CConstaterende datVenlo
Koppel je AI →
Document · PDF

544651 Bijl02 Toelichting risico's.pdf

Raadsvergadering 7 november 2025, gemeente VenloBij agendapunt: 3.1: Programmabegroting 2026-2029 (544651)13.374 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Beheersen

Beheersmaatregelen: Passend onderhoud van de woningen gericht op een levensduur van 30 jaar. Daarnaast wordt onderzocht of de woningen, na gebruik voor opvang van Oekraïense ontheemden, overgedragen kunnen worden aan een reguliere woningverhuurder. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 2.500.000

26 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

54. Risico: Uitvoerbaarheid irt (wettelijke) ontwikkelingen Participatiewet Toelichting risico: Bijstand(suitkering) is een grondwettelijk grondrecht met de gemeente als verantwoordelijke in medebewind met de rijksoverheid. Onder invloed van verschillende maatschappelijke ontwikkelingen, staat de uitvoering van de Participatiewet onder grote politieke aandacht en grote druk. De wetgever is diffuus in het zenden van meer (regelingdrukverminderend) focus op mensen- en maatwerk, waarbij de control-kolom moeite heeft die ontwikkeling te volgen of te faciliteren. Er zijn inmiddels legio voorbeelden in de samenleving waarneembaar, waaruit duidelijk wordt dat de uitvoerbaarheid van wet- en regelgeving onder (te) grote druk staat, met veelal afbreukmakende gevolgen en regelmatig veel individueel leed (kinderopvangtoeslagencrisis et cetera). Dit speelt dus ook bij de uitvoering van de Participatiewet. In de huidige arbeidsmarkt is ook bij de uitvoerende teams vakkundig en bekwaam personeel steeds moeilijker te vinden , terwijl er nog aanzienlijke ambities aan te implementeren wetgeving (zoals Breed Offensief, Participatiewet in Balans en aanverwante) te verwachten valt in het lopende en nieuwe jaar. Ook de transitie naar meer integraal samenwerken en de daarvoor benodigde kwaliteitsslagen, zetten druk op de uitvoerbaarheid.

Waarbij de garantie op doel- en rechtmatige uitvoering van de Participatiewet gegeven moet blijven worden. We ervaren nu al en voorzien nog meer knelpunten, deels in beschikbare kwantiteit alsmede van kwaliteit. Knelpunten die als belangrijk risico met zich meebrengen dat de gemeente Venlo minder tijdig en/of doelgericht in staat zal zijn haar grondwettelijke verantwoordelijkheid voor bijstandsvoorziening (en dat gaat zowel om uitkeringen als ondersteuning) te garanderen. In 2024 is een nieuw vraagstuk op deze horizon verschenen, onder de noemer 'alleenverdienersproblematiek'. In potentie ligt hierin een risico dat lijkt op dat van de kinderopvangtoeslagaffaire en hierop moet adequaat en tijdig geschakeld kunnen worden. Omdat personele kosten hoog zijn en de nood al hoog is, schatten we dit risico zowel qua bedrag als kans hoog in. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 500.000

Onderbouwing financiële impact: Het genoemde risicobedrag staat voor 6 FTE (schaal 9) medewerkers, geraamd tegen lasten op basis van arbeidscontract (terwijl veelal vanuit personeelsgebrek hogere inhuurvergoedingen van toepassing zijn). Op de totale formatie van de werkzaamheden en veranderingen waar de betreffende teams voor staan, komt dit overeen met een kleine, maar wel noodzakelijke, ruimte om adequaat op nieuwe ontwikkelingen en vereisten in te kunnen spelen Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: Geen aangezien we het risico accepteren. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 375.000

27 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

56. Risico: Hoogwateropgaven Toelichting risico: In samenwerking met het Waterschap Limburg , ministerie van I&W en Provincie Limburg realiseert de gemeente Venlo hoogwatermaatregelen binnen de gemeente Venlo. Hiervoor worden bij de begroting 2024 middelen aangevraagd om de hoogwatermaatregelen te realiseren. Het Waterschap Limburg is trekker van deze projecten. Maar risico's bij de hoogwaterprojecten worden op onderdelen door partners gedeeld (met name de meekoppelkansen voor Venlo). Dat betekent dat er ook risico's zijn voor de gemeente Venlo. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 2.700.000

Onderbouwing financiële impact: De omvang van de kredieten voor hoogwatermaatregelen binnen de gemeente Venlo bedragen op dit moment € 27 miljoen. Hierbij wordt 10% van de omvang van de kredieten als risico-reservering opgenomen. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Als partner bij de hoogwaterprojecten neemt de gemeente Venlo deel aan de ambtelijke en bestuurlijke overleggen en projectvoorbereiding en -uitvoering. Zo blijven we op de hoogte van de recente ontwikkelingen en kunnen we bijsturen waar dat nodig is. Tevens worden samenwerkingsovereenkomsten aangegaan tussen de partijen, waarbij afspraken gemaakt worden over onder andere dragen van risico's. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 1.350.000

28 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

57. Risico: Claim toekomstig voordeel IU-Beschermd wonen Toelichting risico: De totale omvang van de integratie-uitkering Beschermd Wonen wordt ieder jaar door het Rijk bijgesteld in de meicirculaire als gevolg van loon- en prijsindexatie, volume indexatie en additionele loon- en prijsbijstelling. In de begroting van Venlo wordt vanaf 2026, vooruitlopend op de meicirculaires, alvast een claim van € 500.000 gelegd op de extra middelen die volgen uit de IU van beschermd wonen. Gezien de huidige overschrijdingen van het aantal gecontracteerde plekken BW en de beperking van de instroom in de Wlz (zie ook risico beperking instroom Wlz) ontstaat er mogelijk een tekort, omdat er reeds een voordeel van € 500.000 is ingeboekt, deze middelen kunnen niet meer worden ingezet voor eventuele tegenvallers. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 500.000

Onderbouwing financiële impact: We gaan uit van het bedrag van de volledige claim en schatten de kans op 50% in. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: We monitoren samen met de MGR de ontwikkelingen binnen beschermd wonen. Op die manier hebben we snel inzichtelijk of de claim van € 500.000 een probleem gaat opleveren in de regionale samenwerking. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 250.000

58. Risico: Beschermd wonen Toelichting risico: Er zijn landelijk bestuurlijke afspraken gemaakt rondom het beperken van de instroom Wlz. Het Rijk wil de instroom met 20% laten dalen. Een deel van de beperking van de instroom ligt bij de gemeenten vanuit de Wmo. Indien de 20% daling niet gehaald wordt, kan het Rijk mogelijk een uitname uit het gemeentefonds doen. Van het Rijk hebben we vernomen dat er inmiddels een daling van de instroom in de Wlz zichtbaar is. Het is nog niet duidelijk hoe deze daling zich ontwikkelt op langere termijn en hoe die zich verhoudt tot de Wmo-voorzieningen. Op korte termijn lijkt een uitname uit het gemeentefonds niet aan de orde. Er zijn geen uitspraken gedaan of een uitname op langere termijn niet meer aan de orde is. Het risico wordt derhalve gehandhaafd. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 284.700

Onderbouwing financiële impact: We doen een aanname dat we vanuit het Rijk gekort worden met € 1.000.000 op regionaal niveau, dus Noord- en Midden-Limburg. Op basis van de huidige financiële afspraken waarin Venlo een aandeel heeft van 28,47% in het verdeelmodel, betekent dat voor Venlo een bedrag van € 284.700 voor 2024. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: We volgen de ontwikkelingen vanuit het Rijk op de voet. Verder voeren we hierover ook regionaal het gesprek, omdat een vermindering van inkomsten direct invloed heeft op de regionale inkomsten en de hoogte van het saldo waarmee Venlo de lokale lasten van BW en MO moet financieren. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 142.350

29 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

60. Risico: Wegvallen huidige aanbieder Inburgering Toelichting risico: Risicoparagraaf - Inburgering De Venlose inburgeringsaanpak is gericht op het bereiken van een zo hoog mogelijke zelfredzaamheid. In dit kader is gekozen voor één aanbieder die een integraal programma aanbiedt. Om inhoudelijke redenen wordt de vergoeding per kandidaat direct bij aanvang volledig uitgekeerd. Dit bedrag is gelijk aan de rijksvergoeding die wij per kandidaat ontvangen. Het rijk keert deze vergoeding echter getrapt over drie jaar uit, waarbij de bedragen ongelijk zijn en het grootste bedrag in jaar 1 wordt uitbetaald. *Doordat de uitkeringen over meerdere jaren plaatsvinden, ontstaat een complex administratief proces. Het risico bestaat dat er verschillen in de administraties ontstaan, vooral omdat tussentijdse mutaties, bijvoorbeeld door verhuizingen van kandidaten, plaatsvinden. Deze discrepanties tussen onze administratie en die van het rijk kunnen tot vertragingen en foutieve verantwoording leiden. Om dit risico te beheersen, zijn aanvullende AO/IC maatregelen getroffen, waardoor wij het risico als goed beheersbaar achten. *Een tweede risico doet zich voor als Refugee Team als aanbieder zou wegvallen.

Dit zou zowel een financieel als een inhoudelijk probleem opleveren: -Financieel: Een deel van de vooruitbetaalde middelen kan mogelijk verloren gaan, terwijl de deelnemers hun inburgeringstraject nog niet hebben afgerond. -Inhoudelijk: De Venlose aanpak is uniek in vorm en uitvoering. Indien een andere aanbieder het traject moet overnemen, zal deze zich de methodiek en werkwijze eerst eigen moeten maken, wat kan leiden tot vertraging en een negatieve impact op de kwaliteit van de dienstverlening. Dit risico is inherent aan de gekozen organisatievorm van de inburgering in Venlo en dient als een terugkerend aandachtspunt te worden beschouwd. Kans

25%

Impact

€ 500.000

Onderbouwing financiële impact: In kalenderjaar 2025 verwacht Venlo dat tussen de 100 en 150 statushouders met de inburgering starten. De vergoeding die RFT hiervoor krijgt zal tussen de € 1,3 en € 1,9 miljoen liggen. Onze exposure ligt tussen de € 400.000 en de € 600.000. Risicostrategie

Beheersen

Beheersmaatregelen: - We hebben aanvullende AO/IC maatregelen genomen om de administratie van de rijksvergoedingen te monitoren en waar nodig bij te sturen - Middels kwartaalrapportages, jaarrekening en bij de productieverantwoording monitoren we dat beschikbare middelen passend (meerjarig) worden ingezet of gereserveerd. Sinds 2024 is de financiële gezondheid van de organisatie een vast onderdeel van de kwartaalrapportages. - We monitoren de onderdelen die Refugee Team bij onderaannemers heeft ondergebracht. Hierbij stimuleren we risicospreiding zodat de zij niet afhankelijk is van een enkele onderaannemer. In dit kader wordt in 2025 een beproefde lokale taalaanbieder als onderaannemer toegevoegd. - Zowel vanuit de uitvoering, als op tactisch en strategisch niveau wordt intensief samengewerkt met Refugee Team. In deze samenwerking bewaken wij als gemeente onze regie en toezichthoudende rol. Systeemversterkende adviezen worden vastgelegd en deze monitoren we periodiek. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 125.000

30 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

63. Risico: Continuïteit zorg Mutsaersstichting Toelichting risico:

Mutsaersstichting heeft in 2024 een continuïteitspIan opgesteld dat als kompas dient om te komen tot financieel herstel. Door de Jeugdautoriteit is de stichting ingedeeld in trede 4. Deze trede betekent dat gemeenten mee aan het stuur zitten om te komen tot continuïteit van jeugdzorg binnen een stabiel financieel kader. Zes Noord-Limburgse gemeenten hebben medio 2024 ingestemd met het continuïteitsplan, de inhoudelijke richting en de portfoliokeuzes. Tevens is besloten tot het verstrekken van financiële steun (€ 10,8 miljoen) in de vorm van een subsidie ingevuld via (deels) hypothecaire geldleningen. Zuid-Limburg heeft tot op heden niet voldaan aan het verzoek tot financiële ondersteuning. Verwacht wordt dat Zuid Limburg hier in 2025 een besluit over neemt. De lening die het ministerie van VWS heeft verstrekt ter overbrugging van deze bijdrage van Zuid-Limburg is in mei 2025 verlengd tot mei 2026. Naast deze onzekerheid is er een risico dat de doelen in het continuïteitsplan niet gehaald worden en daarmee niet aan de terugbetalingsverplichting kan worden voldaan. Te denken valt aan minder hoge productiviteit van medewerkers dan begroot of het tempo waarin vastgoed kan worden verkocht. Een monitoringsteam (Mutsaersstichting en gemeentelijke afvaardiging) volgt de ontwikkeling van het resultaat nauw. De resultaten tot en met kwartaal 1 2025 zijn conform continuïteitsplan.

De uitdaging tot blijvend herstel blijft echter onverminderd hoog. Financieel risico: - lening uit hoofde van financiële steun € 217.00. Risico op niet terugbetalen: 50% = € 108.500 Kans:

50%

Financiële impact:

€ 217.000

Onderbouwing financiële impact: Zie bovenstaand. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: * Monitoringgroep volgt maandelijks de voortgang Continuïteitsplan. Een rapportage met KPI's wordt hiertoe maandelijks opgesteld, besproken. Indien nodig wordt bijgestuurd. *De subsidieovereenkomst met behorende uitvoeringsovereenkomst stelt gemeenten in staat mee te sturen, daar waar het bijvoorbeeld gaat om bedrijfsvoeringsbeslissingen met impact. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 108.500

31 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

64. Risico: MGR Sociaal Domein Limburg Noord Toelichting risico: De risico’s die binnen de MGR op dit moment onderkend worden, naast het niet realiseren van te leveren prestaties, worden onderverdeeld in: 1. Risico’s op de uitvoeringskosten; 2. Risico’s die betrekking hebben op de regionale begroting BW MO B&P en risico’s die van invloed zijn op de zorgkosten in de gemeentelijke begrotingen. De MGR bouwt zelf geen eigen weerstandsvermogen op. Eventuele risico's worden doorberekend aan de deelnemende gemeenten van deze Gemeenschappelijke Regeling. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 255.000

Onderbouwing financiële impact: Bij de bepaling van het benodigd weerstandsvermogen bij gemeenten brengt de MGR dit tot uitdrukking door de financiële vertaling van risico’s door te rekenen met een factor 2,0. Het benodigd weerstandsvermogen bedraagt € 1.295.000. Voor Venlo betekent dit op basis van inwonersaantallen dat wij rekening dienen te houden met een risico van € 255.000 met een kans van 50%. Uitgangspunt voor deze berekening is dat Midden-Limburg aansluit bij MGR. Hierdoor wordt het risico over meerdere gemeenten verdeeld. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: Accounthouderschap en deelname aan diverse werkgroepen om de risico's zo beheersbaar mogelijk te houden. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 127.500

32 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

66. Risico: Achterblijvende kosten na de overdracht van taken naar Omgevingsdienst Noord- en Midden-Limburg Toelichting risico: In 2023 is een traject opgestart dat ertoe moet leiden dat de RUD Limburg Noord in 2026 robuust is. De voorbereidingen hebben inmiddels een bedrijfsplan op hoofdlijnen opgeleverd. Daarin staat welke taken de vernieuwde Omgevingsdienst Noord- en Midden-Limburg (ODNML)uitvoert met welke formatieomvang. Medewerkers van Venlo komen in dienst van de ODNML en dat heeft onder andere het volgende effect op onze organisatie: 1) frictiekosten Aandeel van de uitvoerende medewerkers waarvan de taak is overgeheveld naar de ODNML maar de waarbij de betreffende medewerker binnen de gemeente Venlo blijft en daarmee (deels) boventallig wordt. 2) achterblijvende snipperformatie Van een aantal medewerkers gaat een klein deel ('snipper') van het takenpakket naar de ODNML. De formatie die achterblijft bij Venlo moet worden aangevuld. 3) nieuwe taken Om het niveau van dienstverlening (doorlooptijd, contact met inwoners en bedrijven, bestuurlijke besluitvorming) te behouden in de nieuwe situatie ontstaan nieuwe werkzaamheden. De gemeente blijft immers wel verantwoordelijk als bevoegd gezag en ook de eerste ingang voor inwoners en bedrijven.

Dat vraagt om intensievere afstemming op uitvoeringsniveau, invulling van de opdrachtgeversrol en een nieuwe rol in de interne en externe communicatie. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 330.000

Onderbouwing financiële impact: Het is nog niet bekend hoe groot de impact zal zijn. Er zijn referentiesituaties waarin 5 tot 10% van de personele kosten achterblijft. De voorlopige berekening komt uit op de overgang van een kleine 20 fte, waarvan de personele kosten ongeveer € 3,3 miljoen zijn. 10% komt dus neer op € 330.000. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: De frictiekosten zijn van tijdelijke aard. Door de overgang van medewerkers goed voor te bereiden is het gat dat ontstaat zowel kleiner als kortdurende. De structurele extra werkzaamheden die voortvloeien uit het op afstand zetten van taken zijn niet te voorkomen en hooguit in omvang te beperken. Door goede afspraken te maken met de ODNML over interne en externe communicatie en als de ODNML transparant is over voortgang en resultaten wordt de rol van de gemeente als bevoegd gezag en opdrachtgever lichter. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 247.500

33 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

68. Risico: Energiekosten i.c.m. vastgoed Toelichting risico: Het energieverbruik van alle gemeentelijke locaties alsmede het doorbelasten van energiekosten aan derden is nog niet geheel onder controle. Na de verplichte overstap vanuit Gazprom, bestaan er nog onduidelijkheden omtrent de afrekeningen energiekosten 2022. Tevens zijn de energietarieven voor 2025 en verder nog niet bekend en is de volledigheid omtrent de door te belasten energiekosten naar externen nog niet geborgd. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 825.000

Onderbouwing financiële impact: De financiële impact is moeilijk in te schatten, maar is berekend op 25% van de totale begrote energiekosten 2025 (exclusief btw). Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: De energiekosten zijn moeilijk (niet) beïnvloedbaar. Daarnaast moeten de verbruiksgegevens van apparatuur op de betreffende locaties worden geanalyseerd, om inzicht in verbruiken te geven om hierop te kunnen gaan sturen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 412.500

34 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

71. Risico: Uitvoering taken Wet Bodembescherming Toelichting risico: De komende jaren zullen, door het rijk aangestuurd, in het teken staan van de aanpak van met name Zeer Zorgwekkende Stoffen (in bodem en water) zoals PFAS. De bevoegd gezagen hebben als taak hier onderzoeken naar te doen en maatregelen te nemen of op te leggen. De kosten van onderzoek zijn redelijk beheersbaar, de kosten van mitigerende maatregelen (zoals het uitvoeren van saneringen en extra toezicht) zijn dat echter niet. Tot nu toe is nog weinig ervaring opgedaan met PFAS saneringen, maar duidelijk is dat deze saneringen hoge kosten met zich meebrengen. In de reserve bodemkwaliteit zijn nog beperkt middelen beschikbaar om de noodzakelijke onderzoeken te kunnen doen, maar deze middelen zijn zeker niet toereikend wanneer grote onderzoeken en saneringen uitgevoerd moeten worden. We proberen in dat geval eerst aanspraak te doen op mogelijke aanvullende financiering vanuit het rijk. Daarnaast zijn de kosten, waar het gemeentelijk eigendom betreft of de veroorzaker van de verontreiniging niet in beeld is, voor rekening van de gemeente. In die gevallen waarin gemeentelijke financiële middelen nodig zijn, wordt een beroep gedaan op de algemene reserve. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 4.000.000

Onderbouwing financiële impact: Ervaringsgegevens met saneringskosten zijn er nog beperkt. De kosten zullen sterk afhangen van de mate van verontreiniging (bijvoorbeeld of de verontreiniging ook het grondwater heeft bereikt). Bij ernstige verontreinigingen zal het om miljoenen gaan. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: Het zijn historische maar nier eerder bekende verontreinigingen. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 1.000.000

35 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

72. Risico: Beheer openbare ruimte - Bijdragen van andere overheden Toelichting risico: Aan subsidiebeschikkingen voor bepaalde werkzaamheden zijn voorwaarden verbonden. De realisatie van de werkzaamheden kan in tijd en geld afwijken van deze voorwaarden waardoor het risico op intrekking van (een gedeelte van) de subsidie kan optreden. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 300.000

Onderbouwing financiële impact: Zodra het risico daadwerkelijk optreedt, en er geen subsidie meer beschikbaar is, zal dit leiden tot een tekort in onderhouds- of vervangingsinvesteringen. Hiervoor zal een alternatieve financiële dekking moeten worden gevonden. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: We blijven in contact met de subsidieverstrekker over knelpunten ten opzichte van gestelde voorwaarden. Goede dossieropbouw en archivering is van groot belang en kan risico’s beperken voor de uiteindelijke verantwoording aan de verstrekkende instantie. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 150.000

36 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

73. Risico: Accentverschuivingen voor Venlose sociale ontwikkelbedrijven Toelichting risico: In het sociaal domein wordt gewerkt aan doorontwikkeling van verschillende teams en werkwijzen. Onder invloed van de daarbij zich voordoende accentverschuivingen, lijkt een trend waarneembaar dat oorspronkelijke focus zich geleidelijk verschuift. Concreet voorzien we dit risico bij zowel de doorontwikkeling op de samenwerking tussen team Werk en WAA Groep NV, als ook in de oriëntatie en positionering van KanDoen (deels ook uitvoering Wsw). Of en hoe deze geleidelijke focusverschuiving past binnen de door de gemeenteraad vastgestelde doelen en kaderstelling is vooralsnog fluïde interpreteerbaar, maar gezien de constatering en de doorkijk op dat risico naar een financiële doorvertaling, achten we het prudent om daar hier wel melding van te maken. Het financiële risico is dat een dergelijke focusshift tot hogere directe kosten en/of lagere baten gaat leiden zonder dat daar directe extra of dekkende inkomsten tegenover staan. We verwachten dat als deze trend die we signaleren zich voortzet, dit op enig moment ook doorvertaald zal moeten worden naar nadere of aanvullende beleidsmatige weging en daaropvolgende besluitvorming, maar in de tussentijd willen we dit risico niet onbenoemd laten. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 401.000

Onderbouwing financiële impact: De financiële impact is berekend door de kansfactor plus duizend euro te berekenen ten opzichte van de oorspronkelijk verwachte kosten en opbrengsten bij uitvoering conform oorspronkelijk beleid. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Vinger aan de pols houden om tijdig te signaleren en rapporteren dat voor wezenlijke koersveranderingen aanvullende besluitvorming nodig is om op die manier te borgen dat consequenties een gevolg zijn van bewust gemaakte keuzes. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 200.500

37 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

74. Risico: Geresstraat Toelichting risico: Voor het project herontwikkeling Geresstraat is een investeringsbudget van € 38 miljoen beschikbaar gesteld. De dekking bestaat uit een toegekende bijdrage van het Volkshuisvestingfonds (€ 14,1 miljoen), het Strategisch Investeringsfonds (€ 10 miljoen) en inkomsten derden (€ 13,9 miljoen). Dit laatste bedrag moet gerealiseerd worden door de (tijdelijke) exploitatie van te handhaven woningen, de verkoop van nieuwe en getransformeerde woningen (totaal € 12,9 miljoen) en de verkoop van gronden (€ 1 miljoen). Het bedrag van € 12,9 miljoen door exploitatie en verkoop van woningen is gebaseerd op een inschatting van de minimale verkoopwaarde per woning. In de huidige woningmarktsituatie is deze inschatting realistisch. Het is echter onzeker hoe de woningmarkt zich de komende jaren gaat ontwikkelen en of er te zijner tijd potentiële kopers zijn. Naar huidige inzichten is de kans klein dat de woningen onverkoopbaar zullen zijn. Een ander risico betreft de verwervingskosten die de komende jaren als gevolg van marktontwikkelingen kunnen stijgen en het risico van prijsstijgingen voor de inrichting van de openbare ruimte en plankosten. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 8.000.000

Onderbouwing financiële impact: Daling verkoopwaarde woningen als gevolg van ontwikkeling woningmarktsituatie, stijging verwervingskosten en prijsstijgingen openbare ruimte en plankosten. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: De woningmarktsituatie is afhankelijk van vraag en aanbod waarop wij geen invloed hebben. Ook prijsstijgingen zijn afhankelijk van externe factoren. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 2.000.000

38 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

75. Risico: Eigen huisafvalinzameling niet gereed Toelichting risico: In 2024 namen we het besluit de huisafval inzameling in eigen beheer te gaan uitvoeren. Dinsdag 2 januari 2026 is de eerste dag dat de gemeente Venlo zelf het huisvuil ophaalt. Hoewel het de verwachting is dat de voorbereidingen daarvoor tijdig zijn afgerond is niet uit te sluiten dat er vertragingen of onvolkomenheden optreden in de inrichting en bemensing van deze activiteit. Kans:

10%

Financiële impact:

€ 10.000.000

Onderbouwing financiële impact: Als de voorbereiding niet tijdig gereed is, zullen er maatregelen noodzakelijk zijn om het afval te kunnen inzamelen. Die zijn kostenverhogend. De kosten van de eigen afvalinzameling bedragen ongeveer € 3,4 miljoen. Vermenigvuldigt met een factor 3, als gevolg van externe inhuur of huur van materieel, is de financiële impact € 10 miljoen. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Actieve projectbegeleiding en projectcontrole. Tijd is een cruciale factor. Direct opschalen indien de voorbereiding niet tijdig is afgerond. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 1.000.000

76. Risico: MFC Hout-Blerick Toelichting risico: Het MFC Hout-Blerick betreft de ontwikkeling van een gebouw (school, sportkantine, gymzaal en kleedlokalen) en sportpark (3 voetbalvelden en ruimte voor tennis en padel). De gemeenteraad heeft in oktober 2024 een krediet van € 18,8 miljoen beschikbaar gesteld. Dit bedrag is gebaseerd op ramingen. Er zijn een aantal risico's. In het krediet is rekening gehouden met het verkrijgen van een bijdrage van € 2,2 miljoen van derden. Hierover dienen nog bindende afspraken te worden vastgelegd. Aangezien voor 2026 nog geen rijksmiddelen aan SPUK zijn toegekend, is nog niet zeker of we gecompenseerd worden voor kostprijsverhogende btw op de investering in sport. Laatste betreft het risico op sterke inflatie van bouwkosten. Kans:

10%

Financiële impact:

€ 5.000.000

Onderbouwing financiële impact: De afzonderlijke risico's zijn op geld gewaardeerd en opgeteld. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Met de derden zijn we constructief in overleg over hun bijdrage. Voor het verkrijgen van de SPUK zijn we afhankelijk van rijksbeleid. Dit monitoren wij. Binnen de post onvoorzien kunnen prijsstijgingen deels worden opgevangen. Voorts wordt met een taakstellend budget gewerkt. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 500.000

39 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

77. Risico: Afbouw leasecontract Toelichting risico: ICT-NML heeft het voornemen om het leasecontract met de huidige partij te beëindigen. Dit heeft een forse impact op de investeringsplanning van de gemeenten, afhankelijk van de wijze van afbouw en overgang naar de nieuwe leasemaatschappij. Door ICT-NML is een doorrekening opgesteld over hoe en wanneer het contract mogelijk kan worden beëindigd. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 2.350.000

Onderbouwing financiële impact: De totale financiële impact is conform de doorrekening leasekosten door ICT-NML opgesteld en als volgt verdeelt: * Gemeente specifieke deel voor Venlo € 1.500.000 * Centraal IT deel € 1.900.000 x 45% (aandeel Venlo) is afgerond € 850.000 Totaal € 2.350.000 Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: De financiële consequenties als gevolg van de afbouw bij de huidige partij en overgang naar de nieuwe leasemaatschappij moeten zo veel als mogelijk worden beheerst als gevolg van het gekozen scenario van afbouw en ook eventuele inbreng bij de nieuwe partij. Mogelijk kan er ook door een andere financieringsvorm een vernieuwde dekking ontstaan die momenteel wordt onderzocht. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 1.762.500

40 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

78. Risico: Niet-ophogen budgetplafond subsidieregel Sociale Basis Toelichting risico: Met de subsidieregels Sociale Basis heeft de gemeente Venlo een kader en budgetplafond gesteld om initiatieven en partijen die binnen de Sociale Basis-infrastructuur opereren te ondersteunen om activiteiten en initiatieven te ontplooien waarmee de sociale cohesie, vitaliteit en zelfredzaamheid in en van de samenleving(en) versterkt wordt. De daarvoor opgestelde subsidieregel Sociale Basis is de afgelopen jaren onder invloed van een veelheid aan maatschappelijke ontwikkelingen (zowel incidenteel als structureel) telkens incidenteel verhoogd. Incidenteel is dus de afgelopen jaren vaker sprake geweest van ophoging van het budgetplafond. Voor 2026 en verder staan die incidentele ophogingen niet meer in de MJB 2025-2028 doorbegroot, waardoor de subsidie aan de betreffende partijen in 2026 en verder aanzienlijk lager uit zal moeten vallen. Inmiddels is er ook doorgewerkt aan updates van de subsidieregel en gaan er nieuwe normen en kaders gesteld worden die het sturen op zowel inspanningen als effecten moeten helpen te verbeteren. Ook op de onderlinge samenwerking en integrale benadering wordt sterker gefocust. Dit leidt er toe dat er op afbouw ten opzichte van de incidentele plafonds uit het verleden wordt gestuurd.

Maar een al te abrupte afbouw heeft zowel financiële als maatschappelijke risico's die in beeld gebracht moeten worden. Het risico op juridische procedures, een beoordeling als onzorgvuldige afbouw en het onzorgvuldig voor rekening en risico van partijen laten van onvermijdbare huisvestings- en personeelslasten dreigt. Inhoudelijk kan het te abrupt korten leiden tot het wegvallen van basisvoorzieningen en laagdrempelige ondersteuning. Met het gevolg dat dit leidt tot meer eenzaamheid, geldzorgen, schulden, en/of psychische problematiek. Daarmee met ook het risico op toenemende druk op duurdere en zwaardere voorzieningen in het kader van Wmo en Jeugdzorg. Onverkort insteken op het budgetplafond zonder verhogingen, levert naast bovengenoemde maatschappelijke schade en risico's, vooral juridische risico's op vanwege onvoldoende zorgvuldig vormgegeven subsidie-afbouw. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 400.000

Onderbouwing financiële impact: De kortingen op basis van onverkorte toepassing van niveau 2025 (nog incidenteel opgeplust) naar niveau 2026 en verder (niet meer opgeplust) levert juridisch onverantwoord hoge teruggangrisico's bij de maatschappelijke partners op. Het teruggangpercentage is met 35% in 2026 ruim 15% hoger dan wat algemeen als maximaal (mits goed gecommuniceerd) als draagbaar wordt ervaren. En dit trekt zich gedurende een aantal jaren door. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: In begrotingsproces proactief overwegen of en hoe hier mee om te gaan, mede vanuit de ervaring dat de afgelopen jaren telkens op initiatief van de gemeenteraad alsnog de budgetplafonds (weliswaar incidenteel) telkens verhoogd worden. En er met ophoging van de subsidieregels bij cultuur en sport ook aanvullend risico op precedentwerking bestaat. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 200.000

41 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

79. Risico: Exploitatie Buitenbad Venlo Toelichting risico: Met de meerjarenbegroting 2026 en verder wordt voorgesteld het Buitenbad Venlo nieuw te bouwen. Daarbij hoort ook een nieuwe exploitatie van dit buitenbad. Voor de exploitatie licht gelijktijdig een voorstel voor om dit onder gemeentelijke beheer over te hevelen. Dit betekent dat de exploitatie van het buitenbad terug komt naar de gemeente Venlo en daarmee dus ook in de gemeentelijke begroting. De exploitatie van het buitenbad brengt per definitie risico’s met zich mee, omdat de te verkrijgen inkomsten sterk afhankelijk zijn van het weer. Bij een seizoen met veel slecht weer betekent dit automatisch minder bezoekers en daarmee een risico dat de geraamde inkomsten niet gehaald worden. Daarnaast is er ook een risico op het vinden van voldoende personeel. Dit kan de openstelling beïnvloeden en daarmee ook weer negatief uitpakken op de inkomsten. We nemen daarom een risico op van € 500.000. We schatten door bovengenoemde toelichting de kans in op 50% dat deze exploitatie niet gehaald wordt. Kans:

50%

Financiële impact:

€ 500.000

Onderbouwing financiële impact: De financiële impact is afgerond op € 500.000. Dit is gebaseerd op een negatief scenario dat de helft van de inkomsten niet behaald worden, door oorzaken benoemd in de toelichting. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Er wordt ten alle tijden onderzocht welke beheersmaatregelen genomen kunnen worden om uitgaven te beperken bij beperkte openstelling of extra inkomsten gegenereerd kunnen worden bij momenten dat het open is. Op deze manier proberen we de geraamde inkomsten te behalen, of juist zelfs een extra buffer te creëren in het geval dat bijvoorbeeld het weer tegen zit. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 250.000

42 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

80. Risico: Subsidie Vastenavondkamp Toelichting risico: Voor het Uitvoeringsprogramma Vastenavondkamp 2021-2025 hebben wij van de Provincie Limburg een subsidie ontvangen van € 2,3 miljoen. De subsidie is verleend onder de voorwaarde dat de gemeente eenzelfde bijdrage levert (50-50). De subsidiebeschikking heeft een looptijd tot en met 31-12-2025. Door uiteenlopende oorzaken is een aantal projecten van het Uitvoeringsprogramma nog niet gerealiseerd. Voorbeelden hiervan zijn het project Woningen Alberickstraat (€ 1 miljoen), openbaar gebied Geresstraat (€ 0,45 miljoen) en reconstructie Diependijkstraat (€ 0,42 miljoen). Er bestaat een (kleine) kans dat de Provincie dit subsidiebedrag terugvordert. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 1.200.000

Onderbouwing financiële impact: Naar verwachting resteert ultimo 2025 een investeringsbudget van € 2,4 miljoen. De helft hiervan betreft provinciale subsidie. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: De subsidie is door de Provincie Limburg verleend voor het aanpakken van achterstanden in de wijk Vastenavondkamp. In deze beschikking zijn op basis van een uitgewerkt Uitvoeringsprogramma de resultaatverplichtingen met looptijd en subsidiesom per resultaat aangegeven. Deze hebben betrekking op het verbeteren van de ruimtelijk-fysieke structuur, het versterken van de sociale cohesie en zelfredzaamheid van bewoners en het verhogen van het gevoel van veiligheid. Deze resultaten dienen bij te dragen aan het realiseren van de doelstellingen die we in de samenwerkingsovereenkomst samen met de corporaties dienen te behalen. Het realiseren van deze resultaatverplichtingen is echter geen geëffend pad. Het betreft veel verschillende projecten, waarbij we met woningcorporaties, zorginstellingen, ondernemers, verenigingen en bewoners samenwerken. We hebben belangrijke stappen voorwaarts gezet. Het is echter onvermijdelijk dat een aantal resultaten, projectbudgetten en looptijden aangepast moeten worden. We hebben dit in februari 2025 aan het College van GS voorgelegd. Dit leidt ertoe dat we einde 2025 een deel van de subsidie niet benut hebben. We hebben aan de hand van een voortgangsrapportage een doorkijk gegeven hoe de nog openstaande resultaten gerealiseerd kunnen worden. Op onderdelen wordt dit aangepast. De te behalen doelstelling blijft echter overeind.

Indien de Provincie Limburg hiermee akkoord gaat dan zal de looptijd worden aangepast naar einde 2028. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 300.000

43 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

81. Risico: Weerbare samenleving Toelichting risico: Vanwege de situatie in de wereld is het risico toegenomen dat er hybride oorlogsvoeringen gaan plaatsvinden. Hieronder verstaan we dan o.a. de uitval van onze infrastructuur zoals stroomuitval, geen betalingsverkeer, et cetera. Het Rijk zet hier steeds meer op in om onze samenleving weerbaarder te maken door bewustwordingscampagnes en oproepen om je voor te bereiden. Nu is er ook een formele opdracht gegeven aan gemeenten om hier uitvoering aan te gaan geven om het gesprek aan te gaan in de wijken, maar ook om de gemeente hier op voor te bereiden en noodsteunpunten in te gaan richten. Het Rijk heeft toegezegd om met aanvullende financiering hiervoor te komen, maar door er zijn nog geen concrete bedragen opgenomen c.q. toegezegd. Ook door de val van het kabinet is onzekerheid over deze financiële bijdrage, terwijl we wel aan de slag moeten. Ook de opdracht wat wij als gemeente allemaal moeten doen is nog niet concreet en duidelijk. Vandaar dat we dit opvoeren als risico. Kans:

75%

Financiële impact:

€ 300.000

Onderbouwing financiële impact: Indien het Rijk met geen of onvoldoende financiële middelen komt, dan zullen wij als gemeente deze kosten moeten dragen. Als we dan in elk dorp of wijk een noodsteunpunt moeten inrichten met noodaggregaten inclusief het aanpassen van de stroomvoorziening voor het noodaggregaat, portofoons et cetera dan hebben wij deze kostenpost nu niet begroot. Risicostrategie:

Accepteren

Beheersmaatregelen: Het is niet nodig om hiervoor een voorziening te treffen. Mochten we onvoldoende financiën hebben om dit te realiseren, dan kan dit vanuit het budget crisisbeheersing / rampenbestrijding worden gefinancierd. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 225.000

44 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

83. Risico: Omvangbepalende maatstaven algemene uitkering Toelichting risico: Het aandeel van Venlo in het algemene uitkeringsdeel van het gemeentefonds wordt bepaald aan de hand van een aantal maatstaven. Bij de herijking van het gemeentefonds zijn nieuwe maatstaven geïntroduceerd, waarbij enkele maatstaven – zoals bijvoorbeeld het aantal huishoudens met een laag inkomen – een grote impact hebben op de uitkomst. Gelet op de moeilijkheidsgraad om deze maatstaven te voorspellen en de impact van deze indicatoren vormen deze een risico voor de gemeentefinanciën. De omvang van het risico wordt ingeschat op € 1.000.000 structureel. Kans:

25%

Financiële impact:

€ 1.000.000

Onderbouwing financiële impact: De omvang van het risico is ingeschat aan de hand van de beweeglijkheid van de maatstaf "huishoudens met een laag inkomen in het 2e, 3e en 4e deciel, met drempel" en statistische maatstaven zoals bijvoorbeeld omgevingsadressendichtheid en de centrumfunctiemaatstaven. Risicostrategie:

Beheersen

Beheersmaatregelen: Beheersing door zo goed mogelijk voorspellen van het de meerjarige ontwikkeling van de maatstaven op basis van CBS gegevens, landelijke publicaties (BZK, VNG, FAMO), PAUW-adviezen en informatie van interne ketenpartners. Benodigde weerstandscapaciteit:

€ 250.000

45 | DIGITAAL BIJLAGENBOEK PROGRAMMABEGROTING 2026-2029

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://gemeenteraad.venlo.nl/api/v1/meetings/930/documents/23753