurzaamheidsloket (509363) van september én in de begroting het voornemen om de energiecoaches van Goede Buren onder te brengen bij energiecoöperaties. Tegelijkertijd zien we in de begroting geen overdracht van middelen. Als er een taak verschuift van de ene organisatie naar de andere, verwacht je ook dat zij daarvoor het geld ontvangen. Dat is echter niet het geval.

Om die omissie te repareren dienen we met meerdere partijen een amendement in. Tenslotte voorzitter. GroenLinks heeft al enkele malen gepleit voor een integrale aanpak van de wijkontwikkeling van Venlo Oost: veiligheid, verkeer en vervoer en gemeenschapsaccommodatie in een compleet overzicht. Daarvoor is de komst van het AZC een katalysator. GroenLinks had gehoopt dat in deze begroting dit speerpunt zo benoemd en uitgewerkt zou zijn. Dat ie niet het geval. GroenLinks gaat ervan uit dat dit complete overzicht op tafel ligt bij de behandeling van de vergunningsaanvraag van het AZC in december. Natuurlijk zijn we blij met de RIB waarin wordt aangegeven dat het realiseren van een gemeenschapsaccommodatie een stap dichterbij is gekomen. Voorzitter, ik sluit af. We kijken tevreden achterom en gaan graag verder op deze ingeslagen weg, onder het motto: Samen vooruit!